I C 937/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Chełmnie rozpoznał sprawę z powództwa (...) S.A. przeciwko T. M. o zapłatę. Powód domagał się zasądzenia kwoty 3.180,37 zł z weksla własnego in blanco, który pozwana wystawiła jako zabezpieczenie umowy pożyczki gotówkowej. Pozwana wpłaciła część należności, a następnie zaprzestała spłat. Po wniesieniu pozwu, pozwana dokonała dalszych wpłat na łączną kwotę 635 zł, w związku z czym powód cofnął pozew w tym zakresie. Sąd, opierając się na materiale dowodowym, w tym na wekslu, uznał roszczenie powoda za zasadne co do kwoty 2.545,37 zł. Zgodnie z art. 320 kpc, sąd rozłożył zasądzoną należność na 17 miesięcznych rat, biorąc pod uwagę trudną sytuację majątkową pozwanej, jednocześnie zastrzegając, że w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, cała pozostała należność stanie się wymagalna. Postępowanie w części dotyczącej 635 zł zostało umorzone na skutek cofnięcia pozwu. Powództwo w pozostałym zakresie, obejmującym żądanie odsetek umownych, zostało oddalone jako bezzasadne. Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaMożliwość rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty na podstawie art. 320 kpc w sprawach o zapłatę z weksla, z uwzględnieniem sytuacji majątkowej dłużnika i interesu wierzyciela.
Zastosowanie art. 320 kpc wymaga szczególnie uzasadnionych wypadków, a ochrona dłużnika nie może nadmiernie naruszać uzasadnionego interesu wierzyciela. Kluczowe jest zastrzeżenie o natychmiastowej wymagalności całości zadłużenia w przypadku uchybienia terminowi płatności rat.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd może rozłożyć zasądzone świadczenie z weksla na raty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może rozłożyć zasądzone świadczenie na raty w szczególnie uzasadnionych wypadkach, zgodnie z art. 320 kpc.
Uzasadnienie
Sąd zastosował art. 320 kpc, uznając, że sytuacja majątkowa pozwanej (osoby starszej, emerytki) czyni niemożliwym jednorazowe spełnienie świadczenia. Rozłożenie na raty ma ułatwić spłatę i uniknąć egzekucji, jednocześnie uwzględniając interes wierzyciela poprzez zastrzeżenie natychmiastowej wymagalności całości zadłużenia w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.
Jaka jest podstawa prawna żądania zapłaty z weksla in blanco?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Podstawą żądania jest weksel własny in blanco, który został uzupełniony przez wierzyciela zgodnie z porozumieniem z wystawcą, a zobowiązanie z weksla ma charakter abstrakcyjny.
Uzasadnienie
W przypadku weksla in blanco, ciężar dowodu nieistnienia roszczenia spoczywa na stronie pozwanej. Pozwany, twierdząc, że weksel został uzupełniony niezgodnie z deklaracją, musi te okoliczności powołać i udowodnić. W tej sprawie pozwana nie podniosła zarzutów co do weksla, a jedynie wskazała na częściową spłatę.
Czy sąd powinien uwzględnić cofnięcie pozwu w części dotyczącej wpłaconej kwoty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli cofnięcie pozwu jest dopuszczalne i nastąpiło ze skutkiem prawnym, postępowanie w tej części należy umorzyć.
Uzasadnienie
Powódka cofnęła pozew w zakresie kwoty 635 zł, którą pozwana wpłaciła po wniesieniu pozwu, wraz ze zrzeczeniem się roszczenia. Sąd uznał cofnięcie pozwu za dopuszczalne i umorzył postępowanie w tej części na podstawie art. 203 § 1 kpc w zw. z art. 355 § 1 kpc.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) S.A. | spółka | powód |
| T. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
k.c. art. 720 § § 1
Kodeks cywilny
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
prawo wekslowe art. 9
Ustawa - Prawo wekslowe
Wystawca odpowiada za przyjęcie i za zapłatę wekslu.
prawo wekslowe art. 38
Ustawa - Prawo wekslowe
prawo wekslowe art. 101
Ustawa - Prawo wekslowe
Wymienienie nazwy „weksel” w tekście dokumentu, w którym jest on wystawiony, w języku, w jakim dokument został sporządzony.
Pomocnicze
prawo wekslowe art. 48 § ust. 2
Ustawa - Prawo wekslowe
Posiadacz wekslu może żądać od zobowiązanego zwrotnie: odsetek od wysokości sześć od sta, a przy wekslach, wystawionych i płatnych w Polsce, odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia płatności.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 203 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego w każdym czasie przed rozpoczęciem rozprawy.
k.p.c. art. 355 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd umarza postępowanie w razie cofnięcia pozwu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie oparte na wekslu własnym in blanco jest zasadne, jeśli pozwany nie udowodnił zarzutów przeciwko jego ważności lub uzupełnieniu. • Pozwana nie podniosła skutecznych zarzutów przeciwko wekslowi. • Częściowa spłata dokonana przez pozwaną po wniesieniu pozwu uzasadnia cofnięcie pozwu w tej części. • Rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty jest możliwe na podstawie art. 320 kpc w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Odrzucone argumenty
Żądanie odsetek umownych za opóźnienie od kwoty dochodzonej na podstawie weksla było bezzasadne, gdyż prawo wekslowe przewiduje odsetki ustawowe za opóźnienie.
Godne uwagi sformułowania
Zobowiązanie z weksla ma charakter abstrakcyjny. • W sytuacji, w której powód dysponuje wekslem, ciężar dowodu w zakresie nieistnienia roszczenia spoczywa na stronie pozwanej. • W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, iż w postępowaniu nakazowym, w jego fazie zapoczątkowanej wniesieniem zarzutów od nakazu zapłaty, dochodzi do przerzucenia ciężaru dowodu na stronę pozwaną. • Instytucja rozłożenia świadczenia na raty (art. 320 kpc) ma służyć urzeczywistnieniu dobrowolnego spełnienia świadczenia przez dłużnika, co jest korzystne nie tylko dla dłużnika, ale również dla wierzyciela, który w ten sposób unika konieczności wszczynania często długotrwałego i żmudnego postępowania egzekucyjnego. • Przyjmuje się, iż na wypadek szczególnie uzasadniony umożliwiający zastosowanie tej instytucji mają wpływ okoliczności konkretnej sprawy, wynikające z szeroko rozumianego stanu majątkowego i rodzinnego pozwanego jego sytuacji osobistej, majątkowej, finansowej, rodzinnej, które powodują, że nierealne jest spełnienie przez niego od razu i w pełnej wysokości zasądzonego świadczenia.
Skład orzekający
Monika Mleczko – Pawlikowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Możliwość rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty na podstawie art. 320 kpc w sprawach o zapłatę z weksla, z uwzględnieniem sytuacji majątkowej dłużnika i interesu wierzyciela."
Ograniczenia: Zastosowanie art. 320 kpc wymaga szczególnie uzasadnionych wypadków, a ochrona dłużnika nie może nadmiernie naruszać uzasadnionego interesu wierzyciela. Kluczowe jest zastrzeżenie o natychmiastowej wymagalności całości zadłużenia w przypadku uchybienia terminowi płatności rat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie instytucji rozłożenia długu na raty, co jest częstym problemem w sprawach o zapłatę, zwłaszcza gdy dłużnik jest osobą fizyczną o ograniczonej zdolności płatniczej.
“Dług z weksla rozłożony na raty: jak sąd chroni dłużnika i wierzyciela?”
Dane finansowe
WPS: 3180,37 PLN
zapłata z weksla: 2545,37 PLN
zwrot kosztów procesu: 1017 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.