I C 560/15

Sąd Okręgowy w KrakowieKraków2016-02-25
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
kredytcesja wierzytelnościzbycie przedsiębiorstwaprzejęcie długuodpowiedzialność solidarnakoszty procesu

Sąd Okręgowy zasądził od pozwanej kwotę ponad 103 tys. zł wraz z odsetkami, oddalając jej argumentację o zwolnieniu z długu po sprzedaży przedsiębiorstwa.

Powód dochodził zapłaty ponad 103 tys. zł tytułem niespłaconego kredytu bankowego, który został mu scedowany. Pozwana twierdziła, że nie ponosi odpowiedzialności, ponieważ sprzedała przedsiębiorstwo wraz z portalem internetowym, a nabywca zobowiązał się do spłaty kredytu. Sąd uznał, że zbycie przedsiębiorstwa nie zwalnia z długu wobec wierzyciela, a przejęcie długu wymaga zgody wierzyciela, której brakowało.

Powód, D. N. Fundusz Inwestycyjny, wystąpił z pozwem o zapłatę kwoty 103 270,76 zł wraz z odsetkami przeciwko pozwanej A. Ż., która zawarła umowę kredytu z bankiem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Kredyt nie został w pełni spłacony, a umowa została wypowiedziana. Bank przeniósł wierzytelność na rzecz funduszu. Pozwana argumentowała, że nie ponosi odpowiedzialności, ponieważ sprzedała swoje przedsiębiorstwo wraz z portalem internetowym I. K. (1), która na mocy umowy zobowiązała się do spłaty kredytu. Sąd Okręgowy w Krakowie, po rozpoznaniu sprawy, zasądził od pozwanej całą dochodzoną kwotę wraz z odsetkami. Sąd uzasadnił, że zbycie przedsiębiorstwa nie zwalnia z długu wobec wierzyciela, a odpowiedzialność nabywcy jest solidarna ze zbywcą (art. 554 k.c.). Podkreślono, że przejęcie długu przez osobę trzecią wymaga zgody wierzyciela (art. 519 k.c.), której w tej sprawie zabrakło. Umowa między pozwaną a I. K. (1) w zakresie przejęcia długu została uznana za nieskuteczną wobec wierzyciela, a ewentualne roszczenia z tego tytułu istnieją jedynie w relacji między zbywcą a nabywcą przedsiębiorstwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zbycie przedsiębiorstwa nie zwalnia z długu wobec wierzyciela, a przejęcie długu przez osobę trzecią wymaga zgody wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 554 k.c. wskazujący na solidarną odpowiedzialność zbywcy i nabywcy przedsiębiorstwa za jego zobowiązania oraz na art. 519 k.c. regulujący przejęcie długu, które wymaga zgody wierzyciela. Brak takiej zgody czyni umowę w zakresie przejęcia długu nieskuteczną wobec wierzyciela.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

D. N. z siedzibą w W.

Strony

NazwaTypRola
D. N. z siedzibą w W.spółkapowód
A. Ż.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (14)

Główne

k.c. art. 554

Kodeks cywilny

Nabywca przedsiębiorstwa jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, chyba że w chwili nabycia nie wiedział o tych zobowiązaniach, mimo zachowania należytej staranności. Odpowiedzialność nabywcy ogranicza się do wartości nabytego przedsiębiorstwa. Odpowiedzialności tej nie można bez zgody wierzyciela wyłączyć ani ograniczyć.

k.c. art. 366 § §1

Kodeks cywilny

Kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych.

k.c. art. 519

Kodeks cywilny

Osoba trzecia może wstąpić na miejsce dłużnika, który zostaje z długu zwolniony (przejęcie długu) przez umowę z wierzycielem za zgodą dłużnika, lub przez umowę z dłużnikiem za zgodą wierzyciela. Brak zgody wierzyciela czyni umowę o przejęcie długu bezskuteczną.

Pomocnicze

k.c. art. 353

Kodeks cywilny

k.c. art. 353^1

Kodeks cywilny

k.c. art. 354

Kodeks cywilny

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

k.c. art. 359 § §1

Kodeks cywilny

k.c. art. 481 § §1 i 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 509

Kodeks cywilny

k.c. art. 520

Kodeks cywilny

k.c. art. 521 § §2

Kodeks cywilny

Jeżeli skuteczność umowy o przejęcie długu zależy od zgody wierzyciela, a wierzyciel zgody odmówił, strona, która według umowy miała przejąć dług, jest odpowiedzialna względem dłużnika za to, że wierzyciel nie będzie od niego żądał spełnienia świadczenia.

k.c. art. 392

Kodeks cywilny

Jeżeli osoba trzecia zobowiązała się przez umowę z dłużnikiem zwolnić go od obowiązku świadczenia, jest ona odpowiedzialna względem dłużnika za to, że wierzyciel nie będzie od niego żądał spełnienia świadczenia.

k.c. art. 98

Kodeks cywilny

Podstawa prawna zasądzenia kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zbycie przedsiębiorstwa nie zwalnia z długu wobec wierzyciela. Przejęcie długu przez osobę trzecią wymaga zgody wierzyciela. Brak zgody wierzyciela na przejęcie długu czyni umowę w tym zakresie nieskuteczną wobec wierzyciela.

Odrzucone argumenty

Pozwana nie ponosi odpowiedzialności za kredyt, ponieważ sprzedała przedsiębiorstwo, a nabywca zobowiązał się do jego spłaty.

Godne uwagi sformułowania

Fakt zbycia przedsiębiorstwa przez dłużnika nie powoduje zwolnienia go z zobowiązania związanego z tym przedsiębiorstwem względem wierzyciela. Odpowiedzialności tej nie można bez zgody wierzyciela wyłączyć ani ograniczyć. Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego nie doszło do żadnej umowy przejęcia długu. Wierzyciel nie zawarł żadnej umowy, ani nie wyraził żadnej zgody.

Skład orzekający

Zygmunt Drożdżejko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za długi przy zbyciu przedsiębiorstwa oraz wymogów skutecznego przejęcia długu."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy wierzyciel nie wyraził zgody na przejęcie długu przez nabywcę przedsiębiorstwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje sprzedaży firmy i przenoszenia zobowiązań, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym. Wyjaśnia, dlaczego zgoda wierzyciela jest kluczowa.

Sprzedałeś firmę, ale dług pozostał? Sąd wyjaśnia, kiedy odpowiadasz za zobowiązania po transakcji.

Dane finansowe

WPS: 103 270,76 PLN

zapłata: 103 270,76 PLN

odsetki: 102 701,96 PLN

koszty zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej: 3651 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 560/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSR del. Zygmunt Drożdżejko Protokolant: Karolina Lipka po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 r. w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa D. N. z siedzibą w W. przeciwko A. Ż. o zapłatę I. zasądza od pozwanej A. Ż. na rzecz strony powodowej D. (...) N. (...) z siedzibą w W. kwotę 103 270, 76 zł (sto trzy tysiące dwieście siedemdziesiąt złotych i siedemdziesiąt sześć groszy) oraz odsetki od kwoty 102 701,96 zł w wysokości ustawowej od dnia 24 listopada 2014 r. do dnia 31 grudnia 2015 r., a od dnia 01 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty w wysokości ustawowej za opóźnienie; II. zasądza od pozwanej A. Ż. na rzecz strony powodowej D. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą w W. kwotę 3 651 zł (trzy tysiące sześćset pięćdziesiąt jeden złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa; III. kosztami sądowymi w całości obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt I C 560/15 UZASADNIENIE wyroku z dnia 25 lutego 2016r. Powód D. (...) N. (...) w W. wystąpił przeciwko pozwanej A. Ż. z pozwem o zapłatę kwoty 103 270,76 zł z odsetkami od kwoty 102 701,96 zł od dnia 24.11.2014r. W uzasadnieniu wskazano, że pozwana zawarła umowę kredytowa z (...) Bank S.A. w W. . Kredyt nie został spłacony w całości. Umowa została wypowiedziana i kwota dochodzona pozwem stanowi aktualną wysokości zadłużenia. I. (...) zawarł umowę cesji z powodem i dlatego powód dochodzi roszczenia. W sprawie został wydany nakaz zapłaty. Pozwana złożyła sprzeciw od nakazu. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa podnosząc, że kredyt związany był z prowadzonym przez nią przedsiębiorstwem. Zawarła umowę zbycia przedsiębiorstwa i nabywcą została I. K. (1) , która zobowiązała się do spłaty kredytu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 13.04.2011r. (...) Bank S.A. w W. oraz pozwana A. Ż. zawali umowę kredytu (...) Kredyt został zawarty przez pozwaną w ramach prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą (...) . Pozwana pod tą nazwą prowadziła portal społecznościowy w internecie. W dniu 17.02.2012r. pozwana zawarła umowę z I. K. (1) , która została nazwana „umowa przedwstępna”. Przedmiotem tej umowy była sprzedaż przedsiębiorstwa dotyczącego prowadzenia portalu społecznościowego w internecie (...) . Mimo nazwy „umowa przedwstępna” faktycznie na podstawie tej umowy doszło do przeniesienia przedsiębiorstwa. W szczególności cały portal został przeniesiony na serwery zarządzane przez I. K. (1) . Została również zapłacona część ceny. Na podstawie tej umowy I. K. (1) zobowiązała się – na zasadzie art. 392 kc – do spłaty zaciągniętego przez A. Ż. kredytu (...) . Pozwana regularnie spłacała kredyt do czasu zbycia przedsiębiorstwa. Później początkowo I. K. (1) również spąłcała kredyt. Po jakimś czasie przestała. W efekcie Bank wypowiedział umowę kredytu. W dniu 12.06.2014r. (...) Bank S.A. w W. zawarł z D. N. (...) w W. umowę o przeniesieniu wierzytelności na podstawie której Bank przeniósł na powoda wierzytelności względem pozwanej wynikającą z umowy kredytu (...) Bank nie był informowany o zbyciu przedsiębiorstwa i nie wyrażał on zgody na przeniesienie przez dłużnika zobowiązania na osobę trzecią. Dowód: umowa kredytu k. 62-63; Umowa k.23-28; Zawiadomienia k.58-59; Ostateczne wezwanie k.60-61; Wypowiedzenie k.72-75; Tytuł wykonawczy wystawiony na rzecz (...) Bank S.A. k.64-65; W. z ksiąg rachunkowych k.52; Umowa przelewu wierzytelności k.67-71, zeznania pozwanej A. Ż. k. Obecny stan zadłużenia pozwanej to kwota103 270,76 zł z odsetkami od kwoty 102 701,96 zł od dnia 24.11.2014r. Dowód: okoliczność bezsporna. Ocena dowodów: Sąd dał wiarę zeznaniom pozwanej, ponieważ są spójne i logiczne. Znajdują potwierdzenie w pozostałym zgromadzonym materiale dowodowym oraz są zgodne z zasadami doświadczenia życiowego. W szczególności sąd dał wiarę, że umowa nazwana „umowa przedwstępna” w rzeczywistości była umową ostateczną i przeniosła przedsiębiorstwo pozwanej portal (...) na rzecz I. K. (1) . Sąd dał wiarę zgromadzonym dokumentom, ponieważ ich prawdziwość nie była kwestionowana. I Sąd zważył co następuje: Pozew jest uzasadniony. Fakt i wysokość zadłużenia nie była kwestionowana. Pozwana kwestionowała swoją odpowiedzialność z uwagi na fakt, że zbyła przedsiębiorstwo i zobowiązanie do spłaty kredytu przejęła I. K. (1) . Zatem istota sporu sprowadzała się do ustalenia czy ta okoliczność wyłącza odpowiedzialność pozwanej. Z tego też względu sąd odstępuje od szczegółowego uzasadnienienia podstawy żądania i jedynie dla formalności wskazuje, że podstawę tą stanowi umowa kredytowa oraz art. 353 kc , 353 1 kc , 354 kc , 471 kc , 359 §1 kc , 481 §1 i 2 kc w związku z art. 509 kc. Fakt zbycia przedsiębiorstwa przez dłużnika nie powoduje zwolnienia go z zobowiązania związanego z tym przedsiębiorstwem względem wierzyciela. Wynika to z art. 55 4 kc , który stanowi, ze nabywca przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa lub gospodarstwa, chyba że w chwili nabycia nie wiedział o tych zobowiązaniach, mimo zachowania należytej staranności. Odpowiedzialność nabywcy ogranicza się do wartości nabytego przedsiębiorstwa lub gospodarstwa według stanu w chwili nabycia, a według cen w chwili zaspokojenia wierzyciela. Odpowiedzialności tej nie można bez zgody wierzyciela wyłączyć ani ograniczyć. Ustawodawca wprost tutaj mówi o zobowiązaniu solidarnym zbywcy i nabywcy przedsiębiorstwa. Zgodnie zaś z art. 366 kc kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników) / §1 /. Aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani / §2 /. Oznacza to, że pozwana jest zobowiązana względem powoda i może on żądać od pozwanej zapłaty całej kwoty. Ponadto należy wskazać, że problemtykę przejęcia długu reguluje art. 519 kc , 520 kc i 521 kc , które stanowią: Art. 519. § 1. Osoba trzecia może wstąpić na miejsce dłużnika, który zostaje z długu zwolniony (przejęcie długu). § 2. Przejęcie długu może nastąpić: 1)przez umowę między wierzycielem a osobą trzecią za zgodą dłużnika; oświadczenie dłużnika może być złożone którejkolwiek ze stron; 2)przez umowę między dłużnikiem a osobą trzecią za zgodą wierzyciela; oświadczenie wierzyciela może być złożone którejkolwiek ze stron; jest ono bezskuteczne, jeżeli wierzyciel nie wiedział, że osoba przejmująca dług jest niewypłacalna. Art. 520. Każda ze stron, które zawarły umowę o przejęcie długu, może wyznaczyć osobie, której zgoda jest potrzebna do skuteczności przejęcia, odpowiedni termin do wyrażenia zgody; bezskuteczny upływ wyznaczonego terminu jest jednoznaczny z odmówieniem zgody. Art. 521. § 1. Jeżeli skuteczność umowy o przejęcie długu zależy od zgody dłużnika, a dłużnik zgody odmówił, umowę uważa się za niezawartą. § 2. Jeżeli skuteczność umowy o przejęcie długu zależy od zgody wierzyciela, a wierzyciel zgody odmówił, strona, która według umowy miała przejąć dług, jest odpowiedzialna względem dłużnika za to, że wierzyciel nie będzie od niego żądał spełnienia świadczenia. Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego nie doszło do żadnej umowy przejęcia długu. Wierzyciel nie zawarł żadnej umowy, ani nie wyraził żadnej zgody. Zatem umowę o przeniesieniu przedsiębiorstwa w zakresie przejęcia długu należy uznać za niezawartą – w rozumieniu art. 519 kc. Zatem skutek tej umowy w tym zakresie należy oceniać przez pryzmat art.521 § 2 kc tj. że I. K. (2) jest odpowiedzialna względem pozwanej A. Ż. za to, że wierzyciel nie będzie od niego żądał spełnienia świadczenia. Tak też zobowiązanie do spłaty długu przez I. K. (2) rozumiały strony umowy o przeniesieniu przedsiębiorstwa, ponieważ powołały się na art. 392 kc , który stanowi, że jeżeli osoba trzecia zobowiązała się przez umowę z dłużnikiem zwolnić go od obowiązku świadczenia, jest ona odpowiedzialna względem dłużnika za to, że wierzyciel nie będzie od niego żądał spełnienia świadczenia. Ta okolicznoność ma jednak tylko znaczenie w relacjach pomiędzy I. K. (2) i A. Ż. , a nie w relacjach pomiędzy A. Ż. , a wierzycielem. O kosztach procesu sąd orzekł na zasadzie art. 98 kc. W skład zasądzonych kosztów wchodzi wynagrodzenie pełnomocnika 3600 zł i opłaty skarbowe 51 zł. Sąd nie zasadził od pozwanej kosztów sądowych, ponieważ została ona od nich zwolniona i kosztami sądowymi w całości został obciążony Skarb Państwa. Oznacza to, że po prawomocnym zakończeniu postępowania te koszty zostaną zwrócone powodowi przez Sąd. Mając powyższe na uwadze orzec należało jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI