I C 836/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Mrągowie rozpoznał sprawę z powództwa (...) Towarzystwa (...) S.A. przeciwko G. B. o zapłatę. Powód domagał się zwrotu kwoty 11.043,79 zł z odsetkami, która została wypłacona poszkodowanej w wypadku drogowym. Wypadek ten spowodował pozwany, kierując pojazdem w stanie nietrzeźwości i bez wymaganych uprawnień. Sąd, zgodnie z art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, uznał roszczenie regresowe ubezpieczyciela za uzasadnione, opierając się na ustaleniach prawomocnego wyroku karnego skazującego pozwanego. W trakcie postępowania powód rozszerzył powództwo o dodatkowe 10.500 zł. Sąd zasądził łączną kwotę 21.543,79 zł z odsetkami. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia o kosztach procesu było zastosowanie art. 102 kpc. Mimo przegranej pozwanego, sąd nie obciążył go kosztami procesu, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację finansową, uzależnienie od alkoholu, podjęte leczenie oraz konieczność spłaty nawiązki na rzecz poszkodowanej i utrzymania matki. Koszty pomocy prawnej udzielonej pozwanemu z urzędu obciążyły Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaZastosowanie art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w przypadku szkody spowodowanej przez nietrzeźwego kierowcę bez uprawnień; związanie sądu cywilnego wyrokiem karnym; zastosowanie art. 102 kpc w przypadku trudnej sytuacji finansowej pozwanego.
Konkretne okoliczności sprawy, w tym trudna sytuacja finansowa pozwanego, która była kluczowa dla zastosowania art. 102 kpc.
Zagadnienia prawne (3)
Czy ubezpieczycielowi przysługuje prawo do dochodzenia zwrotu wypłaconego odszkodowania od kierującego pojazdem, który wyrządził szkodę umyślnie, w stanie nietrzeźwości lub bez wymaganych uprawnień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ubezpieczycielowi przysługuje prawo do dochodzenia zwrotu wypłaconego odszkodowania od kierującego pojazdem w sytuacjach określonych w art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który przyznaje zakładowi ubezpieczeń prawo do regresu od kierującego, jeśli szkoda została wyrządzona umyślnie, w stanie nietrzeźwości lub bez uprawnień. Sąd podkreślił również związanie ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego w postępowaniu karnym.
Czy sąd cywilny jest związany ustaleniami faktycznymi prawomocnego wyroku skazującego wydanego w postępowaniu karnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd cywilny jest związany ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 11 zd. pierwsze kpc oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazując, że ustalenia dotyczące popełnienia przestępstwa (osoba sprawcy, przedmiot, czyn) zawarte w sentencji wyroku karnego wiążą sąd cywilny. Pozwany nie może w postępowaniu cywilnym kwestionować popełnienia przestępstwa, za które został skazany.
Czy w przypadku trudnej sytuacji finansowej pozwanego, sąd może odstąpić od obciążania go kosztami procesu, mimo przegranej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może odstąpić od obciążania strony przegrywającej kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc.
Uzasadnienie
Sąd zastosował zasadę słuszności (art. 102 kpc), uwzględniając trudną sytuację finansową pozwanego, jego uzależnienie od alkoholu, podjęte leczenie, konieczność spłaty nawiązki i utrzymania matki. W ocenie sądu, obciążenie go kosztami procesu byłoby sprzeczne z poczuciem sprawiedliwości.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Towarzystwo (...) S.A. | spółka | powód |
| G. B. | osoba_fizyczna | pozwany |
| Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Mrągowie | organ_państwowy | podmiot obciążony kosztami |
| M. D. | osoba_fizyczna | adwokat z urzędu |
Przepisy (8)
Główne
u.u.o. art. 43 § pkt 1 i 3
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Zakładowi ubezpieczeń przysługuje prawo dochodzenia od kierującego pojazdem zwrotu wypłaconego odszkodowania, jeżeli kierujący wyrządził szkodę umyślnie, w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości albo po użyciu środków odurzających lub nie posiadał wymaganych uprawnień.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Pomocnicze
k.p.c. art. 11 § zd. pierwsze
Kodeks postępowania cywilnego
Ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym.
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Sąd może w wypadkach przewidzianych w ustawie przyznać od zobowiązanego do naprawienia szkody osobie naruszonej sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia za krzywdę.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, choćby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Pr. adw. art. 29 § ust. 1
Ustawa – Prawo o adwokaturze
Dz.U. 2019 poz. 18 art. 4 § ust. 1 i 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Dz.U. 2019 poz. 18 art. 8 § pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie regresowe ubezpieczyciela jest uzasadnione na podstawie art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, gdy szkoda została wyrządzona przez kierującego w stanie nietrzeźwości i bez uprawnień. • Sąd cywilny jest związany ustaleniami faktycznymi prawomocnego wyroku skazującego w postępowaniu karnym. • Wypłacone przez ubezpieczyciela świadczenie stanowiło odszkodowanie za krzywdę poszkodowanej.
Odrzucone argumenty
Pozwany podnosił, że powód nie przedstawił wyliczeń uzasadniających roszczenie. • Pozwany argumentował, że nawiązka zasądzona w procesie karnym powinna zaspokoić roszczenia cywilnoprawne.
Godne uwagi sformułowania
Ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym. • W postępowaniu cywilnym pozwany nie może bronić się zarzutem, że nie popełnił przestępstwa, za które wcześniej został skazany prawomocnym wyrokiem wydanym w postępowaniu karnym. • W tych okolicznościach uznać należy, że in concreto zachodził wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 102 kpc, a rozstrzygnięcie o kosztach procesu w realiach sprawy winno odpowiadać poczuciu sprawiedliwości.
Skład orzekający
Krzysztof Połomski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 43 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych w przypadku szkody spowodowanej przez nietrzeźwego kierowcę bez uprawnień; związanie sądu cywilnego wyrokiem karnym; zastosowanie art. 102 kpc w przypadku trudnej sytuacji finansowej pozwanego."
Ograniczenia: Konkretne okoliczności sprawy, w tym trudna sytuacja finansowa pozwanego, która była kluczowa dla zastosowania art. 102 kpc.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o regresie ubezpieczeniowym i związaniu sądu cywilnego wyrokiem karnym. Dodatkowo, uwzględnienie trudnej sytuacji życiowej pozwanego przy rozstrzyganiu o kosztach procesu dodaje jej ludzkiego wymiaru.
“Ubezpieczyciel wygrał sprawę o zwrot odszkodowania, ale sąd nie obciążył pijanego kierowcy kosztami procesu. Dlaczego?”
Dane finansowe
WPS: 21 543,79 PLN
odszkodowanie: 11 043,79 PLN
odszkodowanie: 10 500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.