VIII C 1807/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo funduszu sekurytyzacyjnego o zapłatę z uwagi na przedawnienie roszczenia, mimo wydania wyroku zaocznego.
Powód, fundusz sekurytytyzacyjny, domagał się zapłaty od pozwanej kwoty ponad 10 tys. zł z tytułu umowy pożyczki gotówkowej zawartej z bankiem. Sąd, wydając wyrok zaoczny, oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nie przerwało biegu przedawnienia w stosunku do funduszu sekurytytyzacyjnego.
Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi rozpoznał sprawę z powództwa (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty przeciwko M. Z. o zapłatę kwoty 10.221,97 zł. Powód dochodził należności z umowy pożyczki gotówkowej zawartej przez pozwaną z bankiem, która następnie scedowała wierzytelność na fundusz. Pozwana nie stawiła się na rozprawie, w związku z czym sąd wydał wyrok zaoczny. Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie dokumentów, w tym umowy pożyczki, bankowego tytułu egzekucyjnego oraz umowy przelewu wierzytelności. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było stwierdzenie przedawnienia dochodzonego roszczenia. Sąd powołał się na art. 117 § 2 k.c. oraz nowelizację Kodeksu cywilnego z 2018 roku, która zobowiązuje sąd do badania przedawnienia z urzędu w sprawach przeciwko konsumentom. Zastosowano trzyletni termin przedawnienia, a bieg terminu rozpoczął się najpóźniej w dniu wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego (26 listopada 2012 r.). Sąd uznał, że nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nie przerwało biegu przedawnienia w stosunku do funduszu sekurytytyzacyjnego, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego (III CZP 29/16) oraz wyrok SN (II CSK 196/14). Ponieważ powództwo zostało wytoczone dopiero 22 czerwca 2018 r., roszczenie było przedawnione. W związku z tym sąd oddalił powództwo w całości, uznając również roszczenie o odsetki za przedawnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nie przerywa biegu przedawnienia roszczenia wobec nabywcy wierzytelności, który nie jest bankiem.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na uchwale SN III CZP 29/16 i wyroku SN II CSK 196/14, zgodnie z którymi przerwanie biegu przedawnienia następuje tylko między stronami postępowania, a identyczność podmiotu jest niezbędna. Ochrona wynikająca z bankowego tytułu egzekucyjnego nie rozciąga się na nabywców wierzytelności niebędących bankami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
M. Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. | instytucja | powód |
| M. Z. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 117 § § 2
Kodeks cywilny
Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Od 9 lipca 2018 r. sąd bada przedawnienie z urzędu w sprawach przeciwko konsumentowi.
k.c. art. 117 § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. (w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji z 2018 r. i stosowanym do roszczeń powstałych przed jej wejściem w życie, jeśli nie były jeszcze przedawnione).
k.c. art. 120 § § 1
Kodeks cywilny
Bieg przedawnienia zaczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw art. 5 § ust. 1
Do roszczeń powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i w tym dniu jeszcze nieprzedawnionych stosuje się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy przepisy ustawy zmienianej w art. 1 (tj. ustawy Kodeks cywilny ), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw art. 5 § ust. 2 zdanie 2
Jeżeli jednak przedawnienie, którego bieg terminu rozpoczął się przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, nastąpiłoby przy uwzględnieniu dotychczasowego terminu przedawnienia wcześniej (aniżeli na gruncie nowych przepisów) to przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu.
Pomocnicze
k.c. art. 123 § § 1
Kodeks cywilny
Każda czynność podjęta przed sądem lub organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju, przedsięwzięta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, przerywa bieg przedawnienia.
k.p.c. art. 339 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki wydania wyroku zaocznego.
k.p.c. art. 340
Kodeks postępowania cywilnego
Doręczenie pozwanemu odpisu pozwu i wezwania na rozprawę.
k.p.c. art. 339 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Domniemanie prawdziwości twierdzeń powoda w wyroku zaocznym, chyba że budzą wątpliwości lub służą obejściu prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedawnienie roszczenia. Brak przerwania biegu przedawnienia przez nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu na rzecz funduszu sekurytytyzacyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jest ponownie zobligowany badać z urzędu, czy roszczenie będące przedmiotem procesu nie jest przedawnione Do przerwania biegu przedawnienia nie wystarczy bowiem identyczność wierzytelności, niezbędna jest identyczność podmiotu Nabywca wierzytelności niebędący bankiem nie może powoływać się na przerwę biegu przedawnienia spowodowaną wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności
Skład orzekający
Bartek Męcina
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie skutków przerwania biegu przedawnienia w przypadku cesji wierzytelności bankowych na fundusze sekurytytyzacyjne oraz obowiązek badania przedawnienia z urzędu w sprawach konsumenckich."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego po nowelizacji k.c. z 2018 r. i specyfiki bankowych tytułów egzekucyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest śledzenie terminów przedawnienia, zwłaszcza w kontekście obrotu wierzytelnościami przez fundusze sekurytytyzacyjne i zmian w prawie. Wyrok zaoczny, mimo pozornej łatwości, został oddalony z powodu kluczowej kwestii prawnej.
“Fundusz sekurytytyzacyjny przegrał sprawę o zapłatę przez przedawnienie. Kluczowy błąd sądu?”
Dane finansowe
WPS: 10 221,97 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VIII C 1807/18 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2019 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi VIII Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: S.S.R. Bartek Męcina Protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2019 roku w Łodzi na rozprawie z powództwa (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty w W. przeciwko M. Z. o zapłatę oddala powództwo. Sygn. akt VIII C 1807/18 UZASADNIENIE W dniu 22 czerwca 2018 roku powód (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w W. , reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, wytoczył przeciwko M. Z. powództwo o zapłatę kwoty 10.221,97 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 4.403,72 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, a od kwoty 5.818,25 zł z umownymi odsetkami w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP nie przekraczającej dwukrotności wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie również od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu powód podniósł, że w dniu 28 listopada 2011 r. M. Z. zawarła z (...) Bank (...) S.A. z siedzibą we W. umowę kredytu gotówkowego. Pozwana nie wywiązała się z wynikającego z umowy zobowiązania co doprowadziło do wypowiedzenia przez pierwotnego wierzyciela umowy. Poprzedni wierzyciel wystawił bankowy tytuł egzekucyjny, na podstawie którego wystąpił o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, które nie doprowadziło do wyegzekwowania całości należności. W dniu 6 lipca 2015 r. (...) Bank (...) S.A. z siedzibą we W. zawarł z powodem umowę cesji wierzytelności przysługującej wobec pozwanej. Na dochodzoną pozwem kwotę składa się m. in. 5.818,25 zł tytułem należności głównej, 397,19 zł tytułem odsetek umownych za okres od daty zawarcia umowy do dnia jej rozwiązania i 2.360,72 zł tytułem odsetek karnych. (pozew k. 6- 9) Na rozprawie w dniu 11 stycznia 2019 r. w imieniu powoda jego pełnomocnik nie stawił się – został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy. Pozwana nie stawiła się na termin rozprawy, pomimo prawidłowego wezwania, nie żądała przeprowadzenia rozprawy w swej nieobecności, nie złożyła w sprawie żadnych wyjaśnień, w tym odpowiedzi na pozew. W związku z powyższym Sąd wydał wyrok zaoczny. (protokół do wyroku zaocznego k. 69) Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 28 listopada 2011 r. M. Z. zawarła z (...) Bank (...) S.A. we W. umowę pożyczki gotówkowej nr (...) , na mocy której, pierwotny wierzyciel udzielił pożyczki w kwocie 6.286,27 na okres od 28 listopada 2011 r. do 20 grudnia 2013 r. (umowa pożyczki