Orzeczenie · 2025-06-09

I CNP 71/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-06-09
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
niezgodność z prawemodpowiedzialność odszkodowawczaSkarb Państwanadzwyczajny środek zaskarżeniaSąd Najwyższywykładnia prawaoczywista bezzasadność

Skarżący G.S. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z 21 lipca 2022 r., wydanego w sprawie o zapłatę przeciwko niemu. Skarżący zarzucił wyrokowi niezgodność z art. 394 § 1 i 3 k.c. oraz uprawdopodobnił wyrządzenie szkody, wskazując na zapłatę kwoty 49 425 zł obejmującej należność główną z odsetkami i koszty sądowe. Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a wyrok niezgodny z prawem musi charakteryzować się kwalifikowaną, elementarną i oczywistą bezprawnością. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa SN i wyroku Trybunału Konstytucyjnego, podkreślając, że niezgodność musi być rażąca i przybierać postać kwalifikowaną. Skarga podlega wstępnej kontroli pod kątem oczywistej bezzasadności. Analiza przedmiotowej skargi wykazała, że zaprezentowana w zaskarżonym wyroku wykładnia mieści się w granicach dopuszczalnej interpretacji i nie stanowi rażącego naruszenia prawa, w związku z czym Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem oraz kryteriów oceny oczywistej bezzasadności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego nadzwyczajnego środka zaskarżenia, wymagającego wykazania kwalifikowanej niezgodności z prawem.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji przysługuje tylko wtedy, kiedy niezgodność ta jest oczywista, rażąca i przybiera postać kwalifikowaną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje tylko w przypadku oczywistej, rażącej i kwalifikowanej niezgodności z prawem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na orzecznictwo własne oraz Trybunału Konstytucyjnego, wyjaśnił, że bezprawność judykacyjna w rozumieniu art. 424(1) § 1 k.p.c. musi mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty, a nie tradycyjnie rozumianą bezprawność w dziedzinie odpowiedzialności cywilnej.

Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która już prima facie wykazuje oczywistą bezzasadność, podlega odrzuceniu na wstępnym etapie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarga oczywiście bezzasadna podlega odrzuceniu na wstępnym etapie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że skarga podlega wstępnej kontroli przewidzianej w art. 424(9) k.p.c., której celem jest wyeliminowanie skarg oczywiście bezzasadnych. Oczywista bezzasadność zachodzi, gdy podstawy skargi już na pierwszy rzut oka pokazują, że nie ma możliwości ich uwzględnienia.

Czy wykładnia prawa zaprezentowana w zaskarżonym wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach stanowiła rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wykładnia zaprezentowana w zaskarżonym wyroku mieści się w granicach dopuszczalnej interpretacji i nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Analiza przedmiotowej skargi przez Sąd Najwyższy doprowadziła do wniosku, że zaskarżony wyrok nie nosi cech kwalifikowanej niezgodności z prawem, a zastosowana wykładnia mieści się w granicach dopuszczalnej interpretacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi do rozpoznania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
G.S.osoba_fizycznaskarżący
B.M.osoba_fizycznapowód
J.B.osoba_fizycznapowód

Przepisy (4)

Główne

k.c. art. 417 § § 2

Kodeks cywilny

Określa przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy sprawowaniu władzy publicznej.

k.p.c. art. 424 § 1 § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Definiuje wyrok niezgodny z prawem jako orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa.

k.p.c. art. 424 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Przewiduje wstępną kontrolę skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem pod kątem oczywistej bezzasadności.

Pomocnicze

k.c. art. 394 § § 1 i 3

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i podlega rygorystycznym przesłankom. • Niezgodność z prawem musi mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty. • Wykładnia prawa zastosowana w zaskarżonym wyroku mieści się w granicach dopuszczalnej interpretacji. • Skarga jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 424(9) k.p.c.

Odrzucone argumenty

Zarzut niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach (art. 394 § 1 i 3 k.c.).

Godne uwagi sformułowania

wyrokiem niezgodnym z prawem [...] jest orzeczenie niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, z ogólnie przyjętymi standardami rozstrzygnięć albo wydane w wyniku szczególnie rażąco błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa • Niezgodność z prawem powodująca powstanie odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa musi mieć charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty • skarga oczywiście bezzasadna [...] zachodzi wówczas, gdy przywołane podstawy skargi już prima facie pokazują, że nie ma możliwości ich uwzględnienia • wykładnia zaprezentowana w zaskarżonym wyroku mieści się w granicach dopuszczalnej interpretacji i nie stanowi rażącego naruszenia prawa

Skład orzekający

Ewa Stefańska

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem oraz kryteriów oceny oczywistej bezzasadności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego nadzwyczajnego środka zaskarżenia, wymagającego wykazania kwalifikowanej niezgodności z prawem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia rygorystyczne przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak trudne jest dochodzenie odszkodowania od Skarbu Państwa za błędy sądowe.

Kiedy błąd sądu to nie podstawa do odszkodowania? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice skargi o niezgodność z prawem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst