I C 485/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo spółdzielni mieszkaniowej przeciwko synowi zmarłej lokatorki, który odrzucił spadek, a postępowanie wobec drugiego syna umorzono z powodu braku wniosku o podjęcie postępowania.
Spółdzielnia Mieszkaniowa w P. pozwała P. C. i M. C. (1) o zapłatę 7 881,66 zł zaległego czynszu po zmarłej matce. Pozwany P. C. wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut braku legitymacji biernej, ponieważ odrzucił spadek po matce. Sąd Rejonowy w Piszu oddalił powództwo wobec P. C., uznając jego zarzut za zasadny, gdyż odrzucenie spadku wyłącza go od dziedziczenia i odpowiedzialności za długi. Postępowanie wobec M. C. (1) zostało umorzone z powodu braku wniosku o jego podjęcie po zawieszeniu.
Spółdzielnia Mieszkaniowa w P. skierowała pozew przeciwko P. C. i M. C. (1), domagając się zapłaty kwoty 7 881,66 zł tytułem zaległego czynszu wraz z odsetkami, który obciążał zmarłą J. C., posiadaczkę spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Powódka argumentowała, że pozwani jako spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe do czasu działu spadku. Pozwany P. C. w odpowiedzi na pozew podniósł zarzut braku swojej legitymacji biernej, wskazując, że odrzucił spadek po matce J. C. w dniu 17 kwietnia 2020 roku, a także w imieniu swojej małoletniej córki M. C. (2) odrzucił spadek po babce w dniu 1 października 2020 roku. Sąd Rejonowy w Piszu, po przeprowadzeniu postępowania, oddalił powództwo wobec P. C., uznając jego zarzut za zasadny. Sąd oparł się na przepisach Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności spadkobierców, w szczególności na art. 1020 k.c., zgodnie z którym spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia tak, jakby nie dożył otwarcia spadku. Wobec skutecznego odrzucenia spadku przez P. C., nie mógł on dziedziczyć długów zmarłej matki ani być odpowiedzialnym wobec powódki. Postępowanie wobec drugiego pozwanego, M. C. (1), zostało umorzone na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c., ponieważ nie złożono wniosku o jego podjęcie w ciągu trzech miesięcy od postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba, która skutecznie odrzuciła spadek, zostaje wyłączona od dziedziczenia i nie ponosi odpowiedzialności za długi spadkowe.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 1020 k.c., zgodnie z którym spadkobierca odrzucający spadek jest traktowany tak, jakby nie dożył otwarcia spadku, co wyklucza jego odpowiedzialność za długi spadkowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
P. C.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Mieszkaniowa w P. | spółka | powódka |
| P. C. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. C. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 1020
Kodeks cywilny
Skutek odrzucenia spadku - wyłączenie od dziedziczenia.
k.p.c. art. 182 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa umorzenia postępowania po zawieszeniu.
Pomocnicze
k.c. art. 1027
Kodeks cywilny
Legitymacja procesowa strony powodowej do wystąpienia przeciwko pozwanym z roszczeniem objętym pozwem.
k.c. art. 1030
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność spadkobiercy za długi spadkowe tylko ze spadku do chwili przyjęcia spadku.
k.c. art. 1034
Kodeks cywilny
Solidarna odpowiedzialność spadkobierców za długi spadkowe do chwili działu spadku.
k.c. art. 1012
Kodeks cywilny
Tryb odrzucenia spadku.
k.c. art. 1018
Kodeks cywilny
Tryb odrzucenia spadku.
k.c. art. 1015 § § 1
Kodeks cywilny
Termin do odrzucenia spadku.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa zawieszenia postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwany P. C. odrzucił spadek po zmarłej matce, co wyłącza go od dziedziczenia i odpowiedzialności za długi spadkowe (art. 1020 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.
Skład orzekający
Anna Gajewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie skutków prawnych odrzucenia spadku w kontekście odpowiedzialności za długi spadkowe oraz możliwość wykazywania następstwa prawnego innymi środkami dowodowymi niż postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy spadkobierca skutecznie odrzucił spadek. Orzeczenie nie rozstrzyga kwestii odpowiedzialności pozostałych spadkobierców, którzy spadek przyjęli.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe konsekwencje prawne odrzucenia spadku, co jest istotne dla osób dziedziczących i ich wierzycieli. Pokazuje, jak można uniknąć odpowiedzialności za długi spadkowe.
“Odrzuciłeś spadek? Nie musisz płacić długów zmarłego!”
Dane finansowe
WPS: 7881,66 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 485/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 sierpnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: sędzia Anna Gajewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2022 r. w P. sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej w P. przeciwko P. C. , M. C. (1) o zapłatę o r z e k a I. Oddalić powództwo przeciwko pozwanemu P. C. . II. Umorzyć postępowanie w stosunku do pozwanego M. C. (1) . Sygn. akt I C 485/21 UZASADNIENIE Spółdzielnia Mieszkaniowa w P. wytoczyła przeciwko P. C. oraz M. C. (1) powództwo o zapłatę kwoty 7 881,66 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że pozwani są synami zmarłej J. C. , która posiadała spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w Spółdzielni Mieszkaniowej w P. przy ulicy (...) . Powódka wskazała, że pozwani zalegają ze spłatą czynszu na dzień 16 grudnia 2021 roku w kwocie 7 008,00 złotych. Odsetki naliczone i wymagane na dzień 15 grudnia 2021 roku wynoszą 873,66 złotych. Łącznie zadłużenie wobec Spółdzielni Mieszkaniowej w P. wynosi 7 881,66 złotych. Powódka wskazała, że do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. W odpowiedzi na pozew pozwany P. C. podkreślił, że nie posiada legitymacji biernej w sprawie oraz wniósł o oddalenie powództwa i nie obciążanie go kosztami postępowania. Pozwany podniósł, że odrzucił spadek po swojej zmarłej matce J. C. . Wskazał również, że w imieniu swojej małoletniej córki M. C. (2) odrzucił spadek w dniu 1 października 2020 roku. Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2022 roku Sąd Rejonowy w Piszu na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. zawiesił postępowanie w stosunku do pozwanego M. C. (1) . Sąd ustalił, co następuje: J. C. posiadała spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w Spółdzielni Mieszkaniowej w P. przy ulicy (...) . Wobec nieopłacania czynszu w związku z własnościowym prawem do lokalnego na koncie J. C. powstała zaległość wysokości 7 881,66 złotych, liczona łącznie z odsetkami. W dniu 18 października 2019 roku J. C. zmarła. (okoliczności bezsporne; dowód: karta kontowa k. 14-16) P. C. w dniu 17 kwietnia 2020 roku odrzucił spadek po zmarłej matce w całości. W dniu 1 października 2020 roku P. B. i P. C. , działając w imieniu i na rzecz swojej małoletniej córki M. C. (2) , odrzucili spadek po zmarłej babce małoletniej, J. C. . (dowód: wypis aktu notarialnego Rep A numer (...) k. 33-34v, wypis aktu notarialnego Rep A numer (...) k. 35-37) Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W niniejszej sprawie stan faktyczny związany z powstałym zadłużeniem i kręgiem spadkobierców po J. C. pozostał poza sporem, zgłoszono jednakże zarzuty braku legitymacji biernej pozwanego P. C. . Strona powodowa – w świetle art. 1027 k.c. – miała legitymację do wystąpienia przeciwko pozwanym z roszczeniem objętym pozwem. Brak postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie uniemożliwia wystąpienia przez osobę trzecią przeciwko spadkobiercy na drogę sądową, albowiem następstwo prawne po zmarłym osoba trzecia, która nie rości sobie praw do spadku, może wykazywać wszelkimi środkami dowodowymi (zob. np.: orzeczenie SN z dnia 18.5.1954 r., I CR 492/54 - NP 1955/7-8/189, uchwała SN z dnia 21.04.1967 r., III CZP 29/67 - OSNC 1967/12/214, wyrok SN z dnia dnia19.06.1975 r., III CRN 102/75 - OSNC 1976/6/139, wyrok SN z dnia 19/.10.2007 r., I CNP 51/07 - Lex nr 322025 i wyrok SA w Białymstoku z dnia 14.02.2013 r., I ACA 757/12 – L. ). W myśl art. 1030 k.c. , do chwili przyjęcia spadku spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko ze spadku. Od chwili przyjęcia spadku ponosi odpowiedzialność za te długi z całego swego majątku. Zgodnie natomiast z art. 1034 k.c. , do chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą solidarną odpowiedzialność za długi spadkowe. Jeżeli jeden ze spadkobierców spełnił świadczenie, może on żądać zwrotu od pozostałych spadkobierców w częściach, które odpowiadają wielkości ich udziałów. Od chwili działu spadku spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za długi spadkowe w stosunku do wielkości udziałów. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwolił na ustalenie, że pozwany P. C. – w trybie przewidzianym przepisami art. 1012 k.c. i art. 1018 k.c. oraz w terminie zakreślonym treścią art. 1015 § 1 k.c. – odrzucił spadek po J. C. i nie znaleziono okoliczności mogących podważyć skuteczność jego oświadczenia spadkowego. Zgodnie z art. 1020 k.c. , spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. W wypadku zatem skutecznego odrzucenia spadku po J. C. przez pozwanego P. C. , nie może być mowy o dziedziczeniu przez niego długów zmarłej i tym samym – odpowiedzialności pozwanego względem strony powodowej. W rezultacie należało uznać za słuszne twierdzenia pozwanego P. C. o braku legitymacji biernej w sprawie. Postępowanie wobec M. C. (1) należało umorzyć na podstawie art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c. zgodnie z którym Sąd umarza postępowanie zawieszone z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6 , jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od dat postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI