Orzeczenie · 2023-11-23

I C 68/23

Sąd
Sąd Okręgowy w T.
Miejsce
T.
Data
2023-11-23
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
kredytabuzywnośćTSUEpotrącenienieważność umowykonsumentbankzwrot świadczeniakoszty procesu

Powód bank (...) w W. domagał się od pozwanych R. S. i A. S. zapłaty kwoty 591.641,91 zł, obejmującej kapitał kredytu oraz wynagrodzenie za jego używanie. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa, argumentując, że roszczenie o kapitał zostało zaspokojone przez potrącenie, a roszczenie o wynagrodzenie jest bezzasadne i sprzeczne z prawem UE, w szczególności z orzecznictwem TSUE dotyczącym skutków nieważności umów kredytowych z klauzulami abuzywnymi. Sąd Okręgowy w T. oddalił powództwo w całości. Sąd uznał, że roszczenie o zwrot kapitału kredytu zostało skutecznie zaspokojone przez pozwanych poprzez potrącenie z ich wierzytelnością o zwrot świadczeń nienależnie spełnionych na podstawie nieważnej umowy kredytu. Roszczenie o zapłatę wynagrodzenia za korzystanie z kapitału zostało oddalone w oparciu o wyrok TSUE w sprawie C-520/21, który wyklucza możliwość dochodzenia przez banki od konsumentów rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału i ustawowe odsetki za opóźnienie po unieważnieniu umowy. Sąd podkreślił, że przepisy krajowe wyłączają możliwość waloryzacji świadczenia pieniężnego na żądanie przedsiębiorcy, jeśli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa, co miało miejsce w niniejszej sprawie. O kosztach postępowania orzeczono na rzecz pozwanych jako wygrywających proces.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska TSUE w sprawie skutków nieważności umów kredytowych z klauzulami abuzywnymi, w szczególności zakazu dochodzenia przez banki od konsumentów wynagrodzenia za korzystanie z kapitału oraz waloryzacji świadczenia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji po unieważnieniu umowy kredytu z powodu klauzul abuzywnych i opiera się na interpretacji prawa UE.

Zagadnienia prawne (3)

Czy bank może dochodzić od konsumenta wynagrodzenia za korzystanie z kapitału kredytu po unieważnieniu umowy z powodu klauzul abuzywnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bank nie może dochodzić od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału i ustawowych odsetek za opóźnienie, zgodnie z interpretacją TSUE.

Uzasadnienie

TSUE w sprawie C-520/21 uznał, że przepisy UE stoją na przeszkodzie wykładni krajowej pozwalającej bankom na żądanie od konsumentów rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału i odsetek po unieważnieniu umowy. Sąd podzielił to stanowisko, wskazując, że takie roszczenie jest niedopuszczalne.

Czy roszczenie banku o zwrot kapitału kredytu zostało zaspokojone przez potrącenie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie banku o zwrot kapitału zostało zaspokojone przez potrącenie z wierzytelnością konsumentów o zwrot świadczeń nienależnie spełnionych na podstawie nieważnej umowy.

Uzasadnienie

Pozwani skutecznie złożyli oświadczenie o potrąceniu swojej wymagalnej wierzytelności o zwrot świadczeń z wierzytelnością banku o zwrot kapitału kredytu. Wierzytelności umorzyły się do niższej z nich, a pełnomocnik powoda nie kwestionował skuteczności potrącenia.

Czy bank, jako przedsiębiorca, może żądać waloryzacji świadczenia pieniężnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bank jako przedsiębiorca nie może żądać waloryzacji świadczenia pieniężnego, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem przedsiębiorstwa.

Uzasadnienie

Przepis art. 358¹ § 4 k.c. wyłącza możliwość żądania waloryzacji świadczenia pieniężnego przez stronę prowadzącą przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa. Bank prowadzi przedsiębiorstwo, a świadczenie kredytowe pozostaje w bezpośrednim związku z jego działalnością gospodarczą.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwani

Strony

NazwaTypRola
(...) w W.instytucjapowód
A. S.osoba_fizycznapozwany
R. S.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 358¹ § § 4

Kodeks cywilny

Wyłącza możliwość żądania waloryzacji świadczenia pieniężnego przez stronę prowadzącą przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu na rzecz wygrywającego.

Pomocnicze

k.c. art. 498 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 361 § § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 358¹ § § 3

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skuteczne potrącenie wierzytelności pozwanych z wierzytelnością banku o zwrot kapitału kredytu. • Niedopuszczalność dochodzenia przez bank od konsumenta wynagrodzenia za korzystanie z kapitału po unieważnieniu umowy, zgodnie z orzecznictwem TSUE. • Wyłączenie możliwości żądania waloryzacji świadczenia pieniężnego przez bank jako przedsiębiorcę.

Odrzucone argumenty

Roszczenie banku o zwrot kapitału kredytu. • Roszczenie banku o zapłatę wynagrodzenia za korzystanie z kapitału kredytu. • Roszczenie banku o waloryzację wypłaconego kredytu.

Godne uwagi sformułowania

art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie wykładni sądowej prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy oraz poza zapłatę ustawowych odsetek za zwłokę od dnia wezwania do zapłaty. • Nie istnieje bowiem ogólna norma przewidująca odpłatność korzystania z cudzego majątku. • w razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie. • z żądaniem zmiany wysokości lub sposobu spełnienia świadczenia pieniężnego nie może wystąpić strona prowadząca przedsiębiorstwo, jeżeli świadczenie pozostaje w związku z prowadzeniem tego przedsiębiorstwa.

Skład orzekający

Joanna Grzempka

przewodnicząca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska TSUE w sprawie skutków nieważności umów kredytowych z klauzulami abuzywnymi, w szczególności zakazu dochodzenia przez banki od konsumentów wynagrodzenia za korzystanie z kapitału oraz waloryzacji świadczenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji po unieważnieniu umowy kredytu z powodu klauzul abuzywnych i opiera się na interpretacji prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z ochroną konsumentów w umowach kredytowych i interpretacją prawa unijnego przez polski sąd, co ma szerokie implikacje praktyczne.

Bank przegrywa w sądzie: konsumenci nie zapłacą za korzystanie z kapitału po unieważnieniu umowy kredytowej!

Dane finansowe

WPS: 591 641,91 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst