I CNP 32/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuAgencja Mienia Wojskowego złożyła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który oddalił jej apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Warszawie. Pierwotne powództwo Agencji dotyczyło zasądzenia od K. K. kwoty 43 718,82 zł z odsetkami z tytułu odszkodowania za korzystanie z nieruchomości. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, uznając, że powodowej Agencji nie przysługuje legitymacja czynna do dochodzenia spornej sumy. Wskazano, że właścicielem nieruchomości jest Skarb Państwa, a Agencji powierzono jedynie wykonywanie prawa własności w jej zastępstwie. W związku z tym, stroną w procesie powinien być Skarb Państwa. Agencja zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o gospodarowaniu mieniem Skarbu Państwa. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, odwołał się do przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkody wyrządzone przy wykonywaniu władzy publicznej (art. 417 i nast. k.c.) oraz do procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 4241 i nast. k.p.c.). Podkreślono, że celem tej skargi jest stworzenie podstawy do dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa. Sąd Najwyższy uznał, że choć Agencja jako strona pierwotnego postępowania jest legitymowana do wniesienia skargi, to jednak skarga podlega oddaleniu. Wskazano, że skoro Skarb Państwa powierzył Agencji wykonywanie prawa własności, to wykluczona jest możliwość przysługiwania Agencji roszczenia odszkodowawczego wobec Skarbu Państwa. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę i zasądził od Agencji na rzecz K. K. zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: Wysokainterpretacja przepisów dotyczących legitymacji czynnej w sprawach o odszkodowanie za korzystanie z nieruchomości należących do Skarbu Państwa oraz cel i zakres stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podmiotem uprawnionym do dochodzenia roszczeń jest Skarb Państwa, a nie podmiot wykonujący jego prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy Agencja Mienia Wojskowego posiada legitymację czynną do dochodzenia odszkodowania za korzystanie z nieruchomości, której właścicielem jest Skarb Państwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Agencja Mienia Wojskowego nie posiada legitymacji czynnej do dochodzenia odszkodowania, ponieważ właścicielem nieruchomości jest Skarb Państwa, a Agencji powierzono jedynie wykonywanie prawa własności w jego zastępstwie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na przepisach ustawy o gospodarowaniu mieniem Skarbu Państwa, zgodnie z którymi Agencji powierzono jedynie kompetencję do wykonywania praw rzeczowych w zastępstwie Skarbu Państwa, a nie przeszły na nią prawa rzeczowe. W związku z tym, stroną w sporze o odszkodowanie powinien być Skarb Państwa.
Jaki jest cel i zakres stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Celem skargi jest stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem na potrzeby przyszłego procesu odszkodowawczego przeciwko Skarbowi Państwa, a nie uchylenie lub zmiana zaskarżonego orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga ta służy dochodzeniu przez poszkodowanego odszkodowania od Skarbu Państwa, a orzeczenie uwzględniające skargę stanowi prejudykat w późniejszym procesie odszkodowawczym. Nie jest dopuszczalne wniesienie skargi przez Skarb Państwa, gdyż nie mógłby on dochodzić odszkodowania od samego siebie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Agencja Mienia Wojskowego w W. | instytucja | skarżąca |
| K. K. | osoba_fizyczna | strona przeciwna |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | właściciel nieruchomości |
Przepisy (9)
Główne
ustawa art. 6
Ustawa z dnia 30 maja 1996 r. o gospodarowaniu niektórymi składnikami mienia Skarbu Państwa oraz o Agencji Mienia Wojskowego
Powierzenie Agencji wykonywania prawa własności i innych praw rzeczowych w zastępstwie Skarbu Państwa wyklucza przejście tych praw na Agencję i możliwość dochodzenia przez nią roszczeń od Skarbu Państwa.
Pomocnicze
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną niezgodnym z prawem działaniem lub zaniechaniem przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 417¹ § § 2
Kodeks cywilny
Określa, że naprawienia szkody wyrządzonej wydaniem prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji można żądać po stwierdzeniu ich niezgodności z prawem we właściwym postępowaniu.
k.p.c. art. 424¹
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie wywołane skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
k.p.c. art. 424¹¹
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 398²⁰
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.
k.p.c. art. 424¹²
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Agencja Mienia Wojskowego nie posiada legitymacji czynnej do dochodzenia odszkodowania, gdyż właścicielem nieruchomości jest Skarb Państwa. • Celem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem jest umożliwienie dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa, a nie uchylenie orzeczenia. • Agencja jako państwowa osoba prawna nie może dochodzić odszkodowania od Skarbu Państwa, który powierzył jej wykonywanie praw.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Agencji Mienia Wojskowego dotyczące naruszenia przepisów ustawy o gospodarowaniu mieniem Skarbu Państwa.
Godne uwagi sformułowania
na powodową Agencję nie przeszły jakiekolwiek prawa rzeczowe przysługujące Skarbowi Państwa, lecz tylko kompetencja do ich wykonywania w zastępstwie Skarbu Państwa. • podstawową funkcją analizowanej skargi jest doprowadzenie do stwierdzenia przez Sąd Najwyższy wystąpienia jednej z materialnoprawnych przesłanek roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej jurysdykcyjną działalnością sądów powszechnych w postaci niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. • skarga ta służy więc dochodzeniu przez poszkodowaną stronę odszkodowania od Skarbu Państwa.
Skład orzekający
Tadeusz Wiśniewski
przewodniczący-sprawozdawca
Wojciech Katner
członek
Iwona Koper
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących legitymacji czynnej w sprawach o odszkodowanie za korzystanie z nieruchomości należących do Skarbu Państwa oraz cel i zakres stosowania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podmiotem uprawnionym do dochodzenia roszczeń jest Skarb Państwa, a nie podmiot wykonujący jego prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii legitymacji czynnej w sprawach odszkodowawczych oraz specyfiki skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i administracyjnego.
“Czy państwowa agencja może pozwać Skarb Państwa o odszkodowanie za nieruchomość?”
Dane finansowe
WPS: 43 718,82 PLN
zwrot kosztów postępowania: 1200 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.