I C 55/24

Sygn. akt:I C 55/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 maja 2024 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący SSO Wojciech Hajduk po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2024 roku w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w K. przeciwko A. M. ( M. ) o zapłatę 1. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 150.000,00 (sto pięćdziesiąt tysięcy 00/100) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 2 grudnia 2022 roku 2. zasądza od pozwanej na rzecz pozwanej kwotę 12.900zł (dwanaście tysięcy dziewięćset złotych) kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku SSO Wojciech Hajduk IC 55/24 UZASADNIENIE Powódka (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) sp.k. w K. (obecnie (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w K. ) domagała się zasądzenia od pozwanej A. M. ( M. ) kwoty 150.000zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2.12.2022r. Uzasadniła, że umową z 13.08.2015r. pozwana zobowiązała się do sprzedaży spółce (...) sp. z o.o. (...) sp.k. nieruchomości w A. w terminie do 31.12.2018r. Otrzymała 100.000zł zadatku i 150.000zł zaliczki. W dniu 16.11.2020 sprzedała nieruchomości J. S. . W dniu 14.11.2022 została wezwana do zwrotu zaliczki w kwocie 150.000zł. Nakazem zapłaty z dnia 27.11.2023 sygn. INc 254/23 uwzględniono żądanie. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwana wniosła o oddalenie powództwa. Zarzuciła, że roszczenie powoda przedawniło się 31.12.2021r., a zawezwanie do próby ugodowej nastąpiło po upływie terminu przedawnienia. USTALENIA FAKTYCZNE W dniu 13.08.2015r. pozwana zawarła z spółką (...) sp. z o.o. (...) ” sp.k. w K. umowę przedwstępną sprzedaży, na mocy której zobowiązała się do sprzedaży 17 własności działek położonych w A. nr.: (...) o pow. 5.6554ha za cenę 3.950.000zł oraz prawa użytkowania wieczystego działki nr (...) o pow. 0,0921ha za cenę 50.000zł [§2 aktu notarialnego sporządzonego przez notariusza Ł. B. w dniu 13.08.2015r. rep (...) k-41v-42] . Warunkami zawarcia umowy przyrzeczonej były: -prawomocna zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy A. , obejmującej swoim zakresem przedmiotowe nieruchomości i przewidującej przebieg przez nie obwodnicy oraz możliwość wybudowania na nich przynajmniej jednego budynku mieszkalnego lub jednego budynku niemieszkalnego, -uzyskanie przez Spółkę, we własnym imieniu i na własny koszt decyzji o pozwoleniu na budowę na przedmiotowych nieruchomościach przynajmniej jednego budynku mieszkalnego lub budynku niemieszkalnego, -uzyskanie w wyniku, przeprowadzonych na zlecenie Spółki badań geotechnicznych przedmiotowych nieruchomości, wskazującego na możliwość wybudowania na niej przynajmniej jednego budynku mieszkalnego lub niemieszkalnego, z za z zastrzeżeniem, że wynik ten nie będzie wskazywał na niecelowość ekonomiczną powyższego przedsięwzięcia [§3.1. aktu notarialnego k-42]. Pozwana otrzymała zadatek w kwocie 100.000zł oraz zaliczkę w kwocie 150.000zł [§5 aktu notarialnego] . W §4 ustalono, że w przypadku nieziszczenia się warunków do zawarcia umowy przyrzeczonej, żadna ze stron nie będzie wnosić żadnych roszczeń wynikających z umowy [§4 k-42v] . Jednocześnie strony zastrzegły, że w przypadku niezawarcia przyrzeczonej umowy sprzedaży w terminie przewidzianym w niniejszej umowie lub odstąpienia od umowy przez Spółkę, pozwana zobowiązuje się do zwrotu Spółce otrzymanej zaliczki w kwocie 150.000,00 złotych, w terminie 5 dni od dnia doręczenia jej wezwania do zwrotu zaliczki, natomiast uprawniona jest do zatrzymania otrzymanego zadatku w kwocie 100.000,00zł [§9 aktu notarialnego k-43] . Strony ustaliły, że umowa przyrzeczona zostanie zawarta do 31.12.2018r [§3 aktu notarialnego k- 42v] . Wnioskiem z dnia 20.12.2022r. powódka zawezwała pozwaną do próby ugodowej przed Sądem Rejonowym w Tarnowskich Górach [wniosek z 20.12.2022 domagając się zwrotu zaliczki w kwocie 150.000zł k-63-70] . W odpowiedzi pozwana zarzuciła przedawnienie roszczenia [odpowiedź k-80-82] . ROZWAŻANIA PRAWNE Na skutek przekształcenia się w toku postepowania strony powodowej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) sp.k. w K. w spółkę (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w K. , w świetle art. 551§1ksh i 552ksh legitymowaną do dochodzenia roszczenia stała się (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w K. [informacja o wykreśleniu 12.12.2023 (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (...) sp.k. w K. z KRS oraz informacja o rejestracji 7.12.2023r. powódki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (...) w K. – KRS k-300-321, uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników k-260-263 protokół zebrania wspólników, akt zawiązania spółki komandytowo akcyjnej i statut k-265-285] . Dokonując analizy zapisów umowy należy wskazać, że w świetle §9a aktu notarialnego obowiązek zwrotu zaliczki był niezależny od przyczyn niezawarcia umowy przyrzeczonej. Należy więc uznać, że w tym zakresie został doprecyzowany zapis §4 aktu notarialnego, tzn. niewnoszenie wzajemnych roszczeń nie dotyczyło zwrotu zaliczki nawet w sytuacji nieziszczenia się warunków do zawarcia umowy. Tym samym obowiązek pozwanej do zwrotu zaliczki otrzymanej na poczet wykonania umowy przyrzeczonej sprzedaży ma umocowanie w umowie. Zgodnie z art. 118kc jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Według art. 120§1kc bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. W świetle uzgodnień stron umowa mogła być zawarta do 31.12.2018r. Tym samym roszczenie powódki stało się wymagalne w dniu 1.01.2019r., od tego momentu możliwe było wezwanie pozwanej do zapłaty i dochodzenie roszczenia. W odniesieniu do powódki termin przedawnienia wynosi 3 lata. Zgodnie z art. 112kc termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Jednakże przy obliczaniu wieku osoby fizycznej termin upływa z początkiem ostatniego dnia. Zgodnie z art. 115kc jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. W świetle tego przepisu trzyletni termin do dochodzenia roszczenia liczony od 1.01.2018r. upłynął 3.01.2022r. (1i2.01.2022 były ustawowo wolne od pracy) ). Tym samym według art. 118kc w zw. z art. 120kc w zw. z art. 112kc i 115kc termin przedawnienia upłynął z dniem 31.12.2022r. Zawezwanie do próby ugodowej wpłynęło do Sądu rejonowego w tarnowskich Górach 23.12.2022r. tj przed upływem terminu przedawnienia i przerwało jego bieg w rozumieniu art. 123 §1pkt1kc. W świetle powyższego na zasadzie art. 224§3kpc zamknięto rozprawę na posiedzeniu niejawnym i w pkt 1 wyroku na na zasadzie art. 353§1kc uwzględniono żądanie. O odsetkach orzeczono na zasadzie art. 481kc zasądzono je zgodnie z żądaniem, w pkt 2 na zasadzie art. 98kpc zasądzono od pozwanej na rzecz powódki opłatę od pozwu i wynagrodzenie pełnomocnika wg najniższej stawki .