I CNP 86/07

Sąd Najwyższy2007-11-29
SNCywilnepostępowanie upadłościoweWysokanajwyższy
syndykwynagrodzenieniezgodność z prawempostępowanie upadłościoweSąd Najwyższydopuszczalność skargiorzeczenie incydentalne

Sąd Najwyższy odrzucił skargę syndyka o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia sądu drugiej instancji dotyczącego jego wynagrodzenia, uznając skargę za niedopuszczalną.

Skarżący, syndyk masy upadłości, złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jego zażalenie na postanowienie o przyznaniu wynagrodzenia. Sąd Najwyższy uznał, że skarga taka jest niedopuszczalna, ponieważ postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące wynagrodzenia syndyka, mimo że kończy postępowanie w tej kwestii, ma charakter incydentalny i nie zamyka drogi do rozstrzygnięcia istoty sprawy w rozumieniu przepisów o skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem. W konsekwencji skargę odrzucono.

Skarżący, T.K., pełniący funkcję syndyka masy upadłości „B.” w likwidacji, złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 kwietnia 2007 r. Postanowienie to oddaliło zażalenie syndyka na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 17 stycznia 2007 r., którym przyznano mu wynagrodzenie w kwocie 552.986,56 zł (powiększone o VAT) na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r. Syndyk argumentował, że zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa, a jego wydanie wyrządziło mu szkodę przez istotne zmniejszenie należnego wynagrodzenia. Sąd Najwyższy rozpatrzył przede wszystkim kwestię dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie syndyka na postanowienie o przyznaniu ostatecznego wynagrodzenia. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że skarga przewidziana w art. 4241 § 1 k.p.c. przysługuje od orzeczeń „kończących postępowanie w sprawie”, co należy rozumieć wąsko – jako orzeczenia, których uprawomocnienie się zamyka drogę do rozstrzygnięcia spornej kwestii. Postanowienie dotyczące wynagrodzenia syndyka, mimo że kończy postępowanie w tej konkretnej materii, ma charakter incydentalny i nie rozstrzyga co do istoty całego postępowania upadłościowego. W związku z tym, skarga syndyka została uznana za niedopuszczalną i odrzucona na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów k.p.c. i rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, takie postanowienie nie kończy postępowania w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c., ponieważ ma charakter incydentalny i nie zamyka drogi do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że sama prawomocność orzeczenia nie przesądza o jego charakterze kończącym postępowanie. Chodzi o orzeczenia, które zamykają drogę do rozstrzygnięcia spornej kwestii, a nie tylko fragmentu postępowania obejmującego zagadnienie incydentalne. Postanowienie o wynagrodzeniu syndyka, choć kończy postępowanie w tej materii, stanowi jedynie uboczne rozstrzygnięcie w kontekście całego postępowania upadłościowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Minister Skarbu Państwa

Strony

NazwaTypRola
T.K.osoba_fizycznasyndyk masy upadłości
Sąd Okręgowy w W.instytucjasąd drugiej instancji
Sąd Rejonowyinstytucjasąd pierwszej instancji
Skarb Państwa - Minister Skarbu Państwaorgan_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 4241 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnych orzeczeń kończących postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 4248 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skargę niedopuszczalną odrzuca się.

Pomocnicze

Prawo upadłościowe art. 123 § § 51

Przepis dotyczący przyznania syndykowi wynagrodzenia.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 13 § ust. 5

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od orzeczeń kończących postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące wynagrodzenia syndyka ma charakter incydentalny i nie kończy postępowania w sprawie w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa. Wydanie zaskarżonego postanowienia wyrządziło skarżącemu znaczną szkodę.

Godne uwagi sformułowania

Sama cecha prawomocności orzeczenia nie oznacza jeszcze tego, że stanowi ono rozstrzygnięcie „kończące postępowanie w sprawie” w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Chodzi tu bowiem nie o każde orzeczenie, które kończy określone postępowanie, lecz tylko takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się zamyka drogę prowadzącą do rozstrzygnięcia spornej kwestii, tj. istoty i całości kwestii spornej poddanej pod osąd. Niewątpliwie incydentalny charakter postanowienia Sądu, wydanego na podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r., pozwala stwierdzić, że nie należy ono na pewno do kategorii orzeczeń określonych w art. 4241 § 1 k.p.c. postanowienie Sądu drugiej isntanacji, dotyczące ostatecznego wynagrodzenia syndyka, wprawdzie kończy postępowanie w tej materii, jednak z punktu widzenia całości postępowania upadłościowego stanowi jedynie postanowienie uboczne, nierozstrzygające co do istoty sprawy.

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie zakresu stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem do orzeczeń incydentalnych w postępowaniu upadłościowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania wynagrodzenia syndykowi w postępowaniu upadłościowym na podstawie przepisów z 1934 r., ale zasada interpretacji art. 4241 § 1 k.p.c. ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dopuszczalnością skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego i cywilnego.

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem może dotyczyć wynagrodzenia syndyka? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 552 986,56 PLN

wynagrodzenie syndyka: 552 986,56 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CNP 86/07 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 29 listopada 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Mirosław Bączyk 
 
 
w sprawie ze skargi T.K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego 
postanowienia Sądu Okręgowego w W. 
z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt [...], wydanego 
w sprawie w postępowaniu upadłościowym B. Przedsiębiorstwo Państwowe  
w likwidacji  
przy uczestnictwie Skarbu Państwa -Ministra Skarbu Państwa  
w przedmiocie wynagrodzenia syndyka T.K., 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 listopada 2007 r., 
 
 
odrzuca skargę; zasądza od syndyka T.K. na rzecz Skarbu 
Państwa - Ministra Skarbu Państwa kwotę 5400 (pięć tysięcy 
czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów wywołanych wniesieniem 
skargi. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Skarżący – T.K. – Syndyk Masy Upadłości „B.” (w likwidacji) złożył skargę o 
stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Okręgowego w  W. z 
dnia 4 kwietnia 2007 r. W postanowieniu tym oddalono zażalenie skarżącego – 
T.K., wniesione od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 17 stycznia 2007 r.  W 
tym ostatnim postanowieniu przyznano T.K. (Syndykowi) wynagrodzenie w 
wysokości 552.986,56 zł (powiększona o podatek VAT) na podstawie art. 123 § 51 
prawa upadłościowego z 1934 r. (treść postanowienia – zał. Nr 10 do skargi o 
stwierdzenie niezgodności z prawem; k. 38 akt). 
W skardze przytoczono przepisy prawa, które – zdaniem skarżącego – 
naruszało zaskarżone postanowienie, wykazywano, że naruszenie zaskarżonego 
orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Według 
skarżącego, wydanie zaskarżonego postanowienia wyrządziło mu znaczną szkodę 
z racji istotnego zmniejszenia należnego wynagrodzenia. Sformułowany został 
także wniosek o stwierdzenie niezgodności z prawem kwestionowanego 
postanowienia.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Powstaje przede wszystkim kwestia dopuszczalności umorzenia skargi 
przewidzianej w art. 4241 § 1 k.p.c. od postanowienia Sądu drugiej instancji, 
w którym oddalone zostało zażalenie syndyka, wniesione od postanowienia Sądu 
pierwszej 
instancji 
w 
przedmiocie 
przyznania 
syndykowi 
ostatecznego 
wynagrodzenia za pełnione czynności na podstawie art. 123 § 51 prawa 
upadłościowego z 1934 r. (Dz.U. z 1991 r., nr 118 ze zm.). Chodzi mianowicie o to, 
czy takie postanowienie można zaliczyć do ogólnej kategorii postanowień 
„kończących postępowanie w sprawie” w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. 
W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyraźnie zmierza się do wąskiego ujmowania 
wspomnianej kategorii orzeczeń. Sama cecha prawomocności orzeczenia nie 
oznacza jeszcze tego, że stanowi ono rozstrzygnięcie „kończące postępowanie 
w  sprawie” w rozumieniu art. 4241 § 1 k.p.c. Chodzi tu bowiem nie o każde 
orzeczenie, które kończy określone postępowanie, lecz tylko takie orzeczenie, 

 
3 
którego uprawomocnienie się zamyka drogę prowadzącą do rozstrzygnięcia 
spornej kwestii, tj. istoty i całości kwestii spornej poddanej pod osąd. Nie jest zatem 
orzeczeniem „kończącym postępowanie w sprawie” rozstrzygnięcie zamykające 
jedynie fragment postępowania obejmujący zagadnienie incydentalne (tak np. 
ostatnio w uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 
2006 r., IV CNP 48/06, OSP 2007, z. 11, poz. 126, s. 781; uzasadnienie 
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 września  2007 r., II CNP 133/07, 
nieopubl.). Niewątpliwie incydentalny charakter  postanowienia Sądu, wydanego na 
podstawie art. 123 § 51 prawa upadłościowego z 1934 r., pozwala stwierdzić, że nie 
należy ono na pewno do kategorii orzeczeń  określonych w art. 4241 § 1 k.p.c. 
Postanowienie 
Sądu 
w 
przedmiocie 
przyznania 
syndykowi 
ostatecznego 
wynagrodzenia (art. 123 § 2 prawa upadłościowego z 1934 r.) nie kończyło 
postępowania upadłościowego jako całości, ani nawet jego zasadniczych etapów. 
Trafnie zauważano w odpowiedzi na skargę, że  postanowienie Sądu drugiej 
isntanacji, dotyczące ostatecznego wynagrodzenia syndyka, wprawdzie kończy 
postępowanie w tej materii, jednak z punktu widzenia całości postępowania 
upadłościowego stanowi jedynie postanowienie uboczne, nierozstrzygające co do 
istoty sprawy. 
 
Sąd Najwyższy wypowiadał się już w zakresie określenia prawnego 
charakteru orzeczeń zapadających w toku postępowania upadłościowego z punktu 
widzenia dopuszczalności objęcia ich skargą przewidzianą w art. 4241 § 1 k.p.c. 
Do  kategorii orzeczeń „kończących postępowanie w sprawie” w rozumieniu tego 
przepisu 
nie 
zaliczono, 
np. 
postanowienia 
oddalającego 
zażalenie 
na 
postanowienie o ogłoszeniu upadłości (postanowienie z dnia 19 stycznia 2006 r., 
II CNP 38/05 OSNC 2006, z. 10, poz. 171), postanowienia sądu oddalającego 
zażalenie na postanowienie sędziego komisarza rozstrzygającego w przedmiocie 
wyłączenia składników z masy upadłości (postanowienie z dnia 25 stycznia 2006 r., 
V CNP 82/05, nieopubl.), postanowienia wydanego w sprawie sprzeciwu od listy 
wierzytelności ustalonej postanowieniem sędziego – komisarza (postanowienie 
z  dnia 19 stycznia 2007 r., III CNP 63/06, nieopubl.). 
 
Skoro nie przysługuje skarga przewidziana w art. 4241 § 1 k.p.c. 
od  postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na postanowienie 

 
4 
w przedmiocie przyznania Syndykowi ostatecznego wynagrodzenia (art. 123 § 151 
prawa upadłościowego z 1934 r.), skargę Syndyka należało odrzucić jako 
niedopuszczalną (art. 4248 § 1 k.p.c.). 
 
O kosztach postępowania wywołanego wniesieniem skargi orzeczono 
stosownie do art. 98 k.p.c. art. 99 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. 1 §§ 6, 13 ust. 5 
rozporządzenie MS z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności 
adwokackie (..) (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI