I Ca 282/13

Sąd Okręgowy w ZamościuZamość2013-09-04
SAOSCywilneprawo zobowiązańŚredniaokręgowy
rękojmiawady fizyczneodstąpienie od umowysprzedażprzyczepa kempingowawady ukrytekoszty postępowania

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego zasądzający od pozwanych solidarnie na rzecz powódki zwrot ceny zakupu przyczepy kempingowej z powodu ukrytych wad konstrukcyjnych.

Powódka zakupiła przyczepę kempingową, która po pewnym czasie okazała się mieć ukryte wady konstrukcyjne (próchnica drewna, nieszczelności, wilgoć), których nie można było wykryć podczas pobieżnych oględzin. Sąd Rejonowy zasądził zwrot ceny zakupu, uznając wadę za istotną i nieujawnioną kupującej. Pozwana wniosła apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów procesowych. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe i podkreślając, że sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi za wady ukryte, których kupujący nie mógł wykryć przy zawieraniu umowy.

Sprawa dotyczyła zakupu używanej przyczepy kempingowej, która po pewnym czasie użytkowania ujawniła istotne wady konstrukcyjne, takie jak próchnica drewna w ścianach, nieszczelności dachu i wilgoć, prowadzące do osłabienia konstrukcji. Powódka, po stwierdzeniu tych wad, odstąpiła od umowy sprzedaży i dochodziła zwrotu zapłaconej ceny. Sąd Rejonowy w Biłgoraju uznał, że wady te były ukryte, nie mogły zostać wykryte podczas oględzin przez powódkę, która zapoznała się jedynie z widocznymi usterkami (spróchniała ściana przy drzwiach, plamy po zamoknięciach, niesprawna instalacja elektryczna), i zasądził od pozwanych solidarnie zwrot ceny zakupu. Pozwana wniosła apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych, w szczególności dotyczące niewiedzy powódki o wadach w momencie zakupu, oraz naruszenie przepisów procesowych poprzez oparcie wyroku na opinii biegłego. Sąd Okręgowy w Zamościu oddalił apelację, uznając ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji za prawidłowe. Podkreślono, że odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi ma charakter obiektywny, a wiedza kupującego o wadzie w chwili zawarcia umowy musi być udowodniona przez sprzedawcę. Sąd Okręgowy stwierdził, że wady konstrukcyjne, które wymagały częściowego demontażu elementów przyczepy do ich ujawnienia, nie mogły być wykryte przez powódkę podczas pobieżnych oględzin, a stwierdzenie w umowie o zapoznaniu się ze stanem technicznym nie zwalnia sprzedawcy z odpowiedzialności za wady ukryte. Opinia biegłego została uznana za rzetelną i wiarygodną, a zarzuty apelacji za bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi za wady ukryte, których kupujący nie mógł wykryć przy zawieraniu umowy, nawet jeśli w umowie znajduje się oświadczenie o zapoznaniu się ze stanem technicznym. Wiedza kupującego o wadzie musi być udowodniona przez sprzedawcę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wady konstrukcyjne przyczepy (próchnica drewna, nieszczelności) wymagały częściowego demontażu do ich ujawnienia i nie mogły być wykryte podczas pobieżnych oględzin. Stwierdzenie w umowie o zapoznaniu się ze stanem technicznym nie zwalnia sprzedawcy z odpowiedzialności za wady ukryte, a ciężar dowodu wiedzy kupującego o wadzie spoczywa na sprzedawcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powódka I. Ż.

Strony

NazwaTypRola
I. Ż.osoba_fizycznapowódka
H. R.osoba_fizycznapozwana
J. R.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 560 § 1 i 2

Kodeks cywilny

Kupujący może odstąpić od umowy sprzedaży, jeżeli rzecz sprzedana ma wady. Strony powinny sobie nawzajem zwrócić otrzymane świadczenia.

k.c. art. 556 § 1

Kodeks cywilny

Sprzedawca jest odpowiedzialny z tytułu rękojmi za wady fizyczne zmniejszające wartość lub użyteczność rzeczy.

Pomocnicze

k.c. art. 563

Kodeks cywilny

Kupujący zachował termin do zawiadomienia sprzedających o wadzie.

k.c. art. 557

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu wiedzy kupującego o wadzie w chwili zawarcia umowy spoczywa na sprzedawcy.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji jako bezzasadnej.

k.p.c. art. 481 § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o odsetkach.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wady przyczepy były ukryte i nie mogły zostać wykryte podczas pobieżnych oględzin. Sprzedawca odpowiada z tytułu rękojmi za wady ukryte, nawet jeśli kupujący oświadczył w umowie, że zapoznał się ze stanem technicznym. Opinia biegłego potwierdziła istnienie istotnych wad konstrukcyjnych powstałych przed sprzedażą.

Odrzucone argumenty

Powódka wiedziała o wadach przyczepy w momencie zakupu. Stan przyczepy został ujawniony przy oględzinach, a kupująca zapoznała się z nim i nie stwierdziła wad. Opinia biegłego była niejednoznaczna, niepełna i nieczytelna.

Godne uwagi sformułowania

Pod zewnętrzną tapetą oraz płytą - sklejką była przegnita drewniana konstrukcja ścian, niewidoczna dla osoby pobieżnie sprawdzającej stan przyczepy. Odpowiedzialność sprzedawcy z rękojmi ma jednak charakter obiektywny i w zasadzie niezależny od jego świadomości. Pojęcie wady fizycznej rzeczy należy rozumieć szeroko.

Skład orzekający

Elżbieta Koszel

przewodniczący-sprawozdawca

Halina Bork

sędzia

Dariusz Krzysiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady ukryte, które nie mogły zostać wykryte przez kupującego przy zawieraniu umowy, nawet w sytuacji oświadczenia o zapoznaniu się ze stanem technicznym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zakupu używanej przyczepy kempingowej z wadami konstrukcyjnymi, ale zasady prawne są ogólne dla rękojmi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o rękojmi przy sprzedaży rzeczy używanych, pokazując, że kupujący nie zawsze ponosi ryzyko wad ukrytych, nawet jeśli podpisał umowę.

Kupiłeś używany sprzęt z ukrytymi wadami? Sąd wyjaśnia, kiedy możesz żądać zwrotu pieniędzy!

Dane finansowe

WPS: 6700 PLN

zwrot kosztów postępowania apelacyjnego: 600 PLN

zwrot ceny zakupu przyczepy: 6000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Ca 282/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Zamościu I Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący: SSO Elżbieta Koszel (spr.) Sędziowie: SSO Halina Bork SSO Dariusz Krzysiak Protokolant: st. sekr. sąd. Grażyna Rozkres po rozpoznaniu w dniu 4 września 2013 r. w Zamościu na rozprawie sprawy z powództwa I. Ż. przeciwko H. R. i J. R. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej H. R. od wyroku Sądu Rejonowego w Biłgoraju z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I C 420/12 I. oddala apelację; II. zasądza od pozwanej H. R. na rzecz powódki I. Ż. kwotę 600,00 ( sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego Sygn. akt I Ca 282/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 22 maja 2013r. Sąd Rejonowy w Biłgoraju zasądził od H. R. i J. R. solidarnie na rzecz I. Ż. kwotę 6 000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 24 kwietnia 2012r. do dnia zapłaty, umorzył postępowanie w pozostałej części i obciążył pozwanych obowiązkiem zwrotu kosztów procesu poniesionych przez powódkę. Sąd Rejonowy dokonał następujących ustaleń. Powódka I. Ż. , poszukująca na użytek rodziny używanej przyczepy kempingowej, zapoznała się z ogłoszeniem internetowym sprzedaży za kwotę 7 200 zł przyczepy marki S. (...) /4 z 1990r. W treści ogłoszenia podano, że przyczepa jest w pełni sprawna, gotowa do drogi i wypoczynku. Na wskazany w ogłoszeniu numer telefonu powódka skontaktowała się z pozwanymi H. R. i J. R. . W sierpniu 2011r. I. Ż. wraz z mężem P. Ż. dokonali oględzin oferowanej przez pozwanych przyczepy w ich miejscu zamieszkania. W trakcie oględzin dostrzegli przy drzwiach wejściowych pas spróchniałej ściany szerokości około 10 cm, w sumie długości koło 1 m, który był suchy, lecz nie tak twardy jak w innych miejscach. Ponadto dostrzegli plamy po zamoknięciach przy oknie, w tych miejscach odchodziła tapeta. Sprzedawcy wyjaśnili, iż plamy powstały na skutek pozostawienia w deszczu otwartego okna, naprawa wymaga położenia nowej tapety. Trzecią i ostatnią wadą przedmiotowej przyczepy dostrzeżoną przed umową sprzedaży była niesprawna instalacja elektryczna. Poza tym przyczepa była czysta i zadbana, brak było przecieków (pomimo, że oględziny odbywały się w czasie deszczu), sprzedający zapewniali, iż przyczepa jest w dobrym stanie. Strony uzgodniły cenę na kwotę 6 700 zł, nastąpiło przekazanie przyczepy i pieniędzy. W tym samym miesiącu powódka wraz z mężem i dwójką małoletnich dzieci pojechała samochodem z przyczepą na urlop do Chorwacji. Po powrocie przyczepę ustawili na własnej posesji, bez zadaszenia. W grudniu 2011 roku umieścili ją w przygotowanej specjalnie wiacie i tutaj stała ona do wiosny. Przyczepa została przygotowana do zimy - powódka z mężem opróżnili wodę z instalacji, usunęli elementy, które mogły ulec zawilgoceniu. W grudniu 2011r. powódka podjęła próbę przerejestrowania przyczepy, która okazała się nieudana, gdyż dane techniczne na dokumencie umowy, przygotowanym przez powódkę na podstawie ogłoszenia internetowego i podpisanym w sierpniu 2011r. były niezgodne z danymi wynikającymi z dowodu rejestracyjnego. W 2012r. powódka sporządziła drugi dokument umowy zawierający prawidłowe dane techniczne przyczepy, który został podpisany przez obie strony. W marcu 2012r. powódka postanowiła sprzedać przyczepę. Potencjalny kupiec przed zawarciem umowy zasięgnął jednak porady osoby zajmującej się remontem przyczep, która stwierdziła, iż cała konstrukcja przyczepy jest prawdopodobnie spróchniała, sufit namoknięty, występują rozszczelnienia w łączeniach, wilgoć i grzyb na podłodze oraz w narożnikach, przyczepa nie nadaje się do użytku, a koszt remontu wyniesie 4 000 – 5 000 zł. Pismem z dnia 26 marca 2012r. powódka powołując się na treść art. 560 § 1 k.c. odstąpiła od umowy sprzedaży przyczepy kempingowej i wezwała pozwanych do zwrotu zapłaconej kwoty 6 700 zł oraz odbioru przyczepy w terminie dziesięciu dni od daty doręczenia pisma, co nastąpiło w dniu 29 marca 2012r. Z opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej wynika, że szkielet drewniany ścian przyczepy posiada ubytki w strukturze spowodowane przegniciem drewna, co skutkuje zmniejszeniem sztywności przyczepy i „falowaniem” ścian. Zawilgocenie ścian i szkieletu powstało wskutek nieszczelności poszycia dachu bądź niewłaściwego przechowywania ścian, bez przewiewu. Wady takie nie mogły być stwierdzone przez osobę pobieżnie sprawdzającą przyczepę, aby je ujawnić należało częściowo zdemontować ścianę. Wady tego typu powstają w długim okresie czasu, zaistniały we wcześniejszym okresie eksploatacji tj. przed 2011r. Obecny stan przyczepy kwalifikuje ją do gruntownego remontu z wymianą uszkodzonego szkieletu ścian, wymianą mas uszczelniających i elementów ścian oraz tapet. Koszt remontu wyniesie około 5 000 zł. Powyższy stan faktyczny ustalony został na podstawie wyczerpujących zeznań powódki I. Ż. , znajdujących potwierdzenie w treści zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów (umów, ogłoszenia o sprzedaży, pism dotyczących odstąpienia od umowy), spójnych z nimi zeznań świadka P. Ż. oraz obiektywnych zeznań B. F. (1) . Zdaniem Sądu Rejonowego zeznania świadków B. G. oraz E. R. nic istotnego do sprawy nie wniosły. Zeznania pozwanej H. R. były niewiarygodne w części, w której twierdziła, że mąż powódki oraz pozwany przed sprzedażą przyczepy zgadzali się co do faktu, iż przyczepa jest prawdopodobnie „zgnita”, a Ż. kupili „zgnitą” przyczepę świadomie, z zamiarem przeprowadzenia remontu. W tej części zeznania pozwanej były odosobnione, sprzeczne z jej informacyjnymi wyjaśnieniami, kiedy podawała, że w przyczepie nie było podczas sprzedaży innych wad, poza usterkami wymienionymi i zaakceptowanymi przez powódkę. Zeznania pozwanej złożone w charakterze strony były nielogiczne, gdyż nie istniała żadna racjonalna przyczyna, dla której powódka świadomie kupowałaby „zgnitą” przyczepę kempingową i jeszcze tego samego miesiąca z małoletnimi dziećmi udała się nią do Chorwacji. Natomiast wyjaśnienia pozwanej składane informacyjnie i dotyczące okoliczności sprzedaży przyczepy były szczere. Za wiarygodne uznał Sąd Rejonowy zeznania pozwanego. Zdaniem tegoż Sądu istotnym dowodem w sprawie była opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej, z której wynikało, że przedmiotowa przyczepa posiadała wady ukryte, niewidoczne z zewnątrz, polegające na naruszeniu konstrukcji ścian przyczepy wskutek przegnicia, który to proces trwał przez lata, zaś sama wada powstała przed 2011r. Z zeznań H. R. wynika, że pozwani przechowywali przyczepę pod plandeką (a więc niewłaściwie, bez przewiewu). Zdaniem biegłego przegnicie powstałe we wcześniejszym okresie eksploatacji przyczepy, było spowodowane nadmiernym zawilgoceniem (zamoczeniem) szkieletu z powodu nieszczelności dachu bądź przechowywania przyczepy bez przewiewu. Wady te były istotne, skoro naruszały konstrukcję ścian. Istotność wad została pośrednio przyznana w uzasadnieniu sprzeciwu od nakazu zapłaty, gdzie strona pozwana stwierdziła, iż powódka musiała wykryć „tak istotne wady skutkujące odstąpieniem od umowy” w czasie sześciu miesięcy od zawarcia umowy. Biegły oszacował koszt naprawy przyczepy na około 5 000zł., co stanowi 75 % ceny uiszczonej przez powódkę, z pewnością więc przeważającą część ceny zakupu przyczepy kempingowej w pełni sprawnej, porównywalnej co do typu i roku produkcji. Na taką wartość niewadliwej, używanej, podobnej przyczepy wskazują też zeznania świadka B. F. (2) , powódki oraz pozwanego. Sąd I instancji podzielił w całości opinię biegłego jako fachową i rzetelną. Strona pozwana, pomimo zastrzeżeń do tej opinii, nie podjęła dalszej inicjatywy dowodowej. Do zastrzeżeń do opinii biegły w sposób przekonywający odniósł się w opinii uzupełniającej. Sąd Rejonowy przeprowadził następującą ocenę prawną. Zgodnie z art. 560 § 1 i 2 k.c. kupujący może odstąpić od umowy sprzedaży jeżeli rzecz sprzedana ma wady. Wówczas strony powinny sobie nawzajem zwrócić otrzymane świadczenia. Przedmiotowa przyczepa posiadała w chwili sprzedaży wady zmniejszające jej wartość i użyteczność - art. 556 § 1 k.c. Żaden dowód nie wskazywał na to, by którakolwiek ze stron umowy wiedziała o tych wadach. Odpowiedzialność sprzedawcy z rękojmi ma jednak charakter obiektywny i w zasadzie niezależny od jego świadomości. Powódka zachowała termin miesięczny z art. 563 k.c. do zawiadomienia sprzedających o wadzie. Roszczenie powódki sprowadzało się ostatecznie do żądania zwrotu ceny pomniejszonej o 700 zł, która to kwota odpowiadała kosztom naprawienia innych usterek, nie będących podstawą odstąpienia od umowy. Strona pozwana nie zgłaszała zastrzeżeń, że takie obniżenie jest niewystarczające. Postępowanie w zakresie cofniętego powództwa, połączonego ze zrzeczeniem się roszczenia, podlegało umorzeniu. O odsetkach Sąd Rejonowy orzekł na mocy art. 481 § 1 i 2 k.p.c. , natomiast o kosztach procesu na mocy art. 100 k.p.c. Apelację od wyroku wniosła pozwana H. R. . Apelująca zarzuciła: 1/ błąd a ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia przez przyjęcie, że małżonkowie Ż. , którzy oglądali przyczepę, nie wiedzieli o jej stanie technicznym, podczas gdy z zeznań stron wynika, iż stan przyczepy został ujawniony przy oględzinach w dacie zakupu, a w § 3 umowy sprzedaży zawarto oświadczenie, że kupująca zapoznała się ze stanem technicznym przyczepy i nie stwierdziła żadnych wad; 2/ naruszenie prawa procesowego tj. art. 233 k.p.c. przez oparcie wyroku na opinii biegłego, która nie była jednoznaczną oraz pełną i czytelną. Podnosząc takie zarzuty apelująca wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom apelacji Sąd Rejonowy nie dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia i właściwie ocenił wiarygodność poszczególnych dowodów, nie przekraczając zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 233 §1 k.p.c. Jeżeli ocena ta obejmuje cały materiał dowodowy, a przy tym nie doszło do naruszenia przepisów dotyczących sposobu dopuszczenia i przeprowadzenia dowodów, to może być ona podważona tylko wtedy, gdy jest nielogiczna, czy też rażąco wadliwa. Takiego rodzaju uchybień nie można doszukać się w argumentacji Sądu I instancji. Tenże Sąd ustalił, jakie były spostrzeżenia powódki w czasie oględzin przedmiotowej przyczepy przed jej kupnem oraz jakiego rodzaju wady przedmiotu sprzedaży ujawniły się w późniejszym czasie. Stwierdzenie zawarte w § 3 umowy sprzedaży, dotyczące zapoznania się powódki ze stanem technicznym przyczepy nie zwalnia sprzedawcy od odpowiedzialności za wady, których wykrycie wymagało częściowego demontażu ścian (oderwania tapety, oderwania płyty – sklejki od szkieletu). Pod zewnętrzną tapetą oraz płytą - sklejką była przegnita drewniana konstrukcja ścian, niewidoczna dla osoby pobieżnie sprawdzającej stan przyczepy. Opinia biegłego sądowego w tym przedmiocie zasadnie została przez Sąd Rejonowy uznana za rzetelną i wiarygodną. Pozwani nie zgłaszali dowodu z opinii innego biegłego. Jedyną okolicznością uzasadniającą zwolnienie sprzedawcy z odpowiedzialności z tytułu rękojmi za wady jest wiedza kupującego o wadzie w chwili zawarcia umowy. Ciężar przeprowadzenia dowodów na te okoliczności spoczywa na sprzedawcy, zgodnie z art. 557 k.c. Pozwani nie wykazali, że powódka w chwili zawarcia umowy wiedziała o wszystkich istotnych wadach przyczepy. Pojęcie wady fizycznej rzeczy należy rozumieć szeroko. Podstawą roszczenia wynikającego z rękojmi jest to, że w rzeczy sprzedanej występuje wada zmniejszająca jej użyteczność lub wartość (zob. wyrok S.N. z dnia 21 listopada 2003r., IICK 239/02, M. Prawn. 2006/3/153). Ustalenia Sądu I instancji są prawidłowe i Sąd Okręgowy przyjmuje je za własne. Apelacja nie zawiera zarzutów dotyczących prawa materialnego, nie ma więc potrzeby szerszej argumentacji w tym zakresie. Ocena prawna dokonana przez Sąd Rejonowy jest trafna i znajduje aprobatę Sądu II instancji. Z tych względów na mocy art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, jako bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI