I C 517/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo banku o zapłatę, uznając wypowiedzenie umowy kredytu za nieskuteczne z powodu braku wdrożenia procedury restrukturyzacji zadłużenia zgodnie z Prawem bankowym.
Bank (...) S.A. pozwał M. W. i K. W. o zapłatę 3 294,16 zł tytułem zadłużenia z umowy kredytu odnawialnego. Bank wypowiedział umowę z powodu braku spłaty, jednak kurator pozwanych podniósł zarzut niewdrożenia procedury restrukturyzacji z art. 75c Prawa bankowego. Sąd uznał, że bank nie zastosował się do przepisów, które nakazują wezwanie do spłaty i umożliwienie restrukturyzacji przed wypowiedzeniem umowy. W związku z tym, wypowiedzenie uznał za nieskuteczne, a powództwo oddalił.
Powódka (...) Bank (...) S.A. z siedzibą w W. domagała się od pozwanych M. W. i K. W. zapłaty kwoty 3 294,16 zł wraz z odsetkami, wynikającej z umowy kredytu odnawialnego. Bank wypowiedział umowę z powodu braku spłaty zadłużenia. W trakcie postępowania ustanowiono kuratora dla nieznanych z miejsca pobytu pozwanych, który wniósł o oddalenie powództwa. Kurator podniósł kluczowy zarzut dotyczący naruszenia przez bank procedury określonej w art. 75c ustawy Prawo bankowe. Zgodnie z tym przepisem, bank przed wypowiedzeniem umowy kredytu, gdy kredytobiorca jest w opóźnieniu ze spłatą, ma obowiązek wezwać go do zapłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych, oraz poinformować o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Sąd, analizując materiał dowodowy, ustalił, że bank najpierw wypowiedział umowę kredytu, a dopiero po upływie okresu wypowiedzenia wezwał pozwanych do zapłaty i poinformował o możliwości restrukturyzacji. Taka sekwencja działań została uznana przez sąd za wadliwą i niezgodną z bezwzględnie obowiązującym przepisem art. 75c Prawa bankowego. Sąd podkreślił, że procedura restrukturyzacji musi poprzedzać wypowiedzenie umowy i nie może być przeprowadzona po jego złożeniu. W związku z tym, że wypowiedzenie umowy kredytu było nieskuteczne, całe zadłużenie nie stało się wymagalne, a tym samym powództwo banku o zapłatę zostało oddalone. Sąd przyznał również kuratorowi wynagrodzenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wypowiedzenie umowy kredytu jest nieskuteczne, jeśli bank nie wdrożył procedury określonej w art. 75c Prawa bankowego, która nakazuje wezwanie do spłaty i umożliwienie restrukturyzacji przed wypowiedzeniem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 75c Prawa bankowego ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wymaga, aby bank najpierw wezwał kredytobiorcę do zapłaty z możliwością restrukturyzacji, a dopiero potem, w przypadku bezskuteczności, złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy. Sekwencja działań banku w tej sprawie była odwrotna, co czyni wypowiedzenie wadliwym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
Pozwani
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Bank (...) Spółka Akcyjna | spółka | powódka |
| M. W. | osoba_fizyczna | pozwana |
| K. W. | osoba_fizyczna | pozwana |
| A. P. | osoba_fizyczna | kurator |
Przepisy (4)
Główne
pr. bank. art. 75c
Ustawa Prawo bankowe
Przepis nakazuje bankowi wezwanie kredytobiorcy do spłaty z wyznaczeniem terminu nie krótszego niż 14 dni roboczych oraz poinformowanie o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia przed wypowiedzeniem umowy. Procedura ta ma charakter bezwzględnie obowiązujący i musi poprzedzać wypowiedzenie.
Pomocnicze
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej art. 1 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie § § 2 pkt 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewdrożenie przez bank procedury restrukturyzacji zadłużenia zgodnie z art. 75c Prawa bankowego przed wypowiedzeniem umowy kredytu.
Godne uwagi sformułowania
powódka dokonała wypowiedzenia umowy pożyczki w wadliwy sposób, bez wdrożenia procedury wynikającej z przepisu art. 75c ustawy Prawo bankowe. bank nie może swobodnie wypowiedzieć umowy kredytowej, gdy kredytobiorca popadł w opóźnienie ze spłatą kredytu. Procedura wynikająca z art. 75c ustawy nie może być przeprowadzona także po złożeniu oświadczenia o wypowiedzeniu umowy kredytu. Tego w rozpatrywanym przypadku nie było.
Skład orzekający
Jakub Błesiński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Niewłaściwe procedury banków przy wypowiadaniu umów kredytowych i konieczność stosowania art. 75c Prawa bankowego."
Ograniczenia: Dotyczy umów kredytowych zawartych po wejściu w życie art. 75c Prawa bankowego i sytuacji opóźnienia w spłacie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak rygorystyczne są przepisy dotyczące ochrony konsumentów w umowach kredytowych i jak błędy proceduralne banku mogą prowadzić do oddalenia powództwa, nawet przy istniejącym zadłużeniu.
“Bank przegrał sprawę o zapłatę przez błąd proceduralny. Czy Twoja umowa kredytowa jest bezpieczna?”
Dane finansowe
WPS: 3294,16 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 517/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lipca 2022 r. Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: sędzia Jakub Błesiński Protokolant: sekretarz sądowy Paula Milewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2022 roku sprawy z powództwa (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. przeciwko M. W. i K. W. o zapłatę o r z e k a: I. Oddala powództwo. II. Przyznaje A. P. kwotę 360,00 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanych z miejsca pobytu pozwanych, którą nakazuje wypłacić z zaliczki zapisanej pod pozycją 50002973286 sum depozytowych Sądu Rejonowego w Piszu. UZASADNIENIE (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wytoczyła powództwo przeciwko K. W. i M. W. o zapłatę solidarnie kwoty 3 294,16 złotych z odsetkami umownymi za opóźnienie w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP liczonymi od kwoty 2 738,38 zł od dnia 19.11.2020r. do dnia zapłaty. Nadto powódka wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanych solidarnie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że w dniu 28.10.2011r. pomiędzy stronami zawarta została umowa kredytu odnawialnego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym o nr (...) na cele konsumpcyjne w formie limitu kredytowego w kwocie 3 000 zł, który został zaewidencjonowany na rachunku o nr (...) . W związku z brakiem spłaty powstałego zadłużenia, powódka wypowiedziała ww. umowę pismem z dnia 20.09.2017r., co spowodowało, że całe zadłużenie wraz z odsetkami i należnymi opłatami stało się zadłużeniem przeterminowanym i wymagalnym, od którego naliczane są odsetki za opóźnienie we wskazanej wyżej wysokości. Przed wytoczeniem powództwa powódka skierowała do pozwanych wezwanie do zapłaty, jednak pozostało ono bezskuteczne. Zarządzeniem z dnia 12 stycznia 2021 roku Sąd Rejonowy w Piszu na wniosek powódki ustanowił dla nieznanych z miejsca pobytu pozwanych kuratora w osobie A. P. będącej pracownikiem tut. Sądu. Kurator w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu podniósł zarzut nie udowodnienia wdrożenia procedury wynikającej z przepisu art. 75c ustawy Prawo bankowe , tj. poinformowania pozwanych przed wypowiedzeniem umowy kredytu o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Sąd ustalił, co następuje: W dniu 28 października 2011 roku pomiędzy (...) Bankiem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. , a K. W. i M. W. zawarta została umowa kredytu odnawialnego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym o nr (...) na cele konsumpcyjne w formie limitu kredytowego w kwocie 3 000 zł, który został zaewidencjonowany na rachunku o nr (...) . (dowód: umowa kredytu odnawialnego k. 11-14) W związku z brakiem spłaty zadłużenia wymagalnego, wynoszącego na dzień 20 września 2017 roku 3 100,58 złotych, pismem z dnia 20 września 2017 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wypowiedziała ww. umowę kredytu z zachowaniem dwumiesięcznego okresu wypowiedzenia liczonego od dnia następującego po dniu doręczenia tego wypowiedzenia. Jednocześnie Bank poinformował, że brak spłaty zadłużenia wymagalnego przed upływem terminu wypowiedzenia spowoduje, że Bank podejmie czynności w celu uzyskania tytułu wykonawczego. Korespondencja skierowana do K. W. i M. W. na adres zamieszkania wskazany przez nich w umowie kredytu, zawierająca ww. oświadczenie Banku o wypowiedzeniu umowy kredytu, wróciła nieodebrana z placówki pocztowej po dwukrotnym awizowaniu z adnotacją doręczyciela „adresat wyprowadził się”. (dowód: pismo z 20.09.2017r.. wraz z dowodem doręczenia k. 15-16 i 17-18) W związku z wypowiedzeniem umowy kredytu, pismem z 25 stycznia 2018 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wezwała K. W. i M. W. do zapłaty w terminie 7 dni zadłużenia z tytułu umowy kredytu odnawialnego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym o numerze (...) , które na dzień sporządzenia pisma wynosiło 2 964,79 złotych. Jednocześnie Bank poinformował o możliwości złożenia w terminie 7 dni wniosku o zawarcie porozumienia lub umowy ugody, ustalających warunki spłaty zadłużenia. Powyższa korespondencja, wysłana do K. W. i M. W. na adres zamieszkania wskazany przez nich w umowie kredytu, wróciła nieodebrana z placówki pocztowej po dwukrotnym awizowaniu z adnotacją doręczyciela „adresat nie zamieszkuje”. (dowód: pismo z 25.01.2018r. wraz z dowodem doręczenia k. 7-8, 9-10; szczegółowe rozliczenie kredytu w rachunku k. 21-23v) Sąd zważył, co następuje: Roszczenie powódki podlegało oddaleniu. Podkreślić należy, iż żądanie swoje powódka wywodziła z faktu postawienia całego zobowiązania w stan wymagalności w związku z wypowiedzeniem umowy kredytu łączącej ją z pozwanymi, a tym samym winna była wykazać, iż wypowiedzenie to było skuteczne, tym bardziej, że okoliczność ta była kwestionowana przez stronę pozwaną. Zgodnie z art. 75c ust. 1-6 ustawy Prawo bankowe , jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, bank wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych. W wezwaniu, o którym mowa w ust. 1 , bank informuje kredytobiorcę o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Bank powinien, na wniosek kredytobiorcy, umożliwić restrukturyzację zadłużenia poprzez zmianę określonych w umowie warunków lub terminów spłaty kredytu, jeżeli jest uzasadniona dokonaną przez bank oceną sytuacji finansowej i gospodarczej kredytobiorcy. Restrukturyzacja, o której mowa w ust. 1 , dokonywana jest na warunkach uzgodnionych przez bank i kredytobiorcę. Bank, w przypadku odrzucenia wniosku kredytobiorcy o restrukturyzację zadłużenia, przekazuje kredytobiorcy, bez zbędnej zwłoki, szczegółowe wyjaśnienia, w formie pisemnej, dotyczące przyczyny odrzucenia wniosku o restrukturyzację. Przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do umów pożyczek pieniężnych. Zdaniem Sądu, powódka dokonała wypowiedzenia umowy pożyczki w wadliwy sposób, bez wdrożenia procedury wynikającej z przepisu art. 75c ustawy Prawo bankowe . Uwzględniając treść wspomnianego przepisu uznać należy, że bank nie może swobodnie wypowiedzieć umowy kredytowej, gdy kredytobiorca popadł w opóźnienie ze spłatą kredytu. W pierwszej kolejności bank winien doręczyć kredytobiorcy wezwanie oraz odczekać do upływu dodatkowego terminu, wyznaczonego w wezwaniu (nie krótszego niż 14 dni roboczych), na spłatę zadłużenia. Dopiero po upływie tego terminu może złożyć wobec kredytobiorcy oświadczenie woli w sprawie wypowiedzenia umowy kredytowej. W przypadku, gdy powyższe przesłanki nie zostały spełnione, czynność prawna banku polegająca na wypowiedzeniu umowy jest nieważna ( art. 58 § 1 k.c. ). W szczególności nie prowadzi ona do wymagalności wierzytelności banku o spłatę tej części kredytu, co do której kredytobiorca nie pozostawał w opóźnieniu. Procedura wynikająca z art. 75c ustawy nie może być przeprowadzona także po złożeniu oświadczenia o wypowiedzeniu umowy kredytu. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący, tym samym wypowiedzenie umowy kredytu nie może być konwalidowane poprzez późniejsze działania. Wskazany przepis prawa bankowego stanowi w całości przepis semidyspozytywny. Może zostać zmieniony w umowie kredytu albo osobnym porozumieniu jedynie na korzyść kredytobiorcy, na przykład przez wydłużenie terminu na złożenie wniosku w sprawie restrukturyzacji kredytu (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 15.04.2019r. w sprawie V ACa 663/18, L. ; podobnie wyrok Sądu Apelacyjnego w B. z 19.07.2018r. w sprawie I ACa 285/18) . Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy zauważyć, iż powódka w pierwszej kolejności wypowiedziała umowę kredytu z zachowaniem okresu wypowiedzenia, po upływie którego to okresu, pismem z dnia 25 stycznia 2018 roku wezwała pozwanych do zapłaty w terminie 7 dni zadłużenia z tytułu przedmiotowej umowy, informując jednocześnie o możliwości złożenia w terminie 7 dni wniosku o zawarcie porozumienia lub umowy ugody, ustalających warunki spłaty zadłużenia. Podkreślić należy, że od banku jako profesjonalisty należy oczekiwać, aby działania upominawcze były zgodne z dyspozycją art. 75c prawa bankowego i tym samym poprzedzały właściwe wypowiedzenie umowy. Z samej istoty upomnienia wynika, że stanowi ono rodzaj skarcenia, napomnienia, przypomnienia, lecz nie ukarania. Sekwencja oświadczeń powodowego banku powinna być taka, że w pierwszej kolejności winien on wezwać kredytobiorcę do zapłaty, z poinformowaniem o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację, a następnie, w przypadku bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu, złożyć oświadczenie o wypowiedzeniu umowy. Tego w rozpatrywanym przypadku nie było. Mając powyższe na uwadze, uznając roszczenie powódki za niezasadne, na podstawie powołanego przepisu Sąd powództwo oddalił. Na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 09.03.2018r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz.U. z 2018r. poz. 536) w zw. z § 2 pkt 3) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015., poz. 1800 ze zm.), Sąd przyznał kuratorowi A. P. , mając na względzie rodzaj sprawy, stopień jej zawiłości i nakład pracy kuratora, wynagrodzenie w kwocie 360 złotych, które nakazał w całości wypłacić z zaliczki wpłaconej przez powódkę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI