Orzeczenie · 2025-12-18

I C 566/19

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2025-12-18
SAOSAdministracyjnefinansowanie zadań oświatowychWysokaokręgowy
dotacje oświatoweprzedszkola niepublicznegminaodpowiedzialność odszkodowawczaprawo administracyjneprawo cywilnekoszty postępowaniauzasadnienie

Sprawa dotyczyła roszczenia spółki (...) S.A. przeciwko Gminie P. o zapłatę kwoty stanowiącej różnicę między należną a faktycznie wypłaconą dotacją oświatową za lata 2012-2016. Powódka twierdziła, że J. S., prowadzący niepubliczne przedszkole, otrzymywał dotacje w zaniżonej wysokości, a następnie przeniósł wierzytelność na spółkę. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo. Sąd uznał, że droga sądowa jest dopuszczalna w sprawach o dotacje za okres przed 1 stycznia 2017 r., a spółka posiadała legitymację procesową czynną na podstawie umowy powierniczego przelewu wierzytelności. Kluczową kwestią było jednak wykazanie przesłanki szkody w ramach odpowiedzialności deliktowej (art. 417 k.c.). Sąd stwierdził, że powódka nie przedstawiła dowodów na poniesienie szkody w określonej wysokości, co jest niezbędne do uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego. Sąd podkreślił, że sama niezgodność z prawem działania lub zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej nie jest wystarczająca do zasądzenia odszkodowania; konieczne jest wykazanie szkody i związku przyczynowego. Ponadto, sąd uznał, że uwzględnienie powództwa byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.), gdyż mogłoby prowadzić do nieuzasadnionego wzbogacenia prowadzących niepubliczne przedszkola poprzez podwójne finansowanie tych samych kosztów (np. wyżywienia) – raz z opłat rodziców, a drugi raz z dotacji gminnej. W konsekwencji, sąd oddalił powództwo w całości i orzekł o kosztach postępowania na rzecz pozwanej Gminy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie dopuszczalności drogi sądowej w sprawach o dotacje oświatowe za okres przed 2017 r., konieczność wykazania szkody w ramach odpowiedzialności deliktowej, zasady współżycia społecznego w kontekście dotacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw o dotacje oświatowe za okres przed 1 stycznia 2017 r. i wymaga wykazania szkody.

Zagadnienia prawne (4)

Czy droga sądowa jest dopuszczalna w sprawach o zapłatę zaniżonej dotacji oświatowej za okres przed 1 stycznia 2017 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, droga sądowa jest dopuszczalna, a roszczenie należy rozpatrywać na gruncie odpowiedzialności odszkodowawczej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, które ugruntowało pogląd, że do niewypłaconych części dotacji za okres przed 1 stycznia 2017 r. właściwy jest sąd powszechny, a roszczenie ma charakter odszkodowawczy (art. 417 k.c.).

Czy strona powodowa wykazała przesłankę szkody w ramach odpowiedzialności deliktowej pozwanej Gminy za zaniżenie dotacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, strona powodowa nie wykazała poniesienia szkody w określonej wysokości.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że powódka nie przedstawiła dowodów na poniesienie konkretnego uszczerbku majątkowego wynikającego z niewypłacenia dotacji w pełnej wysokości, co jest warunkiem koniecznym do uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego.

Czy wyliczenia dotacji przez Gminę P. były prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że wyliczenia Gminy były prawidłowe.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na analizie uchwał Rady Gminy i budżetów, stwierdzając, że dotacja została naliczona i wypłacona zgodnie z prawem, bez zaniżenia.

Czy uwzględnienie powództwa o zapłatę zaniżonej dotacji byłoby zgodne z zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uwzględnienie powództwa byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uwzględnienie powództwa mogłoby prowadzić do nieuzasadnionego wzbogacenia prowadzących niepubliczne przedszkola poprzez podwójne finansowanie tych samych kosztów (np. wyżywienia), co jest sprzeczne z art. 5 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie
Strona wygrywająca
Gmina P.

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A.spółkapowódka
Gmina P.organ_państwowypozwana
J. S.osoba_fizycznacedent (wcześniejszy prowadzący przedszkole)

Przepisy (11)

Główne

u.s.o. art. 90 § ust. 1

Ustawa o systemie oświaty

Niepubliczne przedszkola otrzymują dotacje z budżetu gminy.

u.s.o. art. 90 § ust. 2b

Ustawa o systemie oświaty

Dotacje dla niepublicznych przedszkoli przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 75% wydatków bieżących ponoszonych w przedszkolach publicznych w przeliczeniu na jednego ucznia.

u.s.o. art. 90 § ust. 2d

Ustawa o systemie oświaty

Dotacja dla osób prowadzących wychowanie przedszkolne w innych formach przysługuje na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 40% wydatków bieżących ponoszonych na jednego ucznia w przedszkolu publicznym.

k.c. art. 417 § § 1

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej.

Pomocnicze

k.c. art. 353 § § 1

Kodeks cywilny

Definicja zobowiązania.

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.

k.c. art. 361

Kodeks cywilny

Zakres odszkodowania.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Zakaz nadużywania prawa podmiotowego (zasady współżycia społecznego).

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych art. 47

Czynności organu dotującego jako czynności z zakresu administracji publicznej.

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych art. 91 § ust. 2

Przepisy dotychczasowe stosowane do postępowań niezakończonych przed 1 stycznia 2018 r.

u.s.o. art. 90 § ust. 11

Ustawa o systemie oświaty

Czynności związane z przyznaniem dotacji jako czynności z zakresu administracji publicznej (wprowadzone od 1 stycznia 2017 r.).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Strona powodowa nie wykazała szkody w ramach odpowiedzialności deliktowej. • Wyliczenia dotacji przez Gminę były prawidłowe. • Uwzględnienie powództwa byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.). • Brak podwójnego finansowania kosztów (np. wyżywienia).

Odrzucone argumenty

Dotacje wypłacone przez Gminę były zaniżone. • Umowa powierniczego przelewu wierzytelności uprawnia spółkę do dochodzenia roszczenia. • Roszczenie oparte na art. 471 k.c. w zw. z art. 90 ust. 2d u.s.o.

Godne uwagi sformułowania

Szkoda nie jest samo samo nieotrzymanie świadczenia publicznoprawnego w należnej wysokości. • Uwzględnienie powództwa w niniejszej sprawie byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 5 k.c.). • Pokrywanie kosztów wyżywienia dzieci, czy też opłat za zajęcia dodatkowe w ramach czesnego skutkuje tym, że wydatek ten nie mógł być sfinansowany z dotacji. • Środki publiczne, jakie stanowi dotacja, nie mogą zaś stanowić zysku przedsiębiorcy prowadzącego przedszkole.

Skład orzekający

Bożena Chłopecka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalności drogi sądowej w sprawach o dotacje oświatowe za okres przed 2017 r., konieczność wykazania szkody w ramach odpowiedzialności deliktowej, zasady współżycia społecznego w kontekście dotacji."

Ograniczenia: Dotyczy spraw o dotacje oświatowe za okres przed 1 stycznia 2017 r. i wymaga wykazania szkody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego dotacji oświatowych i odpowiedzialności samorządów, z praktycznymi implikacjami dla placówek niepublicznych i ich prowadzących.

Gmina wygrała spór o miliony złotych dotacji. Czy placówki niepubliczne mogą liczyć na odszkodowanie?

Dane finansowe

WPS: 78 623,45 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst