I C 673/15

Sąd Rejonowy w Kamiennej GórzeKamienna Góra2015-10-22
SAOSCywilneegzekucyjneŚredniarejonowy
tytuł wykonawczyklauzula wykonalnościmajątek wspólnyprzestępstwoprzedawnieniezasady współżycia społecznegokoszty procesu

Sąd oddalił powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, uznając, że wierzytelność powstała w wyniku przestępstwa żony powoda nie uległa przedawnieniu i nie zachodzą podstawy do wyłączenia odpowiedzialności z majątku wspólnego.

Powód J. T. domagał się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego, który został skierowany przeciwko niemu jako małżonkowi dłużniczki G. T., z ograniczeniem odpowiedzialności do majątku wspólnego. Wierzytelność wynikała z przestępstwa popełnionego przez żonę powoda. Powód podnosił zarzut przedawnienia oraz argumentował, że nie wiedział o przestępstwie i nie czerpał z niego korzyści, a majątek wspólny został zniesiony. Sąd oddalił powództwo, uznając, że zarzut przedawnienia jest niezasadny ze względu na 20-letni termin dla roszczeń wynikających z przestępstwa oraz 10-letni dla roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem. Sąd nie dopatrzył się również sprzeczności z zasadami współżycia społecznego w zaspokojeniu z majątku wspólnego, zwłaszcza że dłużniczka nie posiadała innego majątku.

Powód J. T. wniósł o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 11.12.2008r., zaopatrzonego w klauzulę wykonalności przeciwko niemu jako małżonkowi dłużniczki G. T., z ograniczeniem odpowiedzialności do majątku objętego małżeńską wspólnością ustawową. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przeciwko powodowi w oparciu o ten tytuł, skierowane do udziału w prawie własności lokalu mieszkalnego. Powód argumentował, że nie brał udziału w przestępstwie popełnionym przez żonę, nie odniósł z niego korzyści, a uzyskane kwoty nie weszły do majątku wspólnego ani nie były przeznaczone na potrzeby rodziny. Podniósł również zarzut przedawnienia roszczenia. Pozwany, Powiatowy Urząd Pracy w K., wniósł o oddalenie powództwa, zarzucając, że przestępstwo miało charakter ciągły, a powód musiał o nim wiedzieć i czerpać korzyści, które mogły być przeznaczone na utrzymanie wspólnego gospodarstwa domowego. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze oddalił powództwo. Sąd ustalił, że G. T. została skazana za przestępstwo kradzieży na szkodę Powiatowego Urzędu Pracy, a wyrokiem z dnia 11.12.2008r. zasądzono od niej na rzecz urzędu kwotę 100 416 zł. Klauzula wykonalności została nadana przeciwko powodowi J. T. z ograniczeniem do majątku wspólnego. Sąd uznał, że w sprawie mają zastosowanie przepisy obowiązujące przed zmianami z 2004 roku, zgodnie z którymi zaspokojenia z majątku wspólnego mógł żądać wierzyciel jednego z małżonków. Sąd nie uwzględnił zarzutu przedawnienia, wskazując na 20-letni termin dla roszczeń wynikających z przestępstwa oraz 10-letni dla roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem. Sąd nie dał wiary zeznaniom żony powoda, że mąż nie wiedział o jej działalności i że korzyści nie były przeznaczone na wspólne potrzeby, biorąc pod uwagę ciągły charakter przestępstwa i zniesienie wspólności majątkowej. Sąd uznał, że zaspokojenie z majątku wspólnego nie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, zwłaszcza że dłużniczka nie posiadała innego majątku. Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, roszczenie nie uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 442 § 2 k.c. (w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania zobowiązania, z uwzględnieniem późniejszych zmian) wskazujący na 20-letni termin przedawnienia dla roszczeń odszkodowawczych wynikających z przestępstwa, a także na 10-letni termin przedawnienia dla roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem (art. 125 § 1 k.c.). W niniejszej sprawie egzekwowana wierzytelność wynikała z prawomocnego wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Powiat (...) – Powiatowy Urząd Pracy w K.

Strony

NazwaTypRola
J. T.osoba_fizycznapowód
Powiat (...) – Powiatowy Urząd Pracy w K.instytucjapozwany
G. T.osoba_fizycznadłużniczka

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 442 § § 2

Kodeks cywilny

Przedawnienie roszczeń odszkodowawczych wynikających z przestępstwa wynosi 20 lat.

k.c. art. 125 § § 1

Kodeks cywilny

Przedawnienie roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem wynosi 10 lat.

k.r.o. art. 41

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Zaspokojenie z majątku wspólnego przez wierzyciela jednego z małżonków było dopuszczalne, z możliwością ograniczenia lub wyłączenia, jeżeli byłoby to sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Przepis w brzmieniu obowiązującym przed zmianami wprowadzonymi ustawą z 17.06.2004r.

Pomocnicze

k.p.c. art. 840 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 294

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

zarzut przedawnienia roszczenia brak wiedzy powoda o przestępstwie żony brak korzyści powoda z przestępstwa przeznaczenie korzyści z przestępstwa wyłącznie na potrzeby żony sprzeczność zaspokojenia z majątku wspólnego z zasadami współżycia społecznego

Godne uwagi sformułowania

wierzytelność powstała w na skutek przestępstwa jakiego dopuściła się żona powoda zaspokojenie z majątku wspólnego byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego powszechnym poczuciem sprawiedliwości nie jest zasadny podniesiony przez powoda zarzut przedawnienia roszczenia

Skład orzekający

Małgorzata Adamek-Rogowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń odszkodowawczych wynikających z przestępstwa oraz o odpowiedzialności małżonka za zobowiązania drugiego małżonka z majątku wspólnego, zwłaszcza w kontekście zasad współżycia społecznego."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego z 2004 roku oraz specyficznego stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności majątkowej małżonka za przestępstwo popełnione przez drugiego małżonka, co jest zagadnieniem budzącym zainteresowanie ze względu na potencjalne konsekwencje dla majątku rodzinnego.

Czy odpowiadasz za przestępstwo swojej żony? Sąd rozstrzyga o majątku wspólnym.

Dane finansowe

WPS: 100 416 PLN

odszkodowanie: 100 416 PLN

zwrot kosztów procesu: 1200 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 673/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 października 2015r. Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Małgorzata Adamek-Rogowska Protokolant: Aneta Bącal po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2015r. w K. sprawy z powództwa J. T. (1) przeciwko Powiatowi (...) – Powiatowemu Urzędowi Pracy w K. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności I oddala powództwo; II zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1 200,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt IC 673/15 UZASADNIENIE Powód J. T. (1) wniósł o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 11.12.2008r., w sprawie I C 229/08, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem tego Sądu z dnia 24.08.2010r. oraz o zasądzenia kosztów procesu. W uzasadnieniu żądania twierdził, iż w oparciu o wymieniony tytuł wykonawczy wszczęte zostało przez komornika sądowego postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużniczce G. T. (1) . Postanowieniem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 24.08.2010r. orzeczeniu temu została nadana klauzula wykonalności przeciwko powodowi J. T. (1) jako małżonkowi dłużniczki z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego małżeńską wspólnością ustawową. W trakcie postępowania egzekucyjnego komornik dokonał zajęcia udziału w ½ części współwłasności lokalu mieszkalnego położonego w M. przy ul (...) . Roszczenie objęte tytułem wykonawczym wynika z przestępstwa jakiego dopuściła się G. T. (1) na szkodę Starostwa Powiatowego w K. . Powód w przestępstwie nie brał udziału, ani nie odniósł z niego żadnej korzyści, kwoty uzyskane z niego nie weszły w skład majątku wspólnego, ani też nie zostały zużyte na zaspokojenie potrzeb rodziny. Sumy uzyskane z przestępstwa G. T. (1) przeznaczyła wyłącznie na swoje potrzeby. Powód podniósł także zarzut przedawnienia roszczenia w stosunku do niego. Pozwany Powiat (...) – Powiatowy Urząd Pracy w K. wniósł o oddalenie powództwa. Zarzucił, iż przestępstwo kradzieży, na kwotę 100 416 zł, którego dopuściła się G. T. miało charakter ciągły i trwało od grudnia 1995r. do lutego 1999r., nie jest możliwym aby powód nie wiedział o przestępnym działaniu swojej żony i uzyskanych z tego tytułu znacznych korzyściach finansowych. Niemożliwym jest także aby korzyści uzyskane z przestępnej działalności żony nie były przeznaczane na utrzymanie wspólnego gospodarstwa domowego, czy zmniejszenie pasywów, tym bardziej, że małżonkowie małżeńską umową majątkową wyłączyli wspólność ustawową w dniu 6 października 1999r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: G. T. (1) zatrudniona jako inspektor do spraw ewidencji i świadczeń Rejonowego Urzędu Pracy w K. w okresie od 15 grudnia 1995r. do 18 lutego 1999r., działając z góry powziętym zamiarem w celu osiągnięcia korzyści majątkowej sporządzała podwójne decyzje o wypłacie zasiłków dla bezrobotnych, czym doprowadziła Bank (...) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem Rejonowego Urzędu Pracy w K. w kwocie 207 244,70 zł. Za swój czyn stanowiący występek z art. 270§ 1 k. k. i art.286 § 1 k.k. w zw. z art.294 k.k. w zw. zart.11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k. została skazana na karę 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Dowód: wyrok Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z 14.03.2005r.k.3972,3973 oraz Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z16.09.2005r . Powód J. T. (1) jest w związku małżeńskim z G. T. (1) od 1980r. Mają trójkę dzieci. W latach 90 – tych dzieci zamieszkiwały wraz z rodzicami. Dowód: zeznania świadka G. T. e-protokół z 28.05.2015r.d 00:27:15 do 01:01:11 Aktem notarialnym z dnia 6 stycznia 1999r. małżonkowie J. T. (1) i G. T. (1) znieśli małżeńską wspólność ustawową. Dowód: akt notarialny z 6 stycznia 1999r.k 8 Aktem notarialnym z 16.12.2008r.powód wraz z żoną nabył lokal mieszkalny położony w M. przy ul. (...) wraz z udziałem w częściach wspólnych budynku. Dowód: akt notarialny z 16.12.2008r.- kserokopia k-35-38 Dłużniczka G. T. (1) poza udziałem w przedmiotowej nieruchomości nie posiada żadnego majątku. Dowód: zeznania świadka G. T. e-protokół z 28.05.2015r.d 00:27:15 do 01:01:11 Wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 11 grudnia 2008r. zasądzono od G. T. (1) na rzecz Powiatu (...) – Powiatowego Urzędu Pracy w K. tytułem odszkodowania za przestępstwo przez nią popełnione na jego szkodę kwotę 100 416 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 9.02.2005r.do dnia zapłaty. Postanowieniem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 24.08.2010r. w sprawie I Co 94/10 orzeczeniu temu została nadana klauzula wykonalności przeciwko powodowi J. T. (1) jako małżonkowi dłużniczki G. T. (1) , z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego małżeńską wspólnością ustawową. W oparciu o ten tytuł Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Kamiennej Górze wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie wniosku z 19.01.2010r. Egzekucja została skierowana do lokalu mieszkalnego położonego w M. przy ul. (...) . Dowód: wyrok Sądu Okręgowego z 11 grudnia 2008r. wraz z uzasadnieniem k.171,178-182 akt I C 229/08, zawarte w aktach Km 60/10, tytuł wykonawczy, wnioski egzekucyjne k.1, 24 Sąd zważył, co następuje: Wynikająca z tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 11.12.2008r., zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem tegoż Sądu z dnia 24.08.2010r. także przeciwko powodowi - wierzytelność powstała w na skutek przestępstwa jakiego dopuściła się żona powoda G. T. , działając czynem ciągłym w okresie od 15 grudnia 1995r. do 18 lutego 1999r. W związku z tym w sprawie mają zastosowanie przepisy obowiązujące przed zmianami wprowadzonymi ustawą z 17.06.2004r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 162, poz.169 ). Zgodnie z obowiązującym wówczas art.41 k.r. o. zaspokojenia z majątku wspólnego mógł żądać także wierzyciel, którego dłużnikiem był tylko jeden z małżonków. Sąd mógł ograniczyć lub wyłączyć zaspokojenie się z majątku wspólnego przez wierzyciela, którego dłużnikiem był jeden z małżonków, jeżeli ze względu na charakter wierzytelności albo stopień przyczyniania się małżonka będącego dłużnikiem do powstania majątku wspólnego - zaspokojenie z tego majątku byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Orzekanie o ograniczeniu lub wyłączeniu odpowiedzialności z majątku wspólnego odbywało się w procesie – wierzyciel jednego z małżonków mógł wytoczyć powództwo o przeciwko dłużnikowi jak i jego małżonkowi, w postępowaniu klauzulowym oraz w postępowaniu ze skargi na czynności komornika (zob. E. Skowrońska –Bocian Rozliczenia majątkowe małżonków w stosunkach wzajemnych i wobec osób trzecich, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2002, s.119). Przeciwko powodowi J. T. toczyło się odrębne postępowanie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności do majątku wspólnego jego oraz jego żony przed Sądem Okręgowym w Jeleniej Górze w sprawie I Co 94/10. Powód wówczas powinien podnosić zarzuty kwestionujące jego odpowiedzialność z majątku wspólnego, które aktualnie podnosi. Jednak tego nie uczynił. Do powoda nie ma, w ocenie sądu, zastosowania przepis art.840 1 k.p.c. , który został wprowadzony powołana ustawą 17.06.2004r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw. Niezależnie od tego sąd nie dał wiary zeznaniom świadka G. T. , w części w której zeznała, że mąż nie wiedział o jej przestępnej działalności, czy aby korzyści uzyskane z przestępstwa przeznaczyła wyłącznie na swoje potrzeby. Jest to niewiarygodne w świetle doświadczenia życiowego, kiedy się zważy, iż przestępstwo nie było jednorazowe, a miało charakter ciągły i trwało od grudnia 1995r. do lutego 1999r., a korzyści z niego uzyskane przekraczały sumę 100 000 zł i wreszcie fakt, iż małżonkowie już w dniu 6 października 1999r. małżeńską umową majątkową wyłączyli wspólność ustawową. Jednocześnie należy zauważyć, że zgodnie z obowiązującym w dacie powstania zobowiązania i mającym w sprawie zastosowanie art.41 k.r. o. przed zmianami wprowadzonymi ustawą z 17.06.2004r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw, sąd mógł ograniczyć lub wyłączyć zaspokojenie się z majątku wspólnego przez wierzyciela, którego dłużnikiem był jeden z małżonków, jeżeli ze względu na charakter wierzytelności albo stopień przyczyniania się małżonka będącego dłużnikiem do powstania majątku wspólnego - zaspokojenie z tego majątku byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Ocena przez pryzmat tych zasad nie może być jednostronna i ograniczać się tylko do ochrony interesu rodziny dłużnika, lecz powinna również uwzględniać sytuację wierzyciela i ochronę jego uzasadnionych interesów (zob. System prawa rodzinnego i opiekuńczego pod. red. J. St. Piątowskiego, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk 1985, s.455 i powołanych autorów). Sprzeczność z zasadami współżycia społecznego należy rozumieć jako sprzeczność z zasadami słuszności, w tym znaczeniu, że zaspokojenie majątku wspólnego byłoby sprzeczne z powszechnym poczuciem sprawiedliwości (zob. E. Skowrońska –Bocian, op.cit.,s.115). W ocenie sądu w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Tym bardziej, kiedy się zważy, że dłużniczka G. T. poza udziałem w przedmiotowej nieruchomości, nie posiada żadnego majątku. Nie jest zasadny podniesiony przez powoda zarzut przedawnienia roszczenia. Zgodnie z przepisem art. 442 1 k.c. par.2 k.c. (mającym w sprawie zastosowanie z uwagi na treść art. 2 ustawy a 16.02.2007r.o zmianie ustawy – Kodeks cywilny Dz. U. Nr 80,poz.538) przedawnienie roszczeń odszkodowawczych wynikających przestępstwa wynosi 20 lat. Zgodnie z art. 123 k.c. bieg przedawnienia przerywa min. przez każdą czynność przed sądem lub innym organem przedsięwziętą w celu dochodzenia, ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. Przedawnienie roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem wynosi, stosownie do art.125 par.1 k.c. ,10 lat. W niniejszej sprawie egzekwowana wierzytelność wynika z wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z 11.12.2008r., zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem tegoż Sądu z dnia 24.08.2010r. także przeciwko powodowi. Do przedawnienia zatem nie doszło. Z przytoczonych względów powództwo podlegało oddaleniu. Postanowienie o kosztach wydano na podstawie art. 98 par.1 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI