I Ca 278/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, zasądzając od pozwanej spółki na rzecz powoda kwotę 374 zł tytułem odsetek od nadpłaty, uznając apelację powoda za uzasadnioną.
Powód dochodził zapłaty 374 zł tytułem odsetek za 10 lat od nadpłaty w wysokości 240 zł. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając żądanie za budzące wątpliwości i nieudowodnione. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację powoda, zmienił wyrok, zasądzając dochodzoną kwotę wraz z odsetkami, uznając, że w warunkach wyroku zaocznego twierdzenia powoda, niezakwestionowane przez bierną stronę pozwaną, powinny zostać uznane za prawdziwe.
Sprawa dotyczyła powództwa M. K. przeciwko (...) SA o zapłatę 374 zł tytułem odsetek za okres 10 lat od nadpłaty w wysokości 240 zł. Sąd Rejonowy w Wyszkowie wyrokiem zaocznym oddalił powództwo, uznając, że żądanie budzi uzasadnione wątpliwości i nie zostało udowodnione, a rozstrzygnięcie zapadło bez przeprowadzenia dowodów z dokumentów z innej, wyłączonej sprawy. Powód wniósł apelację, kwestionując ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji i podnosząc, że bezczynność pozwanego powinna skutkować uznaniem jego twierdzeń za prawdziwe. Sąd Okręgowy w Ostrołęce uznał apelację za uzasadnioną i zmienił zaskarżony wyrok, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 374 zł z ustawowymi odsetkami oraz zwrot kosztów postępowania. Sąd odwoławczy podkreślił, że w warunkach wyroku zaocznego, przy braku aktywności strony pozwanej, twierdzenia powoda powinny zostać uznane za prawdziwe, a sąd pierwszej instancji nie powinien badać merytorycznej zasadności żądania, lecz w razie wątpliwości wezwać do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Okręgowy uznał, że kwota 374 zł jako odsetki od 240 zł za 10 lat jest wysoce prawdopodobna i wystarczająca do uwzględnienia żądania w warunkach wyroku zaocznego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
W warunkach wyroku zaocznego, przy braku aktywności strony pozwanej, sąd powinien uznać twierdzenia powoda za prawdziwe, a wątpliwości co do zasadności żądania powinny skutkować wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, a nie odmową uwzględnienia żądania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że wyrok zaoczny rządzi się swoimi prawami, a troska o prawdę materialną musi ustąpić przewidzianym za bierność sankcjom w postaci przyjęcia za prawdziwe twierdzeń powoda. Sąd pierwszej instancji nie powinien był badać nieudowodnienia żądania, lecz w razie wątpliwości wezwać do usunięcia podstawy faktycznej żądania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku
Strona wygrywająca
M. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) SA | spółka | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego wyroku przez sąd odwoławczy.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do orzekania o kosztach postępowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 187 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na konieczność usunięcia podstawy faktycznej żądania, jeśli sąd ma wątpliwości co do spełnienia minimum formalnego pozwu.
k.p.c. art. 339 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy sytuacji, gdy sąd ma uzasadnione wątpliwości co do zasadności żądania w przypadku wyroku zaocznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Twierdzenia powoda o nadpłacie i należnych odsetkach powinny zostać uznane za prawdziwe w warunkach wyroku zaocznego z uwagi na brak aktywności pozwanego. Kwota 374 zł jako odsetki od 240 zł za 10 lat jest wysoce prawdopodobna. Sąd pierwszej instancji powinien był wezwać do uzupełnienia braków formalnych, a nie oddalać powództwo z powodu wątpliwości merytorycznych.
Godne uwagi sformułowania
Wyrok zaoczny rządzi się swoistymi prawami. Troska o prawdę materialną musi ustąpić przewidzianym za bierność sankcjom w postaci przyjęcia za prawdziwe wyżej powołanych twierdzeń. Wątpliwości Sądu dotyczyły bardziej nieudowodnienia żądania, niż jego „uzasadnionych wątpliwości” w rozumieniu art. 339 § 2 kpc, a nie są to kwestie tożsame.
Skład orzekający
Tomasz Sagała
przewodniczący-sprawozdawca
Tomasz Deptuła
sędzia
Marianna Kwiatkowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad wyroku zaocznego i konsekwencji bierności strony pozwanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyroku zaocznego i braku aktywności strony pozwanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia zasady stosowania wyroku zaocznego i znaczenie braku reakcji strony pozwanej, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Wyrok zaoczny: milczenie pozwanego może oznaczać zgodę na żądanie powoda!”
Dane finansowe
WPS: 374 PLN
odsetki: 374 PLN
zwrot kosztów sądowych: 30 PLN
zwrot kosztów sądowych w postępowaniu apelacyjnym: 30 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I Ca 278/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 sierpnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący- SSO Tomasz Sagała - spr. Sędziowie: SO Tomasz Deptuła SO Marianna Kwiatkowska Protokolant: sekr. sąd. Marta Mrozek po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2013r. w Ostrołęce na rozprawie sprawy z powództwa M. K. przeciwko (...) SA z siedzibą w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Wyszkowie z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie sygn. akt IC 559/12 orzeka: I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: 1. zasądza od pozwanej (...) SA w W. na rzecz powoda M. K. kwotę 374 (trzysta siedemdziesiąt cztery) złote z ustawowymi odsetkami od 18 października 2012r. do dnia zapłaty; 2. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 30 (trzydziestu) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych; 3. wyrokowi w pkt 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności; II. zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 30 (trzydziestu) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych w postępowaniu apelacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem zaocznym z dn. 30.04.2013r. Sąd Rejonowy w Wyszkowie oddalił powództwo M. K. wobec (...) S.A. w W. o zapłatę 374 zł z ustawowymi odsetkami pod dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Według twierdzeń powoda była to kwota odsetek za okres 10 lat od dokonanej nadpłaty w wysokości 240 zł. Orzeczenie zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych: Żądanie rozpatrywane w sprawie – w zamyśle jego autora jako powództwo wzajemne – zostało wyłączone do odrębnego rozpoznania ze sprawy o sygn. akt I C 215/12. Sąd I instancji uznał, że pomimo wydawania orzeczenia w warunkach zaocznych, żądanie budzi uzasadnione wątpliwości. Powód nie przedstawił dowodów na istnienie takiej należności, nie podał kiedy napłata powstała ani nie wskazał sposobu jej wyliczenia. Rozstrzygnięcie zapadło bez przeprowadzenia dowodów z dokumentów zawartych w aktach sprawy I C 215/12. Sąd orzekający nie odwoływał się również doskładanych tam oświadczeń stron. Apelację od orzeczenia wywiódł powód. Zaskarżył orzeczenie w całości. Podnoszone przez niego zarzuty sprowadzone mogły zostać do kwestionowania ustaleń faktycznych podważających fakt nadpłaty i jej utrzymywanie przez okres 10 lat. Podkreślone zostało, że bezczynność pozwanego pozwalała na uznanie podnoszonych twierdzeń za prawdziwe. Wnioski apelacyjne, w zakładanej konkluzji, prowadziły do zmiany polegającej na zasądzeniu dochodzonej kwoty wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu - z racji kierowanych już przedprocesowo żądań zapłaty oraz zwrotu poniesionych kosztów sądowych. Uczestniczka – podobnie jak w I instancji - pozostała bierna. Nie zajęła żadnego stanowiska w przedmiocie apelacji. Sąd Okręgowy w Ostrołęce zważył, co następuje: Apelacja była uzasadniona i doprowadziła do zmiany wyroku zgodnie z jej wnioskami. Nie można zgodzić się z Sądem I instancji, że twierdzenia pozwu były na tyle nielogiczne i nieznajdujące akceptacji w obowiązującym porządku prawnym, by nie mogły zostać uwzględnione – jako niezakwestionowane – w warunkach wyroku zaocznego. Moment wyrokowania, a później sporządzania pisemnego uzasadnienia nie jest właściwym do zastanawiania się z jakim żądaniem wystąpił powód. Jeśli Sąd miał wątpliwości – sprowadzające się w istocie do zasadniczych braków formalnych pozwu, a później grożących niemożnością rozpoznania istoty sprawy, to stosownie do fazy postepowania należało powoda wezwać do usunięcia podstawy faktycznej żądania, tak by spełnione zostało minimum art. 187 § 1 pkt 2 kpc . Wszystko przemawia za tym, że wątpliwości Sądu dotyczyły bardziej nieudowodnienia żądania, niż jego „uzasadnionych wątpliwości” w rozumieniu art. 339 § 2 kpc , a nie są to kwestie tożsame. Sąd Okręgowy w Ostrołęce – choć zauważa, że pisma powoda dalekie są od profesjonalnego charakteru – to da się z nich wyłowić o zapłatę jakiej kwoty i za jaki okres chodziło. Następnie, że skapitalizowane odsetki obejmowały okres 10 lat wstecz od momentu zwrotu nadpłaty w 2011r. Oczywisty był również fakt nadpłaty i jej zwrotu (powód podkreślał to niejednokrotnie). Wszystko to nie zostało podważone przez stronę przeciwną. Odpowiedzi wymagała już tylko ostatnia, być może kluczowa w świetle podniesionego przez Sąd I instancji zarzutu „uzasadnionych wątpliwości” kwestia, czy kwota 374 zł mogła powstać z wyliczenia odsetek ustawowych od 240 zł za okres 10 lat. Bez sięgania do opinii biegłych bądź bez posiłkowania się powszechnie dostępnymi kalkulatorami odsetkowymi, można logicznie i bezpiecznie przyjąć, że jest to wartość wysoce prawdopodobna. I to wystarcza. Wyrok zaoczny rządzi się swoistymi prawami. Troska o prawdę materialną musi ustąpić przewidzianym za bierność sankcjom w postaci przyjęcia za prawdziwe wyżej powołanych twierdzeń. Zwieńczeniem takiego rozumowania misi być zauważenie, że i w fazie apelacyjnej pozwana zachowała także bezczynność, utwierdzając sąd odwoławczy w słuszności zarzutów apelacyjnych. Marginalnie już tylko można podnieść, że dla rozstrzygnięcia nie miało żadnego znaczenia co się wydarzyło w sprawie o sygn. akt I C 215/12. Po pierwsze dlatego, że po wyłączeniu żądanie powoda zyskało całkowicie autonomiczny charakter. Nie zostały przeprowadzone dowody z dokumentów zawartych tamtej sprawie. Materiał dowodowy musiał zatem zostać ograniczony do tego jedynie co zostało oświadczone i przedłożone w niniejszej sprawie. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 386 § 1 kpc orzeczono jak w pkt I wyroku. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 kpc – stosowanie do ostatecznego wyniku sprawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI