I CNP 47/24

Sąd NajwyższyWarszawa2025-04-24
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemprawomocny wyrokSąd Najwyższyzdolność prawnawykreślenie z KRSdopuszczalność skargik.p.c.k.c.

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wobec spółki wykreślonej z rejestru, a w pozostałym zakresie przyjął skargę do rozpoznania.

Skarżąca E. sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, zarzucając naruszenie art. 189 k.p.c. i art. 58 § 2 k.c. oraz poniesienie szkody. Sąd Najwyższy odrzucił skargę w stosunku do U. sp. z o.o., ponieważ spółka ta została prawomocnie wykreślona z KRS przed wniesieniem skargi, co czyniło ją niedopuszczalną wobec tego podmiotu. W pozostałym zakresie skarga została przyjęta do rozpoznania.

W niniejszej sprawie E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 27 kwietnia 2022 r. (sygn. akt II Ca 1264/21). Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 189 k.p.c. oraz art. 58 § 2 k.c., wskazując, że wskutek wydania zaskarżonego wyroku poniosła szkodę w wysokości 1.571.621,67 zł. Podkreśliła, że wyrok ten nie podlega wzruszeniu w drodze innych środków prawnych, takich jak skarga o wznowienie postępowania czy powództwo przeciwegzekucyjne, ani też skarga kasacyjna. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę, stwierdził, że wobec jednego z pozwanych, U. sp. z o.o. w S., skarga jest niedopuszczalna. Uzasadniono to faktem, że spółka ta została prawomocnie wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego jeszcze przed wniesieniem skargi, co stanowiło nieusuwalny brak w zakresie zdolności prawnej i sądowej. Na tej podstawie Sąd Najwyższy odrzucił skargę w stosunku do U. sp. z o.o. na podstawie art. 424^8 § 1 k.p.c. Jednocześnie, w pozostałym zakresie, Sąd Najwyższy przyjął skargę do rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga jest niedopuszczalna wobec podmiotu pozbawionego zdolności prawnej i sądowej z powodu wykreślenia z rejestru.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak zdolności prawnej i sądowej spółki wykreślonej z KRS ma charakter nieusuwalny, co czyni skargę niedopuszczalną w stosunku do tego podmiotu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe odrzucenie skargi i przyjęcie do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkaskarżąca
U. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.spółkapozwana
L.S.osoba_fizycznapozwana
K.S.osoba_fizycznapozwana
J.G.osoba_fizycznainterwenient uboczny

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 189

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

k.c. art. 58 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy czynności prawnej sprzecznej z zasadami współżycia społecznego.

k.p.c. art. 424 § 8 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 401

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do skargi o wznowienie postępowania z powodu nieważności.

k.p.c. art. 403

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do skargi o wznowienie postępowania z powodów restytucyjnych.

k.p.c. art. 840

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do powództwa przeciwegzekucyjnego opozycyjnego.

k.p.c. art. 398 § 2 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Warunki dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany U. sp. z o.o. został prawomocnie wykreślony z KRS przed wniesieniem skargi, co czyni skargę niedopuszczalną wobec tego podmiotu.

Godne uwagi sformułowania

podmiot pozbawiony zdolności prawnej i sądowej brak w zakresie zdolności spółki wykreślonej z rejestru KRS ma charakter nieusuwalny

Skład orzekający

Roman Trzaskowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w przypadku wykreślenia strony z rejestru."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykreślenia podmiotu z rejestru przed wniesieniem skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego z dopuszczalnością skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, szczególnie w kontekście podmiotów, które przestały istnieć prawnie.

Czy można pozwać firmę, która już nie istnieje? Sąd Najwyższy rozstrzyga dopuszczalność skargi.

Dane finansowe

WPS: 1 571 621,67 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I CNP 47/24
POSTANOWIENIE
24 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Roman Trzaskowski
na posiedzeniu niejawnym 24 kwietnia 2025 r. w Warszawie
‎
w sprawie ze skargi E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
Sądu Okręgowego w Szczecinie
‎
z 27 kwietnia 2022 r., II Ca 1264/21,
‎
wydanego w sprawie z powództwa E. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.
‎
przeciwko L.S., K.S. i U. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S.
‎
z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanej J.G.
‎
o ustalenie,
1. odrzuca skargę w stosunku do U. sp. z o.o. w S.;
2.
przyjmuje skargę do rozpoznania w pozostałym zakresie.
UZASADNIENIE
W skardze złożonej 2 czerwca 2023 r. E. sp. z o.o. w S. wniosła o stwierdzenie, że wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy z 27 kwietnia 2022 r. (sygn. akt: II Ca 1264/21) jest niezgodny z art. 189 k.p.c. oraz art. 58 § 2 k.c. Skargę oparła na zarzucie naruszenia art. 189 k.p.c. oraz art. 58 § 2 k.c. Skarżąca podała, że wskutek wydania zaskarżonego wyroku poniosła szkodę w wysokości 1.571.621,67 zł, a zaskarżony skargą wyrok nie podlega wzruszeniu w drodze innych środków prawnych. Brak jest ustawowej podstawy do złożenia skargi o wznowienie postępowania z powodu nieważności postępowania (art. 401 k.p.c.) lub z powodów restytucyjnych wznowienia (art. 403 k.p.c.) ani też do wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego opozycyjnego (art. 840 k.p.c.), a ponadto wyrok ten nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną (art. 398
2
§ 1 k.p.c.).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga została wniesiona przeciwko podmiotowi pozbawionemu zdolności prawnej i sądowej, gdyż U. sp. z o.o. w S. została prawomocnie wykreślona z KRS 22 lipca 2022 r., co miało miejsce już po wydaniu zaskarżonego wyroku, a przed wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Istniejący w dacie wniesienia skargi brak w zakresie zdolności spółki wykreślonej z rejestru KRS ma charakter nieusuwalny, co czyniło skargę niedopuszczalną (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 3 grudnia 2008 r., V CSK 338/08, niepubl.) i uzasadniało jej odrzucenie w stosunku do tego podmiotu na podstawie art. 424
8
§ 1 k.p.c.
(K.L.)
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI