Orzeczenie · 2018-11-27

I C 829/18

Sąd
Sąd Okręgowy w Suwałkach
Miejsce
Suwałki
Data
2018-11-27
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
hipotekazabezpieczenienieruchomośćpożyczkadługodpowiedzialność rzeczowaapelacjakoszty procesu

Powód B. G. wystąpił z pozwem o zapłatę kwoty 19.999,99 zł od pozwanej U. W., wskazując, że zabezpieczeniem pożyczki udzielonej jej mężowi A. W. była hipoteka ustanowiona na nieruchomości stanowiącej ich współwłasność. Sąd Rejonowy w Suwałkach wyrokiem z dnia 15 czerwca 2018 r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 19.999,99 zł z odsetkami, zastrzegając jej prawo do ograniczenia odpowiedzialności do jej udziału w nieruchomości obciążonej hipoteką. Pozwana wniosła apelację od tego wyroku oraz zażalenie na postanowienia dotyczące kosztów i rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzucała m.in. naruszenie art. 319 kpc poprzez niewłaściwe określenie zakresu odpowiedzialności oraz naruszenie przepisów o kosztach procesu. Sąd Okręgowy w Suwałkach, rozpoznając sprawę w składzie SSO Mirosława Krzysztofa Derdy (sprawozdawcy), SSO Elżbiety Iwony Cembrowicz i SSR Izabeli Sadłowskiej, oddalił apelację i zażalenie jako bezzasadne. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy prawidłowo zastosował art. 319 kpc, zastrzegając pozwanej prawo do powoływania się w toku egzekucji na ograniczenie odpowiedzialności. Podkreślono, że sąd nie jest obowiązany do precyzowania w wyroku konkretnych przedmiotów egzekucji ani ich wartości, a kwestie te podlegają weryfikacji na etapie postępowania egzekucyjnego. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące kosztów procesu, wskazując na zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy i brak podstaw do zastosowania art. 102 kpc. Oddalono także zarzuty dotyczące nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż było to obligatoryjne w przypadku uznania powództwa przez pozwanego. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na zasadzie art. 98 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 319 kpc dotyczącego ograniczenia odpowiedzialności dłużnika rzeczowego w wyroku oraz kwestie proceduralne związane z rozszerzeniem powództwa i kosztami procesu.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z hipoteką i odpowiedzialnością współwłaściciela nieruchomości.

Zagadnienia prawne (4)

Czy sąd w wyroku zasądzającym powództwo powinien precyzyjnie określić zakres ograniczenia odpowiedzialności pozwanego (dłużnika rzeczowego) poprzez wskazanie konkretnych przedmiotów majątkowych lub ich wartości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie jest obowiązany do precyzowania w wyroku zakresu ograniczeń odpowiedzialności pozwanego. Powinien jedynie zastrzec pozwanemu prawo powoływania się na przysługujące mu ograniczenia w toku postępowania egzekucyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy i sądy apelacyjne zgodnie przyjmują, że art. 319 kpc wyłącza możliwość sprecyzowania przez sąd w orzeczeniu przedmiotów, z których dłużnik ponosi odpowiedzialność lub ich wartości. Klauzula ta umożliwia na etapie postępowania wykonawczego zweryfikowanie rzeczywistego zakresu odpowiedzialności, a ocena ta następuje na podstawie przepisów materialnoprawnych. Badanie tego zagadnienia ulega przesunięciu do postępowania egzekucyjnego.

Czy ustne rozszerzenie powództwa na rozprawie jest skuteczne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustne rozszerzenie powództwa złożone na rozprawie jest nieskuteczne wobec treści art. 193 § 2 1 kpc.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy uznał, że ustne oświadczenie o rozszerzeniu powództwa złożone na rozprawie przez profesjonalnego pełnomocnika nie spełnia wymogów formalnych i jest nieskuteczne, dlatego nie mógł orzec o rozszerzonym żądaniu.

Czy pozwanego, który uznał powództwo co do zasady, ale z ograniczeniem odpowiedzialności, można obciążyć w całości kosztami procesu?

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku gdy powództwo nie zostało uwzględnione w całości, nie ma podstaw do obciążenia pozwanego w całości kosztami procesu. Sąd powinien zastosować art. 102 kpc lub zasądzić tylko część kosztów.

Uzasadnienie

Pozwana zarzuciła naruszenie art. 98 kpc poprzez obciążenie jej kosztami w całości, podczas gdy powództwo nie zostało uwzględnione w całości. Sąd Okręgowy uznał ten zarzut za bezzasadny, wskazując, że pozwana miała możliwość uniknięcia sporu i nie wykazała szczególnie uzasadnionych wypadków do zastosowania art. 102 kpc. Jednakże, w kontekście zarzutów apelacyjnych, sąd analizuje zasadność obciążenia kosztami.

Czy sąd ma obowiązek nadać wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności, gdy powództwo zostało uznane przez pozwanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd ma obowiązek nadać wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli zasądza roszczenie uznane przez pozwanego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał zarzut wadliwego stosowania art. 333 § 1 pkt 2 kpc za niezasadny, wskazując, że w przedmiotowej sprawie roszczenie zostało uznane, co obligowało sąd do nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji i zażalenia
Strona wygrywająca
B. G.

Strony

NazwaTypRola
B. G.osoba_fizycznapowód
U. W.osoba_fizycznapozwana
A. W.osoba_fizycznapożyczkobiorca
M-windykacja Sp. z o.o.spółkapełnomocnik powoda
adw. K. S.osoba_fizycznapełnomocnik pozwanej

Przepisy (8)

Główne

u.k.w.h. art. 65 § 1

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

W celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności można nieruchomość obciążyć prawem, na mocy którego wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości.

k.p.c. art. 319

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli pozwany ponosi odpowiedzialność z określonych przedmiotów majątkowych, albo do wysokości ich wartości, sąd może nie wymieniając tych przedmiotów ani ich wartości, uwzględnić powództwo zastrzegając pozwanemu prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.

k.p.c. art. 333 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd nada wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli zasądza roszczenie uznane za bezsporne, a także w sprawach o alimenty, rentę lub gdy wyrok uwzględniający powództwo jest zaoczny.

Pomocnicze

k.p.c. art. 193 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozszerzenie powództwa jest niedopuszczalne po zamknięciu rozprawy.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zastosowanie art. 319 kpc przez Sąd Rejonowy. • Nieskuteczność ustnego rozszerzenia powództwa. • Brak podstaw do zastosowania art. 102 kpc. • Obowiązek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w przypadku uznania powództwa.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 319 kpc poprzez niewłaściwe umieszczenie zastrzeżenia o ograniczeniu odpowiedzialności. • Naruszenie art. 98 kpc poprzez obciążenie pozwanej kosztami w całości. • Naruszenie art. 102 kpc poprzez nieuwzględnienie szczególnie uzasadnionych wypadków. • Wadliwe zastosowanie art. 333 § 1 pkt 2 kpc.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie jest obowiązany do precyzowania w wyroku zakresu ograniczeń odpowiedzialności pozwanego. • Badanie tego zagadnienia ulega przesunięciu do postępowania egzekucyjnego. • Ustne rozszerzenie powództwa jest nieskuteczne. • Sama trudna sytuacje ekonomiczna nie stanowi wystarczającej podstawy do stosowania regulacji prawnej o kosztach.

Skład orzekający

Mirosław Krzysztof Derda

przewodniczący-sprawozdawca

Elżbieta Iwona Cembrowicz

sędzia

Izabela Sadłowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 319 kpc dotyczącego ograniczenia odpowiedzialności dłużnika rzeczowego w wyroku oraz kwestie proceduralne związane z rozszerzeniem powództwa i kosztami procesu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z hipoteką i odpowiedzialnością współwłaściciela nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów proceduralnych dotyczących ograniczenia odpowiedzialności dłużnika rzeczowego, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Jak ograniczyć odpowiedzialność za dług zabezpieczony hipoteką? Kluczowa interpretacja przepisów proceduralnych.

Dane finansowe

WPS: 19 999,99 PLN

zapłata: 19 999,99 PLN

zwrot kosztów zastępstwa prawnego: 1800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst