I C 862/12

Sąd Okręgowy w KrakowieKraków2017-05-05
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
postępowanie grupowenastępstwo procesoweśmierć stronyspadekzmiana składu grupyk.p.c.ustawa o postępowaniu grupowym

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie o składzie grupy w postępowaniu grupowym, wskazując spadkobierczynię zmarłego członka grupy jako jego następczynię procesową.

Powód wniósł o zmianę postanowienia ustalającego skład grupy w postępowaniu grupowym, wskazując, że jeden z członków grupy, T. J., zmarł. W jego miejsce wnioskodawca wskazał A. L., która stała się wyłącznym dysponentem wierzytelności po zmarłym. Sąd, powołując się na przepisy k.p.c. o następstwie procesowym, uznał wniosek za uzasadniony i zmienił postanowienie.

Sąd Okręgowy w Krakowie rozpoznał wniosek powoda D. N., reprezentanta grupy w postępowaniu grupowym, o zmianę postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r. ustalającego skład grupy. Powód wniósł o wskazanie A. L. w miejsce zmarłego członka grupy, T. J., który zmarł w grudniu 2014 r. Wnioskodawca powołał się na fakt, że A. L. stała się wyłącznym dysponentem wierzytelności dochodzonej przez zmarłego. Strona pozwana nie sprzeciwiła się tej zmianie. Sąd, analizując przepisy ustawy o postępowaniu grupowym oraz Kodeksu postępowania cywilnego, uznał, że możliwe jest zastosowanie art. 180 § 1 k.p.c. dotyczącego następstwa procesowego w przypadku śmierci członka grupy. Uzasadniono to podobieństwem statusu członka grupy do strony procesowej, zawisłością sporu oraz tym, że wyrok orzeka w odniesieniu do każdego członka grupy. Na tej podstawie sąd zmienił postanowienie, wskazując A. L. jako członka grupy w miejsce zmarłego T. J.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalna jest zmiana postanowienia o ustaleniu składu grupy w postępowaniu grupowym w przypadku śmierci jednego z członków grupy, poprzez zastosowanie przepisów o następstwie procesowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że status członka grupy jest zbliżony do statusu strony procesowej, a przepisy k.p.c. o następstwie procesowym (art. 180 § 1 k.p.c.) mogą być stosowane w postępowaniu grupowym, ponieważ ustawa o postępowaniu grupowym nie wyłącza ich wprost. Zmiana okoliczności faktycznych (śmierć członka grupy) uzasadnia zmianę postanowienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

powód (D. N. w imieniu grupy)

Strony

NazwaTypRola
D. N.osoba_fizycznapowód - reprezentant grupy
E. G.osoba_fizycznaczłonek grupy
J. M. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
J. K.osoba_fizycznaczłonek grupy
A. K. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
A. S. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
A. C.osoba_fizycznaczłonek grupy
J. P.osoba_fizycznaczłonek grupy
Z. P.osoba_fizycznaczłonek grupy
R. P.osoba_fizycznaczłonek grupy
Z. B. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
M. B. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
B. D.osoba_fizycznaczłonek grupy
H. Z.osoba_fizycznaczłonek grupy
K. Z.osoba_fizycznaczłonek grupy
M. D. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
M. D. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
M. M.osoba_fizycznaczłonek grupy
P. M.osoba_fizycznaczłonek grupy
B. S. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
I. C.osoba_fizycznaczłonek grupy
W. C.osoba_fizycznaczłonek grupy
K. K. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
J. O.osoba_fizycznaczłonek grupy
A. J.osoba_fizycznaczłonek grupy
D. L.osoba_fizycznaczłonek grupy
A. K. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
K. K. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
A. N.osoba_fizycznaczłonek grupy
Z. B. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
T. B.osoba_fizycznaczłonek grupy
D. N.osoba_fizycznaczłonek grupy
J. Z. (1)osoba_fizycznaczłonek grupy
J. Z. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
A. S. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
P. S.osoba_fizycznaczłonek grupy
T. J.osoba_fizycznaczłonek grupy (zmarły)
B. S. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
T. S.osoba_fizycznaczłonek grupy
D. P.osoba_fizycznaczłonek grupy
M. P.osoba_fizycznaczłonek grupy
E. M.osoba_fizycznaczłonek grupy
S. M.osoba_fizycznaczłonek grupy
B. M.osoba_fizycznaczłonek grupy
J. M. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
M. W.osoba_fizycznaczłonek grupy
E. B.osoba_fizycznaczłonek grupy
M. B. (2)osoba_fizycznaczłonek grupy
J. S.osoba_fizycznaczłonek grupy
G. G.osoba_fizycznaczłonek grupy
M. G.osoba_fizycznaczłonek grupy
D. S.osoba_fizycznaczłonek grupy
W. S.osoba_fizycznaczłonek grupy
A. B.osoba_fizycznaczłonek grupy
W. B.osoba_fizycznaczłonek grupy
A. L.osoba_fizycznaczłonek grupy (następca prawny)
E. J.osoba_fizycznaspadkobierca T. J.
R. L.osoba_fizycznaspadkobierca T. J.
(...)spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 180 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje następstwo procesowe w przypadku śmierci strony lub jej następcy prawnego.

u.d.r.p.g. art. 17 § ust. 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Sąd wydaje postanowienie co do składu grupy.

u.d.r.p.g. art. 24 § ust. 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 359 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na zmianę postanowienia, które nie kończy postępowania, w przypadku zmiany okoliczności sprawy.

u.d.r.p.g. art. 4 § ust. 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Powództwo w postępowaniu grupowym wytacza reprezentant grupy w imieniu własnym, ale na rzecz wszystkich członków grupy.

u.d.r.p.g. art. 4 § ust. 3

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Powództwo w postępowaniu grupowym wytacza reprezentant grupy w imieniu własnym, ale na rzecz wszystkich członków grupy.

u.d.r.p.g. art. 13 § ust. 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Między członkiem grupy a pozwanym dochodzi do zawisłości sporu.

u.d.r.p.g. art. 24 § ust. 2

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Wyłącza stosowanie przepisów k.p.c. dotyczących kosztów postępowania w postępowaniu grupowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Śmierć członka grupy T. J. i jego następstwo procesowe przez A. L. Możliwość zmiany postanowienia o składzie grupy na podstawie art. 359 § 1 k.p.c. Możliwość stosowania art. 180 § 1 k.p.c. (następstwo procesowe) w postępowaniu grupowym na podstawie art. 24 ust. 1 u.d.r.p.g.

Godne uwagi sformułowania

korekta składu grupy w trybie art. 359 § 1 k.p.c. może mieć miejsce aż do wydania wyroku status członka grupy w postępowaniu grupowym jest w istotny sposób zbliżony do strony procesowej zasadę następstwa procesowego [...] należy stosować także do członków grupy w postępowaniu grupowym

Skład orzekający

Kamil Grzesik

przewodniczący

Izabella Dyka

sędzia

Elżbieta Bednarczuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności następstwa procesowego w postępowaniu grupowym po śmierci członka grupy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci członka grupy i przejścia jego praw na spadkobiercę, który stał się wyłącznym dysponentem wierzytelności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowań grupowych – jak radzić sobie ze zmianami w składzie grupy spowodowanymi zdarzeniami losowymi, takimi jak śmierć członka. Jest to istotne z punktu widzenia praktyki prawniczej.

Śmierć członka grupy nie kończy postępowania grupowego – sąd dopuszcza następstwo procesowe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 862/12 POSTANOWIENIE Dnia 5 maja 2017 r. Sąd Okręgowy w Krakowie w I Wydziale Cywilnym w składzie: Przewodniczący SSO Izabella Dyka SSO Elżbieta Bednarczuk SSO Kamil Grzesik po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2017 r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa D. N. – reprezentanta grupy złożonej z: E. G. , J. M. (1) , J. K. , A. K. (1) , A. S. (1) , A. C. , J. P. , Z. P. , R. P. , Z. B. (1) , M. B. (1) , B. D. , H. Z. , K. Z. , M. D. (1) , M. D. (2) , M. M. , P. M. , B. S. (1) , I. C. , W. C. , K. K. (1) , J. O. , A. J. , D. L. , A. K. (2) , K. K. (2) , A. N. Z. B. (2) , T. B. , D. N. , J. Z. (1) , J. Z. (2) , A. S. (2) , P. S. , T. J. , B. S. (2) , T. S. , J. Z. (1) , D. P. , M. P. , E. M. , S. M. , B. M. , J. M. (2) , M. W. , E. B. , M. B. (2) , J. S. , G. G. , M. G. , D. S. , W. S. , A. B. i W. B. , przeciwko (...) z siedzibą w N. o zapłatę postanawia: zmienić pkt I postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt I C 862/12, w ten sposób, iż w miejsce T. J. , jako członka przedmiotowej grupy wskazać A. L. . Kamil Grzesik I. E. B. UZASADNIENIE Powód D. N. – w piśmie wniesionym w dniu 8 marca 2017 r. – wniósł o zmianę postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r. w przedmiocie ustalenia składu grupy w ten sposób, że jako członka przedmiotowej grupy w miejsce T. J. wskazać A. L. , która została wyłącznym dysponentem wierzytelności dochodzonej wobec strony pozwanej przez T. J. , który zmarł 27 grudnia 2014 r., o czym pełnomocnik powoda powziął informację dopiero w styczniu 2017 r. Zdaniem powoda korekta składu grupy w trybie art. 359 § 1 k.p.c. może mieć miejsce aż do wydania wyroku. Strona pozwana nie sprzeciwiła się zmianie postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r. i wskazanie jako członka grupy spadkobierczyni T. A. L. . Sąd ustalił: Prawomocnym postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r. tut. Sąd zdecydował o rozpoznaniu przedmiotowej sprawy w postępowaniu grupowym. Prawomocnym postanowieniem z dnia 24 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Krakowie ustalił skład grupy, do której zaliczył następujące osoby: E. G. , J. M. (1) , J. K. , A. K. (1) , A. S. (1) , A. C. , J. P. , Z. P. , R. P. , Z. B. (1) , M. B. (1) , B. D. , H. Z. , K. Z. , M. D. (1) , M. D. (2) , M. M. , P. M. , B. S. (1) , I. C. , W. C. , K. K. (1) , J. O. , A. J. , D. L. , A. K. (2) , K. K. (2) , A. N. , Z. B. (2) , T. B. , D. N. , J. Z. (1) , J. Z. (2) , A. S. (2) , P. S. , T. J. , B. S. (2) , T. S. , J. Z. (1) , D. P. , M. P. , E. M. , S. M. , B. M. , J. M. (2) , M. W. , E. B. , M. B. (2) , J. S. , G. G. , M. G. , D. S. , W. S. , A. B. i W. B. (k. 2504-2510). Postanowieniem z 22 września 2016 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie, sygn. akt III ACz 1067/16, oddalił zażalenie strony pozwanej od powyższego postanowienia (k. 2548-2550). T. J. zmarł 27 grudnia 2014 r., a spadek po nim nabyli żona E. J. oraz dzieci A. L. i R. L. , wprost po 1/3 części (wypis aktu poświadczenia dziedziczenia objęty aktem notarialnym z dnia 27 maja 2015 roku, sporządzonym w Kancelarii Notarialnej w K. przy ulicy (...) przed notariuszem J. U. , (...) /2015, k. 2581-2582). Spadkobiercy zawarli w dniu 24 stycznia 2017 r. umowę darowizny udziałów w prawach i obowiązkach z umowy pożyczki z dnia 8 sierpnia 2008 r., na mocy której wyłącznym dysponentem powyższej wierzytelności (dochodzonej w niniejszym postępowaniu grupowym przez dotychczasowego członka grupy T. J. ) stała się A. L. (umowa z 24.01.2017 r., k. 2583-2584). Sąd rozważył, co następuje: Sąd, stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym (Dz. U. z 2010 r., nr 7, poz. 44) , wydaje postanowienie co do składu grupy. Postanowienie z dnia 24 lutego 2016 r. w przedmiocie składu grupy nie kończyło postępowania w niniejszej sprawie, mogło być zatem zmienione stosownie do wniosku powoda ( art. 359 § 1 k.p.c. ). Warunkiem dopuszczalności tej zmiany postanowienia była zmiana okoliczności sprawy w stosunku do tych, jakie istniały w dacie wydania postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r. Zmiana okoliczności sprawy dotyczyła sfery faktycznej i wiązała się ze śmiercią członka grupy. W tej sytuacji uzasadniona była zmiana postanowienia z dnia 24 lutego 2016 r., gdyż w związku ze śmiercią członka grupa T. J. (w dniu 27 grudnia 2014 r.) wyłącznym dysponentem wierzytelności wobec strony pozwanej – dochodzonej w niniejszym postępowaniu grupowym przez dotychczasowego członka grupy – na podstawie przedłożonych dokumentów w postaci aktu poświadczenia dziedziczenia z 27 maja 2015 r. i umowy darowizny z 24 stycznia 2017 r. – stała się A. L. . W tym kontekście zauważyć należy, iż zgodnie z treścią art. 24 ust. 1 ustawy o post. grupowym, w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy kodeksu postępowania cywilnego , który w odniesieniu do stron postępowania przyjmuje jako zasadę następstwo procesowe (por. w szczególności art. 180 § 1 k.p.c. ) i tę zasadę – zdaniem Sądu – należy stosować także do członków grupy w postępowaniu grupowym. W ocenie Sądu, status członka grupy w postępowaniu grupowym jest w istotny sposób zbliżony do strony procesowej: po pierwsze bowiem powództwo w postępowaniu grupowym wytacza wprawdzie reprezentant grupy w imieniu własnym, ale na rzecz wszystkich członków grupy (art. 4 ust. 1 i ust. 3 ustawy), po drugie pomiędzy członkiem grupy i pozwanym dochodzi do zawisłości sporu (por. art. 13 ust. 1 ustawy oraz art. 24 ust. 1 ustawy w zw. z art. 192 pkt 1 k.p.c. ), a po trzecie sąd wydając wyrok po przeprowadzeniu postępowania grupowego orzeka w odniesieniu do każdego z poszczególnych członków grupy, a nie jedynie jej reprezentanta (członek grupy jest więc stroną w znaczeniu materialno-prawnym). Odpowiednie stosowanie art. 180 § 1 k.p.c. w toku postępowania grupowego można uzasadnić również faktem, iż żaden przepis ustawy o post. grupowym nie wyłącza wprost następstwa procesowego zmarłych członków grupy, w szczególności zaś art. 24 ustawy nie zakazuje stosowania w/w przepisu art. 180 § 1 k.p.c. (jak czyni to wyraźnie choćby w zakresie przepisów dotyczących kosztów postępowania – vide: art. 24 ust. 2 ustawy). Z przytoczonych wyżej względów orzeczono jak w sentencji na mocy powołanych przepisów. Kamil Grzesik I. E. B.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI