I Ca 114/14

Sąd Okręgowy w OstrołęceOstrołęka2014-06-18
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
współwłasnośćnieruchomośćkoszty zarządurozliczeniapostępowaniesąd okręgowysąd rejonowyapelacja

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi prowadzącemu postępowanie o zniesienie współwłasności, uznając, że roszczenia współwłaścicieli z tytułu kosztów zarządu nieruchomością wspólną powinny być rozpatrywane w tym postępowaniu.

Powódka dochodziła od pozwanych zwrotu kosztów zarządu nieruchomością wspólną. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając braki w uzasadnieniu żądania. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, zakwestionował stanowisko Sądu I instancji i uznał, że sprawa powinna być rozpoznana w postępowaniu o zniesienie współwłasności, zgodnie z art. 618 § 1 k.p.c., ponieważ dotyczy wzajemnych roszczeń współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy.

Powódka I. T. wniosła pozew o zapłatę kwoty 7.637,64 zł oraz 2.214,23 zł od pozwanych I. M. i S. M., tytułem rozliczenia kosztów zarządu nieruchomością wspólną w latach 2009-2010. Sąd Rejonowy w Przasnyszu oddalił powództwo, wskazując na braki w uzasadnieniu żądania i nieprecyzyjne określenie podstawy faktycznej. Powódka zaskarżyła wyrok apelacją, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 233 k.p.c. i art. 187 k.p.c. Sąd Okręgowy w Ostrołęce, rozpoznając apelację, uznał, że sprawa o wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy, w tym rozliczenie kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej, powinna być rozpoznana w postępowaniu o zniesienie współwłasności, zgodnie z art. 618 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do rozpoznania sądowi prowadzącemu postępowanie o zniesienie współwłasności, pozostawiając temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy, w tym rozliczenia kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej, powinny być rozpoznawane w postępowaniu o zniesienie współwłasności, zgodnie z art. 618 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na art. 618 § 1 k.p.c., zgodnie z którym od chwili wszczęcia postępowania o zniesienie współwłasności, wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy nie mogą być rozpatrywane w odrębnym procesie. Sprawa dotyczyła rozliczenia kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej, co stanowi wzajemne roszczenie współwłaścicieli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
I. T.osoba_fizycznapowódka
I. M.osoba_fizycznapozwana
S. M.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 618 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący rozpoznawanie wzajemnych roszczeń współwłaścicieli w postępowaniu o zniesienie współwłasności.

k.p.c. art. 618 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że od chwili wszczęcia postępowania o zniesienie współwłasności, wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy nie mogą być rozpatrywane w odrębnym procesie.

Pomocnicze

k.c. art. 207

Kodeks cywilny

Podstawa materialna roszczenia o rozliczenie kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej.

k.c. art. 205

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 386 § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 200 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Dotyczy ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 233

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów.

k.p.c. art. 187

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wymagań formalnych pozwu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy, w tym rozliczenia kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej, powinny być rozpoznawane w postępowaniu o zniesienie współwłasności (art. 618 § 1 k.p.c.).

Odrzucone argumenty

Argumenty powódki dotyczące naruszenia art. 233 k.p.c. i art. 187 k.p.c. przez Sąd Rejonowy, choć podnoszone w apelacji, nie doprowadziły do uwzględnienia powództwa w tym postępowaniu, gdyż sprawa została przekazana do innego sądu.

Godne uwagi sformułowania

należało zakwestionować stanowisko zajęte przez Sąd I instancji należała do kategorii spraw o wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy nie mogą być rozpatrywane w odrębnym procesie zapewni również szczególnie pożądaną w tym przypadku - z uwagi na historię wcześniejszych podobnych procesów - jednolitość orzecznictwa

Skład orzekający

Jerzy Dymke

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Sagała

sędzia

Grzegorz Zabielski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie właściwości sądu w sprawach o rozliczenie kosztów zarządu nieruchomością wspólną w kontekście postępowania o zniesienie współwłasności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą właściwości sądu w sprawach o rozliczenia między współwłaścicielami, co jest istotne dla praktyków prawa rzeczowego.

Koszty zarządu nieruchomością wspólną – gdzie dochodzić roszczeń?

Dane finansowe

WPS: 9851,87 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I Ca 114/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący - SSO Jerzy Dymke - spr. Sędziowie: SO Tomasz Sagała, SO Grzegorz Zabielski Protokolant: sekr. sąd. Marta Mrozek po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2014r. w Ostrołęce na rozprawie sprawy z powództwa I. T. przeciwko I. M. i S. M. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Przasnyszu z dnia 12 grudnia 2013r., sygn. akt IC 716/13 orzeka: uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi – Północ w postępowaniu o zniesienie współwłasności, sygn. akt I Ns 260/12, pozostawiając temuż Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania. sygn. I Ca 114/14 UZASADNIENIE W pozwie wniesionym w dniu 8 maja 2013 r. do Sądu Rejonowego w Przasnyszu powódka I. T. , oświadczając, że działa w imieniu własnym i innych współwłaścicieli nieruchomości położonej w W. przy ul (...) , wniosła o zasądzenie solidarnie od pozwanych: I. M. i S. M. kwoty 7.637,64 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 1 lipca 2010 r. i kwoty 2.214,23 zł z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia wniesienia pozwu, w obu przypadkach do dnia zapłaty, a ponadto kosztów procesu wg norm przepisanych. Z uzasadnienia pozwu wynikało, że dochodzone należności są związane z kosztami zarządu w/w nieruchomością w latach 2009-2010 r. i stanowią udział w nich pozwanych jako współwłaścicieli w określonej części ułamkowej. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa w całości i o zasądzenie kosztów procesu, zgłaszając różne zarzuty na czele z brakiem po stronie powódki legitymacji czynnej. Sąd Rejonowy w Przasnyszu wyrokiem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. I C 716/13, oddalił powództwo ( pkt I ) i zasądził od powódki na rzecz pozwanych solidarnie kwotę 1217 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego ( pkt II ). Z pisemnego uzasadnienia wyroku wynikało, że opierał się na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych. Strony wraz z innymi osobami są współwłaścicielami w bliżej określonych częściach ułamkowych nieruchomości położonej w W. przy ul. (...) w zakresie prawa wieczystego użytkowania działki oznaczonej numerem ewidencyjnym (...) oraz prawa własności posadowionych na niej dwu budynków mieszkalnych, w których znajduje się ogółem 50 lokali mieszkalnych; w budynku przy ul. (...) powódka zajmuje lokal nr (...) , a pozwane małżeństwo - nr periodycznie w latach 2009-2010, które powinny zostać w pozwie „wyeksponowane i wyjaśnione”, a nie tylko wynikać z załączonych dokumentów, czemu powódka jednakże nie sprostała, chociaż była reprezentowana przez fachowego pełnomocnika. Pasywna postawa strony, na której spoczywa obowiązek twierdzenia i dowodzenia może doprowadzić w końcowym rozrachunku do przegrania procesu, i tak się stało z powództwem powódki, które Sąd Rejonowy oddalił z powołaniem się na art. 6 k.c. i art. 207 k.c. Wyrok został w całości zaskarżony apelacją przez powódkę, która zarzuciła naruszenia prawa procesowego: - art. 233 k.p.c. przez błędne uznanie, że powódka nie sprecyzowała żądania pozwu, podczas gdy zarówno z treści pozwu i jego załączników, jak i z oświadczenia jej pełnomocnika na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2013 r. wynikało, że zgłoszone roszczenie dotyczy rozliczenia wydatków poniesionych na utrzymanie nieruchomości wspólnej w okresie od 1 marca 2009 r. do końca czerwca 2010 r., w tym wynagrodzenia zarządcy oraz kosztów mediów i usług, - art. 187 k.p.c. przez niewezwanie powoda do usunięcia braków formalnych pozwu w przypadku uznania przez Sąd, że takowe występują oraz przez „nierozstrzygnięcie w ramach podstawy faktycznej powództwa i nienadanie objawionej w treści pozwu i na rozprawie woli powoda poprawnej jurydycznie formy”. W konkluzji apelacja wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa i zasądzenie kosztów procesu za obie instancje, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy w Ostrołęce zważył, co następuje. Jak można wnioskować z pisemnych motywów zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji uznał, że powództwo było co do zasady usprawiedliwione, ale nie zajął się bliżej ocenąjego wysokości uważając, iż nie pozwalają na to braki zaistniałe przy określeniu składników i podstawy faktycznej dochodzonej zapłaty. Odnosząc się - w związku z treścią apelacji - do tej ostatniej kwestii, należało zakwestionować stanowisko zajęte przez Sąd I instancji W związku z powyższym niniejsza sprawa, w jej zaistniałym stanie, podlegała na podstawie art. 618 par. 1 k.p.c. przekazaniu z urzędu do rozpoznania sądowi prowadzącemu postępowanie o zniesienie współwłasności ( por. uchwała SN z 21.07.1970 r., II CZP 39/70 - (...) 1971/2/25), ponieważ należała do kategorii spraw o wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy, które zgodnie z art. 618 par. 2 k.p.c. od chwili wszczęcia postępowania o zniesienie współwłasności nie mogą być rozpatrywane w odrębnym procesie. Po obu stronach występują bowiem współwłaściciele rzeczy ( v. odpis z księgi wieczystej, k. 219 i nstp. ), posiadający lokale mieszkalne w tym samym budynku przy ul. (...) , zaś treścią roszczenia powódki, działającej jako zarządzająca współwłaścicielka, jest rozliczenie z pozwanymi, jako współwłaścicielami, kosztów utrzymania nieruchomości wspólnej, oparte na podstawie materialnej z art. 207 in fine oraz art. 205 k.c. Czy i ewent. w jakim zakresie jest to roszczenie uzasadnione to zupełnie inna kwestia, która nie ma wpływu na właściwość procesową sądu. W efekcie sprawa zostanie rozpoznana kompleksowo wespół z innymi takimi samymi roszczeniami powódki wobec pozwanych, tyle że dotyczącymi okresów późniejszych, które zostały prawomocnie przekazane do sądu działowego ( v. oświadczenia stron na rozprawie apelacyjnej ), co zapewni również szczególnie pożądaną w tym przypadku - z uwagi na historię wcześniejszych podobnych procesów - jednolitość orzecznictwa. Ze wszystkich wyłuszczonych względów Sąd Okręgowy na skutek apelacji uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do dalszego rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy P. łącznie ze sprawą o zniesienie współwłasności sygn. I Ns 260/12. Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 386 par. 4 i art. 108 par. 2 oraz art. 618 par. 2 w zw. z art. 200 par. 1 w zw. z art. 13 par. 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI