I C 635/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód E. P. wystąpił z pozwem przeciwko M. T. o zapłatę kwoty 19 160 zł, domagając się zwrotu środków, które jako poręczyciel spłacił za pozwanego w ramach preferencyjnego kredytu studenckiego. Pozwany zawarł umowę kredytu na kwotę 20 400 zł, a powód był jego poręczycielem. W związku z brakiem spłat ze strony pozwanego, powód uiścił na rzecz banku łącznie 20 560 zł. Pozwany przyznał fakt zaciągnięcia kredytu i spłaty przez powoda, jednak wskazał, że jego niemożność spłaty wynika z choroby psychicznej (schizofrenia paranoidalna) i umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, co skutkuje utrzymywaniem się z niskiej renty socjalnej. Zadeklarował możliwość spłaty zobowiązania w ratach po 200 zł miesięcznie. Sąd Rejonowy w Gdyni, po analizie stanu faktycznego i prawnego, zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 15 960 zł (po uwzględnieniu częściowego cofnięcia pozwu i spłat dokonanych przez pozwanego) wraz z odsetkami ustawowymi. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było zastosowanie art. 320 kpc, który pozwolił sądowi na rozłożenie zasądzonej kwoty na 80 rat (79 rat po 200 zł i ostatnią ratę 160 zł), ze względu na szczególnie uzasadnioną sytuację materialną i zdrowotną pozwanego. Sąd uznał, że natychmiastowe wykonanie wyroku byłoby rażąco sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Ponadto, na mocy art. 102 kpc, sąd odstąpił od obciążania pozwanego kosztami procesu, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację życiową, majątkową i zdrowotną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaZastosowanie art. 320 k.p.c. i art. 102 k.p.c. w przypadkach trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej dłużnika.
Każdorazowa ocena sądu w zakresie 'szczególnie uzasadnionych wypadków' jest indywidualna.
Zagadnienia prawne (3)
Czy poręczyciel, który spłacił cudzy dług, może skutecznie dochodzić jego zwrotu od dłużnika głównego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, poręczyciel, który spłacił wierzyciela, nabywa spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty na mocy art. 518 § 1 pkt 1 k.c.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na przepis art. 518 § 1 pkt 1 k.c., który jasno stanowi o nabyciu wierzytelności przez osobę trzecią spłacającą cudzy dług, za który ponosi odpowiedzialność. W przypadku poręczyciela, jego odpowiedzialność jest osobista, co uzasadnia zastosowanie tego przepisu.
Czy w przypadku trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej pozwanego, można rozłożyć zasądzone świadczenie pieniężne na raty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie pieniężne na podstawie art. 320 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd uznał sytuację pozwanego za szczególnie uzasadnioną ze względu na jego niskie dochody (renta socjalna), chorobę psychiczną, umiarkowany stopień niepełnosprawności oraz fakt, że jednorazowa spłata naraziłaby go na niepowetowaną szkodę i byłaby sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Pozwany wykazywał również postawę zmierzającą do spłaty zobowiązania.
Czy w przypadku trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej strony przegrywającej, sąd powinien odstąpić od obciążania jej kosztami procesu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd może odstąpić od obciążania strony przegrywającej kosztami procesu na podstawie art. 102 k.p.c. w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że sytuacja materialna i zdrowotna pozwanego, która uniemożliwia mu pokrycie kosztów procesu, stanowi szczególnie uzasadniony wypadek, przemawiający za zastosowaniem art. 102 k.p.c. Obciążenie go kosztami mogłoby pogorszyć jego i tak już złą sytuację życiową.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. P. | osoba_fizyczna | powód |
| M. T. | osoba_fizyczna | pozwany |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej w Gdyni | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 518 § § 1 pkt 1
Kodeks cywilny
Osoba trzecia, która spłaca wierzyciela, nabywa spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty, jeżeli płaci cudzy dług, za który jest odpowiedzialna osobiście albo pewnymi przedmiotami majątkowymi.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej wcale kosztami.
Pomocnicze
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie.
k.p.c. art. 203
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące cofnięcia pozwu.
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące umorzenia postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie powoda oparte na art. 518 § 1 pkt 1 k.c. jako poręczyciela, który spłacił dług. • Uzasadnienie dla rozłożenia świadczenia na raty ze względu na trudną sytuację materialną i zdrowotną pozwanego (art. 320 k.p.c.). • Uzasadnienie dla odstąpienia od obciążania pozwanego kosztami procesu ze względu na jego trudną sytuację (art. 102 k.p.c.).
Odrzucone argumenty
Pozwany argumentował, że nie jest w stanie spłacić długu jednorazowo, ale nie kwestionował zasadności roszczenia. • Pozwany powoływał się na brak możliwości zawarcia umowy ze względu na dolegliwości psychiczne, których nigdy nie udowodnił (w kontekście pierwotnego pozwu).
Godne uwagi sformułowania
subrogacja ustawowa • moratorium sędziowskie • zasady współżycia społecznego • wypadki szczególnie uzasadnione • zasada słuszności
Skład orzekający
Małgorzata Nowicka - Midziak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 320 k.p.c. i art. 102 k.p.c. w przypadkach trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej dłużnika."
Ograniczenia: Każdorazowa ocena sądu w zakresie 'szczególnie uzasadnionych wypadków' jest indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak prawo chroni osoby w trudnej sytuacji życiowej, pozwalając na rozłożenie długu na raty i odstąpienie od kosztów, co jest przykładem humanitarnego podejścia sądu.
“Dług rozłożony na 80 rat: jak sąd pomógł choremu dłużnikowi?”
Dane finansowe
WPS: 19 160 PLN
zapłata: 15 960 PLN
odsetki: 3200 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.