I C 991/21

Sąd Okręgowy w SłupskuSłupsk2023-05-22
SAOSCywilneodpowiedzialność cywilnaŚredniaokręgowy
odpowiedzialność zarządcy drogiszkoda na pojeździeplama olejunależyta starannośćart. 415 k.c.cesja wierzytelnościkoszty procesu

Sąd Okręgowy w Słupsku oddalił powództwo spółki o zapłatę odszkodowania za uszkodzenie pojazdu, uznając brak odpowiedzialności zarządcy drogi za zdarzenie spowodowane plamą oleju.

Spółka dochodziła odszkodowania za uszkodzenie pojazdu i najem pojazdu zastępczego, wynikłe z najechania na plamę oleju na drodze zarządzanej przez pozwane Województwo. Powód nabył wierzytelność na podstawie cesji. Pozwany zarządca drogi wniósł o oddalenie powództwa, negując swoją odpowiedzialność i wskazując na należyte utrzymanie drogi oraz brak zgłoszeń o zanieczyszczeniu przed zdarzeniem. Sąd oddalił powództwo, uznając, że materiał dowodowy nie potwierdził odpowiedzialności pozwanego, który wykazał, że nie naruszył obowiązków w zakresie monitorowania i reakcji na stan drogi.

Powództwo spółki z ograniczoną odpowiedzialnością o zapłatę 105.241 zł odszkodowania za naprawę i najem pojazdu zastępczego zostało oddalone przez Sąd Okręgowy w Słupsku. Spółka nabyła wierzytelność na podstawie cesji od przedsiębiorcy, którego pojazd został uszkodzony wskutek najechania na plamę oleju na drodze wojewódzkiej zarządzanej przez pozwane Województwo – Zarząd Dróg Wojewódzkich w G. Sąd ustalił, że zdarzenie miało miejsce 7 czerwca 2019 r. i było spowodowane plamą oleju, która doprowadziła do poślizgu pojazdu. Policja stwierdziła, że plama oleju była jedyną przyczyną wypadku. Pozwany zarządca drogi wniósł o oddalenie powództwa, argumentując, że droga była utrzymana w należytym stanie, monitorowana zgodnie z planem, a o zanieczyszczeniu dowiedział się dopiero po zdarzeniu. Sąd podzielił stanowisko pozwanego, uznając, że nie naruszył on swoich obowiązków w zakresie monitorowania i reakcji na stan drogi. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność zarządcy drogi nie może być konstruowana na zasadzie ryzyka lub odpowiedzialności absolutnej, lecz na podstawie winy (art. 415 k.c. i art. 355 k.c.), a pozwany wykazał należytą staranność. W konsekwencji sąd oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarządca drogi nie ponosi odpowiedzialności, jeśli wykaże, że nie naruszył obowiązków w zakresie monitorowania i reakcji na stan drogi, a szkoda powstała wskutek okoliczności, których nie mógł przewidzieć lub którym nie mógł zapobiec przy zachowaniu należytej staranności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwany wykazał należytą staranność w utrzymaniu drogi i jej monitorowaniu. Brak było podstaw do przyjęcia odpowiedzialności na zasadzie ryzyka lub odpowiedzialności absolutnej. Kluczowe było ustalenie, czy zarządca drogi zawinił, co w tym przypadku nie miało miejsca, gdyż plama oleju mogła pojawić się nagle i nie było możliwości jej zapobieżenia przy dynamice ruchu drogowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Województwo (...) - Zarząd Dróg Wojewódzkich w G.

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
Województwa (...) - Zarządowi Dróg Wojewódzkich w G.organ_państwowypozwany

Przepisy (4)

Główne

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawowa reguła odpowiedzialności deliktowej, wymagająca wykazania winy sprawcy.

Pomocnicze

k.c. art. 355 § § 1

Kodeks cywilny

Definiuje dłużnika popadającego w zwłokę, jeśli nie wykonał zobowiązania lub wykonał je nienależycie. W kontekście odpowiedzialności zarządcy drogi, odnosi się do wymogu realnej możliwości wykonania obowiązku.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach procesu, zgodnie z zasadą odpowiedzialności strony przegrywającej za koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

Ustawa o drogach publicznych art. 20 § pkt. 4

Określa zadania zarządcy drogi, w tym utrzymanie czystości i porządku na drogach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany wykazał należytą staranność w utrzymaniu drogi i jej monitorowaniu. Brak spełnienia przesłanki zawinienia po stronie pozwanego. Plama oleju mogła pojawić się nagle i nie było możliwości jej zapobieżenia przy zachowaniu należytej staranności. Odpowiedzialność zarządcy drogi nie może być oparta na zasadzie ryzyka.

Odrzucone argumenty

Argumentacja powoda sugerująca odpowiedzialność na zasadzie ryzyka lub odpowiedzialność absolutną. Niewystarczające wykazanie przez powoda naruszenia obowiązków przez pozwanego.

Godne uwagi sformułowania

"główną istotą sporu była inna konstrukcja wzorca odpowiedzialności kreowana przez obie strony" "Przyjęcie standardu oczekiwanego przez powoda de facto prowadziłoby do odpowiedzialności na podstawie ryzyka, a może nawet absolutnej" "trudno jej wymagać przy dynamice związanej z ruchem, gdzie kwestia pojawienia się plamy i poślizgu na niej – może być kwestią momentu."

Skład orzekający

Hanna Kaflak-Januszko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odpowiedzialności zarządcy drogi za szkody powstałe na skutek zaniedbań lub braku należytej staranności w utrzymaniu dróg."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście braku winy zarządcy drogi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności zarządcy drogi za szkody, co jest częstym problemem praktycznym. Wyjaśnia zasady należytej staranności w utrzymaniu infrastruktury drogowej.

Czy zarządca drogi zawsze odpowiada za plamę oleju? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 105 241 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. I C 991/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2023 r. Sąd Okręgowy w Słupsku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Hanna Kaflak-Januszko Protokolant: st. sekretarz sądowy Karina Hofman po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2023 r. w Słupsku sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. przeciwko Województwu (...) - Zarządowi Dróg Wojewódzkich w G. o zapłatę oddala powództwo; zasądza od powoda (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na rzecz pozwanego Województwa (...) - Zarządu Dróg Wojewódzkich w G. 5.417,00 zł (pięć tysięcy czterysta siedemnaście złotych 00/100) kosztów procesu z odsetkami ustawowymi od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty. I C 991/21 UZASADNIENIE (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w (...) 18.12.2020 r. pozwał Województwo (...) – Zarząd Dróg Wojewódzkich w G. o 105.241zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1.10.2019 r. do dnia zapłaty odszkodowania za naprawę i najem pojazdu zastępczego, gdyż wskutek najechaniu na plamę oleju na drodze, której pozwany jest zarządcą , doszło do uszkodzenia pojazdu przedsiębiorcy, od którego powód nabył opisaną wierzytelność na podstawie cesji. P o z w a n y wniósł o oddalenie powództwa, negując swoją odpowiedzialność za zdarzenie opisane w pozwie. Wskazał, że po jego stronie nie doszło do spełnienia przesłanki zawinienia w wykonywaniu obowiązków nad powierzoną drogą, gdyż była utrzymana w należytym stanie. Podał, że nawet w dniu poprzedzającym zdarzenie - odcinek drogi, na której doszło do spornego zdarzenia - był monitorowany i nie stwierdzono zanieczyszczeń czy innych zagrożeń. Nadto pozwany nie otrzymał zgłoszenia, że pojawiło się niebezpieczne miejsce z wyciekiem. Dopiero po spornym zdarzeniu Straż Pożarna zgłosiła konieczność zneutralizowania plamy. Dodał, że przeglądu dróg dokonuje zgodnie z planem (informacje są zbierane całodobowo). Poza tym rozważał, czy kierujący mógł dostrzec wyciek i odpowiednio zareagować. Miał także wątpliwości co do momentu pojawienia się plamy wobec ewentualności, że wyciekła dopiero wskutek kolizji. Sąd ustalił, że: 7.06.2019 r. ok. 5.10 na drodze wojewódzkiej (...) w Ś. doszło do uszkodzenia pojazdu marki (...) z naczepą o nr rej (...) wskutek uderzenia podczas mijania z innym pojazdem ( marki S. ) ze względu na lekki poślizg, w jaki wpadł pojazdu (...) po wjechaniu na rozlany olej. (...) kierowany był przez J. J. (1) , pracującego u Z. G. - prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...) Firma (...) - G. ” (dalej nazywanego poszkodowanym), do którego pojazd należał. Wezwana na miejsce Policja stwierdziła, że rozlana na drodze plama oleju, była jedyną przyczyną wypadku i nie nałożyła mandatu. Poszkodowany po ustaleniu, kto jest ubezpieczycielem pozwanego, upoważnił powoda do prowadzenia wszelkich działań związanych z likwidacją szkody - odszkodowania za naprawę i najem pojazdu zastępczego w wysokości dochodzonej kwoty, na którą powód wystawił poszkodowanemu fakturę. Ubezpieczyciel przystąpił do wyceny szkody, ale w toku likwidacji szkody stwierdził, że nie ponosi odpowiedzialności za zdarzenie i odmówił wypłaty. dowód: dokumentacja postępowania policyjnego – k. 114-130, 143-144, dokumenty z likwidacji szkody – k. 18-38, 145-166 (do por. plik – vide k. 109), zeznania funkcjonariuszy policji – k. 211-213, 224-225,261-263, 269-271, K. C. – k. 230-231, J. J. – k. 239-241 1.06.2020 r. powód nabył opisaną wierzytelność w drodze cesji (k. 39). bezsporne Pozwany prowadzi stały monitoring zarządzanych dróg, dokonując przeglądów zgodnie z założonym planem. Celem realizacji zadań ma zawartą umowę o współpracy ze Strażą Pożarną. Odcinek drogi, na którym doszło do zdarzenia był monitorowany dzień wcześniej i nie stwierdzono na nim zagrożeń, jak i pozwany nie otrzymał zgłoszeń o zanieczyszczeniu przed spornym zdarzeniem. dowód: dokumentacja z przeglądów – k. 167-168, umowa z zał. – k. 165-196, zeznania S. K. – k. 215-216, R. J. – k. 218-219, A. B. - M. – k. 226-228 Sąd nie uwzględnił powództwa, gdyż materiał dowodowy nie potwierdził odpowiedzialności pozwanego za sporne zdarzenie. Pozwany bowiem nie naruszył swych obowiązków w zakresie monitorowania i reakcji na stan drogi 2 . Przy tym główną istotą sporu była inna konstrukcja wzorca odpowiedzialności kreowana przez obie strony (ustawa regulująca działalność powoda określa bowiem ogólnie zadania). Powód reprezentował stanowisko, że praca pozwanego powinna być tak zorganizowana, że nie powinno dochodzić do zdarzeń jak sporne, a pozwany wskazywał, że należyta staranność w jego działalności polega na zapewnieniu monitoringu stanu drogi i reagowania na zgłoszenia. I sąd podziela to stanowisko, przy tym zbieżne z orzecznictwem przytoczonym przez pozwanego. Przyjęcie standardu oczekiwanego przez powoda de facto prowadziłoby do odpowiedzialności na podstawie ryzyka, a może nawet absolutnej, a sąd nie stwierdza podstaw do takiej wykładni 3 , a zatem pozostało badać sprawę na kanwie podstawowej reguły z art. 415 kc. Dalsze rozbudowywanie wywodu co do przesłanek odpowiedzialności jest jednak zbędne, gdyż sprowadzała się ona do już omówionej kwestii. Można jeszcze nawiązać do podstawowej regulacji stanowiącej podstawę ustalenia, czy doszło do zawinienia - vide art. 355 kc. Jego treść stanowi potwierdzenie, że chodzi o realną możliwość wykonania obowiązku, więc trudno jej wymagać przy dynamice związanej z ruchem, gdzie kwestia pojawienia się plamy i poślizgu na niej – może być kwestią momentu. Wobec argumentów powoda można dodać, że mógł zaraz za wozem dokonującym przeglądu jechać pojazd, który zanieczyścił drogę. Zauważyć też można, że do szkód może dochodzić w bardzo różnych sytuacjach, w tym w ruchu drogowym, ale nie zawsze wiążą się one z możnością szukania rekompensaty z tytułu odpowiedzialności cywilnej i dlatego dostępne są też inne ubezpieczenia. Dodać też należy, że rozbudowany wywód pozwanego prawidłowo przedstawiał kontekst jego odpowiedzialności w związku z wykonywanymi obowiązkami. Co do wyroku, na jaki powód powołał się w pozwie, to przytoczony fragment wskazuje, że dotyczy ona innych kwestii spornych. Odnosi się do legitymacji pozwanego w kontekście art. 416 kc , ale sąd uważa za niepotrzebne omawiania roli art. 416 kc w nawiązaniu do podstawowej regulacji art. 415 kc , skoro w niniejszej sprawie pozwany nie negował swojej odpowiedzialności za stan drogi, a tylko za konkretne zdarzenie ze względu na jego okoliczności. W nawiązaniu do wywodu pozwu można też zauważyć, że pojęcia bezprawności, należytości są szerokie, ale w konkretnym kazusie należy je zbadać, co nastąpiło powyżej. W konsekwencji zbędne było kontynuowanie postępowania dowodowego, a w zakresie w jakim zostało przeprowadzone - dowody umożliwiały skonstruowanie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do zdiagnozowanej kwestii spornej. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 kpc w zw. z § 2 pkt. 6 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. 1 k. 285 informacja o aktualnej nazwie powoda 2 vide ustawa o drogach publicznych, w tym zwł, zakres przytoczony obszernie w odpowiedzi na pozew, zwł. art. 20 z podkreślonym pkt. 4 3 teoretyczno-prawnie dostatecznie wypowiedział się Sąd Najwyższy w orzeczeniach przytoczonych przez pozwanego, jak i inne sądy wspomniane w odpowiedzi na pozew, czego sąd rozpoznający sprawę dokładnie nie cytuje, gdyż wywody te były sformułowane w oparciu o przytoczone w niniejszej sprawie regulacje i ich wieloletnią wykładnię, którą także sąd samodzielnie opisał

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI