I C 696/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pozwu o zapłatę kwoty 4.695,47 zł z tytułu umowy pożyczki zawartej między (...) Spółką z o.o. a J. S. Powód pierwotnie wystąpił z pozwem w elektronicznym postępowaniu upominawczym, które zostało umorzone z powodu braku podstaw do wydania nakazu zapłaty. Następnie sprawa trafiła do sądu właściwości ogólnej. Pozwany wniósł o rozłożenie świadczenia na raty, podnosząc swoją trudną sytuację finansową. W trakcie postępowania powód cofnął powództwo co do kwoty 200,00 zł, która została spłacona przez pozwanego. Sąd, analizując umowę pożyczki, uznał, że część pozaodsetkowych kosztów kredytu (prowizja) w wysokości 2.304,44 zł była rażąco wygórowana i sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, mimo że mieściła się w ówczesnych limitach pozaodsetkowych kosztów kredytu. Sąd odwołał się do nowelizacji ustawy o kredycie konsumenckim, która miała na celu przeciwdziałanie lichwie, uznając nowe limity za wyznacznik zasad współżycia społecznego. W związku z tym, Sąd ograniczył wysokość prowizji do kwoty 946,30 zł, zgodnie z nowymi przepisami. Po uwzględnieniu wpłat dokonanych przez pozwanego, Sąd zasądził na rzecz powoda kwotę 2.937,33 zł. Ze względu na trudną sytuację majątkową i osobistą pozwanego, Sąd rozłożył zasądzoną kwotę na 30 miesięcznych rat, z zastrzeżeniem natychmiastowej wymagalności całej pozostałej należności w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat. W pozostałym zakresie powództwo oddalono. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 400,00 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu, stosując zasadę słuszności z uwagi na sytuację pozwanego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasad współżycia społecznego w kontekście kosztów pożyczek konsumenckich, stosowanie przepisów antylichwiarskich do umów zawartych przed nowelizacją, zasady rozkładania świadczeń na raty.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki umowy pożyczki. Interpretacja przepisów antylichwiarskich może ewoluować.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wysokość prowizji w umowie pożyczki konsumenckiej, mieszcząca się w ówczesnych limitach pozaodsetkowych kosztów kredytu, może być uznana za sprzeczną z zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nawet jeśli mieściła się w limitach, rażąco wygórowana prowizja, przerzucająca ryzyko działalności pożyczkodawcy na konsumenta, może być uznana za sprzeczną z zasadami współżycia społecznego, zwłaszcza w kontekście przeciwdziałania lichwie.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do nowelizacji ustawy o kredycie konsumenckim, która miała na celu przeciwdziałanie lichwie, uznając nowe, niższe limity pozaodsetkowych kosztów kredytu za wyznacznik zasad współżycia społecznego. Stwierdził, że wysoka prowizja, nieadekwatna do ryzyka i czynności, stanowi obejście przepisów o odsetkach maksymalnych i jest sprzeczna z dobrymi obyczajami.
Czy w szczególnie uzasadnionym wypadku można rozłożyć zasądzone świadczenie pieniężne na raty, uwzględniając sytuację majątkową i osobistą dłużnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może w wyroku rozłożyć zasądzone świadczenie na raty w szczególnie uzasadnionych wypadkach, biorąc pod uwagę sytuację osobistą i majątkową dłużnika, aby uniknąć dla niego szczególnie dotkliwych reperkusji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że trudna sytuacja finansowa pozwanego, jego wiek, dochody żony oraz konieczność spłaty innych zobowiązań uzasadniają rozłożenie zasądzonej kwoty na 30 rat. Pozwoli to na spłatę zobowiązania bez nadmiernego obciążenia pozwanego i uniknięcia kosztów egzekucji.
Jakie są konsekwencje rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty w zakresie odsetek za opóźnienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty skutkuje tym, że wierzycielowi nie przysługują odsetki od ratalnych świadczeń za okres od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 11/70), zgodnie z którą odsetki za opóźnienie nalicza się tylko do dnia wydania wyroku, a od daty wyroku do płatności rat nie przysługują.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| J. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
u.k.k. art. 3 § 1
Ustawa o kredycie konsumenckim
k.c. art. 720
Kodeks cywilny
u.k.k. art. 36a
Ustawa o kredycie konsumenckim
Sąd odniósł się do przepisów w brzmieniu obowiązującym w dacie zawarcia umowy oraz do nowelizacji, uznając nowe limity za wyznacznik zasad współżycia społecznego.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Sąd zastosował przepis o zasadach współżycia społecznego do oceny wysokości prowizji.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty.
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 481 § 2¹
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd zastosował zasadę słuszności w przedmiocie kosztów procesu.
Pomocnicze
k.c. art. 385¹ § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 385³
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wysokość prowizji była rażąco wygórowana i sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. • Trudna sytuacja majątkowa i osobista pozwanego uzasadnia rozłożenie świadczenia na raty. • Część dochodzonej kwoty została spłacona przez pozwanego.
Odrzucone argumenty
Żądanie zapłaty całej kwoty dochodzonej pozwem bez rozkładania na raty. • Naliczanie odsetek za okres po wydaniu wyroku do dnia płatności rat.
Godne uwagi sformułowania
pozaodsetkowe koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu • postanowienia nieuzgodnione indywidualnie z konsumentem nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy • ustawa miała na celu podjęcie kompleksowych i skoordynowanych działań [...] ukierunkowanych na zlikwidowanie patologii udzielania pożyczek o charakterze lichwiarskim • koszty te są wygórowane, w większości nieadekwatne w stosunku do czynności za jakie zostały naliczone • wysokość pozaodsetkowych kosztów kredytu - w perspektywie czasu trwania pożyczki oraz wysokości przyznanej kwoty – jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego • rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty ma jednak ten skutek, że wierzycielowi nie przysługują odsetki od ratalnych świadczeń za okres od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat • w przypadku uchybienia terminowej spłaty którejkolwiek z rat cała pozostała należność do zapłaty staje się natychmiast wymagalna
Skład orzekający
Karolina Królikowska-Ziółkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad współżycia społecznego w kontekście kosztów pożyczek konsumenckich, stosowanie przepisów antylichwiarskich do umów zawartych przed nowelizacją, zasady rozkładania świadczeń na raty."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki umowy pożyczki. Interpretacja przepisów antylichwiarskich może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy stosują zasady współżycia społecznego i przepisy antylichwiarskie do ochrony konsumentów przed nadmiernymi kosztami pożyczek, nawet jeśli formalnie mieściły się one w ówczesnych limitach. Rozłożenie na raty jest też praktycznym aspektem dla dłużników.
“Czy wysoka prowizja w pożyczce to lichwa? Sąd w Koninie ograniczył koszty kredytu mimo braku naruszenia limitów!”
Dane finansowe
WPS: 4695,47 PLN
zapłata: 2937,33 PLN
zwrot kosztów procesu: 400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.