I C 499/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, syndyk masy upadłości PPHU (...) w upadłości likwidacyjnej, domagał się ustalenia nieważności ugody zawartej w dniu 24.10.2012 r. przed Sądem Rejonowym w Oławie (sygn. akt I Ns 490/08). Ugoda ta dotyczyła zniesienia współwłasności nieruchomości położonej w J. pomiędzy P. K., I. K. i M. S. Powód podniósł, że ugoda została zawarta bez zgody nadzorcy sądowego, który sprawował nadzór nad zarządem mieniem upadłego P. K. (właściciela PPHU (...)). Zdaniem powoda, czynność zniesienia współwłasności stanowiła czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu i wymagała zgody nadzorcy sądowego zgodnie z art. 76 ust. 3 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze. Brak takiej zgody skutkował nieważnością czynności na podstawie art. 58 § 1 k.c. Pozwana M. S. uznała powództwo, twierdząc, że P. K. zataił przed nią informację o ogłoszeniu upadłości, a gdyby wiedziała o tym, nie dopuściłaby do zawarcia ugody. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, rozpoznając sprawę, uznał, że uznanie powództwa przez pozwaną M. S. jest skuteczne i nie jest sprzeczne z prawem ani zasadami współżycia społecznego. Sąd podkreślił, że jest związany uznaniem powództwa, chyba że jest ono sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierza do obejścia prawa. W niniejszej sprawie, okoliczności były bezsporne, a ugoda została zawarta z naruszeniem art. 76 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego, co skutkowało jej nieważnością. W odniesieniu do pozwanej I. K., wyrok ma charakter zaoczny, gdyż nie stawiła się ona na rozprawie. Sąd nie zasądził od powoda na rzecz pozwanej M. S. kosztów procesu, mimo jej uznania powództwa. Powołując się na art. 102 k.p.c., sąd uznał, że sprawa ma charakter szczególny, gdzie dla prawidłowego uregulowania stosunku prawnego konieczne jest wydanie wyroku sądowego, a strony zmierzają do tego samego celu. W takich sytuacjach, gdzie wydanie wyroku jest niezbędne, nie można mówić o wygraniu lub przegraniu sprawy w tradycyjnym rozumieniu, a zastosowanie znajdują przepisy o kosztach uwzględniające względy słuszności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących nieważności czynności prawnych w postępowaniu upadłościowym, zwłaszcza gdy wymagana jest zgoda nadzorcy sądowego. Rozstrzygnięcia dotyczące kosztów procesu w sprawach, gdzie wydanie wyroku jest konieczne do uregulowania stosunku prawnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji upadłości z możliwością zawarcia układu i braku zgody nadzorcy na czynność przekraczającą zwykły zarząd. Interpretacja art. 102 k.p.c. w kontekście spraw, gdzie wyrok jest niezbędny do uregulowania stosunku prawnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ugoda sądowa dotycząca zniesienia współwłasności nieruchomości, zawarta przez upadłego bez zgody nadzorcy sądowego, jest ważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ugoda jest nieważna.
Uzasadnienie
Ugoda dotycząca zniesienia współwłasności stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd majątkiem upadłego. Zgodnie z art. 76 ust. 3 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, do jej ważności wymagana jest zgoda nadzorcy sądowego. Brak takiej zgody skutkuje nieważnością czynności prawnej na podstawie art. 58 § 1 k.c.
Czy pozwanemu, który uznał powództwo, ale nie dał powodu do jego wytoczenia, należy się zwrot kosztów procesu, gdy sprawa wymagała wydania wyroku sądowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w takich przypadkach nie obciąża się powoda kosztami procesu, stosując art. 102 k.p.c.
Uzasadnienie
W sprawach, w których dla prawidłowego uregulowania stosunku prawnego konieczne jest wydanie wyroku sądowego (np. ustalenie nieważności czynności prawnej), a strony zmierzają do tego samego celu, nie można mówić o wygraniu lub przegraniu sprawy w tradycyjnym rozumieniu. Przepisy art. 100 i 101 k.p.c. nie mają zastosowania. Sąd powinien zastosować art. 102 k.p.c., uwzględniając względy słuszności i nie obciążając powoda kosztami.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Syndyk masy upadłości PPHU (...) w upadłości likwidacyjnej | inne | powód |
| I. K. | osoba_fizyczna | pozwana |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
| P. K. | osoba_fizyczna | uczestnik ugody |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 58 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
u.p.u.n. art. 76 § ust. 3
Ustawa Prawo upadłościowe i naprawcze
Z chwilą ustanowienia nadzorcy sądowego, na dokonanie czynności przekraczających zwykły zarząd konieczne jest uzyskanie przez upadłego zgody nadzorcy sądowego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd przy rozstrzygnięciu o kosztach procesu może mieć na uwadze względy słuszności - niezależnie od wyniku sprawy.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 213 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że jest ono sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa.
k.p.c. art. 101
Kodeks postępowania cywilnego
Pozwany, który nie dał powodu do wytoczenia sprawy i uznał przy pierwszej czynności procesowej żądanie pozwu, nie ponosi kosztów procesu.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia albo nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, jeżeli ma w tym interes prawny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ugoda zawarta bez zgody nadzorcy sądowego jest nieważna na mocy art. 76 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego oraz art. 58 § 1 k.c. • Czynność zniesienia współwłasności w kontekście upadłości jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i wymaga zgody nadzorcy.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że jest ono sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. • W myśl art. 76 ust. 3 powołanej ustawy z chwilą ustanowienia nadzorcy sądowego, na dokonanie czynności przekraczających zwykły zarząd konieczne jest uzyskanie przez upadłego zgody nadzorcy sądowego. • Brak takiej zgody skutkuje natomiast nieważnością dokonanej czynności prawnej z powodu jej sprzeczności z ustawą ( art. 58 § 1 k.c. ). • W procesach, w których strony zmierzają do tego samego celu i w których ze względu na nakaz ustawowy osiągnięcie wyniku możliwe jest wyłącznie w drodze sądowej (...) nie można mówić o wygraniu bądź przegraniu procesu przez jedną ze stron i dlatego też przepis art. 98 k.p.c. (...) nie ma zastosowania.
Skład orzekający
Agnieszka Hreczańska - Cholewa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nieważności czynności prawnych w postępowaniu upadłościowym, zwłaszcza gdy wymagana jest zgoda nadzorcy sądowego. Rozstrzygnięcia dotyczące kosztów procesu w sprawach, gdzie wydanie wyroku jest konieczne do uregulowania stosunku prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji upadłości z możliwością zawarcia układu i braku zgody nadzorcy na czynność przekraczającą zwykły zarząd. Interpretacja art. 102 k.p.c. w kontekście spraw, gdzie wyrok jest niezbędny do uregulowania stosunku prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii nieważności czynności prawnej w kontekście upadłości, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego i cywilnego. Dodatkowo, rozstrzygnięcie o kosztach procesu pokazuje niuanse stosowania przepisów procesowych.
“Ugoda sądowa nieważna z powodu braku zgody nadzorcy. Syndyk wygrywa sprawę o ustalenie nieważności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.