I CA 1/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał sprawę z wniosku Agnieszki K. o wpis do księgi wieczystej, dotyczącą darowizny ekspektatywy odrębnej własności lokalu. Sąd Rejonowy odmówił wpisu, uznając, że umowa darowizny zawarta przed powstaniem odrębnej własności lokalu (wymagającej wpisu do księgi wieczystej) nie wywołuje skutków prawnych. Sąd Najwyższy, przejmując sprawę do rozpoznania, stwierdził, że odrębna własność lokalu powstaje z chwilą wpisu do księgi wieczystej, z mocą wsteczną od dnia złożenia wniosku o wpis. Umowa darowizny ekspektatywy, czyli prawa do uzyskania własności po jej powstaniu, jest dopuszczalna w praktyce i piśmiennictwie prawniczym. Sąd uznał, że skoro warunek prawny (powstanie odrębnej własności) został spełniony, a wniosek o wpis złożono zgodnie z przepisami, to wnioskodawczyni powinna zostać wpisana jako właścicielka. Podkreślono, że taka interpretacja zapobiega praktycznej nieprzydatności umów zbycia ekspektatywy i ograniczeniu obrotu prawami do własności lokali.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstanowienie i wpis do księgi wieczystej odrębnej własności lokalu, dopuszczalność umów zbycia ekspektatywy, skutki prawne wpisów wieczystoksięgowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powstawaniem odrębnej własności lokalu i obrotem ekspektatywą.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa darowizny ekspektatywy odrębnej własności lokalu, zawarta przed powstaniem tej własności, może stanowić podstawę wpisu nabywcy jako właściciela do księgi wieczystej po jej powstaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa darowizny ekspektatywy odrębnej własności lokalu stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej nabywcy jako właściciela, niezależnie od chwili złożenia wniosku o dokonanie tego wpisu, pod warunkiem, że odrębna własność lokalu powstała i została wpisana do księgi wieczystej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że umowa darowizny ekspektatywy jest dopuszczalna, a jej skuteczność nie jest uzależniona od istnienia własności w chwili zawarcia. Po powstaniu odrębnej własności lokalu i jej wpisie do księgi wieczystej, nabywca ekspektatywy może zostać wpisany jako właściciel, a wpis ma moc wsteczną od dnia złożenia wniosku o jego dokonanie.
Jaki jest charakter wpisu do księgi wieczystej ustanawiającego odrębną własność lokalu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wpis do księgi wieczystej ustanawiający odrębną własność lokalu ma charakter konstytutywny, co oznacza, że dopiero dokonanie tego wpisu powoduje powstanie odrębnej własności lokalu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o własności lokali, do powstania odrębnej własności lokalu niezbędny jest wpis do księgi wieczystej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Agnieszka K. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Janina K. | osoba_fizyczna | dotychczasowa właścicielka |
| Gmina W.C. | instytucja | sprzedający lokal |
| Prokurator Prokuratury Krajowej Iwona Kaszczyszyn | organ_państwowy | udział w rozprawie |
Przepisy (8)
Główne
u.w.l. art. 7 § ust. 2
Ustawa o własności lokali
Do powstania odrębnej własności lokalu niezbędny jest wpis do księgi wieczystej (charakter konstytutywny).
u.k.w.h. art. 29
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Wpis do księgi wieczystej ma moc wsteczną od dnia złożenia wniosku o jego dokonanie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 390 § § 1 zdanie drugie
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna przejęcia sprawy do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
k.c. art. 157 § § 1
Kodeks cywilny
Zakaz zastrzegania warunku w umowie przenoszącej własność nieruchomości (nie dotyczy umowy darowizny ekspektatywy).
u.k.w.h. art. 46 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Zakres badania sądu wieczystoksięgowego.
u.k.w.h. art. 38 § ust. 2
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Możliwość uzależnienia wniosku o wpis od dokonania innego wpisu.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna zmiany zaskarżonego postanowienia przez Sąd Najwyższy.
u.s.m. art. 19
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Określenie roszczenia o ustanowienie odrębnej własności lokalu jako 'ekspektatywy'.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa darowizny ekspektatywy odrębnej własności lokalu jest dopuszczalna i może stanowić podstawę wpisu po powstaniu własności. • Wpis do księgi wieczystej ustanawiający odrębną własność lokalu ma moc wsteczną od dnia złożenia wniosku. • Odmowa wpisu naruszałaby praktyczną użyteczność umów zbycia ekspektatywy i ograniczałaby obrót prawny.
Odrzucone argumenty
Umowa darowizny zawarta przed powstaniem odrębnej własności lokalu nie wywołuje skutków prawnych i nie może stanowić podstawy wpisu.
Godne uwagi sformułowania
Umowa darowizny ekspektatywy odrębnej własności lokalu stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej nabywcy jako właściciela, niezależnie od chwili złożenia wniosku o dokonanie tego wpisu. • Ma on w tym wypadku charakter konstytutywny, dopiero więc dokonanie tego wpisu powoduje powstanie odrębnej własności lokalu. • Dopuszczalność zawierania takich umów, jako umów zbycia ekspektatywy odrębnej własności lokalu, jest przyjęta w praktyce notarialnej i akceptowana w piśmiennictwie prawniczym. • Konsekwencją byłoby niepożądane społecznie ograniczenie obrotu prawami dotyczącymi tej własności.
Skład orzekający
Maria Grzelka
przewodniczący
Iwona Koper
członek
Marek Sychowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanowienie i wpis do księgi wieczystej odrębnej własności lokalu, dopuszczalność umów zbycia ekspektatywy, skutki prawne wpisów wieczystoksięgowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powstawaniem odrębnej własności lokalu i obrotem ekspektatywą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia złożoną kwestię prawną dotyczącą własności lokali i wpisów do ksiąg wieczystych, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i potencjalnych nabywców.
“Darowizna przyszłej własności lokalu: kiedy staje się skuteczna?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.