I C 6/23

Sygnatura akt I C 6/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 czerwca 2023 roku Sąd Rejonowy w Sopocie, I Wydział Cywilny, w składzie: Przewodniczący: SSR Anna Potyraj Protokolant:   Kamila Grzybek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2023 roku sprawy z powództwa (...) Spółki z ograniczona odpowiedzialnością w W. przeciwko K. J. o zapłatę I. 
        oddala powództwo; II. 
        kosztami procesu obciąża powoda, uznając je za uiszczone; III. 
        przyznaje K. O. kwotę 108 (sto osiem) złotych z tytułu wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora pozwanej. Sygnatura akt I C 6/23 UZASADNIENIE Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniósł pozew przeciwko K. J. , żądając zasądzenia od pozwanej kwoty 1423,53 zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie określonych w art. 481 § 2 1 k.c. , tj. dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od kwoty (...) ,54 od dnia 18 maja 2021 roku do dnia zapłaty oraz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstw procesowego według norm przepisanych, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł i kosztów elektronicznego postępowania upominawczego. W uzasadnieniu pozwu wskazano, że wierzytelność dochodzona pozwem wynika z umowy pożyczki o nr (...) z dnia 14 marca 2020 roku i obejmuje: kwotę 1271,06 zł z tytułu sumy niespłaconego kapitału pożyczki oraz prowizji, kwoty 7,40 zł z tytułu sumy niespłaconych odsetek kapitałowych, kwoty 145,07 zł z tytułu sumy skapitalizowanych odsetek za opóźnienie. Umowa pożyczki została zawarta za pomocą środków elektronicznych porozumiewania się na odległość poprzez stronę internetową www.viasms.pl, której właścicielem jest VIA SMS PL (...) . z o.o. Przedmiotem umowy była kwota 1000 zł, która została wypłacona pozwanej. Pozwana zobowiązała się do zwrotu pożyczki w terminie 30 dni oraz do uiszczenia prowizji w kwocie 271,06 zł oraz odsetek kapitałowych w wysokości 7,40 zł, w związku z czym powstał obowiązek zapłaty dalszych odsetek za opóźnienie w wysokości odsetek maksymalnych. VIA SMS PL (...) . z o.o. w dniu 31 sierpnia 2020 roku sprzedał wierzytelność przysługującą mu wobec pozwanej na rzecz (...) , a następnie w dniu 31 sierpnia 2020 roku (...) sprzedał tę wierzytelność na rzecz (...) Sp. z o.o. W dniu 10 marca 2021 roku powód zawarł z (...) Sp. z o.o. umowę cesji, na mocy której nabył wierzytelność wobec pozwanej wraz z wszystkimi należnościami ubocznymi. (pozew – k. 4-7v) Nakazem zapłaty wydanym w dniu 11 lutego 2022 r. w postępowaniu upominawczym Starszy Referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Sopocie uwzględnił żądanie pozwu w całości. (nakaz zapłaty – k. 43) Z uwagi na to, iż na adres pozwanej wskazany w pozwie nie udało się doręczyć skutecznie odpisu pozwu ani przez operatora pocztowego ani za pośrednictwem komornika, zarządzeniem z dnia 20 października 2022 roku ustanowiono dla pozwanej, której miejsce pobytu nie jest znane kuratora procesowego w osobie K. O. . (zarządzenie o ustanowieniu kuratora – k. 63) Od powyższego nakazu zapłaty sprzeciw wniósł kurator ustanowiony dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej K. J. , zaskarżając go w całości i wnosząc o oddalenie powództwa w całości, obciążenie powoda kosztami procesu, przyznanie na rzecz kuratora wynagrodzenia i zwrotu wydatków według norm przepisanych. Kurator pozwanego zgłosił zarzut przedawnienia roszczenia i braku legitymacji czynnej po stronie powoda. Zakwestionował powództwo co do zasady, wysokości i wymagalności. Zarzucił nieudowodnienie roszczenia i zakwestionował prawdziwość dokumentów załączonych do pozwu. (sprzeciw – k. 83) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: VIA SMS PL (...) . z o.o. w W. jako pożyczkodawca wygenerował druk Umowy określającej warunki udzielania pożyczek gotówkowych z dnia 14 marca 2020 roku oraz druk umowy pożyczki nr (...) na nazwisko K. J. jako pożyczkobiorczyni. W druku umowy pożyczki wskazano, iż jej przedmiotem jest pożyczka w kwocie 1000 zł udzielona pożyczkobiorczyni na okres 30 dni, a zobowiązanie pożyczkobiorczyni obejmuje obowiązek zwrotu pożyczki wraz z opłatą za udzielenie pożyczki w wysokości 270,66 zł, odsetkami w kwocie 0,27 zł oraz dalszymi odsetkami za nieterminową spłatę w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie. (dowód: druk umowy pożyczki – k. 33-34, druk umowy określającej warunki udzielania pożyczek gotówkowych – k. 35- 36v) W dniu 14 marca 2020 roku dokonano płatności z rachunku (...) odbiorczyni wskazanej jako K. J. o numerze (...) w kwocie 1000 zł ze wskazaniem w tytule płatności: „Wypłata kwoty pożyczki przez VIA SMS PL zgodnie z umową nr (...) (...)- (...) ”. (dowód: potwierdzenie przelewu – k. 37) Pismem z dnia 28 kwietnia 2020 roku VIA SMS PL (...) . z o.o. wysłał do pozwanej K. J. na adres ul. (...) , (...)-(...) S. , wezwanie do zapłaty kwoty 1283,80 zł pod rygorem przekazania danych pozwanej do Krajowego Rejestru Długów Biura (...) SA . (dowód: wezwanie do zapłaty - k. 40-40v) W dniu 31 sierpnia 2020 roku VIA SMS PL (...) . z o.o. w W. jako Cedent zawarła umowę cesji wierzytelności nr 31/08/2020 z (...) jako Cesjonariuszem, której przedmiotem były wierzytelności z tytułu niespłaconych pożyczek pieniężnych wymienionych szczegółowo w Załączniku D do tej umowy na dzień 30.08.2020 w stosunku do osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej. (dowód: umowa cesji wierzytelności nr 31/08/2020 – k. 30-30v) W Załączniku D do Umowy cesji wierzytelności nr 31/08/2019 odnotowano wierzytelność wynikającą z umowy pożyczki o numerze (...) z dnia 14 marca 2020 roku dotyczącej kapitału pożyczki w kwocie 1000 zł z należnościami ubocznymi. (dowód: Załącznik D do Umowy cesji wierzytelności nr 31/08/2019 – k. 31-31v) W dniu 31 sierpnia 2020 roku (...) jako Cedent zawarł umowę cesji wierzytelności nr (...) z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. , której przedmiotem były wierzytelności pieniężne wynikające z umów pożyczek wraz z należnościami ubocznymi i wszelkimi prawami szczegółowo określonymi w Załączniku nr 1 do niniejszej Umowy, nabyte uprzednio przez Cedenta od VIA SMS PL (...) . z o.o. W Załączniku do umowy cesji wierzytelności nr (...) wymieniono wierzytelność wobec K. J. z tytułu umowy pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku o nr (...) , dotyczącej kapitału pożyczki w kwocie 1000 zł z należnościami ubocznymi. (dowód: k. 28-29v – umowa cesji wierzytelności nr (...) z załącznikiem) W dniu 10 marca 2021 roku (...) Sp. z o.o. w W. jako Zbywca zawarł z (...) Sp. z o.o. w W. jako Nabywcą umowę cesji wierzytelności pieniężnych określonych szczegółowo w Załączniku nr 1. Powyższa umowa została zmodyfikowana aneksem nr (...) z dnia 19 maja 2021 roku, którego przedmiotem było ustalenie zasad, w oparciu o które nastąpiło przeniesienie wierzytelności przez Cedenta na rzecz Cesjonariusza, których wartość wynika z Załącznika nr 3. W treści aneksu zawarto postanowienie § 2 ust. 3, w którym Cedent oświadczył, że przelał na rzecz Cesjonariusza Wierzytelności wskazanie w niniejszym Aneksie, w szczególności wykazane w załączniku nr 3 na podstawie Umowy przelewu z dnia 10 marca 2021 r., a Cesjonariusz te Wierzytelności nabył w całości, przy czym skutek przeniesienia własności wierzytelności następuje z dniem zapłaty przez Cesjonariusza pełnej kwoty określonej w niniejszym Aneksie. Na stronie 389 Załącznika numer 3 do Umowy Cesji Wierzytelności z dnia 10.03.2021 r. pomiędzy (...) Sp. z o.o. a (...) Sp. z o.o. pod pozycją 12045 odnotowano wierzytelności z tytułu umowy pożyczki nr (...) z dnia (...) na pierwotną kwotę 1000 zł, a aktualny stan zadłużenia 1364,52 zł. (dowód: umowa cesji wierzytelności z aneksem i załącznikami – k. 18-23v, aneks nr (...) do umowy przelewu wierzytelności – k. 24-25v, wyciąg z załącznika nr 3 – k. 26) Powód (...) Sp. z o.o. wysłała do pozwanej K. J. na adres (...)-(...) S. , ul. (...) -Curie 4a/2, zawiadomienie o nabyciu wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki zawartej z VIA SMS PL (...) . o.o. jako pierwotnym wierzycielem oraz wezwała pozwaną do zapłaty kwoty 1413,78 zł w terminie 3 dni pod rygorem podjęcia dalszych czynności windykacyjnych. (dowód: k. 41-41v – zawiadomienie o cesji wierzytelności wraz z ostatecznym wezwaniem do zapłaty) Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Dowodom tym Sąd dał wiarę po pierwsze w zakresie, w jakim potwierdzały one fakt wygenerowania druku umowy pożyczki ramowej i umowy pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku przez VIA SMS PL (...) . z o.o. w W. na dane osobowe K. J. . Taki druk umowy pożyczki oraz jej warunków został przez powoda przedstawiony. Sąd nie kwestionuje możliwości przedstawienia takich wydruków jako dowodów w postępowaniu cywilnym ani możliwości zawarcia umowy pożyczki za pomocą środków porozumiewania się na odległość. Natomiast w razie sporu stron co do istnienia wierzytelności w ocenie Sądu w sytuacji zawierania umowy pożyczki za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość z konsumentem potwierdzeniem faktu zawarcia tej umowy nie może być wyłącznie wydruk postanowień umownych, który niejako podsumowuje tę transakcję. Nie dowodzi on bowiem sposobu ani okoliczności zawarcia umowy, tego jakie zachowanie pożyczkobiorcy zostało zakwalifikowane przez pożyczkodawcę jako oświadczenie woli zawarcia umowy pożyczki na wskazanych wyżej warunkach. Z doświadczenia życiowego wiadomo Sądowi, że niekiedy za takie oświadczenie woli uznawane jest kliknięcie przez pożyczkobiorcę ikony z napisem w rodzaju: „przedłuż termin spłaty o 30 dni”. Zestawienie warunków umownych przez przedsiębiorcę udzielającego pożyczki konsumenckiej nie jest dowodem zawarcia tej umowy, a w szczególności nie jest dowodem tego, jakiej treści oświadczenie złożył pożyczkobiorca konsument i w jakich okolicznościach. Dlatego nie kwestionując tego, że druki zestawiające postanowienia umowy pożyczki na nazwisko K. J. zostały wygenerowane przez VIA SMS PL (...) . z o.o., Sąd uznał, że te wydruki nie dowodzą faktu zawarcia tych umów przez pozwaną K. J. , tj. tego, że złożyła on swoim zachowaniem oświadczenie woli o zaciągnięciu umowy pożyczki na takich warunkach jak wskazano w drukach. Sąd nie miał podstaw, by kwestionować wiarygodność dowodu w postaci potwierdzenia transakcji z k. 37, tj. tego, iż taka transakcja płatnicza została wykonana między rachunkami bankowymi wskazanymi w treści potwierdzenia transakcji. Potwierdzenie transakcji nie jest jednak dowodem tożsamości właściciela rachunku bankowego odbiorcy. Sąd zaliczył w poczet materiału dowodowego umowy cesji wierzytelności załączone do pozwu. Autentyczność tych dokumentów nie budziła wątpliwości Sądu. Natomiast w ocenie Sądu nie stanowiły one dowodu przejścia wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku wobec K. J. kolejno z VIA SMS PL (...) . z o.o. w drodze kilku przelewów na powoda. Sąd zważył, że każda z tych umów cesji dotyczyła pakietu wierzytelności, które szczegółowo miały być wymieniane w załącznikach. Umowa cesji wierzytelności nr 31/08/2020 z dnia 31 sierpnia 2020 roku zawarta między pierwotnym wierzycielem VIA SMS PL (...) . z o.o. w W. jako Cedentem a (...) jako Cesjonariuszem zawierała wyraźne postanowienie, iż jej przedmiotem są wierzytelności z tytułu niespłaconych pożyczek pieniężnych wymienione szczegółowo w Załączniku D do tej umowy na dzień 30.08.2020 w stosunku do osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej. Jednak do pozwu ani do repliki na sprzeciw od nakazu zapłaty nie dołączono Załącznika D do umowy cesji wierzytelności nr 31/08/2020. Powód dołączył do pozwu Załącznik D ale do Umowy cesji wierzytelności nr 31/08/ 2019 (podkreślenie Sądu) . Zatem brak jest dokumentu potwierdzającego przejście wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki o numerze (...) z dnia 14 marca 2020 roku z pierwotnego wierzyciela na (...) . W aktach sprawy brak jest dokumentu dowodzącego, które konkretnie wierzytelności były przedmiotem tej cesji. Z kolei do zawartej w dniu 10 marca 2021 roku umowy cesji wierzytelności między (...) Sp. z o.o. w W. jako Zbywcą a powodem (...) Sp. z o.o. w W. jako Nabywcą miał być załączony Załącznik nr 1, precyzujący konkretne wierzytelności będące przedmiotem przelewu na podstawie tej umowy. Jednak do pozwu nie dołączono tego Załącznika nr 1. Zatem przedmiot tej umowy cesji nie został wykazany. W materiale dowodowym znajduje się aneks nr (...) z dnia 19 maja 2021 roku do powyższej umowy cesji, którego przedmiotem było ustalenie zasad, w oparciu o które nastąpiło przeniesienie wierzytelności przez Cedenta na rzecz Cesjonariusza, których wartość wynika z Załącznika nr 3. Do pozwu załączono odpis jednej strony (str. 389) Załącznika numer 3 do Umowy Cesji Wierzytelności z dnia 10.03.2021 r. pomiędzy (...) Sp. z o.o. a (...) Sp. z o.o. Zważywszy na sformułowania zawarte w umowie cesji i w aneksie, Sąd miał wątpliwość, czy Załącznik nr 3 stanowił załącznik do pierwotnie zawartej umowy cesji z dnia 10 marca 2021 roku tak jakby wskazywała na to jego nazwa. Jednak w treści umowy z dnia 10 marca 2021 roku taki załącznik nie jest w ogóle powołany, czy też jest to Załącznik do Aneksu nr (...) z dnia 19 maja 2021 roku, bowiem to treść Aneksu zawierała oświadczenia dotyczące wierzytelności wskazanych w Załączniku nr 3. Jednak nazwa Załącznika nr 3 nie odnosi się do Aneksu nr (...) . Powyższe dokumenty zostały załączone do pozwu w formie odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika powoda. Nie kwestionując uprawnienia pełnomocnika powoda do poświadczenia zgodności odpisu dokumentu z oryginałem, Sąd zważył, że ze względu na wskazane niejasności, nie sposób na podstawie tylko poświadczenia zgodności poszczególnych kart odpisów części dokumentów ustalić, które załączniki stanowiły integralną część Umowy z dnia 10 marca 2021 roku, a które – aneksu nr (...) z dnia 19 maja 2021 roku. Z tego względu w ocenie Sądu przedstawione odpisy dokumentów nie pozwalały na dokładne ustalenie przedmiotu umowy cesji wierzytelności z dnia 10 marca 2021 roku zawartej między (...) Sp. z o.o. a powodem. W świetle tak ocenionego materiału dowodowego powództwo podlegało oddaleniu. W niniejszej sprawie powód domagał się od pozwanej zapłaty z tytułu nieuregulowanej zaległości wynikającej z umowy pożyczki nr (...) z dnia 14 marca 2020 roku. Powód wywodził swoją legitymację czynną do dochodzenia tej wierzytelności od pozwanej z faktu zawarcia ciągu cesji wierzytelności z pierwotnego wierzyciela VIA SMS PL (...) . z o.o. z siedzibą w W. na rzecz (...) , a następnie na rzecz (...) Sp. z o.o. i z (...) Sp. z o.o. na rzecz powoda. Strona pozwana kwestionowała legitymację czynną powoda, legitymację bierną pozwanej oraz w ogóle fakt istnienia wierzytelności i zgłaszała zarzut przedawnienia roszczenia. Zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu zawartą w art. 6 k.c. , powód miał obowiązek wykazać, iż wierzytelność istnieje, wykazać jej źródło i wysokość oraz wykazać swoje uprawnienie do dochodzenia tej wierzytelności od pozwanego. W ocenie Sądu powód nie wykazał tych przesłanek. Po pierwsze, powód nie wykazał faktu zawarcia przez pozwaną z pierwotnym wierzycielem VIA SMS PL (...) . z o.o. umowy pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku. Brak jest dowodu, potwierdzającego, w jaki sposób i jakiej treści oświadczenie woli złożyła pożyczkobiorczyni pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku, w jakich okolicznościach, poprzez jakie zachowanie. (...) warunków umowy pożyczki jest jedynie zestawieniem warunków umownych przez pożyczkodawcę, który ocenił, że pożyczkobiorczyni wyraziła zgodę na zawarcie umowy na tych warunkach. Sąd na podstawie dostępnego materiału dowodowego nie ma żadnej możliwości weryfikacji, czy taka ocena pożyczkodawcy była uzasadniona w świetle okoliczności. Nadto, w ocenie Sądu nie przedstawiono dowodu na to, że umowa pożyczki z dnia 14 marca 2020 roku, o ile została zawarta, została zawarta przez pozwaną. Brak jest dowodu potwierdzającego tożsamość osoby dokonującej transakcji z pierwotnym pożyczkodawcą. W ocenie Sądu, powód nie wykazał również faktu przelewu wierzytelności na podstawie ciągu cesji od pierwotnego wierzyciela na jego rzecz. Tym samym powód nie wykazał legitymacji czynnej do dochodzenia przedmiotowego roszczenia. Jak wskazano przy ocenie dowodów przedstawione odpisy dokumentów nie dowodzą jaki był przedmiot umowy cesji wierzytelności zawartej nr 31/08/2020 z dnia 31 sierpnia 2020 roku między pierwotnym wierzycielem VIA SMS PL (...) . z o.o. w W. jako Cedentem a (...) jako Cesjonariuszem. Umowa ta odsyła w tym zakresie do załącznika D, który nie został załączony do akt sprawy. Do akt sprawy dołączono jedynie załącznik D dotyczący innej umowy, tj. umowy cesji wierzytelności nr 31/08/ 2019 . Zatem w ocenie Sądu nie wykazano przejścia wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki o numerze (...) z dnia 14 marca 2020 roku wobec K. J. z pierwotnego wierzyciela na (...) . W ocenie Sądu nie wykazano również, by ta konkretna wierzytelność była przedmiotem umowy cesji wierzytelności zawartej w dniu 10 marca 2021 roku między (...) Sp. z o.o. w W. jako Zbywcą a powodem (...) Sp. z o.o. w W. jako Nabywcą, ponieważ powód nie przedstawił Załącznika nr 1 do tej umowy, który zgodnie z jej treścią miał konkretyzować wierzytelności będące przedmiotem tej cesji umownej. Przedstawiony zaś Załącznik nr 3 budzi wątpliwości z tego powodu, że jego nazwa odnosi się do umowy z dnia 10 marca 2021 roku, chociaż nie jest w jej treści powołany, tylko jest wymieniony w aneksie nr (...) z dnia 19 maja 2021 roku do powyższej umowy cesji. W świetle tych braków dowodowych w ocenie Sądu powód nie wykazał, by przedłożone przez niego umowy przelewu wierzytelności między pierwotnym wierzycielem VIA SMS PL (...) . z o.o. a (...) oraz między (...) Sp. z o.o. a powodem obejmowały przelew wierzytelności dochodzonej pozwem. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, powód nie wykazał, by pozwana zawarła umowę pożyczki z VIA SMS PL (...) . z o.o., ani też nie wykazał przelewu wierzytelności wynikającej z tej ewentualnej umowy wobec pozwanej na rzecz powoda. Te względy stanowiły samoistną podstawę do oddalenia powództwa na podstawie art. 6 k.c. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. zgodnie z ogólną zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Z uwagi na oddalenie powództwa, Sąd uznał powoda za stronę przegrywającą proces i zobowiązaną do pokrycia kosztów procesu w całości. Koszty te w postaci opłaty od pozwu i kosztów zastępstwa procesowego powoda oraz zaliczki na poczet wynagrodzenia kuratora pozwanego zostały już przez powoda poniesione, dlatego Sąd obciążył powoda kosztami procesu, uznając je za uiszczone w całości. Sąd przyznał na rzecz kuratora pozwanej wynagrodzenie w wysokości 108 zł na podstawie § 1 ust. 1, 2 i 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 09 marca 2018 roku w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2018 r., poz. 536) w zw. z § 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800).