I C 749/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, uznając, że podniesione argumenty dotyczące stanu psychicznego powódki nie stanowią podstawy do jego uwzględnienia.
Powódka, osoba ubezwłasnowolniona z powodu choroby psychicznej, wniosła o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty z 2008 roku. Argumentowała, że w chwili zaciągnięcia zobowiązania nie była świadoma swoich czynów. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że podniesione okoliczności nie mieszczą się w przesłankach powództwa opozycyjnego i nie mogą prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy prawomocnie zakończonej.
Powódka M. F., reprezentowana przez opiekuna prawnego, wniosła pozew o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty z 2008 roku, wydanego w postępowaniu upominawczym. Powódka, chorująca na schizofrenię i ubezwłasnowolniona całkowicie, podnosiła, że w dacie zaciągnięcia zobowiązania (umowa przewozu) nie była świadoma swoich czynów. Pozwana spółka (...) sp. z o.o. wniosła o oddalenie powództwa, wskazując, że zarzuty powódki powinny były być podniesione w postępowaniu dotyczącym zapłaty lub w sprzeciwie od nakazu zapłaty. Sąd Rejonowy w Zgierzu oddalił powództwo. Sąd uznał, że okoliczności dotyczące stanu psychicznego powódki, nawet jeśli istniały w dacie zawarcia umowy, nie stanowią podstawy do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w drodze powództwa opozycyjnego (art. 840 § 1 k.p.c.). Podkreślono, że powództwo przeciwegzekucyjne nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy prawomocnie zakończonej ani podważeniu treści prawomocnego orzeczenia. Sąd wskazał, że podobne argumenty były już podnoszone i oddalane we wcześniejszych postępowaniach dotyczących zabezpieczenia powództwa i zwolnienia od kosztów sądowych. W konsekwencji, powództwo zostało uznane za bezzasadne. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz pozwanej, zasądzając od powódki kwotę 917 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, podniesione okoliczności dotyczące stanu psychicznego dłużnika nie stanowią podstawy do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w drodze powództwa opozycyjnego, zwłaszcza gdy mogły być podniesione w wcześniejszych postępowaniach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powództwo opozycyjne nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy prawomocnie zakończonej ani podważeniu treści prawomocnego orzeczenia. Okoliczności wyłączające świadome podjęcie decyzji i wyrażenie woli, jeśli istniały w dacie zawarcia umowy, powinny być podniesione w sprzeciwie od nakazu zapłaty. Jeśli powstały później, tym bardziej brak podstaw do podważania tytułu wykonawczego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. F. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 840 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawy powództwa opozycyjnego, które nie obejmują sytuacji, w której dłużnik nie był świadomy swoich czynów w dacie zaciągnięcia zobowiązania, jeśli okoliczności te mogły być podniesione wcześniej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 148 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów sąd uzna, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania.
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek rozstrzygnięcia o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może, w wypadkach zasługujących na to, szczególnie, zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać strony wygranej kosztami w całości.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § 3
Podstawa do ustalenia wysokości wynagrodzenia pełnomocnika pozwanej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności dotyczące stanu psychicznego powódki nie stanowią podstawy do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w drodze powództwa opozycyjnego. Powództwo przeciwegzekucyjne nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy prawomocnie zakończonej. Zarzuty powódki powinny być podniesione w sprzeciwie od nakazu zapłaty lub w postępowaniu dotyczącym zapłaty.
Odrzucone argumenty
Pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego z uwagi na stan psychiczny powódki w dacie zaciągnięcia zobowiązania.
Godne uwagi sformułowania
powództwo przeciwegzekucyjne w żadnym wypadku nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy prawomocnie zakończonej ani też do podważenia treści prawomocnego orzeczenia.
Skład orzekający
Ewelina Iwanowicz
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że powództwo opozycyjne nie jest środkiem do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy prawomocnie zakończonej, a zarzuty dotyczące stanu psychicznego dłużnika powinny być podnoszone w odpowiednich postępowaniach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której zarzuty mogły być podniesione wcześniej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ograniczenia powództwa opozycyjnego i podkreśla znaczenie podnoszenia zarzutów w odpowiednich postępowaniach, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Czy choroba psychiczna zwalnia z długów? Sąd wyjaśnia granice powództwa opozycyjnego.”
Dane finansowe
WPS: 1065 PLN
zwrot kosztów procesu: 917 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 749/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 października 2019 roku Sąd Rejonowy w Zgierzu, I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodnicząca: Sędzia Ewelina Iwanowicz po rozpoznaniu w dniu 31 października 2019 roku w Zgierzu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. F. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności 1. oddala powództwo; 2. zasądza od M. F. na rzecz (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 917 (dziewięćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 749/18 UZASADNIENIE Powódka reprezentowana przez opiekuna prawnego wniosła przeciwko (...) sp. z o.o. w W. pozew o pozbawienie w całości wykonalności tytułu wykonawczego w postaci nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Rejonowy w Zgierzu w postępowaniu upominawczym z dnia 1 września 2008 roku w sprawie o sygn. akt. VI Nc 2000/08 (z powództwa (...) sp. z o.o. w W. ) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Rejonowego w Zgierzu z dnia 21 września 2017 roku w sprawie o sygn. akt I Co 1134/17 (na rzecz następcy w/w wierzyciela czyli na rzecz pozwanego). W uzasadnieniu pozwu podniosła, iż choruje od ponad 20 lat na schizofrenię paranoidalną, urojeniową, nie jest świadoma swoich czynów, np. jeździła pociągami (...) , ponieważ uważała, że ma do spełnienia misję rządową. Opiekun prawny powódki wskazał, iż nie wiedział o nakazie zapłaty i postanowieniu o nadaniu klauzuli wykonalności, dowiedział się o nich dopiero od komornika. (pozew – k. 11, pismo z 11 kwietnia 2018 roku – k. 27) W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości jako bezzasadnego oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podniosła, iż wszelkie zarzuty podniesione przez powódkę mogły być podniesione w sprawie o zapłatę, przy uwzględnieniu prawem przewidzianych środków zaskarżenia. (odpowiedź na pozew – k. 84 - 85) Sąd Rejonowy ustalił, co następuje: W dniu 1 września 2008 roku Sąd Rejonowy w Zgierzu wydał w sprawie o sygn. akt I Nc 2000/08 w postępowaniu upominawczym nakaz zapłaty, w którym nakazał zapłacić przez M. F. na rzecz (...) sp. z o.o. w W. kwotę 1.065 złotych z odsetkami ustawowymi od dnia 15 listopada 2007 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 205 złotych tytułem kosztów procesu. (nakaz zapłaty – k. 13 załączonych akt VI Nc 2000/08) Odpis nakazu zapłaty wraz z pouczeniem o zaskarżalności został odebrany przez dorosłego domownika – E. F. w dniu 5 września 2008 roku. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 14 załączonych akt VI Nc 2000/08) Nakaz zapłaty jest prawomocny od dnia 22 września 2008 roku. (stwierdzenie prawomocności nakazu zapłaty – k. 13 załączonych akt VI Nc 2000/08) Postanowieniem z dnia 21 września 2017 roku wydanym w sprawie o sygn. akt I Co 1134/17 Sąd Rejonowy w Zgierzu nadał powyższemu nakazowi zapłaty klauzule wykonalności na rzecz (...) sp. z o.o. w W. jako następcy wierzyciela (...) sp. z o.o. w W. . (postanowienie – k. 9 załączonych akt I Co 1134/17) Postanowieniem z dnia 12 czerwca 2017 roku, prawomocnym od 4 lipca 2017 roku, M. F. została uznana za całkowicie ubezwłasnowolnioną z powodu choroby psychicznej. Opiekunem prawnym dla powódki został ustanowiony Z. F. . (kopia postanowienia – k. 13, kopia zaświadczenia – k. 12) W dniu 31 października 2017 roku na podstawie powyższego tytułu wykonawczego wszczęta została egzekucja prowadzona przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Zgierzu M. D. (Km 217/18). (wniosek o wszczęcie egzekucji – k. 1-2 załączonych akt KM 217/18) Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 148 1 § 1 k.p.c. Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, w tym również po wniesieniu zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłaty albo sprzeciwu od wyroku zaocznego, sąd uzna - mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych - że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Zdaniem Sądu, po zapoznaniu się z treścią pozwu i jego uzasadnienia oraz pisma powódki z dnia 11 kwietnia 2018 roku, jak również odpowiedzią na pozew, przyjąć należało, iż w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja oczywistego braku zasadności zgłoszonego powództwa. Powódka dochodzi bowiem pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności z uwagi na jej stan psychiczny i znajdowanie się przez nią w dacie zawarcia umowy przewozu w stanie wyłączającym świadome powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Natomiast powyższe okoliczności faktyczne nie podlegają pod którykolwiek przypadek z art. 840 § 1 k.p.c. statuującego podstawy powództwa opozycyjnego. Jeżeli bowiem przyjąć, iż podstawy do całkowitego ubezwłasnowolnienia powódki oraz okoliczności wyłączające świadome albo swobodne podjęcie przez nią decyzji i wyrażenie woli istniały już w dacie jazdy powódki bez biletu, to należało okoliczności te podnieść już w sprzeciwie od nakazu zapłaty (którego odpis odebrał dorosły domownik powódki). Przy czym, w takiej sytuacji umowa przewozu jako umowa powszechnie zawierana w drobnych bieżących sprawach życia codziennego, stałaby się ważna z chwilą jej wykonania. Jeżeli natomiast powstały one po wydaniu nakazu zapłaty, to tym bardziej brak jest podstaw do jego podważania w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego. Powództwo przeciwegzekucyjne w żadnym wypadku nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy prawomocnie zakończonej ani też do podważenia treści prawomocnego orzeczenia. Na marginesie dodać należało, iż powyższe okoliczności Sąd podniósł już w uzasadnieniu postanowienia z dnia 26 marca 2018 roku o oddaleniu wniosku powódki o udzielenie zabezpieczenia powództwa, którą to argumentację podzielił Sąd Okręgowy w Łodzi rozpoznając zażalenie na to postanowienie oraz w uzasadnieniu postanowienia z dnia 7 marca 2019 roku o oddaleniu wniosku o zwolnienie powódki od kosztów sądowych oraz o ustanowienie dla niej i jej opiekuna prawnego pełnomocnika z urzędu i z dnia 28 czerwca 2019 roku o oddaleniu wniosku o zwolnienie opiekuna prawnego powódki od opłaty sądowej od pozwu, których to orzeczeń strona powodowa nie skarżyła. Pomimo tego powódka w dalszym ciągu dochodziła uwzględnienia powództwa w całości. Mając powyższe na względzie, Sąd oddalił powództwo jako bezzasadne. Pozwana wniosła o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zgodnie z art. 108 § 1 k.p.c. Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i § 3 k.p.c. Na zasądzoną od powódki na rzecz pozwanej kwotę złożyły się: wynagrodzenie pełnomocnika pozwanej w wysokości 900 złotych na podstawie § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015, poz. 1800) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych. Sąd nie znalazł przy tym podstaw do zastosowania przepisu art. 102 k.p.c. , ponieważ strona powodowa podtrzymywała powództwo pomimo zapoznania się z uzasadnieniami orzeczeń o oddaleniu wniosku o zabezpieczenie i o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zatem wobec zaangażowania w proces strony pozwanej, która reprezentowana była przez zawodowego pełnomocnika, należał się jej zwrot poniesionych w związku z tym kosztów.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI