I Ca 279/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, utrzymując w mocy wyrok nakazujący usunięcie pozostałości po tartaku z nieruchomości należącej do gminy.
Powódka, Gmina Ż., dochodziła przywrócenia stanu zgodnego z prawem i zaniechania naruszeń na swojej nieruchomości, z której pozwany S. L. nie usunął pozostałości po tartaku. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo, nakazując usunięcie obiektów i zakazując dalszych naruszeń. Pozwany wniósł apelację, argumentując możliwością wykupu działki. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że potencjalna możliwość wykupu nie niweczy aktualnego stanu prawnego.
Sprawa dotyczyła roszczenia negatoryjnego Gminy Ż. przeciwko S. L. o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń na nieruchomości stanowiącej własność gminy, z której pozwany nie usunął pozostałości po tartaku. Sąd Rejonowy w Zamościu wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013 r. nakazał pozwanemu usunięcie obiektów budowlanych i zakazał dalszych naruszeń. Sąd Rejonowy ustalił, że Gmina Ż. jest właścicielką działki, na której znajdują się należące do pozwanego pozostałości po tartaku, a pozwany odmawiał ich usunięcia, chcąc wykupić nieruchomość. Sąd Rejonowy oparł się na art. 222 § 2 k.c., uznając, że powódka wykazała przesłanki roszczenia negatoryjnego, a pozwany nie przedstawił skutecznego prawa do ingerencji w nieruchomość. Pozwany wniósł apelację, podnosząc możliwość wykupu działki na podstawie art. 231 § 1 k.c. Sąd Okręgowy w Zamościu wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2013 r. oddalił apelację jako bezzasadną, przyjmując ustalenia i ocenę prawną Sądu Rejonowego za własne. Sąd Okręgowy podkreślił, że potencjalna możliwość wytoczenia powództwa o wykup nie niweczy aktualnego stanu prawnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, właścicielowi przysługuje roszczenie negatoryjne na podstawie art. 222 § 2 k.c., obejmujące żądanie usunięcia ingerencji oraz zaprzestania dalszych naruszeń, jeśli istnieje realne niebezpieczeństwo ich powtórzenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka wykazała swoje prawo własności do nieruchomości, a pozwany nie przedstawił skutecznego prawa do pozostawienia na niej swoich urządzeń. Potencjalna możliwość wykupu nieruchomości przez pozwanego nie stanowiła obrony przed roszczeniem negatoryjnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Gmina Ż.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina Ż. | instytucja | powódka |
| S. L. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 222 § § 2
Kodeks cywilny
Przepis ten stanowi podstawę roszczenia negatoryjnego, które obejmuje żądanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem (np. usunięcie obiektów) oraz zaprzestania naruszeń.
Pomocnicze
u.k.w.i.h. art. 3 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Przepis ten stanowi o domniemaniu zgodności wpisu do księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, które nie zostało obalone przez pozwanego.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten stanowi podstawę prawną do oddalenia apelacji jako bezzasadnej.
k.c. art. 231 § § 1
Kodeks cywilny
Przepis ten reguluje możliwość wykupu nieruchomości przez samoistnego posiadacza, ale nie stanowi obrony w sprawie o ochronę własności.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten reguluje zasady orzekania o kosztach procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina Ż. jest właścicielką nieruchomości. Na nieruchomości znajdują się pozostałości urządzeń należących do pozwanego. Pozwany nie przedstawił skutecznego prawa do pozostawienia urządzeń na nieruchomości. Istnieje realna obawa dalszych naruszeń prawa własności.
Odrzucone argumenty
Pozwany widzi możliwość wykupu przedmiotowej działki jako posiadacz samoistny na mocy art. 231 § 1 k.c.
Godne uwagi sformułowania
Potencjalna możliwość wytoczenia powództwa o wykup z art. 231 § 1 k.c. nie niweczy aktualnego stanu prawnego i nie stanowi zarzutu zatrzymania. W sprawie o ochronę własności przedmiotem oceny Sądu jest aktualny stan faktyczny i jego subsumpcja do przepisów prawa.
Skład orzekający
Arkadiusz Mrowiec
przewodniczący
Elżbieta Koszel
sprawozdawca
Dariusz Krzysiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności roszczenia negatoryjnego w przypadku naruszenia własności przez pozostawienie obiektów na gruncie oraz brak wpływu potencjalnego prawa wykupu na aktualny stan prawny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia własności przez pozostałości po tartaku; możliwość wykupu jest rozpatrywana w odrębnym postępowaniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie roszczenia negatoryjnego i pokazuje, że potencjalne przyszłe prawa nie chronią przed obecnymi naruszeniami własności.
“Naruszasz cudzą własność? Nawet chęć wykupu gruntu nie ochroni Cię przed nakazem usunięcia obiektów!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I Ca 279/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 sierpnia 2013r. Sąd Okręgowy w Zamościu I Wydział Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący: SSO Arkadiusz Mrowiec Sędziowie: SSO Elżbieta Koszel (spr.) SSO Dariusz Krzysiak Protokolant: st. sekr. sąd. Grażyna Rozkres po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2013 r. w Zamościu na rozprawie sprawy z powództwa Gminy Ż. przeciwko S. L. o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i zaniechanie naruszeń na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt I C 1059/12 oddala apelację Sygn. akt I Ca 279/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013r. Sąd Rejonowy w Zamościu nakazał pozwanemu S. L. , aby przywrócił powódce Gminie Ż. stan zgodny z prawem stanowiącej jej własność nieruchomości położonej w K. Ż. , o powierzchni 0,0909 ha, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka Nr (...) , dla której Wydział Ksiąg Wieczystych tego Sądu prowadzi księgę wieczystą Kw Nr (...) , w ten sposób, aby usunął znajdujące się na niej obiekty budowlane, stanowiące pozostałość po tartaku w postaci: elementów drewnianych zabudowy, postumentów cementowych na urządzenia tartaczne, urządzeń tartacznych – gater, szyny i wszystkich pozostałych elementów wyposażenia tartaku oraz zakazał dalszych naruszeń w przyszłości, a także stosownie do wyniku postępowania obciążył strony kosztami procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że Gmina Ż. jest właścicielem działki położonej w K. Ż. , gm. Ż. , o powierzchni 0,0909 ha, oznaczonej w ewidencji gruntów numerem (...) , dla której Sąd Rejonowy w Zamościu Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą Kw Nr (...) . Na nieruchomości znajdują się pozostałości po tartaku w postaci: elementów drewnianych zabudowy, postumentów cementowych na urządzenia tartaczne, urządzenia tartaczne – gater, szyny i pozostałości po wyposażeniu tartaku należące do pozwanego S. L. . Pozwany był wielokrotnie wzywany do zaprzestania naruszania prawa własności powódki, w tym przez usunięcie pozostałości po tartaku. Wezwania pozostały jednak bezskuteczne. Powyższy stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy oraz zeznań stron, które obdarzył wiarą. Okoliczności sprawy nie były sporne. Pozwany nie kwestionował, iż jego urządzenia znajdują się na działce strony powodowej podając, że odmawia ich usunięcia bowiem chce kupić nieruchomość. Sąd Rejonowy dokonał następującej oceny prawnej. Zgodnie z art. 222 § 2 k.c. przeciwko osobie, która narusza własność w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Z tego wynika, że właścicielowi w ramach roszczenia negatoryjnego przysługują dwa uprawnienia: żądanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem oraz zaprzestanie naruszeń. Zależnie od okoliczności mogą one przysługiwać każde osobno, bądź łącznie. Przy czym żądanie zaprzestania dalszych naruszeń może być zgłoszone tylko w sytuacji, gdy istnieje realne niebezpieczeństwo powtórzenia się działań bezprawnych w przyszłości. Przywrócenie stanu zgodnego z prawem polega na wyeliminowaniu ingerencji osoby nieuprawnionej w sferę władztwa właściciela oraz usunięciu skutków naruszeń. Czynnie legitymowanym do wystąpienia z roszczeniem negatoryjnym ( art. 222 § 2 k.c. ) jest właściciel, a biernie legitymowanym osoba, która narusza prawo własności w inny sposób, aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą. Pozwany w procesie negatoryjnym może się bronić zgłaszając skuteczne względem właściciela uprawnienie do określonej ingerencji w jego własność. W realiach niniejszej sprawy strona powodowa wykazała wszystkie przesłanki dla skutecznego dochodzenia roszczenia negatoryjnego. Powódka jest wpisana jako właściciel w dziale II księgi wieczystej Kw Nr (...) prowadzonej dla opisanej w pozwie nieruchomości, stanowiącej przedmiot własności i pozostaje pod ochroną domniemania zgodności wpisu do księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 września 1982r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j. Dz. U. 2001r., nr 124, poz. 1361 ze zm.). Domniemanie powyższe nie zostało obalone przez stronę pozwaną. Prawo własności powódki do tej nieruchomości nie może być skutecznie zakwestionowane wyłącznie przez sam fakt niezgadzania się pozwanego z decyzją komunalizacyjną, która jest prawomocna. Pozwany nie kwestionował, że urządzenia znajdujące się na przedmiotowej nieruchomości, a stanowiące pozostałości po tartaku należą do niego. Jednocześnie nie przeciwstawił prawu własności powoda, żadnego skutecznego prawa. Złożona do akt sprawy kserokopia umowy dzierżawy wskazuje, że została umowa ta zawarta na początku lat 90-tych XX w. ze Spółdzielnią Kółek Rolniczych w Ż. , a nie z powódką. Pozwany nie wykazał, aby była ona poprzedniczką prawną strony powodowej. W tych okolicznościach wobec udowodnienia przez stronę powodową wszystkich przesłanek roszczenia negatoryjnego, Sąd powództwo uwzględnił i nakazał pozwanemu, aby usunął obiekty budowlane, stanowiące pozostałość po traku w postaci: elementów drewnianych zabudowy, postumentów cementowych na urządzenia tartaczne, urządzeń tartacznych – gater, szyny i wszystkich pozostałych elementów wyposażenia tartaku z działki oznaczonej w ewidencji gruntów Nr (...) o powierzchni 0,0909 ha, położonej w Ż. . Jednocześnie wobec konsekwentnego negowania przez pozwanego prawa własności powódki do tej nieruchomości Sąd Rejonowy uznał, że istnieje realna obawa naruszania przez pozwanego prawa własności powódki i zakazał mu dalszych naruszeń w przyszłości. O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł na mocy art. 98 § 1 k.p.c. , obciążając nimi pozwanego. Apelację od tego wyroku wniósł pozwany w części nakazującej mu usunięcie elementów budowlanych po byłym tartaku. Z argumentów apelacji wynika, że pozwany widzi możliwość wykupu przedmiotowej działki jako posiadacz samoistny na mocy art. 231 §1 k.c. Apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna. W sprawie o ochronę własności przedmiotem oceny Sądu jest aktualny stan faktyczny i jego subsumpcja do przepisów prawa. Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że powodowa Gmina jest właścicielem działki nr (...) , położonej w K. Ż. , gdyż pozwany nie przedstawił żadnego dowodu, z którego wynikałoby jego prawo własności do tej nieruchomości. Potencjalna możliwość wytoczenia powództwa o wykup z art. 231 § 1 k.c. nie niweczy aktualnego stanu prawnego i nie stanowi zarzutu zatrzymania. Ustalenia i ocena prawna dokonane przez Sąd I instancji są prawidłowe, Sąd Okręgowy przyjmuje je za własne i z tego względu nie ma potrzeby ich powielania. Wobec powyższego na mocy art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację, jako bezzasadną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI