I CK 71/05

Sąd Najwyższy2005-09-28
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
prawo weksloweweksel własnywymogi formalne wekslabrak walutyodpowiedzialność wekslowaSąd Najwyższykasacja

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu apelacyjnego w sprawie o zapłatę sumy wekslowej, uznając, że weksel nie spełniał wymogów formalnych ze względu na brak oznaczenia waluty.

Sprawa dotyczyła zapłaty sumy wekslowej, gdzie pozwany A. R. podpisał weksel w imieniu spółki. Sądy niższych instancji uznały go za zobowiązanego na podstawie art. 8 Prawa wekslowego. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, stwierdzając, że dokument nie miał cech weksla własnego, ponieważ nie zawierał oznaczenia waluty, co jest jego essentialną cechą.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację pozwanego A. R. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego zasądzający od pozwanego na rzecz powoda kwotę 12 565,99 zł z odsetkami, uznając pozwanego za zobowiązanego do zapłaty sumy wekslowej na podstawie art. 8 Prawa wekslowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, wskazując na naruszenie art. 8 Prawa wekslowego. Kluczowym argumentem było stwierdzenie, że dołączony do pozwu dokument, mimo podpisania przez A. R. w imieniu spółki, nie posiadał wszystkich cech weksla własnego. W szczególności brakowało oznaczenia waluty, w której miała być zapłacona suma pieniężna, co jest wymogiem formalnym weksla własnego zgodnie z art. 101 i 102 Prawa wekslowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że brak oznaczenia waluty nie może być uzupełniony przez posłużenie się urzędowym blankietem weksla, nawet jeśli określał on kwotę opłaty skarbowej w złotych polskich. W konsekwencji Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, oddalając powództwo w stosunku do pozwanego A. R. i uchylając odpowiedni punkt wyroku Sądu Okręgowego, a także zasądził od strony powodowej na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, dokument pozbawiony oznaczenia waluty nie spełnia wymogów formalnych weksla własnego i nie może stanowić podstawy odpowiedzialności wekslowej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że brak oznaczenia waluty jest istotną wadą formalną weksla własnego, uniemożliwiającą uznanie go za taki dokument i pociągającą za sobą brak odpowiedzialności wekslowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

A. R.

Strony

NazwaTypRola
Zakład Usługowo-Handlowy "T. (...)" Spółka z o.o. w W.spółkapowód
A. R.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

Pr. weksl. art. 8

Prawo wekslowe

Do odpowiedzialności wekslowej na podstawie art. 8 Pr. weksl. może być zobowiązana tylko osoba, która złożyła swój podpis na dokumencie mającym cechy weksla.

Pr. weksl. art. 101

Prawo wekslowe

Jedną z nieodzownych cech weksla własnego jest bezwarunkowe przyrzeczenie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej.

Pr. weksl. art. 102

Prawo wekslowe

Jedną z nieodzownych cech weksla własnego jest bezwarunkowe przyrzeczenie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 39315

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98 art. 3

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dokument nie posiadał wszystkich cech weksla własnego, w szczególności brakowało oznaczenia waluty. Dłużnikiem wekslowym może być tylko osoba, która złożyła podpis na dokumencie mającym cechy weksla.

Godne uwagi sformułowania

dłużnikiem zaś wekslowym może być, bez względu na tytuł odpowiedzialności wekslowej, a więc także w przypadku, którego dotyczy art. 8 Pr. weksl., tylko osoba, która złożyła swój podpis na dokumencie mającym cechy weksla. jedną z nieodzownych cech weksla własnego jest bezwarunkowe przyrzeczenie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej. Braku oznaczenia waluty w tekście przyrzeczenia zapłaty przez wystawcę nie usuwa [...] posłużenie się przez strony sporu urzędowym blankietem weksla, określającym kwotę opłaty skarbowej w złotych polskich.

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący

Irena Gromska-Szuster

członek

Kazimierz Zawada

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych weksla własnego, w szczególności konieczności oznaczenia waluty."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie weksli własnych i sytuacji, gdy brak jest oznaczenia waluty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne wymogi dokumentów prawnych, nawet w tak specyficznej dziedzinie jak prawo wekslowe. Brak jednego elementu może zniweczyć całe roszczenie.

Weksel bez waluty? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego to nie weksel, a jedynie pusty dokument.

Dane finansowe

WPS: 12 565,99 PLN

należność główna: 12 565,99 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I CK 71/05 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 września 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Kocon (przewodniczący) SSN Irena Gromska-Szuster SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Zakładu Usługowo-Handlowego "T. (…)" Spółki z o.o. w W. przeciwko A. R. o zapłatę, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2005 r., kasacji pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 19 marca 2004 r., sygn. akt I ACa (…), 1. Zmienia zaskarżony wyrok w części oddalającej apelację pozwanego A. R. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 marca 2003 r., I C (…), w ten sposób, że oddala w stosunku do pozwanego A. R. powództwo w zakresie uwzględnionym wymienionym wyrokiem Sądu Okręgowego oraz uchyla punkt IV tego wyroku. 2. Zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego A. R. kwotę 2400 (dwa tysiące czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 28 marca 2003 r. zasądził od pozwanego A. R. na rzecz strony powodowej całą dochodzoną przez nią należność główną, tj. 12 565,99 zł, z ustawowymi odsetkami od 31 grudnia 1996 r., oraz orzekł o kosztach procesu; w pozostałym zakresie powództwo oddalił. Sąd Apelacyjny na skutek apelacji strony powodowej zmienił jedynie rozstrzygnięcie o kosztach procesu, natomiast apelację pozwanego A. R. oddalił w całości. Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że pozwany A. R. podpisując się w imieniu spółki „R.(…)” jako wystawcy weksla własnego sam, pomimo iż do reprezentowania tej spółki uprawnieni byli dwaj członkowie zarządu (A. R. – prezes i F. G. – wiceprezes), stał się zobowiązany do zapłaty wymienionej kwoty jako sumy wekslowej na podstawie art. 8 Pr. weksl. Pozwany A. R. skarżąc wyrok Sądu Apelacyjnego jako podstawę kasacyjną powołał, między innymi, naruszenie art. 8 Pr. weksl. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut naruszenia przez zaskarżony wyrok art. 8 Pr. weksl. jest trafny już dlatego, że dołączony do pozwu dokument, sporządzony na urzędowym blankiecie weksla, podpisany przez A. R. w imieniu spółki „R.(…)” jako wystawcy, nie ma wszystkich koniecznych cech weksla własnego, dłużnikiem zaś wekslowym może być, bez względu na tytuł odpowiedzialności wekslowej, a więc także w przypadku, którego dotyczy art. 8 Pr. weksl., tylko osoba, która złożyła swój podpis na dokumencie mającym cechy weksla. Według przepisów art. 101 i 102 Pr. weksl., jedną z nieodzownych cech weksla własnego jest bezwarunkowe przyrzeczenie zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej. Spełnienie tego wymagania zakłada podanie w tekście bezwarunkowego przyrzeczenia zapłaty przez wystawcę sumy wyrażonej w określonej walucie. Tymczasem dołączony do pozwu dokument, stanowiący, według Sądu Apelacyjnego, z powołaniem się na art. 8 Pr. weksl., podstawę uwzględnienia powództwa w stosunku do pozwanego A. R., mówi o zapłacie przez wystawcę 125 659 925 (stu dwudziestu pięciu milionów sześciuset pięćdziesięciu dziewięciu tysięcy dziewięciuset dwudziestu pięciu), nie podając, o jaką chodzi tu walutę. Braku oznaczenia waluty w tekście przyrzeczenia zapłaty przez wystawcę nie usuwa, z przyczyn wyjaśnionych w aprobowanej przez piśmiennictwo uchwale Sądu Najwyższego z dnia 8 września 1995 r., III CZP 105/95 3 (OSNC 1995, nr 12, poz. 174), posłużenie się przez strony sporu urzędowym blankietem weksla, określającym kwotę opłaty skarbowej w złotych polskich. Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 39315 oraz art. 98 i 108 § 1 k.p.c. w związku z art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI