Orzeczenie · 2016-03-03

I C 471/15

Sąd
Sąd Rejonowy w Łomży
Miejsce
Łomża
Data
2016-03-03
SAOSCywilnespadkiŚredniarejonowy
spadekzachoweknieruchomościwartość spadkudziedziczenietestamentkoszty procesubiegły

Sprawa dotyczyła roszczenia o zachowek po spadkodawczyni M. T. (1), która zmarła w 2000 roku. Spadek po niej, na mocy testamentu, nabył pozwany J. T. (2). Powodowie, będący zstępnymi spadkodawczyni, domagali się zasądzenia należnego im zachowku. Sąd ustalił, że w skład spadku wchodziły udziały we współwłasności nieruchomości gruntowych. Wartość tych nieruchomości została ustalona przez biegłego sądowego na kwotę 414.438 zł, pomimo zastrzeżeń powodów co do zaniżenia wartości. Sąd uznał opinię biegłego za rzetelną i zgodną z przepisami prawa, odrzucając argumenty oparte na nieformalnej ofercie przetargowej. Na podstawie ustalonej wartości spadku i przepisów o zachowku (art. 991 § 1 i 2 kc), sąd zasądził od pozwanego na rzecz powodów odpowiednie kwoty tytułem zachowku, biorąc pod uwagę ich udziały spadkowe oraz fakt, że roszczenie o zachowek przechodzi na ich spadkobierców. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 100 kpc, uwzględniając częściowe wygranie sprawy przez powodów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie wartości nieruchomości dla celów zachowku, dziedziczenie roszczenia o zachowek, stosowanie przepisów o wycenie nieruchomości.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spadkowej i wyceny nieruchomości w konkretnym stanie faktycznym.

Zagadnienia prawne (3)

Jaka jest wysokość należnego zachowku po spadkodawcy, gdy spadek obejmuje udziały we współwłasności nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zachowek należny jest w wysokości połowy wartości udziału spadkowego, który by się uprawnionemu należał przy dziedziczeniu ustawowym, przy czym wartość nieruchomości ustala się na podstawie opinii biegłego.

Uzasadnienie

Sąd ustalił wartość nieruchomości spadkowej na podstawie opinii biegłego, a następnie obliczył wysokość zachowku należnego poszczególnym uprawnionym zgodnie z ich udziałami spadkowymi i przepisami kodeksu cywilnego.

Czy oferta przetargowa może stanowić podstawę do ustalenia wartości rynkowej nieruchomości na potrzeby obliczenia zachowku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, oferta przetargowa nie może stanowić podstawy do ustalenia wartości rynkowej nieruchomości, jeśli nie doszło do przeniesienia własności.

Uzasadnienie

Sąd odrzucił argumentację powodów oparcia wyceny na kwocie z przetargu, wskazując, że jedynie transakcje zawarte zgodnie z prawem, prowadzące do przeniesienia własności, mogą być brane pod uwagę przy wycenie nieruchomości.

Czy roszczenie o zachowek przechodzi na spadkobierców uprawnionego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie uprawnionego z tytułu zachowku, które nie zostało zaspokojone na skutek jego śmierci, przechodzi na dziedziczące po nim dzieci.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na ugruntowane stanowisko doktryny i Sądu Najwyższego, zgodnie z którym roszczenie o zachowek jest dziedziczone.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zasądzenie zachowku w części
Strona wygrywająca
powodowie

Strony

NazwaTypRola
J. T. (1)osoba_fizycznapowód
A. T.osoba_fizycznapowód
E. K. (1)osoba_fizycznapowódka
E. S.osoba_fizycznapowódka
J. T. (2)osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 991 § § 1

Kodeks cywilny

Określa wysokość zachowku należnego zstępnym, małżonkowi i rodzicom spadkodawcy.

k.c. art. 991 § § 2

Kodeks cywilny

Określa wysokość zachowku dla osób trwale niezdolnych do pracy lub małoletnich.

Pomocnicze

k.c. art. 993

Kodeks cywilny

Określa, co wchodzi w skład spadku przy ustalaniu zachowku.

k.c. art. 995

Kodeks cywilny

Określa sposób obliczania zachowku.

k.c. art. 996

Kodeks cywilny

Określa możliwość żądania przez spadkobiercę zachowku od osoby, na której rzecz spadkodawca zapisał zapis windykacyjny lub polecenie.

k.c. art. 931 § § 1

Kodeks cywilny

Określa zasady dziedziczenia ustawowego.

k.c. art. 1059

Kodeks cywilny

Określa zasady dziedziczenia gospodarstwa rolnego.

u.g.n. art. 151 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Definicja wartości rynkowej nieruchomości.

u.g.n. art. 152 § ust. 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Stosowane podejścia do wyceny nieruchomości.

Dz. U. Nr 207, poz. 2109 art. 4 § ust. 3

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego

Metoda porównania parami w podejściu porównawczym.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zachowek jest dziedziczone. • Wartość nieruchomości spadkowej została prawidłowo ustalona przez biegłego. • Powodowie wykazali swoje udziały spadkowe i prawo do zachowku.

Odrzucone argumenty

Zaniżenie wartości nieruchomości przez biegłego. • Niewłaściwy dobór transakcji porównawczych przez biegłego. • Kwota z przetargu powinna być uwzględniona jako wartość rynkowa.

Godne uwagi sformułowania

Roszczenie uprawnionego z tytułu zachowku, które nie zostało zaspokojone na skutek jego śmierci, przechodzi na dziedziczące po nim dzieci. • Tylko transakcje zawarte w formie przewidzianej prawem, na podstawie których doszło do przeniesienia prawa własności nieruchomości mogą stanowić materiał do porównania z wycenianą nieruchomością.

Skład orzekający

Małgorzata Jędrzejewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości nieruchomości dla celów zachowku, dziedziczenie roszczenia o zachowek, stosowanie przepisów o wycenie nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spadkowej i wyceny nieruchomości w konkretnym stanie faktycznym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii zachowku i wyceny nieruchomości, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym i rzeczowym. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i opinii biegłych.

Jak wycenić spadek po nieruchomości, by obliczyć należny zachowek?

Dane finansowe

WPS: 414 438 PLN

zachowek: 7689,76 PLN

zachowek: 7689,76 PLN

zachowek: 15 379,53 PLN

zachowek: 15 379,53 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst