I C 480/13

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2013-11-27
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaokręgowy
zdolność sądowazdolność procesowajednostka budżetowaosobowość prawnaodrzucenie pozwuk.p.c.samorząd województwa

Sąd Okręgowy odrzucił pozew z powodu braku zdolności sądowej pozwanej Agencji, która jest jedynie jednostką budżetową Województwa L., a nie samodzielnym podmiotem prawnym.

Powód L. Ł. wniósł pozew o zapłatę kwoty 227.479,00 zł od (...) Agencji (...) w L. Sąd Okręgowy, po rozpoznaniu sprawy, postanowił odrzucić pozew. Uzasadnieniem była okoliczność, że pozwana Agencja nie posiada zdolności sądowej, ponieważ jest jednostką budżetową Województwa L. i nie ma osobowości prawnej. Brak ten jest nieusuwalny, co zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego obligowało sąd do odrzucenia pozwu.

Powód L. Ł. złożył pozew przeciwko (...) Agencji (...) w L., domagając się zapłaty 227.479,00 zł wraz z odsetkami. Sąd Okręgowy w Lublinie, po rozpoznaniu sprawy na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r., postanowił odrzucić pozew. Uzasadnienie decyzji opiera się na braku zdolności sądowej pozwanej Agencji. Sąd wyjaśnił, że zdolność sądowa jest warunkiem możności pozywania i bycia pozwanym w procesie cywilnym. Zgodnie z przepisami k.p.c., brak zdolności sądowej po stronie pozwanej skutkuje odrzuceniem pozwu. W analizowanej sprawie (...) Agencja (...) w L. została utworzona jako wojewódzka jednostka organizacyjna, będąca jednostką budżetową Województwa L., bez własnej osobowości prawnej. Statut Agencji oraz przepisy dotyczące finansów publicznych i samorządu województwa nie przyznają jej samodzielnej podmiotowości prawnej. Roszczenie powoda, dotyczące przyznawania środków publicznych, mogło być skierowane jedynie przeciwko Województwu L., które posiada osobowość prawną. Sąd podkreślił, że brak zdolności sądowej po stronie pozwanej jest brakiem nieusuwalnym, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, będąca jednostką budżetową, nie posiada zdolności sądowej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zdolność sądowa przysługuje osobom fizycznym i prawnym oraz jednostkom organizacyjnym, którym ustawa przyznaje zdolność prawną. Pozwana Agencja, będąca jednostką budżetową Województwa L., nie posiada osobowości prawnej ani zdolności prawnej, co skutkuje brakiem zdolności sądowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie pozwu

Strony

NazwaTypRola
L. Ł.osoba_fizycznapowód
(...) Agencji (...) w L.instytucjapozwany
Województwo L.instytucjapotencjalny pozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuci pozew, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 64 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Każda osoba fizyczna i prawna ma zdolność występowania w procesie jako strona (zdolność sądowa).

k.p.c. art. 64 § § 1 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zdolność sądową mają także jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną.

k.p.c. art. 199 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuci pozew z powodu braku zdolności sądowej dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu.

k.p.c. art. 65 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zdolność do czynności procesowych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 64 § 1 1 k.p.c.

k.p.c. art. 67 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Osoby prawne oraz inne jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności procesowych przez organy uprawnione do działania w ich imieniu.

k.p.c. art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

Okoliczności uzasadniające odrzucenie pozwu Sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy.

u.f.p.

Ustawa o finansach publicznych

Definiuje jednostki budżetowe.

u.s.w. art. 6 § ust. 2

Ustawa o samorządzie województwa

Województwo posiada osobowość prawną.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwana Agencja nie posiada zdolności sądowej, gdyż jest jednostką budżetową bez osobowości prawnej.

Godne uwagi sformułowania

Warunkiem możności pozywania w procesie cywilnym i bycia pozwanym jest posiadanie przez stronę zdolności sądowej Skutkiem natomiast braku zdolności sądowej – zgodnie z przepisem art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. – jest to, że sąd odrzuci pozew wskazany brak zdolności sądowej występujący po stronie pozwanej jest brakiem nieusuwalnym

Skład orzekający

Robert Hałabis

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie braku zdolności sądowej jednostki budżetowej i konsekwencji procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji jednostki budżetowej i jej braku osobowości prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii procesowej - zdolności sądowej, co jest istotne dla prawników praktyków, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerszego zainteresowania.

Czy agencja samorządowa może być pozwana? Sąd wyjaśnia kluczową kwestię zdolności sądowej.

Dane finansowe

WPS: 227 479 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt I C 480/13 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy I Wydział Cywilny w Lublinie w składzie: Przewodniczący: SSO Robert Hałabis Protokolant: prot. sądowy Olga Kuna - Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013 r. na rozprawie sprawy z powództwa L. Ł. przeciwko (...) Agencji (...) w L. o zapłatę postanawia: odrzucić pozew. I C 480/13 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 8 maja 2013 r. (data stempla pocztowego na kopercie nadawczej – k. 179) powód L. Ł. wniósł o zasądzenie od pozwanej (...) Agencji (...) w L. kwoty 227.479,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 20 marca 2012 r. do dnia zapłaty (pozew – k. 2-6) . Odpis pozwu wraz z załącznikami oraz zawiadomieniem o terminie wyznaczonej na dzień 27 listopada 2013 r. rozprawy został wysłany na adres wskazanej w pozwie jako strona pozwana (...) Agencji (...) w L. . Korespondencja została Sądowi zwrócona przez pocztę z adnotacją: „zwrot – awizowano, nie podjęto w terminie” i pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia (koperta – k. 190) . Na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. stawił się powód wraz z pełnomocnikiem w osobie adwokata. W imieniu pozwanego nikt się nie stawił, zaś pełnomocnik powoda oświadczył, że popiera powództwo zgodnie z pozwem i wniósł o wydanie wyroku zaocznego (protokół rozprawy – k. 191) . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Warunkiem możności pozywania w procesie cywilnym i bycia pozwanym jest posiadanie przez stronę zdolności sądowej, która ogólnie rzecz ujmując jest właściwością podmiotu, dzięki której może on być stroną lub uczestnikiem postępowania sądowego w sprawach cywilnych. W myśl art. 64 § 1 k.p.c. , każda osoba fizyczna i prawna ma zdolność występowania w procesie jako strona (zdolność sądowa). Dodatkowo zgodnie z art. 64 § 1 1 k.p.c. , zdolność sądową mają także jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną. Skutkiem natomiast braku zdolności sądowej – zgodnie z przepisem art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. – jest to, że sąd odrzuci pozew, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli powód nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Według zaś art. 199 § 2 k.p.c. , z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej powoda i nie działania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem, uniemożliwiającego jej działanie, sąd odrzuci pozew dopiero wówczas, gdy brak nie będzie uzupełniony zgodnie z przepisami kodeksu. Przepis art. 65 § 1 k.p.c. stanowi, że zdolność do czynności procesowych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 64 § 1 1 k.p.c. Osoby prawne oraz inne jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności procesowych przez organy uprawnione do działania w ich imieniu ( art. 67 § 1 k.p.c. ), natomiast okoliczności uzasadniające odrzucenie pozwu Sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy ( art. 202 k.p.c. ). Odnosząc powyższe kwestie do okoliczności niniejszej sprawy należy przede wszystkim zauważyć, że (...) Agencja (...) w L. jest wojewódzką jednostką organizacyjną, która nie posiada osobowości prawnej. Agencja ta została utworzona na mocy uchwały Nr (...) Sejmiku Województwa L. z dnia 28 maja 2007 r. w sprawie utworzenia (...) Agencji (...) w L. , której załącznikiem jest statut tej jednostki (dane publiczne dostępne w Internecie). Ze statutu tego wynika, że (...) Agencja (...) w L. podmiotowości samoistnej oraz samodzielności nie posiada, jest bowiem jednostką budżetową w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych i działa przede wszystkim na jego podstawie, a także w oparciu o Statut Województwa L. oraz przepisy stosownych ustaw ( ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa – Dz.U. z 2013 r., poz. 596 z późn. zm.; ustawy z dnia 26 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju – Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.; ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych – Dz.U. z 2013 r., poz. 885 z późn. zm.; ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych – Dz.U. z 2008 r. Nr 223, poz. 1458 z późn. zm.). Żadna ze wskazanych powyżej regulacji nie przyznaje pozwanej (...) Agencji (...) w L. osobowości prawnej, jak również nie istnieje żaden inny przepis szczególny, który Agencji taką osobowość by przyznawał. Dlatego w takich okolicznościach roszczenie powoda zgłoszone w pozwie nie mogło zostać skutecznie skierowane przeciwko pozwanemu określonemu w pozwie ( (...) Agencji (...) w L. ), przeciwko któremu roszczenie na rozprawie profesjonalny pełnomocnik powoda popierał, gdyż zdolność sądowa po stronie pozwanej w zakresie tego rodzaju roszczeń (dotyczących przyznawania pomocowych środków publicznych podmiotom spełniającym kryteria I i II Osi Priorytetowej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa L. na lata 2007-2013) – przysługuje Województwu L. , które posiada osobowość prawną na mocy przepisu art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2013 r., poz. 596 z późn. zm.). Co więcej, wskazany brak zdolności sądowej występujący po stronie pozwanej jest brakiem nieusuwalnym, który nie mógł być usunięty ani uzupełniony w trybie przewidzianym w art. 70 § 1 k.p.c. , dlatego Sąd Okręgowy obowiązany był odrzucić pozew na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI