I C 778/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka M. M. wniosła o zasądzenie od pozwanego G. S. kwoty 122 500 zł, stanowiącej połowę ceny uzyskanej ze sprzedaży mieszkania, które zostało sprzedane za 245 000 zł. Powódka twierdziła, że pozwany zobowiązał się oddać jej połowę wartości mieszkania, ale tego nie uczynił. Sąd ustalił, że strony pozostawały w związku nieformalnym, a następnie małżeńskim, mieszkając wspólnie we W. i później w Polsce. Pozwany kupił mieszkanie we W. za środki z pożyczki bankowej, które spłacał. Po przeprowadzce do Polski, pozwany sprzedał mieszkanie we W. i przelał środki na zakup mieszkania w S., które zostało kupione przez powódkę na jej nazwisko. Aktem notarialnym z 2005 r. powódka kupiła lokal za 104 954,20 zł, oświadczając, że pochodzi on z jej majątku osobistego. Jednakże środki na zakup pochodziły od pozwanego. Małżeństwo stron zostało rozwiązane przez rozwód w 2011 r. Wcześniej, w 2011 r., pozwany wytoczył powództwo przeciwko powódce o zwrot środków przeznaczonych na zakup mieszkania w S. W 2012 r. powódka udzieliła pozwanemu pełnomocnictwa do sprzedaży mieszkania, a pieniądze ze sprzedaży zostały przelane na rachunek pozwanego. Sąd uznał, że roszczenie powódki nie może być oparte na art. 45 § 1 krio (rozliczenia między małżonkami), ponieważ dotyczyło ono nakładów z majątku odrębnego na majątek odrębny. Sąd uznał, że podstawą mogłoby być roszczenie z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 kc), jednakże uznał, że przejście środków z majątku powódki do majątku pozwanego miało podstawę prawną, gdyż w rzeczywistości mieszkanie zostało kupione za środki pozwanego. Powódka nie udowodniła swoich nakładów ani zawarcia umowy rozliczającej sprzedaż. W związku z tym sąd oddalił powództwo. Ze względu na trudną sytuację życiową i materialną powódki, sąd odstąpił od obciążania jej kosztami postępowania na podstawie art. 102 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaRozliczenia majątkowe między byłymi małżonkami lub partnerami, zwłaszcza gdy środki na zakup nieruchomości pochodziły z majątku odrębnego jednego z nich, a formalnym właścicielem została druga osoba. Interpretacja przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu w kontekście transakcji między byłymi partnerami.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie formalny tytuł własności nieruchomości nie odzwierciedlał rzeczywistego pochodzenia środków na jej zakup. Kluczowe jest udowodnienie pochodzenia środków i braku podstawy prawnej dla przejścia wartości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy roszczenie o zwrot połowy wartości mieszkania, sprzedanego przez jednego z byłych małżonków, może być dochodzone na podstawie przepisów o rozliczeniach majątkowych między małżonkami (art. 45 § 1 krio) lub przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 kc), gdy środki na zakup mieszkania pochodziły z majątku odrębnego drugiego z małżonków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie nie może być oparte na art. 45 § 1 krio, gdyż przepis ten nie reguluje rozliczeń nakładów z majątku odrębnego jednego z małżonków na majątek odrębny drugiego. Roszczenie z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia również nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ przejście środków z majątku powódki do majątku pozwanego miało podstawę prawną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 45 § 1 krio dotyczy rozliczeń między majątkiem wspólnym a majątkiem osobistym, a nie nakładów z majątku odrębnego na majątek odrębny. W przypadku bezpodstawnego wzbogacenia, sąd stwierdził, że przejście środków miało podstawę prawną, gdyż mieszkanie zostało faktycznie kupione za pieniądze pozwanego, mimo że formalnie stanowiło majątek odrębny powódki.
Czy sprzedaż mieszkania stanowiącego majątek odrębny powódki, z którego wpływy zostały przelane na rachunek pozwanego, stanowi bezpodstawne wzbogacenie pozwanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli przejście wartości z majątku jednej osoby do majątku drugiej jest uzasadnione i posiada podstawę prawną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo iż mieszkanie formalnie stanowiło majątek odrębny powódki, to środki na jego zakup pochodziły od pozwanego, co stanowiło podstawę prawną dla przejścia środków ze sprzedaży na jego rzecz. Powódka nie udowodniła swoich nakładów ani zawarcia umowy rozliczającej sprzedaż.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | powódka |
| G. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przesłanką roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia jest uzyskanie korzyści majątkowej kosztem innej osoby bez podstawy prawnej. Tytułem prawnym wykluczającym bezpodstawne wzbogacenie jest m.in. czynność prawna.
Pomocnicze
krio art. 45 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Nie reguluje rozliczenia wydatków i nakładów poczynionych kosztem majątku odrębnego jednego z małżonków na majątek odrębny drugiego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej zwrot kosztów procesu na rzecz przeciwnika, albo zasądzić zwrot części tych kosztów lub nie zasądzać ich wcale.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Środki na zakup mieszkania przez powódkę pochodziły z majątku odrębnego pozwanego. • Przejście środków ze sprzedaży mieszkania powódki na rachunek pozwanego miało podstawę prawną. • Powódka nie udowodniła swoich nakładów na majątek pozwanego. • Nie doszło do zawarcia umowy rozliczającej sprzedaż mieszkania. • Powódka udzieliła pozwanemu pełnomocnictwa do sprzedaży mieszkania i wskazała jego rachunek bankowy do odbioru środków.
Odrzucone argumenty
Roszczenie powódki o połowę wartości mieszkania. • Argumentacja oparta na art. 45 § 1 krio.
Godne uwagi sformułowania
Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. • Nie reguluje on rozliczenia wydatków i nakładów poczynionych kosztem majątku odrębnego jednego z małżonków na majątek odrębny drugiego. • Przesłanką roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia jest uzyskanie korzyści majątkowej kosztem innej osoby bez podstawy prawnej. • Tytułem prawnym, który wyklucza zaistnienie bezpodstawnego wzbogacenia jest przepis ustawy, orzeczenie sądu, decyzja administracyjna, czynność prawna, czy też jednostronna czynność przysparzająca. • W przedmiotowej sprawie przejście takie było uzasadnione, gdyż w rzeczywistości powódka kupiła mieszkania ze środków należących do G. S. , co zostało w niniejszym postępowaniu udowodnione.
Skład orzekający
Jolanta Hryciuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozliczenia majątkowe między byłymi małżonkami lub partnerami, zwłaszcza gdy środki na zakup nieruchomości pochodziły z majątku odrębnego jednego z nich, a formalnym właścicielem została druga osoba. Interpretacja przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu w kontekście transakcji między byłymi partnerami."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie formalny tytuł własności nieruchomości nie odzwierciedlał rzeczywistego pochodzenia środków na jej zakup. Kluczowe jest udowodnienie pochodzenia środków i braku podstawy prawnej dla przejścia wartości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje złożoność rozliczeń majątkowych po zakończeniu związku, zwłaszcza gdy formalny tytuł własności nie odzwierciedla rzeczywistego pochodzenia środków. Pokazuje, jak ważne jest udowodnienie podstawy prawnej transakcji.
“Czy połowa wartości mieszkania należy się byłej partnerce, jeśli pieniądze na jej zakup pochodziły od byłego partnera?”
Dane finansowe
WPS: 122 500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.