V Ca 3480/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego, potwierdzając prawo powódki do wstąpienia w stosunek najmu lokalu po zmarłym ojcu.
Powódka A.B. domagała się ustalenia wstąpienia w stosunek najmu lokalu po zmarłym ojcu S.P., który był jego najemcą. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo, opierając się na art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych. Pozwany (...) wniósł apelację, kwestionując fakt, czy S.P. był legalnym najemcą z powodu braku decyzji administracyjnej o przydziale lokalu. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając, że dokumenty najmu i domniemanie faktyczne wskazują na istnienie przydziału, a brak decyzji nie dyskwalifikuje prawa najmu.
Sprawa dotyczyła ustalenia wstąpienia powódki A.B. w stosunek najmu lokalu mieszkalnego po śmierci jej ojca, S.P., który był pierwotnym najemcą. Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia wyrokiem z dnia 21 września 2012 r. (sygn. akt I C 595/12) ustalił, że powódka wstąpiła w stosunek najmu z dniem 24 kwietnia 2001 r. Sąd pierwszej instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych, uznając, że powódka, mieszkając stale z ojcem do chwili jego śmierci, nabyła jego uprawnienia. Pozwany (...) odmówił uregulowania z powódką stosunku najmu, co skłoniło ją do wystąpienia z powództwem o ustalenie. Pozwany wniósł apelację, zarzucając naruszenie wspomnianego przepisu przez jego zastosowanie. Głównym argumentem pozwanego było twierdzenie, że S.P. nie był legalnym najemcą, ponieważ do nawiązania stosunku najmu wymagana była decyzja administracyjna o przydziale lokalu, której brak. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację, oddalił ją. Sąd odwoławczy uznał, że dokumenty przedstawione przez powódkę, zatytułowane „Stwierdzenie przedmiotu i warunków najmu – Umowa o najem lokalu mieszkalnego”, wraz z odręcznym dopiskiem „Obowiązuje od 1 października 1979 r.” na umowie z 1997 r., pozwalają na przyjęcie domniemania faktycznego z art. 231 k.p.c. o istnieniu decyzji o przydziale lokalu. Sąd uznał, że brak odnalezienia decyzji administracyjnych nie może usprawiedliwiać twierdzenia pozwanego o ich niewydaniu. Wobec tego, że nie nastąpiło zdarzenie skutkujące ustaniem stosunku najmu, Sąd Okręgowy uznał, że zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego jest zgodny z prawem i oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. Koszty postępowania apelacyjnego zasądzono od pozwanego na rzecz powódki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, można uznać, że najemca nabył prawo do lokalu, jeśli istnieją dokumenty stwierdzające warunki najmu oraz inne okoliczności wskazujące na istnienie przydziału, nawet jeśli sama decyzja administracyjna nie została odnaleziona.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na domniemaniu faktycznym z art. 231 k.p.c., uznając, że dokumenty najmu i dopisek o dacie obowiązywania umowy wskazują na istnienie decyzji o przydziale, która mogła zaginąć. Brak odnalezienia decyzji nie oznacza jej niewydania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
A. B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. B. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) | inne | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Ustalenie istnienia interesu prawnego w żądaniu ustalenia tytułu prawnego do lokalu.
k.p.c. art. 231
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do przyjęcia domniemania faktycznego o istnieniu decyzji o przydziale lokalu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia apelacji.
Ustawa o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych art. 8 § ust. 1
Przepis regulujący wstąpienie w stosunek najmu po śmierci najemcy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódka stale mieszkała z ojcem do chwili jego śmierci. Dokumenty najmu i dopisek o dacie obowiązywania umowy wskazują na istnienie decyzji o przydziale lokalu. Brak odnalezienia decyzji administracyjnej nie oznacza jej niewydania.
Odrzucone argumenty
S. P. nie był najemcą przedmiotowego lokalu, ponieważ nie wydano decyzji administracyjnej o przydziale. Przedstawione dokumenty nie są wystarczające do ustalenia, że S. P. był najemcą.
Godne uwagi sformułowania
można przyjąć domniemanie faktyczne z art. 231 k.p.c. Okoliczność, że decyzje administracyjne o przydziale lokalu nie odnalazły się, nie może usprawiedliwiać twierdzenia pozwanego, że decyzje takie w ogóle nie zostały wydane.
Skład orzekający
Maria Dudziuk
przewodniczący
Joanna Staszewska
sprawozdawca
Renata Drozd-Sweklej
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie prawa do lokalu po śmierci najemcy w sytuacji niekompletnej dokumentacji administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w momencie śmierci najemcy oraz specyfiki przydziału lokali w tamtym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu prawnego związanego z najmem lokali i dziedziczeniem praw do nich po śmierci najemcy, co jest interesujące dla szerokiego grona prawników i osób wynajmujących mieszkania.
“Czy brak decyzji o przydziale lokalu pozbawia prawa do mieszkania po śmierci rodzica?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V Ca 3480/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie V Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący - SSO Maria Dudziuk Sędziowie SO Joanna Staszewska (spr.) SR del. Renata Drozd-Sweklej Protokolant sekr. sądowy Marta Szczęsna po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2013 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko (...) o ustalenie na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie z dnia 21 września 2012 r., sygn. akt I C 595/12 1. oddala apelację; 2. zasądza od (...) na rzecz A. B. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sygn. akt V Ca 3480/12 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia ustalił, że A. B. z dniem 24 kwietnia 2001 r. wstąpiła w stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku przy ulicy (...) w W. , w miejsce dotychczasowego najemcy S. P. . Wyrok został wydany w oparciu o ustalenie, że w dniu 25 maja 1061 r. S. P. zawarł umowę najmu przedmiotowego lokalu, a następnie w dniu 22 października 1079 r. ponownie zawarł umowę najmu tego samego lokalu. S. P. mieszkał w tym lokalu wraz z córką A. B. , aż do swojej śmierci w dniu (...) r. Pozwany (...) odmówił prośbie powódki o uregulowanie z nią stosunku najmu lokalu po śmierci ojca. Sąd Rejonowy uznał, że wobec odmowy przez pozwanego uregulowania tytułu prawnego powódki do zajmowania lokalu, ma ona interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. w żądaniu ustalenia tego tytułu przez sąd. Materialno prawną podstawę żądania ustalenia wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego po śmierci najemcy, stanowi art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych , który obowiązywał w chwili śmierci najemcy S. P. . Zgodnie z tym przepisem, w razie śmierci najemcy, jego zstępni, wstępni, pełnoletnie rodzeństwo, osoby przysposabiające albo przysposabiane oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu małżeńskim z najemcą, mieszkający z nim stale do chwili jego śmierci, wstępowały w stosunek najmu lokalu oraz nabywały jego uprawnienia i obowiązki związane z tym lokalem, chyba że się tego prawa zrzekły wobec wynajmującego. Zdaniem Sądu Rejonowego, materiał dowodowy, w szczególności wobec niekwestionowania przez pozwanego faktu zamieszkiwania powódki w lokalu w chwili śmierci jej ojca, daje podstawę do stwierdzenia, że powódka na podstawie wyżej powołanego przepisu wstąpiła w stosunek najmu lokalu po swym ojcu. W apelacji o powyższego rozstrzygnięcia pozwany (...) wniósł o zmianę wyroku poprzez oddalenie powództwa, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zarzucając naruszenie art. 8 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych poprzez jego zastosowanie. Uzasadniając zarzut skarżący podniósł, że przedstawione przez powódkę dokumenty stwierdzające przedmiot i warunki najmu lokalu nie są wystarczające dla ustalenia, że S. P. był najemcą przedmiotowego lokalu, bowiem do nawiązania stosunku najmu w tamtym czasie wymagana była decyzja administracyjna, a taka decyzja nie była wówczas wydana. Powódka nie mogła zatem wstąpić w stosunek najmu lokalu, skoro takiego prawa nie posiadał jej ojciec. Powódka wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kosztów procesu za instancję odwoławczą. Sąd Okręgowy rozważył, co następuje: Złożone przez powódkę dokumenty, które Sąd Rejonowy potraktował jako umowy najmu, noszą tytuły „Stwierdzenie przedmiotu i warunków najmu – Umowa o najem lokalu mieszkalnego”. Umowy te zostały zawarte przy wykorzystaniu wzorców umów, jakim wynajmujący na ogół posługiwał się w stosunkach tego rodzaju. W obu tych dokumentach stwierdzono: „Akt ten zostaje sporządzony na czas oznaczony w przydziale lokalu i traci moc z upływem tego terminu lub na wypadek prawomocnego cofnięcia przydziału albo rozwiązania stosunku najmu” (§ 19 umowy z 25 maja 1961 r. k. 3-5 i § 9 umowy z 22 października 1997 r. k. 6-7). Zacytowany zapis umów pozwala na przyjęcia domniemania faktycznego z art. 231 k.p.c. , że przydział lokalu został wydany przed zawarciem tych umów. Za przyjęciem powyższego domniemania faktycznego przemawia także odręcznie napisany na umowie z 22 października 1997 r. nagłówek w brzmieniu „Obowiązuje od 1 października 1979 r.”, co uprawnia do przypuszczeń, że od dnia 1 października 1979 r. obowiązywała decyzja o przydziale lokalu. Twierdzenie pozwanego, że decyzje o przydziale nie zostały wydane jest zatem nieuprawnione. Można natomiast zakładać, że decyzje te zaginęły, skoro żadna ze stron nie przedstawiła ich Sądowi. Okoliczność, że decyzje administracyjne o przydziale lokalu nie odnalazły się, nie może usprawiedliwiać twierdzenia pozwanego, że decyzje takie w ogóle nie zostały wydane. Nieznana jest przyczyna, dla której S. P. dwukrotnie podpisał z wynajmującym umowę stwierdzającą warunki najmu. Ustalenie tej przyczyny nie miało jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż pewne jest, że po zawarciu przez S. P. drugiej z umów, nie nastąpiło zdarzenie, które skutkowałoby ustaniem stosunku najmu. Konkludując należało stwierdzić, że podniesione zarzuty apelacyjne nie mogły lec u podstaw uwzględnienia apelacji, a zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w pełni odpowiada prawu, wobec czego apelacja podlegała oddaleniu, na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł stosownie do art. 98 § 1 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI