I C 47/24

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2025-02-25
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
postępowanie grupowedopuszczalnośćnieruchomościdrogaodszkodowaniebezpodstawne wzbogaceniekonsumentpowództwo

Sąd Okręgowy w Szczecinie odrzucił pozew w postępowaniu grupowym, uznając je za niedopuszczalne z powodu braku podstaw prawnych do zastosowania przepisów o dochodzeniu roszczeń grupowych.

Powództwo w postępowaniu grupowym dotyczyło zobowiązania Powiatu P. do przeniesienia na członków grupy udziałów w nieruchomościach oraz zobowiązania spółki komandytowej do wybudowania drogi, a ewentualnie zasądzenia odszkodowania. Sąd Okręgowy w Szczecinie, po analizie podstaw prawnych, uznał postępowanie grupowe za niedopuszczalne, ponieważ żądania nie spełniały przesłanek określonych w ustawie o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, w szczególności nie dotyczyły odpowiedzialności za niewykonanie zobowiązania umownego ani bezpodstawnego wzbogacenia w sposób umożliwiający rozpoznanie sprawy w tym trybie.

Sąd Okręgowy w Szczecinie postanowieniem z dnia 25 lutego 2025 r. odrzucił pozew wniesiony w postępowaniu grupowym przez T. K. przeciwko Powiatowi P. i (...) spółce komandytowej w P. Powództwo obejmowało żądania zobowiązania Powiatu P. do przeniesienia na członków grupy udziałów w nieruchomościach, zobowiązania spółki komandytowej do wybudowania drogi, a ewentualnie zasądzenia odszkodowania. Sąd, działając na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, uznał niedopuszczalność postępowania grupowego. Analiza wykazała, że żądania powodów nie spełniały przesłanek określonych w art. 1 ust. 2 ustawy, który dopuszcza postępowanie grupowe m.in. w sprawach o roszczenia z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania umownego lub bezpodstawnego wzbogacenia. Sąd stwierdził, że członkowie grupy nie są związani stosunkiem obligacyjnym z Powiatem P., a żądania wobec spółki komandytowej były uzależnione od pozytywnego rozstrzygnięcia pierwszego żądania. Ponadto, sąd uznał, że żądania nie przystawały do konstrukcji roszczeń o bezpodstawne wzbogacenie, mimo wskazania przez pełnomocnika powoda na taką podstawę. W konsekwencji, wobec braku podstaw do prowadzenia sprawy w trybie postępowania grupowego, pozew został odrzucony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli żądania nie spełniają przesłanek określonych w ustawie o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym, w szczególności gdy członkowie grupy nie są związani stosunkiem obligacyjnym z jednym z pozwanych, a żądania wobec drugiego pozwanego są uzależnione od pozytywnego rozstrzygnięcia pierwszego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest podstaw do rozpoznania sprawy w postępowaniu grupowym, ponieważ żądania powodów nie spełniały wymogów art. 1 ust. 2 ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym. Członkowie grupy nie byli związani umową z Powiatem P., a żądania wobec spółki komandytowej były wtórne. Ponadto, konstrukcja żądań nie przystawała do roszczeń o bezpodstawne wzbogacenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie pozwu

Strony

NazwaTypRola
T. K.osoba_fizycznareprezentant grupy
Powiat P.organ_państwowypozwany
(...) spółka komandytowa w P.spółkapozwany

Przepisy (3)

Główne

u.d.r.p.g. art. 1 § ust. 2

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Ustawa ma zastosowanie w sprawach o roszczenia z tytułu odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny, z tytułu czynów niedozwolonych, z tytułu odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania umownego lub z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia, a w odniesieniu do ochrony konsumentów także w innych sprawach. W niniejszej sprawie zastosowanie mogłyby mieć jedynie dwie ostatnie podstawy.

u.d.r.p.g. art. 10 § ust. 1

Ustawa o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym

Przepis ten stanowi podstawę do odrzucenia pozwu w przypadku stwierdzenia niedopuszczalności postępowania grupowego.

Pomocnicze

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Reguluje kwestię bezpodstawnego wzbogacenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność postępowania grupowego z uwagi na brak spełnienia przesłanek z art. 1 ust. 2 ustawy o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym.

Godne uwagi sformułowania

konstrukcja żądań wskazanych w pozwie w żaden sposób nie przystaje do rozpoznawania ich w trybie roszczeń o bezpodstawne wzbogacenie

Skład orzekający

Paweł Marycz

przewodniczący-sprawozdawca

Joanna Kitłowska-Moroz

sędzia

Tomasz Cegłowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność postępowania grupowego w sprawach z udziałem organów władzy publicznej oraz w sprawach o roszczenia niebędące typowymi roszczeniami umownymi czy deliktowymi."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych żądań i podstaw prawnych w kontekście ustawy o postępowaniu grupowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na analizę dopuszczalności postępowania grupowego, co jest często problematyczne w praktyce. Pokazuje, jak sąd interpretuje szerokie przesłanki ustawy.

Kiedy postępowanie grupowe nie jest możliwe? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt I C 47/24 POSTANOWIENIE Szczecin, dnia 25 lutego 2025 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Paweł Marycz (spr.) Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Joanna Kitłowska-Moroz Sędzia Sądu Okręgowego Tomasz Cegłowski Protokolant: Sekretarz sądowy Karolina Asiesiukiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2025 r. w S. na rozprawie w sprawie z powództwa T. K. – reprezentanta grupy przeciwko Powiatowi P. i (...) spółce komandytowej w P. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli postanawia: na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym odrzucić pozew. SSO Joanna Kitłowska-Moroz SSO Paweł Marycz SSO Tomasz Cegłowski Sygn. akt I C 47/24 UZASADNIENIE postanowienia z dnia 25 lutego 2025 r. T. K. , reprezentant grupy, w pozwie z dnia 29 grudnia 2023 r. skierowanym przeciwko Powiatowi P. oraz (...) Spółce komandytowej w P. , w postępowaniu grupowym wniósł o: 1. zobowiązanie pozwanego – Powiatu P. do przeniesienia na każdego Członka Grupy odpowiednio do przypadającego mu udziału w nieruchomościach stanowiących dz. (...) i (...) , obr. (...) , a przysługującemu pozwanemu przeciwko pozwanemu - (...) Spółce komandytowej w P. (następcy prawnemu (...) Spółka Jawna , ul. (...) , (...)-(...) P. ) roszczenia o wybudowanie drogi a przewidzianego w porozumieniu z dnia 28 lutego 2018 r. zawartym pomiędzy Powiatem P. a (...) Spółka Jawna , ul. (...) , (...)-(...) P. , oraz 2. zobowiązanie pozwanego (...) Spółki komandytowej w P. do wybudowania drogi na dz. (...) i (...) , obr. (...) na własny koszt, zgodnie z treścią Porozumienia z dnia 28 lutego 2018 r., zawartego pomiędzy Powiatem P. a (...) Spółka Jawna , ul. (...) , (...)-(...) P. , ewentualnie, na wypadek nieuwzględnienia powyższych żądań: 3. o zasądzenie od pozwanych odszkodowania dla każdego Członka Grupy w wysokości iloczynu kwoty 1.448,74 zł i licznika z ułamka z mianownikiem 872 opisującego udział każdego Członka Grupy w nieruchomości stanowiącej działki nr wid. (...) i nr (...) obręb 16 P. , jako udziału w koszcie urządzenia drogi wewnętrznej przypadającego na każdego Członka Grupy, w ten sposób, że zapłata odszkodowania przez jednego z pozwanych zwalnia drugiego w zakresie dokonanej zapłaty (in solidum). Pełnomocnik reprezentanta grupy w pozwie nie odniósł się do kwestii dopuszczalności postępowania grupowego w rozumieniu przepisu art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym . Wezwany zarządzeniem z dnia 15 lutego 2024 r. (k. 243) do podania wszystkich twierdzeń i dowodów istotnych dla ustalenia dopuszczalności postępowania grupowego, pełnomocnik reprezentanta grupy w piśmie z dnia 18 marca 2024 r. (k. 246-248) wskazał jedynie na ujednolicenie żądań członków grupy w podziale na podgrupy. W dniu 11 lutego 2025 r. w trakcie posiedzenia wyznaczonego w trybie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym w celu rozstrzygnięcia dopuszczalności postepowania grupowego w niniejszej sprawie pełnomocnik reprezentanta wskazał, że podstawą (roszczeń) jest niewykonanie zobowiązania umownego i bezpodstawne wzbogacenie. Wskazał także, że członkowie grupy są konsumentami, zwłaszcza wobec pozwanego ad. 2. Dalej podał, że podstawa faktyczna wskazana jest w treści pozwu, a co do podstaw prawnych żądań Pozwani zachowali się w sposób niestandardowy, a utrudnieniem w niniejszej sprawie jest także fakt, że pozwanym ad. 1 jest podmiot podlegający sektorowi finansów publicznych. Pozwany powiat nie dochodził swoich uprawnień wynikających z treści uzgodnień z pozwanym ad. 2. Gdyby ta podstawa okazała się nieuzasadniona, to pełnomocnik powoda wskazał, iż pozostaje podstawa wynikająca z bezpodstawnego wzbogacenia. Gdyby nawet nie było żadnego roszczenia, żadnych uprawnień po stronie pozwanego ad. 1 wobec pozwanego ad. 2, co nie jest zdaniem strony powodowej prawdą, to można upatrywać bezpodstawnego wzbogacenia po stronie pozwanego ad. 2 w odniesieniu do każdego z członków grupy, który będzie musiał niejako z własnego majątku sfinansować wybudowanie drogi (k. 424). Pozwani wnieśli o przyjęcie braku dopuszczalności postępowania grupowego w niniejszej sprawie (k. 424). Sąd zważył, co następuje: Tryb dochodzenia roszczeń w postępowaniu grupowym jest o tyle specyficzny, że związane z nim kwestie formalne uregulowane zostały w odrębnej od kodeksu postępowania cywilnego (który stosuje się jedynie w kwestiach nieuregulowanych) ustawie z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym . Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 2 w brzmieniu na dzień 29 grudnia 2023 r. ustawa ta ma zastosowanie w sprawach o roszczenia z tytułu odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny, z tytułu czynów niedozwolonych, z tytułu odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania umownego lub z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia, a w odniesieniu do ochrony konsumentów także w innych sprawach. Spośród wymienionych w cyt. wyżej przepisie podstaw zastosowanie w niniejszej sprawie mogłyby mieć jedynie dwie odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania umownego lub bezpodstawnego wzbogacenie. Członków grupy nie wiąże żaden stosunek obligacyjny z pozwanym Powiatem P. , pozwany ten nie jest i nie był stroną żadnej umowy, której stronami byliby członkowie grupy. W tej sytuacji oczywistym jest, że w sprawie nie zachodzi pierwsza z przesłanek wskazanych w przepisie art. 1 ust. 2 ustawy, która uzasadniałaby możliwość rozpatrywania istnienia prawa członków grupy do żądania przeniesienia na nich uprawnień przysługujących Powiatowi P. w stosunkach z drugim z pozwanych, (...) Spółce komandytowej w P. , z uwagi na treść porozumienia z dnia 27 lutego 2018 r. Tym samym brak podstaw do rozpoznawania istnienia drugiego z żądań członków grupy, tym razem wobec pozwanego (...) Spółki komandytowej w P. tj. zobowiązania do wybudowania drogi, gdyż uzależnione jest ono od pozytywnego rozstrzygnięcia żądania wskazanego wyżej. Tak więc brak jest podstaw do przyjęcia, że zachodzi omawiana przesłanka dopuszczająca możliwość prowadzenia sprawy w trybie postępowania grupowego. W ocenie Sądu brak również podstaw do przyjęcia możliwości rozpoznawania sprawy na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Przepis art.405 k.c. stanowi, że kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Reprezentant grupy wskazał, że można upatrywać bezpodstawnego wzbogacenia po stronie pozwanego ad. 2 w odniesieniu do każdego z członków grupy, który będzie musiał niejako z własnego majątku sfinansować wybudowanie drogi. Zwrócić jednak należy uwagę na to, że konstrukcja żądań wskazanych w pozwie w żaden sposób nie przystaje do rozpoznawania ich w trybie roszczeń o bezpodstawne wzbogacenie, gdyż nie korelują one z twierdzeniami członków grupy, że bezpodstawnym wzbogaceniem po stronie pozwanej spółki była możliwość sprzedaży dodatkowo 18 mieszkań, po wybudowaniu miejsc parkingowych (wersja z pozwu) lub też że bezpodstawnego wzbogacenia po stronie pozwanego ad. 2 można upatrywać w odniesieniu do każdego z członków grupy, który będzie musiał niejako z własnego majątku sfinansować wybudowanie drogi (wersja z posiedzenia z dnia 11 lutego 2025 r.). Ponieważ opisane w punkcie 5 pozwu żądanie zasadzenia na rzecz każdego z członków grupy od obu pozwanych in solidum odszkodowania stanowi żądanie ewentualne, do którego oceny Sad mógłby przystąpić dopiero po oddaleniu żądań głównych, nie wchodzi ono w zakres rozpoznania istnienia przesłanej określonych w przepisie art. 1 ust. 2 ustawy. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że z uwagi na opisane wyżej okoliczności rozpoznanie sprawy w postępowaniu grupowym nie jest dopuszczalne, dlatego też na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym pozew odrzucił. SSO Joanna Kitłowska-Moroz SSO Paweł Marycz SSO Tomasz Cegłowski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI