I Ca 184/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Sieradzu oddalił apelację powoda, uznając za niezasadne zarzuty dotyczące błędnego określenia początku biegu odsetek i nieuwzględnienia kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy.
Powód I. J. złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli, domagając się zasądzenia wyższej kwoty odszkodowania wraz z odsetkami od wcześniejszej daty oraz zwrotu kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy. Sąd Okręgowy w Sieradzu oddalił apelację, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego są nieuzasadnione. Sąd podkreślił ograniczony charakter apelacji w postępowaniu uproszczonym i wyjaśnił, że termin naliczania odsetek oraz celowość zlecenia prywatnej ekspertyzy zostały prawidłowo ocenione przez sąd pierwszej instancji.
Sąd Okręgowy w Sieradzu rozpoznał apelację powoda I. J. od wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli, który zasądził na rzecz powoda część dochodzonego odszkodowania, oddalając powództwo w pozostałej części i orzekając o kosztach. Powód zaskarżył wyrok w zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie oraz w części oddalającej powództwo o zwrot kosztów opinii rzeczoznawcy. Zarzucił naruszenie art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez błędną wykładnię pojęcia normalnych następstw szkody oraz art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 817 § 1 k.c. poprzez błędne określenie początku biegu terminu opóźnienia. Sąd Okręgowy, działając w postępowaniu uproszczonym, oddalił apelację. Stwierdził, że zarzuty naruszenia prawa materialnego są nieuzasadnione. W odniesieniu do odsetek, sąd wyjaśnił, że termin ich naliczania zależy od wymagalności roszczenia i wezwania dłużnika do zapłaty, a nie od daty zakończenia postępowania likwidacyjnego, jeśli ubezpieczyciel nie miał wiedzy o konieczności zapłaty innej kwoty. Sąd uznał również, że koszt prywatnej opinii rzeczoznawcy nie był celowy i niezbędny w sytuacji, gdy powód miał profesjonalne pełnomocnictwo do reprezentowania jego interesów w postępowaniu likwidacyjnym, a w pozwie zawarto wniosek o powołanie biegłego sądowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że na wierzycielu ciąży obowiązek zapobiegania i zmniejszania rozmiaru szkody. W konsekwencji, na podstawie art. 385 k.p.c., apelacja powoda została oddalona, a o kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko jeśli zlecenie ekspertyzy było celowe, niezbędne, konieczne, racjonalne i wystarczająco uzasadnione z punktu widzenia efektywnej realizacji roszczenia odszkodowawczego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy powód miał profesjonalne pełnomocnictwo do reprezentowania jego interesów w postępowaniu likwidacyjnym, a w pozwie zawarto wniosek o powołanie biegłego sądowego, zlecenie odrębnej, prywatnej ekspertyzy nie było celowe ani niezbędne do ustalenia wartości dochodzonego roszczenia. Podkreślono również obowiązek wierzyciela do zapobiegania i zmniejszania rozmiaru szkody.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Pozwany (...) Spółka Akcyjna w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. J. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 505^9 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa podstawy apelacji w postępowaniu uproszczonym. Sąd podkreślił ograniczony charakter tych podstaw.
k.p.c. art. 505^13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa wymogi uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym. Sąd odniósł się do tego przepisu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji. Sąd zastosował ten przepis do oddalenia apelacji powoda.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania. Sąd zastosował ten przepis do kosztów postępowania apelacyjnego.
Pomocnicze
k.c. art. 361 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy normalnych następstw działania lub zaniechania, z których wynikła szkoda i strata. Sąd ocenił celowość i niezbędność kosztów prywatnej opinii w kontekście tego przepisu.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Reguluje zasady naliczania odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego. Sąd analizował początek biegu terminu opóźnienia.
k.c. art. 817 § § 1
Kodeks cywilny
Określa termin spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela. Sąd odniósł się do 30-dniowego terminu na spełnienie świadczenia z tytułu ubezpieczenia OC.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Określa, kiedy dłużnik jest w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia niepieniężnego. Sąd odniósł się do tego przepisu w kontekście wymagalności roszczenia.
k.c. art. 476
Kodeks cywilny
Definiuje opóźnienie dłużnika i okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności. Sąd przywołał ten przepis w kontekście odpowiedzialności ubezpieczyciela.
k.c. art. 362
Kodeks cywilny
Dotyczy obowiązku wierzyciela do zapobiegania i zmniejszania rozmiaru szkody. Sąd uznał, że zlecenie prywatnej ekspertyzy naruszyło ten obowiązek.
k.c. art. 354 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy obowiązku współdziałania wierzyciela przy spełnieniu świadczenia. Sąd uznał, że zlecenie prywatnej ekspertyzy naruszyło ten obowiązek.
u.u.o. art. 14
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Dotyczy terminu spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela. Sąd odniósł się do tego przepisu w kontekście naliczania odsetek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe określenie początku biegu terminu opóźnienia przez sąd pierwszej instancji. Naruszenie art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez błędną wykładnię pojęcia normalnych następstw szkody w odniesieniu do kosztów prywatnej opinii rzeczoznawcy.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 481 § 1 i 2 k.c. w związku z art. 817 § 1 k.c. poprzez błędne określenie początku biegu terminu opóźnienia pozwanego. Zarzut naruszenia art. 361 § 1 i 2 k.c. poprzez błędną wykładnię, skutkującą uznaniem wydatków na prywatną opinię rzeczoznawcy za wydatek niestanowiący normalnych następstw szkody.
Godne uwagi sformułowania
Apelacja nie jest uzasadniona. Apelacja ma charakter ograniczony, a celem postępowania apelacyjnego nie jest tu ponowne rozpoznanie sprawy, ale wyłącznie kontrola wyroku wydanego przez sąd pierwszej instancji w ramach zarzutów podniesionych przez skarżącego. Nie można mówić o zwłoce jeśli pozwany nie ma wiedzy o powinności spełnienia świadczenia w innej wysokości niż ta która została przez niego oznaczona. Zlecenie przez poszkodowanego osobie trzeciej ekspertyzy na potrzeby dochodzenia odszkodowania od ubezpieczyciela pozostaje w normalnym związku przyczynowym w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. z wypadkiem komunikacyjnym, a koszt tej ekspertyzy wchodzi w określony w art. 361 § 2 k.c. zakres szkody objętej należnym odszkodowaniem od ubezpieczonego i tym samym od ubezpieczyciela, jeżeli w stanie faktycznym sprawy, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności, zlecenie ekspertyzy, jak i jej koszt, były celowe, niezbędne, konieczne, racjonalne, wystarczająco uzasadnione z punktu widzenia efektywnej realizacji roszczenia odszkodowawczego. na wierzycielu także ciąży obowiązek zapobiegania i zmniejszania rozmiaru szkody
Skład orzekający
Elżbieta Zalewska – Statuch
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących naliczania odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania przez ubezpieczyciela oraz oceny celowości i niezbędności kosztów prywatnych opinii rzeczoznawcy w postępowaniu likwidacyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie wydane w postępowaniu uproszczonym, co ogranicza jego zastosowanie jako ścisłego precedensu. Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące profesjonalnego pełnomocnictwa powoda.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu odszkodowań komunikacyjnych i interpretacji przepisów dotyczących odsetek oraz kosztów dodatkowych. Jest to ciekawe dla prawników zajmujących się ubezpieczeniami i odszkodowaniami.
“Kiedy ubezpieczyciel musi zapłacić odsetki? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 492 PLN
odszkodowanie: 4363,44 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I Ca 184/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2022 roku Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Elżbieta Zalewska – Statuch po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2022 roku w Sieradzu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa I. J. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia 24 lutego 2022 roku, sygn. akt I Cupr 300/21 1. oddala apelację; 2. zasądza od powoda I. J. na rzecz pozwanego (...) Spółce Akcyjnej w W. 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia wyroku stronie powodowej do dnia zapłaty. Sygn. akt I Ca 184/22 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z 24 lutego 2022 roku Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli w sprawie I C 300/21 upr z powództwa I. J. przeciwko (...) SA w W. o zapłatę zasądził od pozwanego na rzecz powoda 4 363,44 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 26 kwietnia 2021 roku do dnia zapłaty, oddalając powództwo w pozostałej części oraz orzekł o kosztach procesu. Apelację od powyższego wyroku wniósł powód, zaskarżając go w części, odnośnie pkt 1 wyroku w zakresie zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 4 363,44 zł od dnia 26 kwietnia 2021 roku do dnia zapłaty oraz w całości, odnośnie pkt 2 w zakresie oddalenia powództwa co do kwoty 492 zł tytułem zwrotu kosztów opinii rzeczoznawcy majątkowego, w oparciu o zarzut: - naruszenia art. 361 § 1 i 2 kc poprzez błędną wykładnię, której efektem było uznanie wydatków powoda na prywatną opinię rzeczoznawcy za wydatek niestanowiący normalnych następstw wyrządzenia szkody i strat poniesionych przez powoda w wyniku powstałej szkody w sytuacji gdy bez sporządzenia opinii powód nie byłby w stanie ustalić czy pozwany prawidłowo wyliczył szkodę i czy zasadnym jest kierowanie sprawy na drogę postępowania sądowego; - naruszenia art. 481 § 1 i 2 kc w związku z art. 817 § 1 kc poprzez błędne określenie początku biegu terminu opóźnienia pozwanego w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego, ustalonego przez Sąd na 26 kwietnia 2021 roku w sytuacji gdy pozwany wydał decyzję o zakończeniu postępowania likwidacyjnego 4 stycznia 2021 roku, więc od następnego dnia pozostawał w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia pieniężnego. W konkluzji skarżący wniósł o zmianę wyroku poprzez zasądzenie na jego rzecz od pozwanego kwoty 4 363,44 zł wraz z odsetkami ustawowymi od 5 stycznia 2021 roku do dnia zapłaty oraz dodatkowo kwoty 492 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, a także zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych za obie instancje. Pozwany w odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa pełnomocnika będącego radca prawnym. Sąd Okręgowy rozpoznając apelację oparł się na ustaleniach faktycznych Sądu Rejonowego i zważył, co następuje: Apelacja nie jest uzasadniona. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że niniejsza sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym, w związku z czym zgodnie z art. 505 9 § 1 1 k.p.c. apelację można oprzeć tylko na zarzutach naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto stosownie do art. 505 13 § 2 k.p.c. jeżeli sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego, uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Przypomnieć również należy, iż w postępowaniu uproszczonym apelacja ma charakter ograniczony, a celem postępowania apelacyjnego nie jest tu ponowne rozpoznanie sprawy, ale wyłącznie kontrola wyroku wydanego przez sąd pierwszej instancji w ramach zarzutów podniesionych przez skarżącego. Innymi słowy, apelacja ograniczona wiąże ąd odwoławczy, a zakres jego kompetencji kontrolnych jest zredukowany do tego, co zarzuci w apelacji skarżący (tak też Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów z dnia 31 stycznia 2008 roku, sygn. III CZP 49/07, publ. OSNC Nr 6 z 2008 r., poz. 55). Zatem odnosząc się do podniesionych w apelacji zarzutów naruszenia przepisom prawa materialnego Sąd Okręgowy nie podziela oceny skarżącego, że w sprawie doszło do naruszenia art. 481 § 1 i 2 kc poprzez wadliwe określenia daty początkowej odsetek ustawowych zasądzonych od kwoty 4 363,44 zł. Błędny jest pogląd apelującego, że odsetki ustawowe powinny zostać zasądzone od następnego dnia po przyznaniu poszkodowanemu odszkodowania w zaniżonej wysokości. Określenie kiedy dłużnik jest w opóźnieniu wynika z art. 455 k.c. W pierwszej kolejności decyduje ustalony przez strony termin spełnienia świadczenia lub właściwość zobowiązania, w razie braku tych przesłanek decyduje wezwanie dłużnika do wykonania zobowiązania. Apelujący uchyla się od przedstawienia jurydycznej analizy prezentowanego w apelacji poglądu w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy. Natomiast w ocenie Sądu Okręgowego wynikający z art. 14 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz art. 817 § 1 k.c. nałożony na ubezpieczyciela 30 dniowy termin na spełnienie świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia liczony od daty zgłoszenia szkody nie dotyczy sytuacji w której ubezpieczyciel samodzielnie ustalił wysokość powstałej szkody i w powyższym terminie spełnił świadczenie w takiej wysokości jaką ustalił. Nie można mówić o zwłoce jeśli pozwany nie ma wiedzy o powinności spełnienia świadczenia w innej wysokości niż ta która została przez niego oznaczona. Zakład ubezpieczeń odpowiada na zasadach prawa cywilnego z tytułu ubezpieczenia OC za posiadacza lub kierowcę pojazdu mechanicznego, czyli odpowiada za niespełnione świadczenia niezwłocznie po wezwaniu przez wierzyciela, chyba żeby opóźnienie w spełnieniu świadczenia było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi ( art. 476 k.c. ). Przypomnieć należy, iż odsetki pełnią funkcję odszkodowania za opóźnienie dłużnika w wykonaniu zobowiązania pieniężnego. Wymagalność roszczenia nie jest jednak jednoznaczna z opóźnieniem dłużnika, dlatego też stan opóźnienia pojawia się dopiero wtedy, gdy dłużnik nie spełnia świadczenia niezwłocznie po wezwaniu przez wierzyciela. Świadczenia odszkodowawcze zakładu ubezpieczeń są więc terminowe. Podzielić zatem należy pogląd prawny sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym zakład nie pozostaje w opóźnieniu co do kwot nie objętych jego „decyzją”, jeżeli poszkodowany po jej otrzymaniu lub wcześniej nie określi kwotowo swego roszczenia, zwłaszcza, że apelujący uchyla się od wskazania własnej argumentacji wyjaśniającej powody dla których przedstawione przez sąd wnioskowanie obarczone jest błędem. Niezasadny jest również drugi z zarzutów apelacji odnoszący się do nieuwzględnienia kosztów prywatnej wyceny. Zlecenie przez poszkodowanego osobie trzeciej ekspertyzy na potrzeby dochodzenia odszkodowania od ubezpieczyciela pozostaje w normalnym związku przyczynowym w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. z wypadkiem komunikacyjnym, a koszt tej ekspertyzy wchodzi w określony w art. 361 § 2 k.c. zakres szkody objętej należnym odszkodowaniem od ubezpieczonego i tym samym od ubezpieczyciela, jeżeli w stanie faktycznym sprawy, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności, zlecenie ekspertyzy, jak i jej koszt, były celowe, niezbędne, konieczne, racjonalne, wystarczająco uzasadnione z punktu widzenia efektywnej realizacji roszczenia odszkodowawczego. Sąd pierwszej instancji szczegółowo wyjaśnił powody dla których uznał koszt opinii za niezwiązany z realizacją roszczenia dochodzonego przed sądem. W postępowaniu likwidacyjnym prowadzonym przed zakładem (...) Firma F24.pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa miała pełnomocnictwo do działania w imieniu powoda od 16 lutego 2021 roku. Firma ta zajmuje się odszkodowaniami, doradztwem prawnym w sprawach odszkodowawczych, dopłatami do szkód komunikacyjnych oraz bezpłatną analizą kosztorysów napraw pojazdów. W takiej sytuacji podzielić należy ocenę, iż w sprawie nie było potrzeby zlecania odrębnej ekspertyzy w sytuacji w której tak profesjonalna firma uprawniona była do zapoznania się z dokumentami szkody w pojeździe powoda, a w pozwie został zawarty wniosek o powołanie dowodu z opinii biegłego ma okoliczność ustalenia wysokości szkody. Trudno jest uznać, że za celowością zlecenia ekspertyzy przemawiał brak po stronie powodowej odpowiedniej wiedzy do oceny zakresu uszkodzeń pojazdu i koniecznej jego naprawy. Zlecenie ekspertyzy nie służyło więc ustaleniu wartości dochodzonego roszczenia odszkodowawczego co uzasadnia zarzut uchybienia przez powoda przepisom art. 362 i 354 § 2 k.c. ponieważ na wierzycielu także ciąży obowiązek zapobiegania i zmniejszania rozmiaru szkody (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2012 r., III CZP 75/11). Biorąc powyższe pod uwagę apelacja strony powodowej nie dostarczyła Sądowi Okręgowemu takich argumentów, które skłaniałyby Sąd do modyfikacji wyroku Sądu Rejonowego. Dlatego też na podstawie art. 385 k.p.c. apelacja powoda podlegała oddaleniu. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI