I C 826/23

POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: sędzia Alina Szymanowska po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2024 r. w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) Bank Spółki Akcyjnej z siedzibą we W. przeciwko B. K. o zapłatę na skutek apelacji wniesionej przez pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 21 września 2023 roku sygn. akt I C 826/23 postanawia: I. uchylić zaskarżony wyrok i postępowanie w sprawie umorzyć; II. zasądzić od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3 617 zł z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty; III. zasądzić od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2 800 zł z tytułu zwrotu kosztów procesu w instancji odwoławczej wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego postanowienia o kosztach procesu do dnia zapłaty. Alina Szymanowska UZASADNIENIE (...) Bank Spółka Akcyjna z siedzibą we W. domagał się zasądzenia od B. K. kwoty 27.028,42 zł z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 25.649,89 zł od dnia 10.02.2022 r. do dnia zapłaty oraz wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 1.306,69 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Powód żądał nadto zasądzenia kosztów procesu wg norm przepisanych w tym 1.052 zł opłaty sądowej i skarbowej. Uprzednio, w zakresie objętym w/w pozwem, prowadzone było między stronami przed Sądem Rejonowym Lublin – Zachód w Lublinie elektroniczne postępowanie upominawcze w toku którego wydano nakaz zapłaty od którego pozwany wniósł sprzeciw. W odpowiedzi na pozew pozwany domagał się oddalenia powództwa w całości a ponadto żądał zasądzenia kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. W wyroku z dnia 21.09.2023 r. Sąd Rejonowy Poznań - Grunwald i Jeżyce w Poznaniu: 1. zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 27.028,42 (dwadzieścia siedem tysięcy dwadzieścia osiem i 42/100) zł wraz z odsetkami: a) umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 25.649,89 zł od dnia 10.02.2022 r. do dnia zapłaty, b) ustawowymi za opóźnienie od kwoty 1.306,59 zł od dnia 09.02.2022 r. do dnia zapłaty; 2. zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.369 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany. B. K. zaskarżył wyrok w całości, sfomułował zarzuty naruszenia prawa materialnego i domagał się zmiany zaskarżonego wyroku, oddalenia powództwa w całości i zasadzenia od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych za obie instancje wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Po doręczeniu odpisu apelacji powód, działający przez należycie umocowanego pełnomocnika złożył oświadczenie o cofnięciu pozwu bez zrzeczenia się roszczenia i wniósł o umorzenie postępowania w całości oraz zwrot opłaty od pozwu (pismo z dnia 25 listopada 2024 r. k. 213 akt). Po przekazaniu pisma do akt przez Sąd Rejonowy, Sąd Okręgowy zawiadomił o cofnięciu pozwu pełnomocnika pozwanego i doręczył odpis pisma powoda z dnia 25 listopada 2024 r. (pismo złożone przez należycie umocowanego pełnomocnika). Jednocześnie Sąd Okręgowy zobowiązał pełnomocnika pozwanego do złożenia w terminie dwutygodniowym oświadczenia w przedmiocie zgody na cofnięcie pozwu oraz oświadczenia w przedmiocie kosztów procesu z tym zastrzeżeniem, że niezłożenie w terminie oświadczenia w przedmiocie zgody na cofnięcie pozwu zostanie uznane za wyrażenie zgody. Pełnomocnik pozwanego w piśmie z dnia 19 grudnia 2024 r. oświadczył, że pozwany wyraża zgodę na cofnięcie pozwu i domagał się zasądzenia od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm przepisanych za obie instancje wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnieni się orzeczenia do dnia zapłaty. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 203 § 1 k.p.c. pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku. Art. 203 § 4 k.p.c. stanowi, że sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają do obejścia prawa. Stosownie do treści art. 386 § 3 k.p.c. , jeżeli w postępowaniu apelacyjnym pozew podlega odrzuceniu albo zachodzi podstawa do umorzenia postępowania, Sąd drugiej instancji uchyla wyrok oraz odrzuca pozew lub umarza postępowanie. Przyczyny umorzenia postępowania skutkujące uchyleniem zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania, to w szczególności cofnięcie pozwu, zawarcie ugody i następcze występowanie tych samych przeszkód, które występując już od momentu wszczęcia postępowania skutkują odrzuceniem pozwu. Zgodnie z treścią art. 355 § 1 k.p.c. , Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne. W niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do uznania przez Sąd, że cofnięcie pozwu jest niedopuszczalne. Zważywszy zatem na skuteczne cofnięcie pozwu przez powoda (cofnięcie bez zrzeczenia roszczenia za zgodą pozwanego) na podstawie art. 386 § 3 k.p.c. orzeczono jak w punkcie 1 sentencji postanowienia, uchylając zaskarżony wyrok i umarzając postępowanie. Konieczne było również orzeczenie o kosztach procesu za obie instancje. Postanowienie o umorzeniu postępowania na skutek cofnięcia pozwu stanowi orzeczenie kończące sprawę w instancji i w związku z tym powinno zawierać rozstrzygnięcie o kosztach procesu ( art. 108 § 1 k.p.c. ). Wniosek w tym zakresie został zgłoszony przez pozwanego w odpowiedzi na pozew, w apelacji oraz w piśmie z dnia 19 grudnia 2024 r. Z art. 203 § 2 k.p.c. wynika, że pozew cofnięty nie wywołuje żadnych skutków, jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. Na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty, jeżeli sąd już przedtem nie orzekł prawomocnie o obowiązku ich uiszczenia przez pozwanego. Brzmienie art. 203 § 2 k.p.c. wskazuje, że ustawodawca w zakresie kosztów wyraźnie przesądził, że w przypadku cofnięcia pozwu, na żądanie pozwanego powód zwraca mu koszty. Artykuł 203 § 2 k.p.c. należy interpretować w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. , który ustanawia regułę, że sąd orzeka o kosztach procesu zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania, obciążając kosztami stronę przegrywającą sprawę. Artykuł 203 § 2 k.p.c. nie wprowadza wyjątku od powyższej reguły, a tylko rozstrzyga kto jest stroną przegrywającą sprawę w przypadku cofnięcia pozwu i umorzenia postępowania (zob. E. Warzocha, Cofnięcie powództwa oraz wniosku wszczynającego postępowanie nieprocesowe, Warszawa 1977, s. 115). Mając powyższe na uwadze Sąd odwoławczy orzekł o kosztach procesu w obu instancjach na podstawie art. 203 § 2 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 k.p.c. oraz 98 § 1 1 k.p.c. Na koszty należne pozwanemu w postępowaniu przed Sądem Rejonowym składają się koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3617 zł, a na koszty należne w związku z postępowaniem w instancji odwoławczej składa się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 180 zł oraz opłata od apelacji w kwocie 1 000 zł. Podstawę orzeczenia o kosztach procesu w zakresie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika pozwanego stanowią § 2 pkt 5 oraz § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. Wobec cofnięcia pozwu na etapie postępowania w instancji odwoławczej nie zaistniały przesłanki do zwrotu powodowi części opłaty uiszczonej od pozwu. Alina Szymanowska