I Ca 237/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o likwidacji niepodjętego depozytu z powodu nieważności postępowania wynikającej z braku doręczenia wniosku uczestnikom.
Sąd Okręgowy we Włocławku uchylił postanowienie Sądu Rejonowego, które oddaliło wniosek o likwidację niepodjętego depozytu. Głównym powodem uchylenia była nieważność postępowania przed Sądem Rejonowym, spowodowana brakiem doręczenia odpisu wniosku uczestnikom postępowania, co pozbawiło ich możliwości obrony praw. Sąd Okręgowy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy we Włocławku rozpoznał apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego, które oddaliło wniosek o likwidację niepodjętego depozytu. Sąd Rejonowy uznał, że nie wszystkie przesłanki z ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów zostały spełnione, w szczególności brak było adnotacji o czasie wywieszenia ogłoszenia o poszukiwaniu spadkobierców. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę, stwierdził nieważność postępowania przed Sądem Rejonowym z powodu pozbawienia uczestników możliwości obrony praw, wynikającego z braku doręczenia im odpisu wniosku. Zgodnie z art. 378 § 1 kpc, sąd drugiej instancji bierze pod uwagę nieważność postępowania z urzędu. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie, zniósł postępowanie od daty wydania postanowienia przez Sąd Rejonowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, pozostawiając Sądowi Rejonowemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy wskazał również, że interpretacja art. 6 ust. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów przez Sąd Rejonowy była wadliwa, gdyż przepis ten nie nakłada obowiązku czynienia adnotacji o czasie wywieszenia ogłoszenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak doręczenia odpisu wniosku uczestnikom postępowania nieprocesowego, którym nie doręczono wniosku, a sąd rozstrzyga co do istoty sprawy, skutkuje nieważnością postępowania z powodu pozbawienia ich możliwości obrony praw.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, stwierdził, że możliwość rozpoznania sprawy w postępowaniu nieprocesowym na posiedzeniu niejawnym nie modyfikuje obowiązku doręczenia odpisu wniosku uczestnikom, jeśli sąd rozstrzyga co do istoty sprawy. Brak takiego doręczenia uniemożliwia obronę praw i prowadzi do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 5 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
wnioskodawca (w zakresie uchylenia postanowienia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina M. (...) - Dom Pomocy Społecznej (...) | instytucja | wnioskodawca |
| W. J. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| H. J. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| W. J. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| H. J. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 379 § pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
u.l.n.d. art. 6 § ust. 5
Ustawa o likwidacji niepodjętych depozytów
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 378 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
u.l.n.d. art. 4
Ustawa o likwidacji niepodjętych depozytów
u.l.n.d. art. 5
Ustawa o likwidacji niepodjętych depozytów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność postępowania z powodu braku doręczenia odpisu wniosku uczestnikom. Wadliwa interpretacja art. 6 ust. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów przez Sąd Rejonowy.
Godne uwagi sformułowania
Przewidziana w przepisie art. 514 § 1 kpc możliwość rozpoznania sprawy w postępowaniu nieprocesowym na posiedzeniu niejawnym nie oznacza, by jakiejkolwiek modyfikacji podlegał obowiązek doręczenia odpisu wniosku ( i innych pism) uczestnikom postępowania, jeżeli na takim posiedzeniu Sąd rozstrzyga co do istoty sprawy. Zaniechanie to skutkowało więc nieważnością przedmiotowego postępowania z uwagi na pozbawienie ich możności obrony praw ( art. 379 pkt 5 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc ). z treści przepisu art. 6 ust. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów nie wynika, by istniał obowiązek czynienia jakiejkolwiek adnotacji na ogłoszeniu o okresie jego wywieszenia.
Skład orzekający
Mariusz Nazdrowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Maria Woźniak
sędzia
Andrzej Witka-Jeżewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Nieważność postępowania w sprawach nieprocesowych z powodu braku doręczenia wniosku uczestnikom oraz interpretacja przepisów dotyczących likwidacji niepodjętych depozytów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku doręczenia wniosku w postępowaniu nieprocesowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie formalnych wymogów procesowych, takich jak doręczenie, nawet w sprawach nieprocesowych, co może być zaskakujące dla osób spoza prawa procesowego.
“Nieważność postępowania z powodu niedoręczenia wniosku – kluczowa lekcja z orzecznictwa.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: I Ca 237/13 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy we Włocławku Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący - SSO Mariusz Nazdrowicz (spraw.) Sędziowie - SSO Maria Woźniak SSO Andrzej Witka-Jeżewski po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2013 r. we Włocławku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Gminy M. (...) - Domu Pomocy Społecznej (...) z udziałem W. J. (1) i H. J. (1) o likwidację niepodjętego depozytu na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego we Włocławku z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt I Ns 127/13. p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie, znieść postępowanie od 5 czerwca 2013r i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu we Włocławku pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn.akt I Ca 237/13 UZASADNIENIE Postanowieniem z 5 czerwca 2013 r. Sąd Rejonowy we Włocławku oddalił wniosek Gminy M. (...) – Domu Pomocy Społecznej (...) (...) o likwidację niepodjętego depozytu i obciążył wnioskodawczynię kosztami postępowania. Sąd ten uznał, że przesłanki z art. 4 ustawy z dnia 18 października 2006 r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz.U. Nr 208,p. (...) ze zm.) zostały wykazane przez Gminę jedynie częściowo. Niewątpliwie spadkobiercy zmarłego w Domu Pomocy Społecznej (...) (...) T. J. nie odebrali z depozytu kwoty 1584,02 zł mimo doręczenia ( w dniu 22 czerwca 2009 r.) jego synowi W. stosowanego wezwania do odbioru. Wnioskodawczyni przedłożyła również ogłoszenie, które we wspomnianym (...) wg. jej twierdzeń wywieszone było na tablicy ogłoszeń przez okres 6 miesięcy (zgodnie z art. 6 ust. 5 w/w ustawy). Jednak na przedmiotowym ogłoszeniu nie uczyniono adnotacji o czasie jego wywieszenia. Tym samym zdaniem Sądu I instancji nie można przyjąć, by został spełniony wymóg wynikający z art. 6 ust 5 ustawy o likwidacji niepodjętego depozytu . Podstawą prawną rozstrzygnięcia były jej przepisy art. 4,5 i 6 ust 5 „a contrario”. Apelację od powyższego postanowienia wniosła wnioskodawczyni zarzucając „błąd w ustaleniach faktycznych” polegający na przyjęciu , że na wywieszonym przez okres 6 miesięcy ogłoszeniu na tablicy informacyjnej w Domu Pomocy Społecznej (...) (...) dotyczącym poszukiwania spadkobierców T. J. nie uczyniono żadnej adnotacji o okresie jego wywieszenia. W ocenie skarżącej z przepisu art. 6 ust. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów istnienia takiego obowiązku nie sposób wywieść, a z przedłożonych ( w tym w apelacji) dowodów wynika, że wspomniane ogłoszenie było wywieszone przez czas wskazany w przywołanym przepisie. Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o zmianę kwestionowanego orzeczenia i uwzględnienie wniosku. Uczestnicy postępowania W. J. (2) i H. J. (2) nie zajęli stanowiska odnośnie założonego środka odwoławczego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu we Włocławku z uwagi na nieważność postępowania. Przewidziana w przepisie art. 514 § 1 kpc możliwość rozpoznania sprawy w postępowaniu nieprocesowym na posiedzeniu niejawnym nie oznacza, by jakiejkolwiek modyfikacji podlegał obowiązek doręczenia odpisu wniosku ( i innych pism) uczestnikom postępowania, jeżeli na takim posiedzeniu Sąd rozstrzyga co do istoty sprawy. Uczestnik postępowania , któremu wniosku nie doręczono nie ma możliwości podjęcia obrony swoich praw w postępowaniu, o którym w ogóle nie wie (postanowienie Sądu Najwyższego z 20 grudnia 2005 r. V CSK 69/05 nie publ., LEX nr 515428 , które wprawdzie dotyczyło niedoręczenia odpisu apelacji w postępowaniu wieczystoksięgowym i wydania w tych warunkach postanowienia przez Sąd odwoławczy na posiedzeniu niejawnym, ale które w pełni znajduje zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy). Sytuacja jest tutaj odmienna niż w przypadku niedoręczenia innego rodzaju pism w procesie, co nie prowadzi do nieważności z powodu pozbawienia możliwości obrony praw (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2002 r. II CKN 463/01 nie publ., LEX nr 74412 i dalsze wskazane w uzasadnieniu orzeczenia). Zgodnie z treścią przepisu art. 378 § 1 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc Sąd II instancji w granicach zaskarżenia z urzędu bierze pod uwagę nieważność postępowania. Oznacza to, że nie jest przy występowaniu nieważności związany zarzutami apelacyjnymi dotyczącymi naruszenia prawa procesowego. Nie ma więc znaczenia, czy skarżący powołuje tego rodzaju zarzut i czy nieważność związana jest z naruszeniem jego praw. W rozpoznawanej sprawie Sąd meriti zaniechał doręczenia odpisu wniosku uczestnikom postępowania, a mimo to merytorycznie rozstrzygnął wniosek. Nie mieli oni przy tym możliwości wzięcia udziału w postępowaniu przed Sądem Rejonowym na jakimkolwiek etapie poprzedzającym wydanie postanowienia. Zaniechanie to skutkowało więc nieważnością przedmiotowego postępowania z uwagi na pozbawienie ich możności obrony praw ( art. 379 pkt 5 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc ). Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy we Włocławku na podstawie art. 386 § 2 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc orzekł jak na wstępie. Nieważnością dotknięte było postępowanie w zakresie wydanego orzeczenia, w związku z czym należało je znieść jedynie z dniem 5 czerwca 2013 r. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy we Włocławku doręczy obojgu uczestnikom postępowania odpisy wniosku i pozostałych złożonych przez wnioskodawczynię pism procesowych. Oceniając zasadność wniosku zwróci uwagę – i tutaj apelująca w pełni ma rację – że z treści przepisu art. 6 ust. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów nie wynika, by istniał obowiązek czynienia jakiejkolwiek adnotacji na ogłoszeniu o okresie jego wywieszenia. Taka interpretacja powołanego przepisu dokonana przez Sąd a quo jest wadliwa. Przechowujący depozyt może udowadniać tą okoliczność na zasadach ogólnych przy pomocy wszystkich środków dowodowych, w tym domniemań faktycznych ( art. 231 kpc ). 0 kosztach postępowania apelacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 108 § 2 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc . SSO M. W. SSO M. N. S. A. W. - J.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI