I CNP 5/07

Sąd Najwyższy2007-02-21
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemskarga kasacyjnapostępowanie cywilnerozgraniczenie nieruchomościśrodki prawnedopuszczalność skargi

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, ponieważ skarżąca nie skorzystała z przysługującej jej skargi kasacyjnej i nie wykazała wystąpienia wyjątkowego wypadku.

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę L. J. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 1 sierpnia 2006 r., które oddaliło apelację wnioskodawczyni w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości. Skarga została odrzucona, ponieważ skarżąca nie skorzystała z przysługującej jej skargi kasacyjnej i nie wykazała zaistnienia wyjątkowego wypadku uzasadniającego wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej postanowieniem z dnia 21 lutego 2007 r. odrzucił skargę L. J. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 1 sierpnia 2006 r. Postanowienie to oddaliło apelację wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Podstawą odrzucenia skargi było niespełnienie przez skarżącą wymogów formalnych określonych w art. 4241 § 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących środków prawnych nie było możliwe. W niniejszej sprawie skarżącej przysługiwała skarga kasacyjna, z której jednak zrezygnowała, wnosząc zamiast niej skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem. Nie wykazała przy tym wystąpienia wyjątkowego wypadku, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., uzasadniającego wniesienie skargi mimo nieskorzystania z dostępnych środków prawnych. Sąd Najwyższy podkreślił, że subiektywne przekonanie strony o nieskuteczności środka prawnego nie zwalnia jej z obowiązku jego wywiedzenia, a skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem ma charakter subsydiarny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna, jeśli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, chyba że wystąpi wyjątkowy wypadek uzasadniający jej wniesienie.

Uzasadnienie

Przepis art. 4241 § 1 k.p.c. wymaga wykorzystania dostępnych środków prawnych jako przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Wyjątek z § 2 tego artykułu wymaga wykazania wyjątkowego wypadku i kwalifikowanego charakteru niezgodności z prawem, czego skarżąca nie uczyniła.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
L. J.osoba_fizycznaskarżąca
M. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania
in.inneuczestnik postępowania

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 4241 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

k.p.c. art. 4248

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 4241 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi od orzeczenia sądu pierwszej lub drugiej instancji uzależnia od kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze.

k.p.c. art. 4245 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Wystąpienie wyjątkowego wypadku uzasadniającego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem mimo nieskorzystania ze środków prawnych, skarżący powinien wykazać w skardze.

k.p.c. art. 5191 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący możliwość wniesienia skargi kasacyjnej.

u.p.g.k. art. 34 § ust. 3

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Przepis określający właściwość sądu w sprawach rozgraniczenia nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskorzystanie przez skarżącą z przysługującej skargi kasacyjnej. Brak wykazania przez skarżącą wystąpienia wyjątkowego wypadku uzasadniającego wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem mimo braku skorzystania ze środków prawnych.

Godne uwagi sformułowania

skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. obowiązkiem skorzystania z przysługującej stronie środka prawnego nie może w żadnym wypadku wyłączyć jej subiektywne przekonanie, iż środek ten nie odniósłby zamierzonego skutku. skarga kasacyjna wraz ze skargą o wznowienie postępowania tworzą ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia komplementarną całość, przy czym ostatnio wskazana skarga wchodzi w rachubę tylko subsydiarnie.

Skład orzekający

Tadeusz Wiśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sytuacji niewykorzystania przez stronę przysługujących jej środków prawnych, w szczególności skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, która jest środkiem o charakterze subsydiarnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.

Czy można pominąć skargę kasacyjną i od razu skarżyć orzeczenie o jego niezgodność z prawem? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CNP 5/07 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski w sprawie ze skargi L. J. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 1 sierpnia 2006 r., w sprawie z wniosku L. J. przy uczestnictwie M. O. i in. o rozgraniczenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lutego 2007 r., skargę odrzuca. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2006 r. Sąd Okręgowy w W. oddalił apelację wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 2 sierpnia 2005 r., którym dokonano rozgraniczenia określonej nieruchomości. W związku z wymienionym postanowieniem Sądu Okręgowego, wnioskodawczyni zażądała stwierdzenia jego niezgodności z prawem. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Przepis ten wyraża zasadę, że przesłanką dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest wykorzystanie przez stronę przysługujących jej środków prawnych. Wyjątek od wskazanej zasady przewiduje art. 4241 § 2 k.p.c., który w sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi od orzeczenia sądu pierwszej lub drugiej instancji uzależnia od kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr 6, poz. 113). Wystąpienie takiego wypadku skarżący powinien, zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., wykazać w skardze. W rozpoznawanej sprawie od zaskarżonego postanowienia sądu drugiej instancji wnioskodawczyni przysługiwała skarga kasacyjna (art. 5191 § 1 k.p.c. w zw. z art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, jedn. tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.). Skarżąca zrezygnowała jednak z jej wywiedzenia, występując – w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej – z przedmiotową skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem 3 prawomocnego orzeczenia. W skardze tej nie powołano przy tym żadnych okoliczności wskazujących na wystąpienie wyjątkowego wypadku, o którym mowa w art. 4241 § 2 k.p.c., uzasadniającego wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia mimo nieskorzystania z przysługujących wnioskodawczyni środków prawnych. W tej sytuacji jedynie uzupełniająco można podkreślić, że obowiązku skorzystania z przysługującej stronie środka prawnego nie może w żadnym wypadku wyłączyć jej subiektywne przekonanie, iż środek ten nie odniósłby zamierzonego skutku. W omawianym wypadku zresztą skarga kasacyjna wraz ze skargą o wznowienie postępowania tworzą ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia komplementarną całość, przy czym ostatnio wskazana skarga wchodzi w rachubę tylko subsydiarnie. Z podanych względów, na podstawie art. 4248 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił skargę wnioskodawczyni jako niedopuszczalną. jz

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI