I C 860/18

Sąd Rejonowy w OpatowieOpatów2019-05-08
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokarejonowy
właściwość miejscowakonsumentochrona konsumentówdyrektywa 93/13/EWGkoszty postępowaniadoręczeniaprawo unijne

Sąd Rejonowy w Opatowie stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę o zapłatę do Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku, uznając, że odległość i koszty podróży konsumenta mogą ograniczać jego prawo do obrony.

Sąd Rejonowy w Opatowie rozpoznał sprawę o zapłatę z powództwa banku przeciwko konsumentowi. Stwierdził swoją niewłaściwość miejscową, ponieważ pozwany konsument mieszka w Gdańsku, a umowa miała być tam wykonywana. Sąd uzasadnił przekazanie sprawy tym, że znaczna odległość (ok. 553 km) i trudności z dojazdem mogłyby zniechęcić konsumenta do obrony swoich praw, co naruszałoby prawo unijne (Dyrektywa 93/13/EWG).

Sąd Rejonowy w Opatowie, rozpoznając sprawę o zapłatę z powództwa (...) S.A. w W. przeciwko A. J., stwierdził swoją niewłaściwość miejscową. Zgodnie z ogólną zasadą, powództwo powinno być wytoczone przed sądem właściwości ogólnej, czyli sądem miejsca zamieszkania pozwanego. W tej sprawie pozwana mieszka w Gdańsku, a umowa miała być tam wykonywana. Powód nie wykazał żadnych okoliczności uzasadniających właściwość Sądu Rejonowego w Opatowie, ani na podstawie właściwości ogólnej, ani przemiennej. Sąd podkreślił, że w sprawach z udziałem konsumentów sąd jest obowiązany badać z urzędu właściwość miejscową, aby zapewnić konsumentowi prawo do skutecznego środka prawnego. Znaczna odległość między miejscem zamieszkania pozwanej a siedzibą sądu w Opatowie (ok. 553 km), trudności z dojazdem i potencjalnie niewielka wartość dochodzonego roszczenia mogłyby zniechęcić konsumenta do podjęcia obrony swoich praw. Sąd uznał, że zaniechanie zbadania właściwości miejscowej z urzędu skutkowałoby nadmierną redukcją praw konsumenta przyznanych przez Dyrektywę 93/13/EWG. W związku z tym, Sąd przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu Gdańsk – Północ w Gdańsku jako sądowi miejscowo właściwemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd krajowy jest obowiązany badać z urzędu właściwość miejscową w takich sprawach, aby zapewnić konsumentowi prawo do skutecznego środka prawnego zgodnie z Dyrektywą 93/13/EWG.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że znaczna odległość i trudności z dojazdem mogą zniechęcić konsumenta do obrony swoich praw, co naruszałoby prawo unijne. Dlatego odstąpił od stosowania krajowych przepisów proceduralnych ograniczających badanie właściwości z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A. w W.spółkapowód
A. J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 27 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Powództwo wytacza się przed sądem właściwości ogólnej, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 34

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy właściwości przemiennej w sprawach dotyczących sporów wynikających z umowy.

k.p.c. art. 187 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Obligatoryjny składnik pozwu - przytoczenie okoliczności faktycznych uzasadniających właściwość sądu.

k.p.c. art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

Kwestia badania właściwości sądu z urzędu.

k.p.c. art. 46

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy sądu wskazanego w umowie prorogacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Znaczna odległość między miejscem zamieszkania pozwanej a sądem w Opatowie (ok. 553 km) uzasadnia badanie właściwości miejscowej z urzędu w celu ochrony praw konsumenta. Zaniechanie zbadania właściwości miejscowej z urzędu naruszałoby prawo unijne (Dyrektywa 93/13/EWG) poprzez nadmierną redukcję praw konsumenta do skutecznego środka prawnego. Adres zamieszkania, a nie adres zameldowania, decyduje o właściwości sądu. Powód nie wykazał okoliczności uzasadniających właściwość Sądu Rejonowego w Opatowie.

Godne uwagi sformułowania

decydujące znaczenie ma adres zamieszkania strony, nie zaś adres zameldowania sąd jest obowiązany badać z urzędu czy krajowe regulacje proceduralne dotyczące właściwości sądów w nadmiernym stopniu redukują prawo do skutecznego środka prawnego lub wykonywanie praw przyznanych konsumentom przez dyrektywę 93/13 znaczna odległość pomiędzy miejscem zamieszkania pozwanej oraz siedzibą SR w Opatowie (ok. 553 km), trudność z dojazdem i stosunkowo niewielka wartość dochodzonego roszczenia, skutecznie zniechęcają do podjęcia interwencji przed sądem

Skład orzekający

Anna Baran

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku sądu do badania z urzędu właściwości miejscowej w sprawach konsumenckich, gdy odległość może stanowić barierę proceduralną, zgodnie z Dyrektywą 93/13/EWG."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których przedsiębiorca wytacza powództwo przeciwko konsumentowi, a odległość od sądu może być znacząca.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak prawo unijne chroni konsumentów przed barierami proceduralnymi, takimi jak duża odległość od sądu, co jest istotne dla zrozumienia praktycznych aspektów ochrony konsumentów.

Czy odległość od sądu może uniemożliwić dochodzenie swoich praw? Sąd staje po stronie konsumenta!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 860/18 upr. POSTANOWIENIE Opatów, 8 maja 2019 roku Sąd Rejonowy w Opatowie I Wydział Cywilny w O. w składzie : Przewodniczący: SSR Anna Baran po rozpoznaniu 8 maja 2019 r. w O. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) S.A. w W. przeciwko A. J. o zapłatę p o s t a n a w i a : stwierdzić swą niewłaściwość miejscową i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu Gdańsk – Północ w Gdańsku. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 27 § 1 k.p.c. powództwo wytacza się przed sądem pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. Jest to przepis ogólny, który statuuje generalną zasadę, że sądem właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej. W sprawach dotyczących sporów wynikających z umowy, powód jest uprawiony również do skorzystania z przywileju właściwości przemiennej i wytoczenia powództwa przed sąd miejsca wykonania umowy. W okolicznościach tej sprawy nie można przyjąć, aby Sąd Rejonowy w Opatowie był właściwy miejscowo do jej rozpoznania czy to na podstawie art. 27 k.p.c. czy art. 34 k.p.c. Z uzupełnienia pozwu jak i z pisma powoda z 19 marca 2019r. jednoznacznie wynika, że intencją strony powodowej było wytoczenie powództwa przed sąd właściwości ogólnej tj. sąd miejsca zamieszkania pozwanej. Powód w uzupełnieniu pozwu wskazał przez adres w G. jako adres miejsca zamieszkania pozwanej zaś na uzasadnienie właściwości sądu przywołał art. 27 k.p.c. Również w piśmie z 19 marca 2019 r. powód wskazał adres (...) jako adres miejsca zamieszkania pozwanej, który to adres został zresztą wskazany przez samą pozwaną przy zawieraniu umowy jako adres jej zamieszkania. Powód nie przytoczył natomiast żadnych okoliczności uzasadniających ewentualną właściwość miejscową Sądu Rejonowego w Opatowie; czy to jako sądu właściwości ogólnej czy właściwości przemiennej. W sprawie tej takich okoliczności jest po prostu brak, albowiem sama umowa - jak wynika z jej treści - została zawarta w G. i tej miejscowości miała być wykonywana. Z samej też umowy jasno wynika, że adres w miejscowości P. stanowi tylko adres zameldowania pozwanej; nie jest to natomiast jej adres zamieszkania. Wskazać zaś należy, że w stosunkach cywilnoprawnych jak i w procesie cywilnym decydujące znaczenie ma adres zamieszkania strony, nie zaś adres zameldowania. To adres zamieszkania strony wyznacza właściwość sądu i decyduje o skuteczności doręczeń, a pośrednio również o rzetelności samego procesu. Powód jest uprawniony do wytoczenia powództwa przed sąd właściwości ogólnej bądź to przed sąd według właściwości przemiennej ( art. 31-34 k.p.c. ) lub przed sąd wskazany w umowie prorogacyjnej ( art. 46 k.p.c. ). Jeżeli jednak powód decyduje się skorzystać z właściwości przemiennej lub wytacza powództwo przed sąd prorogacyjny, to w takim przypadku obligatoryjnym składnikiem pozwu określonym w art. 187 § 1 pkt 2 k.p.c. jest przytoczenie okoliczności faktycznych uzasadniających właściwość sądu. W tej sprawie powód nie wykazał żadnych takich okoliczności zaś analiza pism procesowych złożonych przez pełnomocnika strony powodowej jasno wskazuje, że intencją tej strony było skierowanie pozwu przed sąd właściwości ogólnej tj. sąd miejsca zamieszkania pozwanej. W tej zaś sprawie miejsce zamieszkania pozwanej znajduje się w G. , co jednoznacznie wynika z treści zawartej umowy, co skutkuje koniecznością przekazania sprawy do SR Gdańsk - Północ w Gdańsku jako sądu miejscowo właściwego. W ocenie Sądu nie stoi temu na przeszkodzie regulacja art. 202 k.p.c. , albowiem w sprawach z udziałem konsumentów sąd jest obowiązany badać z urzędu czy krajowe regulacje proceduralne dotyczące właściwości sądów w nadmiernym stopniu redukują prawo do skutecznego środka prawnego lub wykonywanie praw przyznanych konsumentom przez dyrektywę 93/13.Spośród odpowiednich i skutecznych środków mających zagwarantować konsumentowi prawo do skutecznego środka prawnego musi znaleźć się możliwość podniesienia w ramach powództwa wytoczonego przeciwko niemu przez przedsiębiorcę zarzutów, w racjonalnych warunkach proceduralnych, tak by wykonywanie praw nie było obwarowane warunkami, w szczególności terminami, kosztami, czy odległością, które ograniczałyby korzystanie z praw gwarantowanych dyrektywą 93/13 W istocie rozwiązania proceduralne, które powodują zbyt wysokie koszty dla konsumentów, mogłyby prowadzić do tego, że zostałby on zniechęcony do interweniowania, w użyteczny sposób, w obronie swoich praw przed sądem, przed którym powództwo przeciwko niemu wytoczył przedsiębiorca. Mogłoby się tak zdarzyć, gdyby powództwo wytoczone przed sądem znacznie oddalonym od miejsca zamieszkania konsumenta powodowało powstanie po jego stronie nadmiernie wysokich kosztów związanych z pokonywaniem odległości, które to koszty mogłyby zniechęcić go do stawienia się przed sądem we wszczętym przeciwko niemu postępowaniu. ( (...) C - 176/17, C 567/13, C -266/18) W ocenie Sądu - w okolicznościach tej sprawy - zaniechanie zbadania kwestii właściwości miejscowej z urzędu skutkowałoby nadmierną redukcją praw przyznanych konsumentowi przywołaną dyrektywa; w szczególności prawa do skutecznego środka prawnego ( art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 w związku z motywem 24) Zasadnie należy przyjąć, że znaczna odległość pomiędzy miejscem zamieszkania pozwanej oraz siedzibą SR w Opatowie (ok. 553 km), trudność z dojazdem i stosunkowo niewielka wartość dochodzonego roszczenia, skutecznie zniechęcają do podjęcia interwencji przed sądem, przed którym zostało wytoczone powództwo. Uzasadnia to z kolei odstąpienie od stosowania art. 202 k.p.c. i zbadanie właściwości miejscowej sądu z urzędu, albowiem obowiązkiem sądu krajowego jest zapewnienie pełnej skuteczności i efektywności prawa wspólnotowego zaś w ramach tego obowiązku mieści się również obowiązek odstąpienia od stosowania normy prawa krajowego. W tym zaś stanie rzeczy i mając na względzie powyższe Sąd orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. ZARZĄDZENIE 1. odpis postanowienia doręczyć pełnomocnikowi powoda oraz pozwanej na dres w G. , przy czym pozwanej z pouczeniem o zażaleniu. 2. przedstawić akta wraz z wpływem lub za 14 dni.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI