Orzeczenie · 2022-07-07

I C 610/20Uchylenie decyzji fundusz alimentacyjny bledy proceduralne 2

Sąd

Sąd Okręgowy w Gliwicach

Miejsce

Gliwice

Data

2022-07-07

SAOSCywilneprawo zobowiązańWysokaokręgowy

skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejwierzytelności podatkowepokrzywdzenie wierzycieliniewypłacalnośćpotrąceniedarowiznakoszty procesu

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Powództwo Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. przeciwko J. O. dotyczyło uznania za bezskuteczną umowy potrącenia z dnia 22 października 2015 roku, zawartej między pozwanym J. O. a M. S. Celem tej umowy było umożliwienie zaspokojenia wierzytelności Skarbu Państwa wobec A. S. z tytułu podatku VAT i podatku dochodowego. Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał powództwo za zasadne, stosując przepisy o skardze pauliańskiej (art. 527 i nast. k.c.). Ustalono, że dłużnik A. S. stał się niewypłacalny lub pogłębił swoją niewypłacalność wskutek darowizny wierzytelności o wartości 4.300.000 zł na rzecz swojej żony M. S. w dniu 22 października 2015 roku. Następnie M. S. i J. O. dokonali potrącenia tej wierzytelności z wierzytelnością J. O. wobec M. S., co doprowadziło do umorzenia obu zobowiązań. Sąd uznał, że pozwany J. O. wiedział o okolicznościach uzasadniających uznanie czynności dłużnika (darowizny) za bezskuteczną, w tym o zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli. Wartość przedmiotu sporu, obejmująca wierzytelności podatkowe Skarbu Państwa, wynosiła ponad 2,8 miliona złotych. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów procesu w kwocie 15 000 zł oraz nakazał pobranie od pozwanego kosztów sądowych w wysokości 142 091 zł.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o skardze pauliańskiej w kontekście umów potrącenia i darowizn, ochrona wierzytelności podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Stosowanie do konkretnych stanów faktycznych, gdzie udowodniono świadomość pokrzywdzenia wierzycieli przez wszystkie strony.

Zagadnienia prawne (3)

Czy umowa potrącenia zawarta między dłużnikiem a osobą trzecią może być uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela, jeśli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub mogła się dowiedzieć?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa potrącenia może być uznana za bezskuteczną, jeśli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny lub pogłębił swoją niewypłacalność, a osoba trzecia wiedziała o zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwany J. O. wiedział o zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli przez A. S., który darował swoją wierzytelność żonie, a następnie doszło do potrącenia. Działania te doprowadziły do niewypłacalności dłużnika, co uzasadnia uznanie czynności za bezskuteczną wobec wierzyciela.

Czy wierzyciel może żądać uznania za bezskuteczną czynności prawnej, jeśli osoba trzecia rozporządziła uzyskaną korzyścią majątkową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wierzyciel może wystąpić bezpośrednio przeciwko osobie, na której rzecz rozporządzenie nastąpiło, jeżeli osoba ta wiedziała o okolicznościach uzasadniających uznanie czynności dłużnika za bezskuteczną.

Uzasadnienie

W sytuacji, gdy osoba trzecia (M. S.) rozporządziła wierzytelnością uzyskaną od dłużnika (A. S.) poprzez umowę potrącenia z pozwanym J. O., wierzyciel (Skarb Państwa) może dochodzić uznania tej czynności za bezskuteczną bezpośrednio od pozwanego, jeśli ten wiedział o zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli.

Czy wierzytelność przyszła może być przedmiotem ochrony w ramach skargi pauliańskiej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy o skardze pauliańskiej stosuje się również, gdy dłużnik działał w zamiarze pokrzywdzenia przyszłych wierzycieli.

Uzasadnienie

Nawet jeśli wierzytelność podatkowa za rok 2015 stała się wymagalna później, sąd uznał, że istniały podstawy do jej ochrony, ponieważ pozwany wiedział o powstaniu wierzytelności związanych z umową sprzedaży nieruchomości i o zamiarze dłużnika pokrzywdzenia wierzycieli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uznanie czynności prawnej za bezskuteczną

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Naczelnik Urzędu Skarbowego w N.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Skarb Państwa - Naczelnik Urzędu Skarbowego w N.	organ_państwowy	powód
J. O.	osoba_fizyczna	pozwany
A. S.	osoba_fizyczna	dłużnik
M. S.	osoba_fizyczna	osoba trzecia

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 527 § 1

Kodeks cywilny

Definicja czynności prawnej dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli i przesłanki jej bezskuteczności.

k.c. art. 527 § 2

Kodeks cywilny

Niewypłacalność dłużnika jako skutek czynności prawnej.

k.c. art. 530

Kodeks cywilny

Zastosowanie przepisów o skardze pauliańskiej do czynności dłużnika wobec przyszłych wierzycieli.

k.c. art. 531 § 1

Kodeks cywilny

Uznanie czynności za bezskuteczną w drodze powództwa przeciwko osobie trzeciej.

k.c. art. 531 § 2

Kodeks cywilny

Możliwość wystąpienia przeciwko osobie, na rzecz której osoba trzecia rozporządziła korzyścią.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Pobieranie kosztów sądowych od strony przegrywającej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dłużnik A. S. stał się niewypłacalny lub pogłębił swoją niewypłacalność wskutek darowizny wierzytelności na rzecz żony. • Pozwany J. O. wiedział o zamiarze pokrzywdzenia wierzycieli przez A. S. • Umowa potrącenia była czynnością, na podstawie której osoba trzecia rozporządziła uzyskaną korzyścią, a pozwany wiedział o okolicznościach uzasadniających bezskuteczność czynności dłużnika. • Wierzytelności Skarbu Państwa istniały lub istniały podstawy do ich ochrony jako wierzytelności przyszłych.

Odrzucone argumenty

Pozwany argumentował, że powód domaga się ochrony wierzytelności nieistniejących przed zawarciem umowy sprzedaży nieruchomości. • Pozwany zakwestionował podstawy do zaskarżenia umowy potrącenia skargą pauliańską. • Pozwany wskazywał, że umowa potrącenia i umowa przystąpienia do długu nie zostały skutecznie zawarte z powodu braku pełnomocnictwa.

Godne uwagi sformułowania

czynność prawna dokonana pomiędzy pozwanym J. O. a M. S. – umowę potrącenia z dnia 22 października 2016 roku, mocą której M. S. i J. O. dokonali wzajemnego potrącenia wierzytelności • w celu umożliwienia zaspokojenia przysługujących powodowi w stosunku do dłużnika A. S. (1) wierzytelności pieniężnych • dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności • pozwany wiedział o okolicznościach uzasadniających uznania czynności dłużnika za bezskuteczną

Skład orzekający

Andrzej Kieć

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o skardze pauliańskiej w kontekście umów potrącenia i darowizn, ochrona wierzytelności podatkowych."

Ograniczenia: Stosowanie do konkretnych stanów faktycznych, gdzie udowodniono świadomość pokrzywdzenia wierzycieli przez wszystkie strony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ochrony wierzytelności podatkowych przed próbą ich uniknięcia poprzez skomplikowane operacje finansowe (darowizna, potrącenie), co jest istotne dla zrozumienia mechanizmów ochrony wierzycieli.

“Jak uniknąć zapłaty podatków? Sąd Okręgowy udaremnił próbę ukrycia majątku przez skomplikowane transakcje.”

Dane finansowe

WPS: 2 841 804,56 PLN

zwrot kosztów procesu: 15 000 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników