I CA 253/13Wpis hipoteki księga wieczysta kolejność wniosków
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła apelacji uczestniczki B. J. od postanowienia Sądu Rejonowego w Elblągu, które utrzymało w mocy wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej współwłasność B. J. i W. J. w udziałach po ½. Hipoteka została wpisana na udziale W. J. na zabezpieczenie wierzytelności Skarbu Państwa. B. J. argumentowała, że nieruchomość została jej przyznana w całości w wyniku podziału majątku, a wpis prawa własności ma charakter deklaratoryjny, co oznacza, że powinna mieć pierwszeństwo przed hipoteką. Podkreśliła, że dowiedziała się o prawomocności postanowienia o podziale majątku dopiero po złożeniu wniosku o wpis hipoteki, a jej wniosek o wpis własności wpłynął później. Sąd Rejonowy uznał skargę za niezasadną, powołując się na art. 626^8 § 2 kpc, zgodnie z którym sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dokumentów oraz księgi wieczystej, a także na uchwałę Sądu Najwyższego (III CZP 80/09), że sąd związany jest stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, podzielił stanowisko Sądu Rejonowego. Podkreślił, że sąd wieczystoksięgowy jest związany stanem rzeczy z chwili złożenia wniosku i kolejnością jego wpływu (art. 626^6 § 1 kpc). Okoliczności ujawnienia prawa własności B. J. po złożeniu wniosku o wpis hipoteki nie miały znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie pierwszeństwa wpisów w księdze wieczystej na podstawie kolejności wpływu wniosków, nawet w przypadku późniejszego ujawnienia prawa własności.
Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego i ograniczonego zakresu kognicji sądu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek o wpis hipoteki, powinien uwzględnić okoliczności dotyczące zmiany stanu prawnego nieruchomości, które nastąpiły po złożeniu wniosku o wpis, ale przed wydaniem postanowienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd wieczystoksięgowy jest związany stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku o wpis oraz kolejnością wpływu wniosków.
Uzasadnienie
Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę wniosku, dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Kolejność wniosków decyduje o pierwszeństwie praw. Okoliczności ujawnione w późniejszym wniosku nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości wcześniejszego wpisu.
Jaki jest zakres kognicji sądu prowadzącego księgę wieczystą przy rozpoznawaniu wniosku o wpis?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego jest ograniczony do badania treści i formy wniosku, dołączonych dokumentów oraz treści księgi wieczystej.
Uzasadnienie
Przepis art. 626^8 § 2 kpc zawiera pełną regulację postępowania wieczystoksięgowego, wyłączając stosowanie przepisów o postępowaniu dowodowym, takich jak art. 316 § 1 kpc.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa – Urząd Skarbowy w E. | organ_państwowy | wnioskodawca |
| W. J. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| B. J. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania / skarżąca / apelująca |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 626^8 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.
k.p.c. art. 626^6 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
O kolejności wniosku o wpis rozstrzyga chwila wpływu wniosku do właściwego sądu.
Pomocnicze
u.k.w.h. art. 12
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Kolejność wniesienia wniosków o wpis ma decydujące znaczenie dla określenia pierwszeństwa praw ujawnionych w księdze wieczystej.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa oddalenia apelacji jako bezzasadnej.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach o wpis w księdze wieczystej.
k.p.c. art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nie ma zastosowania w postępowaniu wieczystoksięgowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd wieczystoksięgowy jest związany stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku. • Kolejność wpływu wniosków do sądu decyduje o pierwszeństwie praw ujawnionych w księdze wieczystej. • Zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego jest ograniczony do badania wniosku, dokumentów i księgi.
Odrzucone argumenty
Wpis prawa własności ma charakter deklaratoryjny i powinien mieć pierwszeństwo przed hipoteką, nawet jeśli wniosek o wpis własności wpłynął później. • Okoliczności związane z późniejszym ujawnieniem prawa własności powinny być uwzględnione przez sąd wieczystoksięgowy.
Godne uwagi sformułowania
sąd związany jest stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku • o kolejności wniosku o wpis rozstrzyga chwila wpływu wniosku do właściwego sądu • Granice kognicji sądu prowadzącego księgę wieczystą nie dopuszczają uwzględnienia okoliczności ujawnionych w kolizyjnym wniosku o wpis oczekującym na rozpoznanie w terminie późniejszym
Skład orzekający
Teresa Zawistowska
przewodniczący
Aleksandra Ratkowska
sędzia-sprawozdawca
Arkadiusz Kuta
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie pierwszeństwa wpisów w księdze wieczystej na podstawie kolejności wpływu wniosków, nawet w przypadku późniejszego ujawnienia prawa własności."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego i ograniczonego zakresu kognicji sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę postępowania wieczystoksięgowego dotyczącą pierwszeństwa wpisów, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i osób zarządzających księgami wieczystymi.
“Kolejność wniosków w księdze wieczystej ważniejsza niż prawo własności? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.