gotówkowej k. 55- 56) W dniu 26 listopada 2012 r. (...) Bank (...) S.A. we W. wystawił przeciwko M. Z. bankowy tytuł egzekucyjny obejmujący zobowiązanie z umowy pożyczki nr (...) z dnia 28 listopada 2011 r. w kwocie 6.904,09 zł. (bankowy tytuł egzekucyjny k. 58) Postanowieniem z dnia 17 maja 2013 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi- Widzewa w Łodzi nadał klauzulę wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) wystawionemu przez (...) Bank (...) S.A. we W. przeciwko M. Z. . (postanowienie k. 59) W dniu 6 lipca 2015 r. (...) Bank (...) S.A. we W. zawarł z (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w W. umowę przelewu wierzytelności obejmującą m. in. wierzytelność przysługującą wobec M. Z. . (umowa przelewu wierzytelności k. 25- 28, załącznik k. 52, zawiadomienie o przelewie wierzytelności k. 53) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił jako bezsporny oraz na podstawie dowodów z dokumentów, znajdujących się w aktach sprawy, które nie budziły wątpliwości, co do prawidłowości i rzetelności ich sporządzenia, nie były także kwestionowane przez żadną ze stron procesu. Sąd zważył, co następuje: Powództwo podlegało oddaleniu w całości. (...) Wierzytelności Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą w W. wniósł o zasądzenie od M. Z. kwoty 10.221,97 zł wynikającej z zawartej przez pozwaną w dniu 28 listopada 2011 r. z (...) Bank (...) S.A. we W. umowy pożyczki gotówkowej nr (...) . W ocenie Sądu powództwo podlega oddaleniu z uwagi na przedawnienie roszczenia. Zgodnie z art. 117 § 2 k.c. , po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Należy jednocześnie zaznaczyć, iż od wejścia w życie ustawy nowelizującej Kodeks cywilny (ustawa z dnia 28 lipca 1990 roku „o zmianie ustawy- Kodeks cywilny - Dz. U. Nr 55, poz. 321) do dnia 8 lipca 2018 roku Sąd badał zarzut przedawnienia tylko wówczas, jeżeli został zgłoszony przez stronę. Począwszy od dnia 9 lipca 2018 roku, czyli od dnia obowiązywania ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw Sąd jest ponownie zobligowany badać z urzędu, czy roszczenie będące przedmiotem procesu nie jest przedawnione, gdyż w myśl art. 117 § 2 1 po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. Przepis art. 117 § 1 k.c. stanowi z kolei, że z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. Roszczenie dochodzone niniejszym powództwem bez wątpienia jest roszczeniem majątkowym, gdyż zobowiązanie pozwanej wobec powoda wynika z umowy pożyczki gotówkowej. Jednocześnie w sprawie nie ma zastosowania zdanie drugie przepisu art. 118 kc wg brzmienia na datę wydania wyroku, w myśl którego, koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 roku o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, którą to ustawą zmieniono przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące instytucji przedawnienia, w tym art. 118 k.c. , do roszczeń powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i w tym dniu jeszcze nieprzedawnionych stosuje się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy przepisy ustawy zmienianej w art. 1 (tj. ustawy Kodeks cywilny ), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Skoro zatem roszczenie dochodzone przez powoda w myśl dotychczasowych przepisów w dniu wejścia w życie przedmiotowej ustawy nowelizacyjnej było już przedawnione (o czym będzie mowa niżej), zastosowanie znajdowały właśnie te przepisy dotychczasowe. Przytoczyć należy również art. 5 ust. 2 zdanie 2 ustawy nowelizującej, który stanowi, jeżeli jednak przedawnienie, którego bieg terminu rozpoczął się przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, nastąpiłoby przy uwzględnieniu dotychczasowego terminu przedawnienia wcześniej (aniżeli na gruncie nowych przepisów) to przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 118 kc na dzień wydania wyroku, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Do przedawnienia roszczenia dochodzonego pozwem znajdzie zastosowanie trzyletni okres przedawnienia, gdyż zobowiązanie pozwanej wobec powoda wynika z umowy pożyczki gotówkowej. W myśl art. 120 § 1 kc zdanie pierwsze bieg przedawnienia zaczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Strona powodowa nie wskazała daty wymagalności dochodzonego roszczenia. Można jedynie przyjąć, że roszczenie objęte pozwem stało się wymagalne najpóźniej w dniu 26 listopada 2012 r., kiedy to pierwotny wierzyciel wystawił bankowy tytuł egzekucyjny. Co prawda strona powodowa przedstawiła postanowienie z dnia 17 maja 2013 roku o nadaniu klauzuli wykonalności powyższemu bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, co generalnie prowadzi do przerwania biegu przedawnienia. Zgodnie z art. 123 § 1 pkt.1 kc każda czynność podjęta przed sądem lub organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju, przedsięwzięta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia, przerywa bieg przedawnienia. Z załączonego przez powoda dowodu w postaci dokumentu wynika, że postanowieniem z dnia 17 maja 2013 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi- Widzewa w Łodzi nadał klauzulę wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu wystawionemu przez (...) Bank (...) S.A. we W. przeciwko M. Z. . Nie ulega wątpliwości, że nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, przerwało bieg przedawnienia roszczenia, ale tylko w stosunku pomiędzy pozwanym, a pierwotnym wierzycielem. Do przerwania biegu przedawnienia nie wystarczy bowiem identyczność wierzytelności, niezbędna jest identyczność podmiotu, na rzecz którego dana czynność, obiektywnie zdolna do przerwania przedawnienia, została dokonana (por. wyrok SN z dnia 19 listopada 2014 roku, II CSK 196/14, LEX nr 1622306). Podkreślić należy, iż wyżej wymieniony wyrok SN stanowi zapoczątkowanie linii orzeczniczej, łagodzącej kryteria przedawnienia w obrocie konsumenckim. Orzeczenie to dotyczyło skutków materialnoprawnych złożenia wniosku o wszczęcie egzekucji, lecz w uzasadnieniu wyroku SN zajął stanowisko mające o wiele szersze znaczenie. W uzasadnieniu wyroku wyrażono pogląd, że w postępowaniu egzekucyjnym „przerwanie przedawnienia następuje pomiędzy stronami postępowania o ile z istoty łączącego je stosunku prawnego wynika, że są materialnie zobowiązane. Pogląd ten wydaje się w ocenie Sądu logiczny i w pełni zrozumiały, zwłaszcza przy uwzględnieniu faktu, iż banki (do dnia 1 sierpnia 2016 r.) korzystają ze szczególnej ochrony prawnej w postaci bankowego tytułu egzekucyjnego. Jednocześnie ochrona ta nie rozciąga się na inne podmioty, w tym również nabywców wierzytelności, pierwotnie przysługujących bankowi. Nie ma żadnych racjonalnych podstaw do uznania by nabywca wierzytelności, nie będący bankiem, miał korzystać z dobrodziejstw (...) (w tym również dobrodziejstwa w postaci przerwania biegu przedawnienia jedynie na skutek złożenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności). Powyższe stanowisko znalazło potwierdzenie w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2016 r. podjętej w sprawie o sygn. akt III CZP 29/16, zgodnie z którą nabywca wierzytelności niebędący bankiem nie może powoływać się na przerwę biegu przedawnienia spowodowaną wszczęciem postępowania egzekucyjnego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności ( art. 123 § 1 pkt 2 k.c. ). Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, a mianowicie, że roszczenie objęte pozwem stało się wymagalne najpóźniej w dniu 26 listopada 2012 r., a powództwo w przedmiotowej sprawie zostało wytoczone dopiero w dniu 22 czerwca 2018 r., należało stwierdzić, że doszło do przedawnienia roszczenia. W związku z przedawnieniem należności głównej, nie ulega wątpliwości, że przedawnieniu uległo również roszczenie o odsetki od należności głównej. W przedmiotowej sprawie Sąd wydał wyrok zaoczny, z uwagi na spełnienie przesłanek z art. 339 § 1 k.p.c. i art. 340 k.p.c. Wydanie wyroku zaocznego nie przesądzało jednak o uwzględnieniu powództwa. Z przepisu art. 339 § 2 k.p.c. wynika bowiem, że sąd przyjmuje za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba, że budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa. Przewidziane w przepisie art. 339 § 2 k.p.c. domniemanie prawdziwości twierdzeń powoda zastępuje postępowanie dowodowe tylko wówczas, gdy twierdzenia te nie budzą uzasadnionych wątpliwości. W przedmiotowej sprawie twierdzenia faktyczne powoda budziły jednak uzasadnione wątpliwości Sądu w świetle dokumentów załączonych do pozwu. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd wydając w sprawie wyrok zaoczny oddalił powództwo w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI