I C 574/25

Sygnatura akt: I C 574/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 27 stycznia 2026 roku Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku I Wydział Cywilny w składzie: przewodniczący: asesor sądowy Ł. C. protokolant: sekretarz sądowy J. O. po rozpoznaniu 27 stycznia 2026 roku w L. na rozprawie sprawy z powództwa Gminy Miasta L. – L. (...) przeciwko Fundacji (...) dla (...) z siedzibą w L. o wydanie 1. 
        uchyla postanowienie z 25 listopada 2025 roku w przedmiocie zawieszenia rygoru natychmiastowej wykonalności; 2. 
        utrzymuje wyrok zaoczny z 25 czerwca 2025 roku w całości w mocy. asesor sądowy Ł. C. 1. Stanowiska procesowe stron. Pozwem z 11 lutego 2025 roku powódka Gmina Miasta L. reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika w osobie radcy prawnego wniosła o nakazanie pozwanej Fundacji (...) dla (...) opuszczenia i wydania lokalu użytkowego położonego w L. przy ulicy (...) o łącznej powierzchni użytkowej 73,97 m 2 oraz o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. (vide: k. 5). W uzasadnieniu wskazano, że pozwana zajmuje lokal bez tytułu prawnego, który wcześniej zajmowała na podstawie umowy użyczenia, która to umowa z dniem 31 sierpnia 2024 roku została wypowiedziana. (vide: k. 5 – 5v.). 25 czerwca 2025 roku Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku I Wydział Cywilny wydał wyrok zaoczny w całości uwzględniający żądanie powódki. (vide: k: 44). Pozwana Fundacja (...) dla (...) reprezentowana przez Prezesa Zarządu M. O. w dniu 18 sierpnia 2025 roku złożyła sprzeciw od wyroku zaocznego, zaskarżając wyrok zaoczny w całości oraz wnosząc o oddalenie powództwa. Nadto, strona pozwana wniosła o zawieszenie rygoru natychmiastowej wykonalności. (vide: k. 51). W uzasadnieniu sprzeciwu od wyroku zaocznego podano, że w sprawie naruszono przepisy dotyczące doręczeń oraz naruszono prawo do obrony zagwarantowane przez Konstytucję RP . Ponadto, pozwana Fundacja wniosła także o nieobciążanie kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego. (vide: k. 51 – 60, 65 – 73). Pismem procesowym datowanym na 14 października 2025 roku powódka podtrzymała dotychczas zajmowane stanowisko procesowe. Nadto, powódka wniosła o sprostowanie niedokładności w wyroku zaocznym z 25 czerwca 2025 roku poprzez dodanie w jego punkcie pierwszym po słowach „ulicy (...) ” przecinka i treści „oraz teren przyległy do budynku o powierzchni 51,00 m2 – obręb 6, obejmujący część (...) ”. (vide: k. 93). Postanowieniem z 25 listopada 2025 roku zawieszono rygor natychmiastowej wykonalności nadany wyrokowi zaocznemu z 25 czerwca 2025 roku. (vide: k. 107). Postanowieniem z 25 listopada 2025 roku oddalono wniosek o sprostowanie wyroku zaocznego z 25 czerwca 2025 roku. (vide: k. 108). W piśmie procesowym datowanym na 09 grudnia 2025 roku pozwana podtrzymała dotychczas zajmowane stanowisko procesowe. Pozwana podniosła zarzut nieskuteczności wypowiedzenia umowy użyczenia z uwagi na fakt, że zajmowany przez pozwaną budynek jest w dobrym stanie technicznym i brak było podstaw do wypowiedzenia umowy. Pozwana argumentowała również, że znaczna część zniszczeń budynku wynika z działań sąsiada C. W. , któremu nie zapobiegła i nie przeciwdziałała w kontroli Gmina L. jako właściciel nieruchomości. (vide: k. 115 – 118). Do dnia zamknięcia rozprawy, strony nie zmieniły dotychczas zajmowanego stanowiska procesowego. (vide: k. 154). 2. O. faktyczny. 09 grudnia 2019 roku Gmina Miasta L. reprezentowana przez (...) , w imieniu którego działała I. Ł. zawarła z Fundacją (...) dla (...) z siedzibą w L. reprezentowaną przez Prezes Zarządu – M. O. i Wiceprezes Zarządu – C. Ł. umowę użyczenia lokalu użytkowego położonego w L. przy (...) (§ 1 ust. 2 Umowy) wraz z nieruchomością gruntową stanowiącą teren przynależny, będącą częścią (...) w obrębie geodezyjnym (...) , dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze (...) o łącznej powierzchni 51 m 2 . Lokal użytkowy składał się z pięciu pomieszczeń o łącznej powierzchni użytkowej 73,97 m 2 . (fakt bezsporny). Umowa została zawarta na czas oznaczony od 01 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2024 roku (§ 3 ust. 2 Umowy). Celem użyczenia była realizacja statutowej działalności Fundacji polegającej na ochronie i opiece nad zwierzętami (§ 3 ust. 1 Umowy). (fakt bezsporny). Umowa przewidywała prawo każdej ze stron do wypowiedzenia Umowy z trzymiesięcznym okresem wypowiedzenia, ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego (§ 10 ust. 1 Umowy). (dowód: kserokopia Umowy użyczenia z 09.12.2019 roku – k. 8 v.). Na mocy umowy Fundacja zobowiązana była do ponoszenia zwykłych kosztów utrzymania rzeczy użyczonej, w tym opłat eksploatacyjnych za pobór wody i odprowadzenie cieków, podatku od nieruchomości oraz opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Fundacja zobowiązana była również do ubezpieczenia lokalu od ognia i zdarzeń losowych. Lokal miał być wykorzystywany wyłącznie w celach statutowych Fundacji, związanych z ochroną zwierząt. (fakt bezsporny). Fundacja realizuje działalność pożytku publicznego w sferze ochrony zwierząt i ekologii. Utrzymuje się z własnych środków, nie pobiera dotacji, a jej działalność jest finansowana przez jej członków. (dowody: wydruk informacji z KRS – k. 13 – 15 v., przesłuchanie przedstawiciela pozwanej – k. 154 – 155). W związku ze stwierdzonymi wadami technicznymi użyczanego lokalu użytkowego, Gmina Miasta L. złożyła oświadczenie o wypowiedzeniu Umowy użyczenia datowane na 22 kwietnia 2024 roku. (dowód: kserokopia pisma z 22.04.2024 r. – k. 10 – 10 v.). Korespondencja skierowana została do pozwanej Fundacji na adres wynikający z Umowy oraz z Krajowego Rejestru Sądowego, to jest Trakt X. (...) 299 w L. . Korespondencja powróciła do nadawcy z adnotacją „niepodjęta w terminie”. (dowód: kserokopia potwierdzenia nadania i zwrotnego potwierdzenie odbioru – k. 11 – 12, informacja z KRS – k. 13 – 15). 17 września 2024 roku, po upływie wyznaczonego terminu do opuszczenia lokalu, Dział (...) i (...) wezwał pisemnie Fundację do opróżnienia i wydania lokalu. Wezwanie zawierało żądanie niezwłocznego protokolarnego przekazania zwolnionego i opróżnionego lokalu do Działu (...) (...) . (dowód: kserokopia pisma z 17.09.2024 r. – k. 16). Korespondencja skierowana została do pozwanej Fundacji na adres wynikający z Umowy oraz z Krajowego Rejestru Sądowego, to jest Trakt X. 299 w L. . Korespondencja powróciła do nadawcy z adnotacją „niepodjęta w terminie”. (dowód: kserokopia potwierdzenia nadania i zwrotnego potwierdzenie odbioru – k. 17 – 18, informacja z KRS – k. 13 – 15). Fundacja nie wydała Gminie Miasta L. użyczonej nieruchomości. (fakt bezsporny). 3. Ocena dowodów. Dokonując rekonstrukcji stanu faktycznego, Sąd oparł się na dowodach w postaci kserokopii dokumentów załączonych do akt sprawy, do których odpowiednio stosuje się przepisy dotyczące dowodów z dokumentów ( art. 308 kpc ). Ich autentyczność i prawdziwość nie budziła wątpliwości. Dowody te nie były również kwestionowane przez strony. Podkreślić należy, że o ile dowody z określonych dokumentów w formie niepoświadczonych kserokopii nie stanowią dowodów w rozumieniu przepisów art. 244 i 245 kpc , o tyle nie są one pozbawione mocy dowodowej w znaczeniu przepisu art. 232 kpc . Kserokopia niepotwierdzona za zgodność z oryginałem co do zasady nie jest dokumentem, jednak stanowi część materiału dowodowego i może stanowić środek przydatny do ustalenia treści pisemnego dokumentu, w sytuacji, gdy z przyczyn faktycznych uzyskanie dostępu do oryginału, odpisu lub wypisu, zrównanego w skutkach z oryginałem, nie jest możliwe dla strony, a także dla sądu. W sytuacji braku możliwości przedstawienia oryginałów dokumentów posłużenie się niepotwierdzoną kopią nie stanowi obejścia przepisów regulujących przeprowadzenie dowodu z dokumentów, pozwoli bowiem na ustalenie, czy taki dokument istniał, od kogo pochodził i jaką miał treść. Postanowieniem z 27 stycznia 2026 roku Sąd dopuścił dowód z przesłuchania pozwanej, w imieniu której zeznania złożyła Prezes Zarządu – M. O. . W toku przesłuchania, przedstawicielka pozwanej Fundacji nie negowała fundamentalnych faktów w postaci zawarcia Umowy użyczenia, przedmiotu Umowy, możliwości wypowiedzenia tej Umowy przez każdą ze stron, w tym również tego, że Umowa została zawarta na czas oznaczony do 31 grudnia 2024 roku. Twierdzenia przedstawicielki Fundacji sprowadzały się głownie do kwestii związanej ze stanem technicznym lokalu użytkowego, co nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nie ulega wątpliwości, że powódka oparła swoje roszczenie na przepisach dotyczących umowy użyczenia. Pozwana Fundacja, w imieniu której działała M. O. nie próbowała natomiast nawet wykazać, że przysługuje jej względem powódki prawo do dalszego korzystania z nieruchomości. Co jednak najistotniejsze – próby obalenia przez pozwaną przyczyny wypowiedzenia Umowy użyczenia okazały się nieskuteczne, bowiem pełnomocnik powódki słusznie wskazał, że umowa użyczenia miała charakter terminowy do 31 grudnia 2024 roku, zatem w chwili, w której Sąd zamknął rozprawę, pozwana – nawet przy przyjęciu nieskuteczności wypowiedzenia – nie miała tytułu prawnego do władania sporną nieruchomością. Postanowieniem z 27 stycznia 2026 roku Sąd na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2 i 5 kpc pominął dowód z zeznań świadka I. L. , J. W. , P. Ł. oraz D. Ł. . Teza dowodowa, którą pozwana zakreśliła we wniosku dowodowym z 09 grudnia 2025 roku okazała się całkowicie irrelewantna z punktu widzenia prowadzonego procesu o wydanie nieruchomości na skutek wygaśnięcia umowy użyczenia. Poza przedmiotem sporu pozostawała kwestia zaproponowania pozwanej Fundacji przez Gminę Miasta L. innego lokalu użytkowego. Sąd nie zajmował się w ramach przedmiotowego procesu stanem użytkowym spornego lokalu oraz kwestią związaną z rozmowami prowadzonymi przez pozwaną z Gminą Miasta L. (vide: k. 117). Kwestie te, choć z całą pewnością doniosłe społecznie z uwagi na charakter prowadzonej przez pozwaną działalności, to jednak okazały się całkowicie nieistotne w sprawie. Postanowieniem z 27 stycznia 2026 roku Sąd na podstawie art. 235 2 § 1 pkt 2 i 5 kpc pominął dowód z opinii biegłego sądowego. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostawał fakt stanu technicznego spornego lokalu oraz przyczyny doprowadzenia lokalu do takiego stanu. Sprawa dotyczyła wydania lokalu użytkowego, a pozwana Fundacja winna była w toku procesu wykazać, że przysługuje jej względem powódki skuteczne prawo do zajmowania spornego lokalu. Przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego przy tak zakreślonej tezie dowodowej prowadziłoby wyłącznie do przedłużenia postępowania, które i tak trwało już od 12 lutego 2025 roku. Postanowieniem z 27 stycznia 2026 roku Sąd oddalił wniosek pozwanej o zobowiązanie powódki do złożenia dokumentów dotyczących stanu technicznego spornego budynku. Po pierwsze, pozwana Fundacja nie sprecyzowała o jakie dokumenty chodzi, a Gmina Miasta L. wprost wskazała, że stan techniczny lokalu użytkowego ustaliła w oparciu o ekspertyzę techniczną załączoną do akt sprawy. Po drugie, zdaniem Sądu dokumenty te nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Po trzecie, zgodnie z przepisem art. 232 kpc , strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Proces cywilny ma charakter kontradyktoryjny, zatem Sąd – nawet na wniosek strony przeciwnej – nie może zmuszać strony powodowej do przedłożenia dowodów, których jako inicjator procesu nie chce składać. Wszelkie dowody załączone przez pozwaną do pisma procesowego z 09 grudnia 2025 roku nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Dowody przedłożone przez pozwaną dotyczyły konfliktu przedstawicieli pozwanej Fundacji z przedstawicielami Gminy Miasta L. . Fakt ten nie miał znaczenia przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie. Podobnie rzecz się miała w odniesieniu do pism skierowanych do pozwanej Fundacji a dotyczących kradzieży energii elektrycznej z lokalu użytkowego będącego przedmiotem sporu. Końcowo podkreślenia wymaga, że Sąd miał na uwadze fakt, że pozwana nie jest reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wobec czego przedstawicielka pozwanej Fundacji wielokrotnie została pouczona o jej uprawnieniach procesowych, w tym o ciężarze dowodowym, który spoczywa na pozwanej. Na rozprawie w dniu 25 listopada 2025 roku (vide: k. 109) przewodniczący pouczył pozwaną o możliwości złożenia wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, ciężarze dowodu wynikającym z art. 6 kc i art. 232 kpc , czego wyrazem było pismo procesowe datowane na 09 grudnia 2025 roku wniesione przez pozwaną (vide: k. 115). 4. Ocena prawna powództwa. Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii formalnych to wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem z 25 listopada 2025 roku (vide: k. 108) Sąd oddalił wniosek pełnomocnika powódki o sprostowanie wyroku zaocznego z 25 czerwca 2025 roku. Sprostowanie wyroku nie może nigdy prowadzić do zmiany samego rozstrzygnięcia sporu, nie może więc dotyczyć treści i rozmiarów świadczenia lub ustalenia prawa. Wprawdzie może się zdarzyć, że konkretne rozstrzygnięcie zawarte w wyroku zawiera błąd będący wynikiem pomyłki i nie jest zgodne z intencją składu sędziowskiego, jednak tego rodzaju błąd może być naprawiony albo w trybie wniosku o uzupełnienie wyroku, albo w trybie zaskarżenia w toku instancji, nie zaś w trybie sprostowania orzeczenia. Zdaniem Sądu zakres sprostowania, o które wnioskował pełnomocnik powódki był niedopuszczalny, bowiem zmierzał do ingerencji sądu w merytoryczną treść rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku wydania wyroku zaocznego. Sąd uwzględnił w wyroku zaocznym żądanie powódki w całości w takim kształcie, jaki wynikał z treści pozwu z 30 stycznia 2025 roku. To, że powódka dochodziła w ramach pozwu wyłącznie wydania lokalu użytkowego położonego przy (...) w L. bez przynależnych do niego części (...) jest prawnie dozwolone, a ewentualne rozszerzenie powództwa winno nastąpić w trybie art. 193 kpc , a nie w drodze sprostowania orzeczenia. Fakty sporne i bezsporne. Poza sporem w sprawie pozostawał fakt zawarcia Umowy użyczenia datowanej na 09 grudnia 2019 roku. Strony nie pozostawały również w sporze co do tego, że Umowa została zawarta na czas oznaczony do 31 grudnia 2024 roku oraz, że z uwagi na upływ terminu – Umowa z końcem wyżej wspomnianego termin wygasła. Osią sporu w sprawie pozostawała natomiast skuteczność jednostronnego oświadczenia woli Gminy Miasta L. w przedmiocie wypowiedzenia Umowy datowanego na 22 kwietnia 2024 roku. Pozwana kwestionowała przyczynę wypowiedzenia wskazując, że w dacie złożenia oświadczenia woli budynek, który zajmowała pozwana Fundacja nie był w stanie technicznym, który umożliwiał powódce wypowiedzenie Umowy. Nadto, pozwana Fundacja w toku procesu podniosła szereg argumentów dotyczących konfliktu pozwanej z przedstawicielami Gminy Miasta L. . Podstawa prawna powództwa. Na wstępie podkreślenia wymaga, że powódka nie sprecyzowała jednoznacznie podstawy prawnej, na podstawie której domagała nakazania pozwanej opróżnienia i wydania lokalu niemieszkalnego (użytkowego) położonego w L. przy (...) . Niemniej, na podstawie literalnego brzmienia sformułowanego w punkcie pierwszym petitum pozwu żądania oraz z całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym również z treści późniejszym pism procesowych, Sąd doszedł do wniosku, że uprawnienie to, powódka upatrywała w przepisie art. 222 § 1 kc. Nie ulega przy tym wątpliwości, że powódka mogła dochodzić tak sformułowanego żądania zarówno na podstawie przepisów dotyczących prawa własności (roszczenie windykacyjne – art. 222 § 1 kc ), jak i na podstawie przepisów dotyczących umów (roszczenie o wydanie na skutek wygaśnięcia umowy użyczenia – art. 710 i 718 § 1 kc ). Sąd, chcąc zapewnić powódce jak najpełniejsze prawo do własności spornej nieruchomości oparł swoje rozstrzygnięcie na wyżej wspomnianym przepisie przewidującym roszczenie windykacyjne ( art. 222 § 1 kc ). Zgodnie z przepisem art. 222 § 1 kc właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą. Przez windykację właściciel jest chroniony przed trwałym pozbawieniem go prawa do posiadania rzeczy i korzystania z niej. Roszczenia windykacyjne są roszczeniami rzeczowymi a nie obligacyjnymi, a ich cechą charakterystyczną jest to, że mogą być kierowane przeciwko każdemu, kto zajmuje rzecz. Nie ma przy tym znaczenia, w jaki sposób dana osoba doszła do zajęcia rzeczy – liczy się tylko fakt posiadania rzeczy bez tytułu prawnego. Przesłankami roszczenia windykacyjnego są: po pierwsze, posiadanie przymiotu właściciela spornej rzeczy, po drugie, fakt, że właściciel nie włada rzeczą nie włada, po trzecie, fakt, że inna osoba – bez skutecznego względem właściciela prawa – włada rzeczą. Ciężar dowodu rozkłada się tak, że strona powodowa występując z roszczeniem z art. 222 § 1 kc musi wykazać, że przysługuje jej prawo własności rzeczy, których wydania się domaga, albowiem to ona z tego faktu wywodzi skutki prawne ( art. 6 kc i art. 232 kpc ). Ponadto, zobowiązana jest udowodnić, że strona pozwana faktycznie włada, będąc nieuprawnionym, jej rzeczą. Z kolei, obrona pozwanego polega na wykazaniu, że przysługuje mu prawo do władania rzeczą. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, że poza sporem pozostawał fakt, że powódce przysługuje prawo własności do spornej nieruchomości lokalowej położonej przy (...) w L. o łącznej powierzchni 73,97 m 2 . Fakt ten nie był kwestionowany przez pozwaną Fundację, która zresztą wielokrotnie w pismach procesowych podnosiła, że Gmina Miasta L. „jest właścicielem spornej nieruchomości”. Niezależnie od powyższego, fakt posiadania przez powódkę przymiotu właściciela ww. nieruchomości wynika również z treści Umowy użyczenia zawartej 09 grudnia 2019 roku (vide: k. 7). Nadto, powódka wykazała również, że pomimo posiadania prawa własności do ww. nieruchomości w chwili obecnej nią nie włada. Fakt ten pozostawał zresztą w sprawie niesporny, bowiem pozwana Fundacja również kilkukrotnie w toku procesu podnosiła, że w chwili obecnej zajmuje sporną nieruchomość wykonując swoją statutową działalność ( art. 230 kpc ). Co zaś tyczy się trzeciej przesłanki wynikającej z art. 222 § 1 kc to wskazać należy, że zdaniem Sądu pozwana Fundacja nie wykazała, że przysługuje jej względem powódki skuteczne prawo do władania sporną nieruchomością. Zgodnie z § 10 ust. 1 Umowy z 09 grudnia 2019 roku każdej ze stron przysługiwało prawo do wypowiedzenia Umowy użyczenia z trzymiesięcznym okresem wypowiedzenia, ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego. W treści pisma powódki datowanego na 22 kwietnia 2024 roku, w którym zawarto jednostronne oświadczenie w przedmiocie wypowiedzenia Umowy, powódka co prawda powołała się na przyczynę wypowiedzenia w postaci złego stanu technicznego lokalu, jednakże nie ulega wątpliwości, że powódka nie wypowiedziała Umowy ze skutkiem natychmiastowym korzystając z prawa wynikającego z § 10 ust. 2 Umowy (vide: k. 8 v), a jedynie skorzystała z normalnego trybu wypowiedzenia z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia (§ 10 ust. 1 Umowy). Powyższe prowadzi do jednoznacznego wniosku, że analiza przyczyny wypowiedzenia Umowy użyczenia oraz próby podważenia tej przyczyny przez pozwaną Fundacją były irrelewantne z punktu widzenia toczącego się procesu. Strony przewidziały bowiem obustronne prawo do wypowiedzenia Umowy w każdym czasie, bez podania konkretnych przyczyn z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia. Wbrew twierdzeniom pozwanej, zdaniem Sądu powódka skutecznie złożyła oświadczenie woli w przedmiocie wypowiedzenia Umowy użyczenia. Pismo datowane na 22 kwietnia 2024 roku zostało nadane za pośrednictwem listu poleconego na adres Fundacji wynikający z Krajowego Rejestru Sądowego. Adres do korespondencji wynikał również z treści samej Umowy, która jednocześnie obligowała pozwaną - w przypadku zmiany adresu do korespondencji – do zawiadomienia o tym fakcie powódki (§ 7 ust. 1 pkt 12 Umowy). Skoro pozwana zaniechała temu obowiązkowi, to też zdaniem Sądu negatywne konsekwencje obciążają wyłącznie pozwaną. Pozwana nie sprostała obowiązkowi wynikającemu z Umowy. Powódka przesyłając wypowiedzenie Umowy na adres siedziby Fundacji ( (...) N. (...) w L. ) wypełniła swój obowiązek umowny, a jednocześnie w myśl przepisu art. 61 § 1 kc umożliwiła przedstawicielowi pozwanej zapoznanie się z treścią pisma najpóźniej w dniu następującym po pierwszej awizacji, to jest 03 maja 2024 roku (vide: k. 11). Tylko na marginesie należy podkreślić, że nawet w przypadku, gdy powyższa argumentacja odnośnie do skuteczności wypowiedzenia Umowy nie zostanie podzielona przez którąkolwiek ze stron, to nie ulega wątpliwości, że z dniem 31 grudnia 2024 roku Umowa użyczenia datowana na 09 grudnia 2019 roku – zgodnie z § 3 ust. 2 – wygasła. Zgodnie natomiast z przepisem art. 316 § 1 kpc po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok, biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy; w szczególności zasądzeniu roszczenia nie stoi na przeszkodzie okoliczność, że stało się ono wymagalne w toku sprawy. Rozprawa została zamknięta 27 stycznia 2026 roku (vide: k. 154) i w tym też dniu Umowa użyczenia wygasła na skutek upływu czasu, na który została zawarta. Wszystkie powyższe argumenty dowodzą jednoznacznie, że powódka opierając swoje żądanie na podstawie art. 222 § 1 kc wykazała zasadność powództwa. Pozwana nie zaoferowała w toku procesu żadnego dowodu, z którego wynikałoby jej kontruprawnienie do władania rzeczą. Pozwana nie zdołała chociażby wykazać, że strony zawarły jakikolwiek aneks do umowy, z którego wynikałby fakt przedłużenia Umowy użyczenia z 09 grudnia 2019 roku. Kwestia związana ze składanymi przez Gminę Miasta L. obietnicami dotyczącymi zaproponowania innego lokalu użytkowego są irrelewantne z punktu widzenia procesu cywilnego o wydanie lokalu użytkowego. Analiza przedstawionych przez pozwaną zarzutów i dowodów nie stanowiła przeszkody dla uwzględnienia powództwa. Zarzuty dotyczące przyczyn stanu technicznego budynku, odpowiedzialności za zaniedbania Gminy Miasta L. , działań osób trzecich są irrelewantne wobec wygaśnięcia Umowy użyczenia i zajmowania lokalu bez tytułu prawnego. Raz jeszcze przypomnieć należy, że z treści art. 6 kc , o którym pozwana była wielokrotnie pouczana wynika, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Także w myśl art. 232 kpc strony mają obowiązek wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Jest to wyrazem zasady, iż to strony powinny być zainteresowane wynikiem postępowania oraz że to one dysponują przedmiotem postępowania m.in. poprzez powoływanie i przedstawianie Sądowi wybranych przez siebie dowodów. Zaprzeczenie dokonane przez stronę procesową powoduje, że istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności stają się sporne i muszą być udowodnione. W razie ich nieudowodnienia Sąd oceni je na niekorzyść strony, na której spoczywał ciężar dowodu, chyba że miał możność przekonać się o prawdziwości tych twierdzeń na innej podstawie. Strona pozwana nie przedstawiła w zasadzie żadnych dowodów, które byłby istotne pod względem procesowym. E. ubocznie należy również podkreślić, że powództwo podlegałoby uwzględnieniu również w oparciu o przepisy dotyczące umowy użyczenia. W myśl przepisu art. 718 § 1 kc , po zakończeniu użyczenia biorący do używania obowiązany jest zwrócić użyczającemu rzecz w stanie niepogorszonym (…). Skoro strony przewidziały w Umowie prawo do wypowiedzenia Umowy z każdej przyczyny z zachowaniem trzymiesięcznego terminu wypowiedzenia, to uznać należy, ze najpóźniej z dniem 31 sierpnia 2024 roku – na podstawie złożonego przez powódkę oświadczenia – Umowa wygasła. Od dnia następującego, pozwana była zobowiązana w myśl przepisu art. 718 § 1 kc oraz w związku z § 11 ust. 1 Umowy do zwrócenia Gminie Miasta L. przedmiotu użyczenia, czego do dnia zamknięcia rozprawy nie uczyniła. Końcowo wskazać należy, że oddalenie powództwa windykacyjnego na podstawie art. 5 kc może nastąpić tylko wyjątkowo, a podstawowym środkiem reakcji w razie okoliczności przemawiających przeciwko natychmiastowemu opuszczeniu lokalu przez pozwaną jest odroczenie obowiązku wydania rzeczy. W oparciu o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a także ustalone na jego podstawie okoliczności faktyczne, Sąd doszedł do przekonania, iż nie było podstaw do zastosowania normy art. 5 kc , której skutkiem byłoby nieudzielanie ochrony żądaniu, z którym w sprawie wystąpiła strona powodowa. Jest to norma o charakterze wyjątkowym i można ją zastosować jedynie w sytuacji, gdy w innej drodze nie można zabezpieczyć interesu osoby zagrożonej wykonaniem prawa podmiotowego drugiej osoby. Z kolei istotą prawa cywilnego jest strzeżenie praw podmiotowych, w niniejszej sprawie prawa własności,. Wobec czego rozstrzygnięcia prowadzące do redukcji tych praw wymagają ostrożności, a także wszechstronnej oceny całokształtu okoliczności w ścisłym powiązaniu z konkretnym stanem faktycznym. Jak z kolei podkreśla się w judykaturze, zasady współżycia społecznego ujęte w art. 5 kc należy traktować jako normę ogólne odnoszącą się do wszystkich możliwych przypadków, gdy powoływanie się na prawo podmiotowe nie stanowi jego wykonywania, lecz nadużywanie, które nie jest społecznie aprobowane i z związku z tym nie korzysta z ochrony. Nie umknęło uwadze, że sytuacja pozwanej Fundacji jest trudna, jednakże to pozwana naruszyła zasady współżycia społecznego, poprzez zaniechanie zwrócenia lokalu użytkowego przez przeszło ponad rok od wygaśnięcia Umowy użyczenia. W ocenie Sądu działanie pozwanej było w pełni świadome i przemyślane. Pozwana na żadnym etapie procesu nie przedstawiła dowodów, które mogłyby pozwolić Sądowi na oddalenie powództwa w oparciu o zasady współżycia społecznego. Nie przedłożyła dowodów na fakt posiadania zwierząt pod swoją opieką oraz na fakt ilości tych zwierząt. Nadto, pozwana nie wykazała również swojej sytuacji finansowej, która mogłaby pozwolić Sądowi chociażby na odroczenie wydania lokalu na czas oznaczony w przyszłości. Pozwana nie udowodniła również w sposób niebudzący wątpliwości, że nawiązywała jakiekolwiek próby porozumienia z Gminą Miasta L. , a z treści pism przedłożonych do akt sprawy przez pozwaną wynika, że postawa przedstawicieli pozwanej względem pracowników Gminy Miasta L. była niewłaściwa. Mając na względzie powyższe, Sąd w pkt 2. wyroku na podstawie art. 347 kpc i art. 222 § 1 kc utrzymał zaskarżony wyrok zaoczny w całości w mocy. W pkt 1. wyroku Sąd uchylił postanowienie z 25 listopada 2025 roku w przedmiocie zawieszenia rygoru natychmiastowej wykonalności. Utrzymanie w mocy wyroku zaocznego w ocenie Sądu samo przez się nie unicestwia poprzedniego zawieszenia rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego wyrokowi zaocznemu. Aby organ egzekucyjny mógł wykonać orzeczenie, musi być uchylona poprzednia decyzja wstrzymująca wykonalność tego orzeczenia. 5. Koszty procesu. Utrzymując wyrok zaoczny z 25 czerwca 2025 roku w całości w mocy, Sąd jednocześnie podtrzymał rozstrzygnięcie co do kosztów procesu zawarte w pkt 2. wyroku zaocznego (vide: k. 44). Zgodnie z przepisem art. 348 kpc , koszty rozprawy zaocznej i sprzeciwu ponosi pozwany, choćby następnie wyrok zaoczny został uchylony, chyba że niestawiennictwo pozwanego było niezawinione lub że nie dołączono do akt nadesłanych do sądu przed rozprawą wyjaśnień pozwanego. Sąd rozstrzygnął zatem o kosztach procesu w oparciu o przepis art. 98 § 1 kpc i art. 99 kpc , obciążając nimi w całości pozwaną jako stronę przegrywającą proces. Powódka poniosła koszty procesu w łącznej wysokości 470,00 złotych, na którą składały się opłata sądowa od pozwu w wysokości 200,00 złotych i koszty zastępstwa procesowego w wysokości 270,00 złotych zgodnie z § 2 pkt 2 i § 7 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. O odsetkach od kosztów procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 1 kpc . Wniosek pozwanej o nieobciążanie kosztami jej kosztami procesu na podstawie art. 102 kpc nie mógł przy tym odnieść zamierzonego skutku. Art. 102 kpc statuujący zasadę słuszności jest przejawem tzw. prawa sędziowskiego i może być stosowany wówczas, kiedy okoliczności konkretnej sprawy dają po temu podstawy, tj. gdy zasądzenie kosztów na rzecz wygrywającego przeciwnika w całości, a nawet w części, byłoby sprzeczne z powszechnym odczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego. Jednak ocena sądu, czy zachodzi wypadek szczególnie uzasadniony, o którym mowa w art. 102 kpc ., ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem sądu oraz oceną okoliczności rozpoznawanej sprawy. Pozwana nie wykazała, że w sprawie zaistniała jakaś szczególnie ważna przyczyna, która pozwoliłaby Sądowi skorzystać z uprawnienia wynikającego z wyżej cytowanego przepisu, a Sąd nie znalazł powodów, aby doszukiwać się tych przyczyn z urzędu. Pozwana nie wykazała swojej sytuacji finansowej, nie przedłożyła sprawozdań finansowych ani innych dowodów, z których wynikałby fakt zaistnienia szczególnej okoliczności, o której traktuje ww. przepis. asesor sądowy Ł. C. Sygnatura akt: I C 574/25 ZARZĄDZENIE 1. (...) ; 2. (...) ; 3. (...) . Gdańsk, 04.02.2026 r., asesor sądowy Ł. C.