I C 668/16

Sąd Rejonowy w SłupskuSłupsk2016-11-24
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
pożyczkakoszty pożyczkizasady współżycia społecznegoart. 5 k.c.elektroniczne postępowanie upominawczekoszty procesu

Sąd Rejonowy w Słupsku zasądził od pozwanego na rzecz powoda część dochodzonej kwoty z tytułu umowy pożyczki, oddalając powództwo w pozostałym zakresie z uwagi na sprzeczność części żądania z zasadami współżycia społecznego.

Powód dochodził zapłaty 1.106,72 zł z tytułu umowy pożyczki. Pozwany uznał zawarcie umowy i częściową spłatę, kwestionując jednak naliczone koszty zabezpieczenia. Sąd, analizując umowę pożyczki i umowę dodatkową, uznał, że żądanie zapłaty kwoty zabezpieczenia w wysokości 808,71 zł przy pożyczce 1.000,00 zł jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.).

Powód (...) sp. z o.o. w S. wniósł pozew o zapłatę 1.106,72 zł z tytułu umowy pożyczki nr (...) na kwotę 1.000,00 zł. Całkowity koszt pożyczki miał wynieść 2.025,00 zł. Pozwany J. K. (1) spłacił część należności, a pozostała kwota obejmowała należność główną, prowizję i skapitalizowane odsetki. Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Słupsku. Pozwany uznał powództwo, ale zakwestionował naliczenie opłaty z tytułu ubezpieczenia/zabezpieczenia. Sąd ustalił, że umowa pożyczki została zawarta na 1.000,00 zł z całkowitym kosztem 2.025,00 zł. Jednocześnie zawarto umowę dodatkową, w której pozwany zobowiązał się do spłaty zobowiązań. Pozwany wpłacił łącznie 1.077,00 zł. Sąd uznał, że żądanie zapłaty kwoty zabezpieczenia w wysokości 808,71 zł, przy pożyczce 1.000,00 zł, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.), zwłaszcza że nie wskazano tytułu ani warunków zabezpieczenia. W związku z tym, zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 211,29 zł (2.025,00 zł - 808,71 zł - 1.077,00 zł + 72 zł), z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu. Powództwo w pozostałym zakresie oddalono. O kosztach postępowania orzeczono stosunkowo, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda 77,69 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, żądanie zapłaty kwoty zabezpieczenia w wysokości 808,71 zł przy pożyczce 1.000,00 zł jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.).

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak wskazania w umowie tytułu i warunków zabezpieczenia, a także jego wysoka wysokość w stosunku do kwoty pożyczki, czyni to żądanie nadmiernym i sprzecznym z zasadami współżycia społecznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

częściowe uwzględnienie powództwa

Strona wygrywająca

(...) sp. z o.o.

Strony

NazwaTypRola
(...) sp. z o.o.spółkapowód
J. K. (1)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 720 § § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Sąd uznał żądanie zapłaty kwoty zabezpieczenia za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego na podstawie tego przepisu.

Pomocnicze

k.c. art. 359 § § 2¹

Kodeks cywilny

Dopuszczalna wysokość odsetek na podstawie tej regulacji.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do orzeczenia o odsetkach ustawowych za opóźnienie.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania stosunkowo.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie zapłaty kwoty zabezpieczenia w wysokości niemalże równej kwocie pożyczki, przy braku jasnych warunków umowy, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.).

Odrzucone argumenty

Roszczenie powoda o zapłatę pełnej kwoty wynikającej z umowy pożyczki, w tym kosztów zabezpieczenia.

Godne uwagi sformułowania

domaganie się od pozwanego kwot 808,71 zł tj. kosztu ustanowienia zabezpieczenia, którego powstanie związane jest z udzieleniem pożyczki, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego brak wskazania w umowie z jakiego tytułu ustanowione jest zabezpieczenie i jakiego rodzaju oraz brak jego warunków (np. umowa ubezpieczenia) powoduje, iż należność ta stanowi jedynie dodatkowy, ukryty koszt pożyczki i jako taki jest niezgodny z art. 5 kc. sama wysokość tego "zabezpieczenia" w wysokości niemalże udzielonej pożyczki, powoduje, iż domaganie się zapłaty tej kwoty od pozwanego jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Skład orzekający

Agnieszka Leszkiewicz

przewodnicząca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 5 k.c. w kontekście nadmiernych kosztów pożyczek konsumenckich oraz klauzul zabezpieczających."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki umowy pożyczki oraz zabezpieczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy mogą interweniować w przypadku nadmiernych kosztów pożyczek, stosując klauzulę zasad współżycia społecznego, co jest istotne dla konsumentów i rynku pożyczkowego.

Czy koszt zabezpieczenia pożyczki może być prawie równy jej kwocie? Sąd odpowiada: nie zawsze!

Dane finansowe

WPS: 1106,72 PLN

zapłata: 211,29 PLN

zwrot kosztów procesu: 77,69 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 668/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2016r. Sąd Rejonowy w Słupsku I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodnicząca: SSR Agnieszka Leszkiewicz Protokolant: S. N. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2016 r. w S. sprawy z powództwa (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. przeciwko J. K. (1) o zapłatę I. zasądza od pozwanego J. K. (1) na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 211,29 zł (dwieście jedenaście złotych i 29/100) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w stosunku rocznym od dnia 05.01.2016 r. do dnia zapłaty; II. oddala powództwo w pozostałym zakresie; III. zasądza od pozwanego J. K. (1) na rzecz powoda (...) sp. z o.o. z siedzibą w S. kwotę 77,69 zł (siedemdziesiąt siedem złotych i 69/100) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt I C 668/16 UZASADNIENIE Powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. wytoczył w dniu 5.01.2016 r. w elektronicznym postępowaniu upominawczym przeciwko pozwanemu J. K. (2) powództwo o zapłatę 1.106,72 zł. z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż strony zawarły umowę pożyczki nr (...) na kwotę 1.000,00 zł, która nie została w całości spłacona, a całkowity koszt pożyczki do spłaty w przypadku terminowych wpłat wyniosłaby kwotę 2.025,00 zł. Pomimo upływu wynikającego z umowy pożyczki terminu spłaty pozwany spłacił powodowi część pożyczki, która została zaksięgowana odpowiednio na: wezwanie do zapłaty 72,00 zł , odsetki w kwocie 54,26 zł, które powstały w związku z nieuregulowaniem pożyczki w terminie, należność główną w kwocie 950,74 zł. Powód wskazał, iż na łączną kwotę dochodzona pozwem składają się: 1.037,16 zł - kwota przekazana pozwanemu powiększona o wynikające z umowy oprocentowanie, 37,10 zł - prowizja, 32,46 zł skapitalizowane odsetki umowne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP. W dniu 17.02.2016 r. Sąd Rejonowy Lublin - Zachód w Lublinie wydał w postępowaniu upominawczym postanowienie, w którym stwierdził brak podstaw do wydania nakazu zapłaty w niniejszej sprawie i przekazał sprawę do rozpoznania do Sądu Rejonowego w Słupsku. Pozwany J. K. (1) w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości (k. 42 - 45). W piśmie procesowym z dnia 12.08.2016 r. powód podtrzymał żądanie pozwu (k. 49). Na rozprawie w dniu 8.09.2016 r. pozwany oświadczył, iż umowa pożyczki została pomiędzy stronami zawarta, uznał powództwo, lecz zakwestionował naliczenie opłaty z tytułu ubezpieczenia. Wniósł o rozłożenie należności na raty po 100,00 zł (k. 54). Ustosunkowując się do stanowiska pozwanego, powód w piśmie z dnia 20.09.2016 r. podtrzymał żądanie pozwu. Wskazał, iż współpracuje ze spółką (...) Sp. z o.o. , z którą klienci zawierają umowę dodatkową. W oparciu o ww. umowę a także wewnętrzną umowę współpracy spółka (...) Sp. z o.o. , gwarantuje zabezpieczenie poprzez zwrot powódce ze środków własnych kwot odpowiadających kwocie zobowiązań konsumenta-pożyczkobiorcy wynikających z umowy pożyczki. Podniósł, iż do spłaty pożyczki przez pozwanego nie doszło i w związku z tym zaszły przesłanki warunkujące konieczność pokrycia przez spółkę (...) pełnej kwoty zobowiązań pozwanego (co nastąpi po zakończeniu procesu) (k. 59 - 60). Sąd ustalił, co następuje: Umową z dnia 16.08.2014 r. nr (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. udzielił P. K. pożyczki w kwocie 1.000,00 zł, ustalając całkowity koszt pożyczki na kwotę 2.025,00 zł. W tym samym dniu doszło do zawarcia tzw. umowy dodatkowej między pozwanym a firmą (...) sp. z o. o. w W. , w świetle której to umowy J. K. (1) zobowiązał się do spłaty zobowiązania przypadającego dla firmy (...) spółki z ograniczona odpowiedzialnością w S. z tytułu zawartej umowy pożyczki, na konto firmy (...) sp. z o.o. dowód: k. 19-19v - umowa pożyczki , k. 20 - umowa dodatkowa, k. 21 - upoważnienie do przetwarzania danych osobowych Do pozwanego zostały wysłane dwa wezwania do zapłaty, za które naliczono opłaty. dowód: k. 23 - 27 - wezwania do zapłaty wraz z książką nadawczą i potwierdzeniem odbioru Pozwany wpłacił na poczet pożyczki łączną kwotę 1.077,00 zł, która została zaksięgowana w wysokość: 72,00 zł na wezwania do zapłaty, 54,26 zł na odsetki, 950,74 zł na należność główną. bezsporne, a nadto dowód: k. 22 - wydruk z systemu wpłat Biuro (...) S.A. w W. wystawiło fakturę (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. za opłatę ryczałtową/dostępową w kwocie 6.629,70, która została zapłacona w całości. dowód: k. 30 - 31 - faktura VAT z potwierdzeniem zapłaty - przelewem bankowym Sąd zważył, co następuje: Powództwo podlegało uwzględnieniu w niewielkiej części. W niniejszej sprawie roszczenie dochodzone pozwem było bezsporne, pozwany bowiem nie kwestionował ani okoliczności zawarcia umowy pożyczki, ani faktu, iż pożyczka nie została w całości przez niego spłacona. Zakwestionował koszt naliczenia opłaty z tytułu ubezpieczenia oraz podniósł fakt zapłaty. Powód niewątpliwie dochodził żądania określonego pozwem na podstawie art. 720 § 1 kc. (umowa pożyczki). W umowie tej zostały określone wszystkie niezbędne elementy, a zatem: wysokość kwoty pożyczki, sposób jej spłaty, wysokość oprocentowania (w ocenie Sądu dopuszczalną na podstawie art. 359 § 21 kc , który ustanowił maksymalną dopuszczalną przez ustawę wysokość odsetek na czterokrotność wysokości stopy kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego), jak również wysokość opłat za wezwania do zapłaty, w przypadku nieterminowego spłacania pożyczki. Jednakże w ocenie Sądu domaganie się od pozwanego kwot 808,71 zł tj. kosztu ustanowienia zabezpieczenia, którego powstanie związane jest z udzieleniem pożyczki, jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego - zważywszy przy tym na treść umowy i wysokość udzielonej pożyczki (kwota 1.000,00 zł pożyczki, przy żądaniu kwoty zabezpieczenia w wysokości 808,71 zł). W ocenie Sądu brak wskazania w umowie z jakiego tytułu ustanowione jest zabezpieczenie i jakiego rodzaju oraz brak jego warunków (np. umowa ubezpieczenia) powoduje, iż należność ta stanowi jedynie dodatkowy, ukryty koszt pożyczki i jako taki jest niezgodny z art. 5 kc. Poza tym, sama wysokość tego "zabezpieczenia" w wysokości niemalże udzielonej pożyczki, powoduje, iż domaganie się zapłaty tej kwoty od pozwanego jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Nadto, jak twierdzi sam powód, mimo zaistnienia przesłanek do realizacji ustanowionego zabezpieczenia (której kwoty powód się domaga) - nie doszło do jego spełnienia, ponieważ innym podmiot nie przelał środków finansowych na rzecz powoda z tytułu nie spłaconej pożyczki. Ponadto sam pozwany dokonał w większej części spłatę należności wynikającej z umowy pożyczki. Zważywszy na powyższe, zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 211,29 zł obliczoną w następujący sposób: 2.025,00 zł (koszt całkowity pożyczki określony w umowie) - 808,71 zł (kwota zabezpieczenia) - 1.077,00 zł (wpłata pozwanego przyznana przez powoda) + 72 zł. (koszt upomnień) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w stosunku rocznym od dnia 5.01.2016 r. (data wniesienia pozwu) do dnia zapłaty, a w pozostałym zakresie powództwo podlegało oddaleniu (pkt. I i II wyroku). O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 kc. (przy uwzględnieniu zmiany brzmienia od 1.01.2016 r.) oraz wobec stanowiska powoda, iż domaga się odsetek za zwłokę w zapłacie należności. W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc ., rozdzielając je stosunkowo, wg wyniku postępowania - uznając, iż powód wygrał postępowanie w 19,09 %, a koszty jakie poniósł to opłata od pozwu 30 zł. oraz opłata od pełnomocnictwa 17 zł. i wynagrodzenie pełnomocnika 360 zł. (w wysokości ustalonej na podstawie § 2 pkt 2 rozp. MS z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych) - łącznie 407,00 zł. Z tego 19,09 % to kwota 77,69 zł., którą należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda, o czym Sąd orzekł w pkt III wyroku. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. 19.12.2016 r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI