I C 984/12

Sygn. akt I C 984/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2018 r. Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia SO Rafał Wagner po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. B. jako reprezentanta grupy: P. P. , B. P. (1) , K. B. (1) , A. S. , J. B. (1) , K. B. (2) , G. W. , M. W. , R. O. , A. O. , T. M. , M. M. (1) , B. S. (1) , M. M. (2) , G. M. , J. B. (2) , A. B. , B. C. , J. S. (1) , B. S. (2) , M. S. (1) , J. S. (2) , B. B. , E. G. , M. S. (2) , K. S. , W. K. , B. K. , W. P. , B. P. (2) , J. N. , A. N. , D. P. , J. J. , M. J. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę w przedmiocie skargi pozwanej na postanowienie Referendarza sądowego z dnia 5 października 2018 r. postanawia : I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że: a) w punkcie 1. sentencji orzeczenia w miejsce oznaczenia kwoty wynagrodzenia za złożenie ustnych wyjaśnień do opinii pisemnej „9.402,19 zł (dziewięć tysięcy czterysta dwa złote 19/100)” wpisać kwotę „5.712,19 zł (pięć tysięcy siedemset dwanaście złotych 19/100)”; b) w punkcie 2 sentencji orzeczenia w miejsce oznaczenia kwoty do wypłaty z Kasy Sądu Okręgowego w Warszawie „9.402,19 zł (dziewięć tysięcy czterysta dwa złote 19/100)” wpisać kwotę „5.712,19 zł (pięć tysięcy siedemset dwanaście złotych 19/100)”, c) dodać nowy punkt sentencji orzeczenia, oznaczając go jako punkt 3., któremu nadać następującą treść: „oddalić wniosek Zespołu Usług (...) sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie wynagrodzenia za złożenie ustnych wyjaśnień do opinii pisemnej w pozostałym zakresie”; II. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie w pozostałym zakresie. SSO Rafał Wagner UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 października 2018 r. w sprawie I C 984/12 Referendarz sądowy w Sądzie Okręgowym w Warszawie przyznał Zespołowi Usług (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. wynagrodzenie za sporządzenie pisemnej opinii w kwocie 9.402,19 (punkt 1. postanowienia), a nadto polecił Kasie Sądu Okręgowego w Warszawie wypłatę Zespołowi powyższej kwoty tymczasowo ze środków Skarbu Państwa. (postanowienie – k. 2542-2542v.) Powyższe rozstrzygnięcie w dniu 19 października 2018 r. zostało przez stronę pozwaną zaskarżone w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych mających wpływ na treść rozstrzygnięcia, polegający na bezzasadnym przyjęciu, że przygotowanie do składania ustnych wyjaśnień na rozprawie wymagało nakładu pracy w wymiarze 24 godzin. (skarga – k. 2555-2556v.) Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W ocenie Sądu skarga pozwanego (...) S.A. z siedzibą w W. na orzeczenie Referendarza sądowego była co do zasady słuszna. Zgodnie z art. 288 zdanie pierwsze k.p.c. biegły ma prawo żądać wynagrodzenia za wykonaną pracę. Stosownie zaś do dyspozycji przepisu art. 89 ust. 2 u.k.s.c. wysokość wynagrodzenia biegłego za wykonaną pracę ustala się, uwzględniając wymagane kwalifikacje, potrzebny do wydania opinii czas i nakład pracy, a wysokość wydatków na podstawie złożonego rachunku. W pierwszej kolejności Sąd rozważył postawiony przez stronę powodową zarzut wskazania przez biegłych zawyżonej liczby godzin poświęconych na przygotowanie się J. S. (3) i S. T. do złożenia ustnych wyjaśnień na rozprawie. Dla wysokości wynagrodzenia biegłego decydujące znaczenie ma bowiem czas rzeczywiście niezbędny do wykonania zlecenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 października 1988 r., sygn. akt IV PZ 66/88, Biuletyn SN 1988/10/11; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 1976 r., sygn. akt IV CZ 56/76, OSNCP 1977/3/50). Czas poświęcony na wykonanie czynności niezbędnych do wydania opinii wskazany przez biegłych w niniejszej sprawie budził wątpliwości i niewątpliwie był zawyżony. Sąd przychylił się do stanowiska strony pozwanej, że wskazany przez biegłych czas na wykonanie niektórych czynności należało uznać za zawyżony. Trudno się bowiem zgodzić ze stwierdzeniem, że na analizę pism procesowych stron, zawierających zarzuty do sporządzonej opinii, dwóch biegłych specjalistów poświęciło łącznie 8 godzin, zwłaszcza, że były to uwagi do drugiej sporządzonej przez tych samych biegłych opinii. Wątpliwości Sądu budzi również wskazany czas 16 godzin na opracowanie odpowiedzi na pisma procesowe stron. Podkreślenia w tej kwestii wymaga fakt, iż Sąd nie dopuścił dowodu z pisemnej opinii uzupełniającej, ani nie zobowiązał biegłych do pisemnego odniesienia się do podniesionych przez strony zarzutów, a jedynie wezwał biegłych sporządzających przedmiotową opinię do stawiennictwa na rozprawie. Przeciwnie, w wezwaniu skierowanym do J. S. wprost wskazano, że decyzja czy niezbędne jest sporządzenie opinii uzupełniającej pisemnej należy do sądu. Zatem czas niezbędny na przygotowanie do rozprawy należało rozpatrywać przez pryzmat właściwego przygotowania do złożenia wyjaśnień w trybie art. 286 k.p.c. , a nie dokumentu złożonego na rozprawie. Niewątpliwie, aby odpowiednio przygotować się do rozprawy biegli musieli poświęcić czas na ponowną analizę sporządzonych opinii oraz złożonych pism procesowych. Został on jednak w załączonym przez Zespół rachunku w ocenie Sądu znacząco zawyżony. W ustaleniu wynagrodzenia biegłego za sporządzoną opinię należy uwzględnić fakt, iż przy sporządzaniu opinii uzupełniającej nakład pracy i ilość czasu zużytego na opracowanie opinii w poszczególnej sprawie należy oceniać z uwzględnieniem faktu, że każda kolejna opinia jest w istocie powtórzeniem pierwszej, z nieznacznym tylko dodatkowym nakładem pracy na wprowadzenie zmian, jakie okazały się konieczne wobec ewentualnej odmienności pewnych elementów stanu faktycznego sprawy (por. postanowienie SN z dnia 10 maja 1973 r. I PZ 25/73). Weryfikacja karty pracy biegłego dokonywana jest pod kątem celowości (potrzeby) podanych w niej czynności z punktu widzenia m.in. zasadności poświęcenia na tę czynność czasu podanego przez biegłego. Wobec powyższego, w ocenie Sądu niewątpliwie czas przedstawiony przez biegłych, a uwzględniony w całości w orzeczeniu referendarza sądowego poświęcony na analizę pism procesowych i przygotowanie na nie odpowiedzi (udzielanych na rozprawie), należało odpowiednio do stanu skomplikowania sprawy, uprzedniej znajomości akt i stanu faktycznego przez biegłych odpowiednio zmniejszyć. Wobec powyższego Sąd uznał, że rzeczywiście niezbędny czas do wykonania czynności koniecznych do przygotowania się złożenia ustnych wyjaśnień w niniejszej sprawie nie powinien przekroczyć łącznie 12 godzin pracy biegłych - 6 godzin na analizę pism procesowych oraz łącznie 6 godzin na opracowanie odpowiedzi na pisma procesowe. Sąd przy tym uwzględnił, że złożony na rozprawie pisemny dokument przyczynił się do sprawniejszego przeprowadzenia rozprawy, jednak, jak wskazano wyżej nie był on zlecany Zakładowi. Niezasadny natomiast jest zarzut zawyżonego określenia czasu wskazanego przez biegłych a poświęconego na stawiennictwo na rozprawie celem ustnego ustosunkowania się do zarzutów stron w zakresie sporządzonych opinii. Rozprawa 25 września 2018 r. trwała 2 godziny 45 minut i mimo iż biegli faktycznie odpowiadali na pytania Sądu czy pełnomocników stron niewiele ponad 2 godziny, to wobec ugruntowanego orzecznictwa sądów powszechnych, a także mając na uwadze treść § 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym, przy obliczaniu wynagrodzenia należnego biegłemu należy brać pod uwagę każdą rozpoczętą godzinę jego pracy. Za udział w czynności sądowej wynagrodzenie określa się według stawki wynagrodzenia za godzinę pracy, a więc całkowicie zasadnym było przyznanie biegłym wynagrodzenia za 6 godzin w związku z ich stawiennictwem na rozprawie. Wobec niekwestionowania przez stronę pozwaną stawki wynagrodzenia wskazanej przez Zespół Sąd ustalił, iż wynagrodzenie należne Zespołowi Usług (...) , winno wynosić 4.500 zł + VAT (6 godzin + 6 godzin + 6 godzin x 250zł), tj. łącznie 5.535 zł . W pozostałym zatem zakresie wniosek Zakładu o przyznanie mu wynagrodzenia jako nieuzasadniony należało oddalić. Z kolei zgodnie z § 8 wskazanego wyżej rozporządzenia wydatki poniesione przez biegłego, niezbędne dla wydania opinii, w tym w szczególności wydatki materiałowe, amortyzację aparatury badawczej oraz koszty dojazdu na miejsce wykonania czynności, biegły dokumentuje za pomocą faktur lub rachunków albo kopii tych dokumentów, a w razie ich braku – za pomocą oświadczenia. Zespół Usług (...) oświadczył, iż w związku z faktem, iż miejsce zamieszkania jednego z biegłych uczestniczących w rozprawie w dniu 25 września 2018 r. znajduje się w R. , tj. 106 km od W. koszt dojazdu samochodem o pojemności silnika 1753 cm 3 wyniósł (przy przyjęciu stawki 0,8358 zł) 177,19 zł. W ocenie Sądu ten wydatek uznać należy za niewątpliwie niezbędny dla złożenia ustnych wyjaśnień opinii i opinii uzupełniającej sporządzonej przez biegłych, wobec uznać należało, że Referendarz sądowy w tym zakresie zasadnie przyznał biegłemu sądowemu żądaną przez niego kwotę 177.19 zł. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 398 23 § 1 i 2 k.p.c. Sąd orzekł jak na wstępie. SSO Rafał Wagner