I CNP 102/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, uznając ją za oczywiście bezzasadną z uwagi na brak kwalifikowanego naruszenia prawa w kwestii przedawnienia roszczenia ubezpieczeniowego.
Skarżąca I. G. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, który oddalił jej powództwo o zapłatę odszkodowania AC. Zarzuciła niezgodność z przepisami dotyczącymi przedawnienia roszczeń oraz odpowiedzialności za szkodę. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 424(9) k.p.c., odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając ją za oczywiście bezzasadną, ponieważ podniesione zarzuty nie wskazywały na kwalifikowane naruszenie prawa.
Sąd Najwyższy rozpatrzył skargę I. G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 31 marca 2021 r., który oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego jej powództwo o zapłatę 5 100 zł odszkodowania AC. Powódka zarzuciła wyrokowi niezgodność z przepisami Kodeksu cywilnego dotyczącymi przedawnienia roszczeń (art. 117 § 1, 118 w zw. z art. 819 § 4 k.c.) oraz odpowiedzialności za szkodę (art. 361 § 1 i 2 w zw. z art. 363 § 1 k.c.). Sąd Najwyższy, powołując się na art. 424(9) k.p.c., podkreślił, że odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania, jeśli jest ona oczywiście bezzasadna. Oczywista bezzasadność oznacza, że już wstępna ocena zarzutów wskazuje na brak kwalifikowanego naruszenia prawa. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał skargę za oczywiście bezzasadną. Skarżąca kwestionowała przyjęcie przez Sąd Okręgowy, że jej roszczenie ubezpieczeniowe uległo przedawnieniu. Sąd Okręgowy ustalił, że termin przedawnienia, przerwany zgłoszeniem szkody, rozpoczął bieg na nowo wraz z doręczeniem decyzji ubezpieczyciela odmawiającej wypłaty odszkodowania, uznając ją za definitywnie kończącą postępowanie likwidacyjne. Powódka nie wniosła w wymaganym terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Zarząd E., a jej późniejsze „odwołania” i wezwania do zapłaty nie wpłynęły na bieg przedawnienia. Sąd Najwyższy uznał, że przyjęcie przez Sąd Okręgowy, iż ponowne oświadczenie w sprawie zgłoszenia roszczenia lub zdarzenia objętego ubezpieczeniem nie skutkuje kolejnym przerwaniem biegu przedawnienia (zgodnie z art. 819 § 4 k.c.), nie jest oczywiście sprzeczne z prawem. Argumentacja skarżącej, że takie stanowisko prowadziłoby do pogorszenia jej sytuacji i zniechęcało do polubownego rozwiązywania sporów, została odrzucona, ponieważ skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia decyzji ubezpieczyciela w przewidzianym terminie, a także nie wykazała, że taki środek jej nadal przysługiwał. Sąd Najwyższy stwierdził, że hipotetyczna możliwość wydania odmiennej decyzji nie uzasadnia traktowania stanowiska sądu jako rażącej wadliwości wyroku. Ponadto, zarzut dotyczący daty doręczenia decyzji ubezpieczyciela nie był przedmiotem sporu i nie został przez powódkę kwestionowany, a ustalenie daty doręczenia na podstawie innych dowodów nie stanowi kwalifikowanej niezgodności z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne oświadczenie w tej materii nie skutkuje kolejnym przerwaniem biegu przedawnienia, jeśli nie jest to środek zaskarżenia przewidziany prawem lub umową.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przyjęcie przez sąd niższej instancji, iż kolejne „odwołania” i wezwania do zapłaty nie wpływają na bieg przedawnienia, jest zgodne z art. 819 § 4 k.c., który stanowi, że roszczenie lub zdarzenie można zgłosić tylko raz. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia w terminie, a jej późniejsze pisma nie mogły skutkować kolejnym przerwaniem biegu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi do rozpoznania
Strona wygrywająca
E. spółka akcyjna w S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. G. | osoba_fizyczna | skarżąca |
| E. spółka akcyjna w S. | spółka | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 424 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeżeli jest oczywiście bezzasadna.
k.c. art. 819 § 4
Kodeks cywilny
Zgłoszenie roszczenia lub zdarzenia objętego ubezpieczeniem można tylko raz. Ponowne oświadczenie w tej materii nie skutkuje przerwaniem biegu przedawnienia.
Pomocnicze
k.c. art. 117 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 361 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 363 § 1
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 424 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga jest oczywiście bezzasadna, ponieważ nie wskazują na kwalifikowane naruszenie prawa. Ponowne oświadczenie w sprawie zgłoszenia roszczenia lub zdarzenia objętego ubezpieczeniem nie skutkuje kolejnym przerwaniem biegu przedawnienia zgodnie z art. 819 § 4 k.c. Skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia decyzji ubezpieczyciela w przewidzianym terminie. Ustalenie daty doręczenia decyzji na podstawie innych dowodów, gdy fakt doręczenia nie był kwestionowany, nie stanowi kwalifikowanej niezgodności z prawem.
Odrzucone argumenty
Sąd drugiej instancji dokonał błędnej oceny przedawnienia roszczenia. Sąd drugiej instancji błędnie uznał, że pozwana nie jest obowiązana do naprawienia szkody. Zaliczenie do terminu biegu przedawnienia czasu oczekiwania na weryfikację przez ubezpieczyciela stanowiska w postępowaniu likwidacyjnym prowadziłoby do odstąpienia przez poszkodowanych od realizacji uprawnienia do wniesienia odwołania.
Godne uwagi sformułowania
Oczywiście bezzasadna jest skarga, której zarzuty nie wskazują na kwalifikowane naruszenie prawa już pierwsza, niepogłębiona ocena powołanych w niej podstaw wskazuje wprost, że one nie wystąpiły albo wystąpiły, lecz nie mogły mieć wpływu na treść orzeczenia nie można uznać za oczywiście nieprawidłowe stanowiska Sądu Okręgowego, iż stosownie do art. 819 § 4 k.c. zgłosić roszczenie lub zdarzenie objęte ubezpieczeniem można tylko raz, natomiast ponowne oświadczenie w tej materii nie skutkuje przerwaniem biegu przedawnienia Sama hipotetyczna możliwość wydania - na skutek takiego „odwołania” - odmiennej od pierwotnej decyzji w żadnym razie nie może uzasadniać traktowania wyrażonego w okolicznościach sprawy stanowiska Sądu jako skutkującego wystąpieniem rażącej, mającej charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty wadliwości wyroku.
Skład orzekający
Roman Trzaskowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 819 § 4 k.c. w kontekście wielokrotnego zgłaszania roszczeń lub zdarzeń objętych ubezpieczeniem oraz stosowania art. 424(9) k.p.c. w sprawach o stwierdzenie niezgodności z prawem."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skorzystania z przysługujących środków odwoławczych w postępowaniu likwidacyjnym oraz oceny, czy zarzuty skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem są oczywiście bezzasadne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia roszczeń ubezpieczeniowych i procedury skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla praktyków prawa ubezpieczeniowego i cywilnego.
“Czy można wielokrotnie przerywać bieg przedawnienia roszczenia ubezpieczeniowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 5100 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt I CNP 102/22 POSTANOWIENIE Dnia 16 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Trzaskowski w sprawie ze skargi I. G. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 31 marca 2021 r., sygn. akt II Ca 49/21, wydanego w sprawie z powództwa I. G. przeciwko E. spółce akcyjnej w S. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 listopada 2022 r., odmawia przyjęcia skargi do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 31 marca 2021 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił apelację I. G. od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z 9 listopada 2020 r. oddalającego jej powództwo przeciwko E. Spółka Akcyjna w S. (dalej – „U.”) o zapłatę 5 100 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 6 października 2012 r. do dnia zapłaty z tytułu odszkodowania AC. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem powyższego wyroku powódka zarzuciła wyrokowi niezgodność z przepisami art. 117 § 1, 118 w związku z art. 819 § 4 oraz art. 361 § 1 i 2 w związku z art. 363 § 1 k.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 424 9 k.p.c. Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeżeli jest oczywiście bezzasadna. Oczywiście bezzasadna jest skarga, której zarzuty nie wskazują na kwalifikowane naruszenie prawa, czyli już pierwsza, niepogłębiona ocena powołanych w niej podstaw wskazuje wprost, że one nie wystąpiły albo wystąpiły, lecz nie mogły mieć wpływu na treść orzeczenia (zob. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego: z 6 kwietnia 2018 r., III CNP 30/17; z 23 września 2020 r., II CNP 49/19; z 10 grudnia 2020 r., V CNP 51/19; z 23 lutego 2021 r., V CNP 21/20). Taki charakter ma wniesiona w niniejszej sprawie skarga. Skarżąca zakwestionowała dokonaną przez Sąd drugiej instancji ocenę, że doszło do przedawnienia jej roszczenia (powołując się na art. 117 § 1, art. 118 w związku z art. 819 § 4 k.c.) oraz uznanie, że pozwana nie jest obowiązana do naprawienia powstałej w majątku powódki szkody (z powołaniem się na art. 361 § 1 i 2 w związku z art. 363 § 1 k.c.). W podstawach skargi powódka podniosła, że za początek ponownego biegu terminu przedawnienia po jego przerwaniu przez zgłoszenie szkody pozwanej uznać należy dzień wydania przez pozwaną decyzji w dniu 12 września 2014 r., w ich uzasadnieniu zaś wskazuje, że jest to data doręczenia tej decyzji. Sąd Okręgowy przyjął w sprawie, że doszło do przedawnienia roszczenia powódki, gdyż termin przedawnienia przerwany dokonanym przez powódkę zgłoszeniem rozpoczął ponownie bieg wraz z doręczeniem jej decyzji ubezpieczyciela z 10 września 2012 r. odmawiającej wypłaty odszkodowania, którą uznał za definitywnie kończące postępowanie likwidacyjne, powódka zaś nie wniosła w przewidzianym w § 58 OWU miesięcznym terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Zarząd E., natomiast jej późniejsze „odwołania” i wezwania do zapłaty uznał za niewpływające na bieg przedawnienia. Rozstrzygająca dla oceny żądania powódki stała się więc ocena sądu, że skarżąca nie skorzystała z uprawnienia wynikającego z § 58 OWU, natomiast wnoszone przez nią następnie „odwołania” i wezwania do zapłaty nie mogły skutkować kolejnym przerwaniem biegu przedawnienia. Nie budzi wątpliwości, że nie jest oczywiście sprzeczne z art. 814 § 4 k.c. przyjęcie przez Sąd, iż wniesione przez skarżącą „odwołanie” z 18 kwietnia 2014 r., w którym kwestionowała decyzję z 10 września 2012 r. i w wyniku którego pozwana pismem z 12 września 2014 r. ponownie odmówiła zapłaty odszkodowania, pozostawało bez wpływu na bieg przedawnienia. Jest bowiem ewidentne, że nie można uznać za oczywiście nieprawidłowe stanowiska Sądu Okręgowego, iż stosownie do art. 819 § 4 k.c. zgłosić roszczenie lub zdarzenie objęte ubezpieczeniem można tylko raz, natomiast ponowne oświadczenie w tej materii nie skutkuje przerwaniem biegu przedawnienia. Skarżąca zarzuca, że sąd nieprawidłowo przyjął, iż „odwołanie” i ponowne rozpatrzenie sprawy w jego wyniku nie ma już wpływu na bieg przedawnienia, co jej zdaniem prowadziłoby do wniosku, że wniesienie przez pokrzywdzonego odwołania od merytorycznej decyzji ubezpieczyciela, w zgodzie zresztą z treścią łączącej strony umowy ubezpieczenia AC, stanowiłoby w istocie pogorszenie jego sytuacji i stałoby w oczywistej sprzeczności z pożądaną przez ustawodawcę próbą polubownego przedsądowego rozwiązania sporu, albowiem zaliczanie do terminu biegu przedawnienia czasu oczekiwania na weryfikację przez ubezpieczyciela stanowiska w postępowaniu likwidacyjnym mogłoby prowadzić do odstąpienia przez poszkodowanych od realizacji uprawnienia do wniesienia odwołania od decyzji ubezpieczyciela i bezpośredniego wytaczania powództwa przeciwko towarzystwu ubezpieczeń. Skarżąca pomija w tych wywodach, że zgodnie z wiążącymi ustaleniami nie skorzystała z przysługującego jej na podstawie OWU środka zaskarżenia decyzji pozwanego z 10 września 2012 r., nie wskazuje przy tym argumentów, które mogłyby przekonywać, że w dacie składania „odwołania” z 18 kwietnia 2014 r., środek taki nadal jej przysługiwał. Sama hipotetyczna możliwość wydania - na skutek takiego „odwołania” - odmiennej od pierwotnej decyzji w żadnym razie nie może uzasadniać traktowania wyrażonego w okolicznościach sprawy stanowiska Sądu jako skutkującego wystąpieniem rażącej, mającej charakter kwalifikowany, elementarny i oczywisty wadliwości wyroku. Skarżąca zarzuciła również, że przyjęta przez sąd data początkowa biegu terminu została powiązana z datą, w której powódka na pewno miała wiedzę o stanowisku pozwanej wyrażonym w decyzji z 10 września 2012 r., a nie zostało wykazane, kiedy decyzja została powódce doręczona. Przedmiotem sporu między stronami nie była jednak w sprawie okoliczność doręczenia powódce decyzji z 10 września 2012 r., zaś powódka nie kwestionowała tego faktu. Niezłożenie przez pozwanego dowodu doręczenia powódce decyzji i ustalenie na podstawie innych dowodów, w jakiej dacie doręczenie takie na pewno musiało mieć miejsce, nie stanowi – i jest to oczywiste - o kwalifikowanej niezgodności zaskarżonego wyroku z prawem w rozumieniu art. 424 1 k.p.c. Z tych względów, na podstawie art. 424 9 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. l.n,ał
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI