I C 599/18

Sąd Rejonowy w OpocznieOpoczno2019-12-13
SAOSCywilneodpowiedzialność odszkodowawczaŚredniarejonowy
odszkodowaniedelikt legislacyjnySkarb Państwakoszty procesuart. 102 kpcsytuacja życiowa

Sąd Rejonowy w Opocznie oddalił powództwo o zapłatę odszkodowania z tytułu deliktu legislacyjnego, nie obciążając powódki kosztami procesu ze względu na jej trudną sytuację życiową i finansową.

Powódka M. B. (1) domagała się od Skarbu Państwa odszkodowania w kwocie 28.731 zł z tytułu deliktu legislacyjnego. Sąd Rejonowy w Opocznie oddalił powództwo, uznając je za bezzasadne. Jednocześnie, ze względu na szczególną sytuację życiową i finansową powódki, która opiekuje się niepełnosprawnym mężem i utrzymuje się z niewielkich dochodów, sąd nie obciążył jej kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc.

Powódka M. B. (1) wniosła pozew przeciwko Skarbowi Państwa - Ministerstwu Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej o zapłatę kwoty 28.731 zł tytułem odszkodowania za delikt legislacyjny, wraz z odsetkami ustawowymi. Powódka argumentowała, że jej roszczenie wynika z wadliwego stanowienia prawa przez Skarb Państwa. Pozwany Skarb Państwa, reprezentowany przez Prokuratorię Generalną RP, wniósł o oddalenie powództwa w całości, wskazując na brak przesłanek odpowiedzialności. Sąd Rejonowy w Opocznie, po rozpoznaniu sprawy, oddalił powództwo jako bezzasadne. Sąd wziął pod uwagę trudną sytuację życiową i materialną powódki, która opiekuje się niepełnosprawnym mężem, a ich wspólne dochody są niewielkie. Z uwagi na te okoliczności, a także subiektywne przekonanie powódki o słuszności swoich roszczeń, sąd, stosując art. 102 kpc, nie obciążył powódki kosztami procesu, uznając takie rozwiązanie za usprawiedliwione w świetle zasad współżycia społecznego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa z tytułu deliktu legislacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał powództwo za bezzasadne, nie znajdując podstaw do przypisania Skarbowi Państwa odpowiedzialności odszkodowawczej za wadliwe stanowienie prawa w okolicznościach tej sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Strony

NazwaTypRola
M. B. (1)osoba_fizycznapowódka
Skarb Państwa - Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznejorgan_państwowypozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może w wypadkach szczególnie uzasadnionych zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Zastosowanie art. 102 kpc wymaga oceny całokształtu okoliczności faktycznych, w tym sytuacji majątkowej i życiowej strony, w świetle zasad współżycia społecznego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności strony przegrywającej za koszty procesu.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Roszczenie oparte na delikcie legislacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów procesu albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Zastosowanie przez sąd art. 102 kpc powinno być oceniane w całokształcie okoliczności, które by uzasadniały odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i fakty leżące na zewnątrz procesu zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej). Okoliczności te powinny być ocenione przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego.

Skład orzekający

Mirosława Makowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zastosowanie art. 102 kpc w sprawach o odszkodowanie, zwłaszcza gdy powód znajduje się w trudnej sytuacji życiowej i finansowej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji powódki i nie stanowi ogólnej wykładni prawa cywilnego czy administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może uwzględnić trudną sytuację życiową strony przy orzekaniu o kosztach procesu, nawet jeśli powództwo zostało oddalone. Jest to przykład praktycznego zastosowania zasad współżycia społecznego w postępowaniu sądowym.

Trudna sytuacja życiowa powódki uratowała ją przed kosztami procesu mimo oddalenia pozwu.

Dane finansowe

WPS: 28 731 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 599/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2019 r. Sąd Rejonowy w Opocznie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Mirosława Makowska Protokolant: sekr. sąd. Paulina Neyman po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2019 r. w Opocznie sprawy z powództwa M. B. (1) przeciwko Skarbowi Państwa - Ministerstwu Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w W. o zapłatę ( (...) .00 PLN) 1. oddala powództwo; 2. nie obciąża powódki M. B. (1) kosztami procesu. Sygn. akt I C 599/18 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 26 lipca 2018 roku. powódka M. B. (1) wnosiła o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kwoty 28.731 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 19.07.2018 roku do dnia zapłaty tytułem odszkodowania w związku z deliktem legislacyjnym Skarbu Państwa oraz o zasądzenie od strony pozwanej na jej rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (pozew k. 3-90). W odpowiedzi na pozew z dnia 1 marca 2019 r. (data wpływu do sądu) pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zastępowany przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej, wnosił o oddalenie powództwa w całości jako bezzasadnego co do zasady i co do wysokości z uwagi na brak przesłanek odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa oraz o zasądzenie od powódki kosztów postępowania na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej według norm prawem przepisanych (odpowiedź na pozew k. 110 – 206). Powódka M. B. (1) zamieszkuje w S. razem z mężem M. B. (2) , którym się opiekuje. Mąż powódki jest osobą niepełnosprawną, po przebytym udarze, porusza się przy pomocy kuli, nie mówi, legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Powódka pobiera na męża specjalny zasiłek opiekuńczy, w kwocie 520,00 zł. Małżonek otrzymuje rentę w kwocie 1097,18 złotych. Wcześniej małżonkowie utrzymywali się z prowadzenia gospodarstwa rolnego, obecnie jest ono ugorowane, nie pobierają już datacji unijnych (oświadczenie o stanie majątkowym 16-18, wyjaśnienia powódki k. 213 v.) Sąd Rejonowy zważył, co następuje. Przepis art. 102 kpc przewiduje wyjątek od zasady odpowiedzialności strony przegrywającej sprawę za koszty procesu ( art. 98 § 1 kpc ). Przepis ten stanowi, że w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko cześć kosztów procesu albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Zastosowanie przez sąd art. 102 kpc powinno być oceniane w całokształcie okoliczności, które by uzasadniały odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i fakty leżące na zewnątrz procesu zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej). Okoliczności te powinny być ocenione przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (vide postanowienie SN z dnia 14.01.1974r., sygn.akt II CZ 223/73 LEX nr 7379). W rozpoznawanej sprawie Sąd podejmując decyzję o odstępstwie od zasady wyrażonej w art. 98 § 1 kpc miał na względzie szczególną sytuację powódki i jej męża. Powódka zrezygnowała z pracy w gospodarstwie rolnym i zajmuje się niepełnosprawnym mężem. Ich sytuacja finansowa jest ciężka. Posiadają dochód miesięczny w kwocie około 1.700 złotych. Biorąc pod uwagę potrzeby osoby niepełnosprawnej należy wnosić, że powódka żyje bardzo skromnie. Nadto Sąd miał na uwadze charakter sprawy dotyczący głównie wykładni i stosowania prawa na styku z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i związane z tym subiektywne przekonanie powódki co do słuszności swoich roszczeń. Wszystkie te okoliczności prowadzą do wniosku, że obciążanie powódki obowiązkiem zwrotu kosztów procesu, w szczególności kosztów zastępstwa procesowego byłoby w ocenie Sądu nieusprawiedliwione. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł na podstawie art. 102 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI