I C 974/18

Sąd Rejonowy w GdyniGdynia2019-11-12
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
odszkodowanieszkoda całkowitakolizja drogowaubezpieczenia komunikacyjnecesja wierzytelnościPBUIKkoszty procesu

Sąd zasądził od Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych na rzecz powodów odszkodowanie za szkodę całkowitą pojazdu, uwzględniając wierzytelność nabytą przez powodów na podstawie umowy cesji.

Sprawa dotyczyła zasądzenia odszkodowania za szkodę całkowitą pojazdu, który został uszkodzony w kolizji drogowej. Sprawca był ubezpieczony za granicą, a szkodę likwidował korespondent. Poszkodowany zbył wierzytelność na rzecz powodów na podstawie umowy cesji. Sąd, opierając się na opinii biegłego, ustalił rzeczywisty koszt naprawy pojazdu jako szkodę całkowitą i zasądził od pozwanego różnicę między wartością pojazdu przed szkodą a wartością po szkodzie, pomniejszoną o już wypłacone odszkodowanie.

Powodowie J. R. i K. K. (1) domagali się od Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (PBUIK) zapłaty odszkodowania za szkodę całkowitą pojazdu O. (...), który uległ uszkodzeniu w kolizji drogowej. Sprawca kolizji był obcokrajowcem, a jego ubezpieczyciel działał przez korespondenta w Polsce. Pierwotny właściciel pojazdu, J. P. (1), zbył wierzytelność wynikającą ze szkody na rzecz powodów na podstawie umowy cesji za kwotę 350 zł. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na opinii biegłego, który ustalił, że rzeczywisty koszt naprawy pojazdu wyniósłby 11.450,62 zł, podczas gdy wartość pojazdu przed szkodą wynosiła 6.200 zł, a po szkodzie 1.100 zł. Sąd uznał szkodę za całkowitą i obliczył należne odszkodowanie jako różnicę wartości pojazdu przed i po szkodzie (5.100 zł), pomniejszoną o kwotę 2.289,46 zł już wypłaconą przez likwidatora szkody. W efekcie zasądzono od pozwanego kwotę 2.110,54 zł tytułem odszkodowania. Sąd rozważył również kwestię ważności umowy cesji, uznając, że nawet błędne wskazanie likwidatora szkody w umowie nie wpływa na jej skuteczność, a motywacja cedenta (finansowa) jest typowa dla obrotu cywilnego. Zasądzono również koszty procesu na rzecz powodów oraz nakazano ściągnięcie nieuiszczonych kosztów sądowych od pozwanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wierzytelność wynikająca ze szkody komunikacyjnej, nawet w przypadku szkody całkowitej, może być przedmiotem umowy cesji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wierzytelność jest zbywalna, a umowa cesji została skutecznie zawarta i wykonana, nawet jeśli pierwotny właściciel pojazdu nie do końca rozumiał jej konsekwencje prawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

powodowie J. R. i K. K. (1)

Strony

NazwaTypRola
J. R.osoba_fizycznapowód
K. K. (1)osoba_fizycznapowód
Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z siedzibą w W.instytucjapozwany
J. P. (1)osoba_fizycznaświadek/cedent

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

k.c. art. 436 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 509 § § 1

Kodeks cywilny

u.u.o. art. 123 § pkt 1

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

u.u.o. art. 127

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

u.u.o. art. 14

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.k.s.c. art. 113 § ust. 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Pomocnicze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 3

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

u.u.o. art. 125 § ust. 1

Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wierzytelność wynikająca ze szkody komunikacyjnej jest zbywalna na podstawie umowy cesji. Szkoda całkowita pojazdu uzasadnia zasądzenie odszkodowania w wysokości różnicy wartości pojazdu przed i po szkodzie. Błędne oznaczenie likwidatora szkody w umowie cesji nie wpływa na jej skuteczność, jeśli przedmiot jest wystarczająco określony.

Godne uwagi sformułowania

rzeczywisty, ekonomicznie uzasadniony koszt naprawy pojazdu poszkodowanego wyniósłby... wartość tego pojazdu przed szkodą wynosiła..., w stanie po szkodzie –... wierzytelność rozumiana także jako odszkodowanie należne przy rozliczeniu szkody tzw. „metodą kasacyjną” motywy, pobudki cedenta nie maja żadnego wpływu na ważność i skuteczność cesji, o ile są realne, a nie fikcyjne.

Skład orzekający

Tadeusz Kotuk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie odszkodowania w przypadku szkody całkowitej, skuteczność cesji wierzytelności z tytułu szkody komunikacyjnej, znaczenie błędów formalnych w umowie cesji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji szkody całkowitej i cesji wierzytelności na rzecz podmiotu profesjonalnie zajmującego się dochodzeniem roszczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie cesji wierzytelności w sprawach odszkodowawczych oraz sposób ustalania odszkodowania przy szkodzie całkowitej, co jest istotne dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Czy można sprzedać swoje prawo do odszkodowania? Sąd rozstrzyga o cesji wierzytelności po szkodzie komunikacyjnej.

Dane finansowe

WPS: 2110,54 PLN

odszkodowanie: 2110,54 PLN

koszty procesu: 700 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 974/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 listopada 2019 r. Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny: Przewodniczący: SSR Tadeusz Kotuk Protokolant: st. sekr. sąd. Iwona Górska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2019 r. w G. sprawy z powództwa J. R. i K. K. (1) przeciwko Polskiemu Biuru Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z siedzibą w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z siedzibą w W. solidarnie na rzecz powodów J. R. i K. K. (1) kwoty: a. 2.110,54 zł (dwa tysiące sto dziesięć złotych pięćdziesiąt cztery grosze) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia 29 grudnia 2017 r. do dnia zapłaty; b. 700 zł (siedemset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia 12 listopada 2019 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z siedzibą w W. solidarnie na rzecz powodów J. R. i K. K. (1) kwotę 1923 zł (jeden tysiąc dziewięćset dwadzieścia trzy złote) tytułem zwrotu kosztów procesu; III. nakazuje ściągnąć od Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 910,18 zł (dziewięćset dziesięć złotych osiemnaście groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Sygn. akt I C 974/18 UZASADNIENIE Stan faktyczny W dniu 21 listopada 2017 r. doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzony został pojazd O. (...) nr rej. (...) , stanowiący własność J. P. (1) . Sprawca winny kolizji był podmiotem zagranicznym (czeskim), ubezpieczonym w zakresie odpowiedzialności cywilnej w obcym towarzystwie ubezpieczeń. Na obszarze Polski szkoda była likwidowana przez korespondenta – (...) S.A. w W. , który uznał szkodę za tzw. częściową. Pozwany następnie wypłacił odszkodowanie w wysokości 2.289,46 zł. Okoliczności bezsporne J. P. (1) zbył na podstawie umowy przelewu wierzytelność wynikającą z w/w szkody na rzecz spółki cywilnej prowadzonej przez K. K. (1) i J. R. , za cenę 350 zł, która została faktycznie zapłacona. Dowód: umowa cesji, k. 10 aneks, k. 56 Rzeczywisty, ekonomicznie uzasadniony koszt naprawy pojazdu poszkodowanego wyniósłby 11.450,62 zł. Wartość tego pojazdu przed szkodą wynosiła 6.200 zł, w stanie po szkodzie – 1.100 zł. Dowód: opinia biegłego K. K. , k. 104-129 Ocena dowodów Opinia biegłego jest zdaniem Sądu jasna, pełna i wewnętrznie niesprzeczna. Zeznania świadka J. P. w połączeniu z pisemną umową cesji z aneksem są dowodami spójnymi i wiarygodnymi. Należy podkreślić, że przedmiotem cesji była m.in. wierzytelność rozumiana także jako odszkodowanie należne przy rozliczeniu szkody tzw. „metodą kasacyjną” (czyli w przypadku stwierdzenia tzw. szkody całkowitej). Oczywistym jest też, że J. P. nie pamiętał dokładnie wszystkich szczegółów cesji, gdyż zawarcie takiej umowy nie jest dla przeciętnego obywatela zdarzeniem o istotnej doniosłości, stąd naturalne rozbieżności z relacjonowaniu szczegółów. Po jego przesłuchaniu można też jednoznacznie stwierdzić, że świadek ten nie jest osobą wyrobioną w zagadnieniach prawnych, wypowiada się dość chaotycznie, jego zeznania cechują wyraźne trudności w uchwyceniu problemu nakreślonego w kierowanych do niego pytaniach. Jeżeli więc świadek zeznaje, że chodziło mu o to, aby to on uzyskał większe odszkodowanie („ większe pieniążki ”), to oczywistym jest, że wypowiedź ta jest prawniczo nielogiczna i powinna być rozumiana jako ogólny cel cesji polegający na uzyskaniu większego odszkodowania, ale – co oczywiste – przez cesjonariusza, a nie cedenta. Świadek wyraźnie bowiem zeznał, że otrzymał „za cesję” 200 zł lub 300 zł (w rzeczywistości 350 zł). Możliwym jest zresztą i to, że świadek zupełnie pomylił swoje plany i ich realizację: zapewne początkowo próbował za pomocą jakiejś firmy uzyskać większe odszkodowanie dla siebie, a później ostatecznie sprzedał wierzytelność powodom, a zeznał o tylko o swoim pierwotnym planie (na co może wskazywał początkowy ustęp jego zeznań). Reasumując, świadek miał poważne trudności z klarownym i uporządkowanym wyartykułowaniem swoich myśli, ale generalnie nie sposób uznać, że zeznawał nieprawdę lub zatajał prawdę. Nie ma zdaniem Sądu wątpliwości o jakie zdarzenie wyrządzające szkodę chodziło stronom umowy przelewu. Wskazanie w tej umowie – błędne – korespondenta likwidującego szkodę ( (...) S.A. ), a nie pozwanego, nie modyfikuje przedmiotu umowy, gdyż wierzytelność będąca przedmiotem przelewu została stypizowana w sposób wystarczający. Jeżeli w umowie przelewu wskazano jednoznacznie zdarzenie wyrządzające szkodę, ale błędnie wskazano podmiot zobowiązany, nie ma to negatywnego wpływu na ważności i skuteczność umowy, gdyż nierzadko poprawne wskazanie podmiotu zobowiązanego nasuwa pewne problemy lub wymaga wiedzy specjalnej o charakterze prawnym. Nawet gdyby więc takiego podmiotu w ogóle nie wskazano, nie miałoby to żadnego negatywnego wpływu na skuteczność cesji. Odmienna ocena byłaby uzasadniona tylko wówczas, gdyby było jasnym, że jednocześnie odpowiedzialność za szkodę ponosi kilka podmiotów (np. solidarnie). W niniejszym przypadku omawiany błąd wynika z bardzo słabego ugruntowania w społeczeństwie treści rozdziału 8. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Większość uczestników obrotu cywilnego nie wie w ogóle o istnieniu pozwanego i jego ustawowych zadaniach. Motywy, pobudki cedenta nie maja żadnego wpływu na ważność i skuteczność cesji, o ile są realne, a nie fikcyjne. W niniejszej sprawie był to rzeczywisty motyw finansowy, najczęstszy w obrocie cywilnym. Umowa cesji została faktycznie wykonana (tj. cedent otrzymał umówioną cenę za sprzedaż wierzytelności). Kwalifikacja prawna Zasada odpowiedzialności pozwanego wynika z art. 415 k.c. w zw. z art. 436 § 2 k.c. i art. 509 § 1 k.c. w zw. z art. 123 pkt 1 w zw. z art. 127 w zw. z art. 14 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych […]. Jak wynika z opinii biegłego, naprawa pojazdu kosztowałaby znacznie więcej, niż wartość pojazdu przed szkodą, co oznacza, że jest nieopłacalna, a odszkodowanie należy w takiej sytuacji wyliczyć ustalając różnicę wartości rzeczy przed i po szkodzie (tzw. szkoda całkowita). Różnica ta w danym wypadku wynosi 5.100 zł, co po uwzględnieniu wysokości otrzymanego już przez poszkodowanego odszkodowania (2.289,46 zł), daje do dopłaty kwotę 2.810,54 zł, o czym orzeczono jak w punkcie I . sentencji na mocy art. 415 k.c. w zw. z art. 436 § 2 k.c. i art. 509 § 1 k.c. w zw. z art. 123 pkt 1 w zw. z art. 127 w zw. z art. 14 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych […]. O odsetkach orzeczono na mocy art. 125 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w zw. z art. 481 k.c. Koszty Pozwany jako przegrywający w całości proces jest obowiązany zapłacić powodom solidarnie zwrot poniesionych przez nich kosztów na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. ( punkt II . sentencji). Na zasądzone koszty składa się: opłata sądowa od pozwu 106 zł, od rozszerzenia powództwa (100 zł), opłata za czynności radcy prawnego w stawce minimalnej (900 zł, § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ze zm.), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł), zaliczka na biegłego (800 zł). W punkcie III . sentencji na mocy art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nakazano ściągnąć od przegrywającego proces pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 910,18 zł stanowiącą niezaliczkowaną cześć wynagrodzenia wypłaconego przez Skarb Państwa biegłemu K. K. .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI