I C 462/11

Sąd Apelacyjny w SzczecinieSzczecin2012-10-23
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚredniaapelacyjny
powaga rzeczy osądzonejres iudicatatożsamość roszczeńzażaleniepostępowanie apelacyjnek.p.c.gminapodatek rolnyodszkodowanie

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na postanowienie o odrzuceniu pozwu, uznając, że sprawa dotyczy tożsamych roszczeń, które zostały już prawomocnie osądzone.

Powód Z. C. domagał się od Gminy Ś. zapłaty 130 000 zł tytułem zwrotu podatku rolnego oraz 1 500 000 zł odszkodowania za doprowadzenie do bankructwa gospodarstwa. Sąd Okręgowy odrzucił pozew, wskazując na prawomocne rozstrzygnięcie w podobnej sprawie (sygn. akt I C 1/08). Powód wniósł zażalenie, zarzucając m.in. błędne oznaczenie strony pozwanej w poprzednim postępowaniu. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że roszczenia są tożsame i oddalił zażalenie.

Powód Z. C. wniósł pozew przeciwko Gminie Ś. o zapłatę 130 000 złotych tytułem zwrotu nienależnie pobranego podatku rolnego w latach 1994-1996 oraz 1 500 000 złotych tytułem odszkodowania za doprowadzenie do bankructwa jego gospodarstwa rolnego i utratę zdrowia. Sąd Okręgowy w Koszalinie postanowieniem z dnia 29 maja 2012 r. odrzucił pozew, powołując się na powagę rzeczy osądzonej, gdyż w przeszłości toczyła się już sprawa z powództwa tego samego powoda przeciwko tej samej pozwanej o to samo roszczenie (sygn. akt I C 1/08), która zakończyła się prawomocnym wyrokiem. Powód zaskarżył to postanowienie zażaleniem, argumentując, że w poprzedniej sprawie pozew był skierowany przeciwko Wójtowi Gminy Ś., a nie Gminie, oraz podnosząc zarzuty dotyczące manipulacji ze strony pełnomocnika pozwanego. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, rozpoznając zażalenie, zważył, że odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. (powaga rzeczy osądzonej) wymaga tożsamości zarówno przedmiotu, jak i podstawy sporu. Analiza akt poprzedniej sprawy (sygn. akt I C 1/08) wykazała, że powód dochodził identycznych roszczeń (zwrot podatku rolnego i odszkodowanie za bankructwo) przeciwko Gminie Ś., która była stroną postępowania, mimo początkowego wskazania Wójta jako pozwanego. Sąd Apelacyjny uznał, że tożsamość roszczeń zachodzi, a tym samym postanowienie o odrzuceniu pozwu było zasadne, w związku z czym oddalił zażalenie powoda na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa może zostać odrzucona z powodu powagi rzeczy osądzonej, jeśli zachodzi tożsamość roszczeń (zarówno przedmiotu, jak i podstawy sporu) z prawomocnie osądzoną sprawą.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że odrzucenie pozwu z powodu powagi rzeczy osądzonej (art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c.) wymaga identyczności przedmiotu i podstawy sporu. Analiza akt poprzedniej sprawy wykazała, że powód dochodził tych samych roszczeń przeciwko tej samej stronie, co uzasadniało odrzucenie pozwu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Gmina Ś.

Strony

NazwaTypRola
Z. C.osoba_fizycznapowód
Gmina Ś.instytucjapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 199 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa odrzucenia pozwu z powodu powagi rzeczy osądzonej, wymagająca tożsamości przedmiotu i podstawy sporu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

Definiuje skutki prawomocnego orzeczenia sądu (powaga rzeczy osądzonej).

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tożsamość roszczeń w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. między obecną sprawą a sprawą zakończoną prawomocnym wyrokiem. Gmina Ś. była stroną poprzedniego postępowania, mimo początkowego oznaczenia Wójta jako pozwanego.

Odrzucone argumenty

Zażalenie powoda na postanowienie o odrzuceniu pozwu.

Godne uwagi sformułowania

Odrzucenie pozwu jest decyzją odmawiającą merytorycznego rozpoznania sprawy z przyczyn procesowych. Granice przedmiotowe powagi rzeczy osądzonej, którą w procesie ma tylko wyrok, wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia sądu w związku z podstawą sporu, zakresem zaś podmiotowym powagi rzeczy osądzonej objęte są strony. Tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu.

Skład orzekający

Marta Sawicka

przewodniczący

Halina Zarzeczna

sędzia

Wiesława Kaźmierska

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o powadze rzeczy osądzonej (res iudicata) w kontekście tożsamości roszczeń i stron, zwłaszcza w sprawach przeciwko jednostkom samorządu terytorialnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i konkretnych roszczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady procesowe dotyczące powagi rzeczy osądzonej, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo złożony.

Czy można dochodzić tych samych roszczeń dwa razy? Sąd wyjaśnia zasadę powagi rzeczy osądzonej.

Dane finansowe

WPS: 1 630 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IA Cz 812/12 POSTANOWIENIE Dnia 23 października 2012 roku Sąd Apelacyjny w Szczecinie Wydział I Cywilny w składzie następującym : Przewodniczący : SSA Marta Sawicka Sędziowie : SA Halina Zarzeczna SA Wiesława Kaźmierska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 października 2012 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Z. C. przeciwko Gminie Ś. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt I C 462/11 w przedmiocie odrzucenia pozwu postanawia: oddalić zażalenie H. Zarzeczna M. Sawicka W. Kaźmierska UZASADNIENIE Z. C. wniósł pozew przeciwko Gminie Ś. , domagając się zasądzenia: kwoty 130 000 złotych tytułem zwrotu nienależnie pobranego podatku rolnego w latach 1994-1996, kwoty 1 500 000 złotych tytułem odszkodowania za doprowadzenie do bankructwa jego gospodarstwa rolnego oraz za utratę zdrowia. Postanowieniem z dnia 29 maja 2012 r. Sąd Okręgowy odrzucił pozew. W uzasadnieniu wskazał, iż przed Sąd Okręgowym w Koszalinie toczyła się już sprawa z powództwa powoda przeciwko pozwanemu o to samo roszczenie. Orzeczenie zapadłe w ww sprawie (syg. akt C 1/08) jest prawomocne. Sąd I instancji uznał, iż obecnie powód dochodzi tożsamych roszczeń, co uzasadnia odrzucenie pozwu. Postanowienie to zaskarżył powód w całości, wnosząc o jego uchylenie. Zarzucił, iż poprzedni pozew wniesiony był przeciwko Wójtowi Gminy Ś. . Wskazał na manipulacje jakich dopuścić się miał pełnomocnik strony pozwanej w poprzednim postępowaniu. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie okazało się niezasadne. Odrzucenie pozwu jest decyzją odmawiającą merytorycznego rozpoznania sprawy z przyczyn procesowych. Jedną z podstaw odrzucenia pozwu jest powaga rzeczy osądzonej, która oznacza, iż zapadło już prawomocne rozstrzygnięcie dotyczącego tego samego przedmiotu postępowania, które toczyło się między tymi samymi stronami. Granice przedmiotowe powagi rzeczy osądzonej, którą w procesie ma tylko wyrok, wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia sądu w związku z podstawą sporu, zakresem zaś podmiotowym powagi rzeczy osądzonej objęte są strony. Przepis art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. należy interpretować w powiązaniu z art. 366 k.p.c , z czego wynika, że tożsamość roszczenia w rozumieniu w art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne sanie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu. Przedmiotowe granice zawisłości sporu wyznaczają: żądanie udzielenia ochrony prawnej w sposób i w zakresie wskazanym w pozwie oraz podstawa faktyczna żądania. W realiach niniejszej sprawy, jak słusznie skonstatował Sąd Okręgowy, analiza akt postępowania prowadzonego pod sygn. akt I C 1/08 prowadzi do wniosku, iż pomiędzy roszczeniami nią objętymi a roszczeniami zgłoszonymi w toku niniejszej sprawy zachodzi tożsamość rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. Powód bowiem także w poprzedniej, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Koszalinie z 25 listopada 2008 r. sprawie, domagał się zasądzenia kwoty 130 000 złotych, tytułem zwrotu podatku rolnego za lata 1994-1995 oraz kwoty 1 500 000 złotych, tytułem odszkodowania za doprowadzenie do jego bankructwa. Treść zapadłego w sprawie wyroku jak i jego pisemnego uzasadnienia nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż przedmiotem rozpoznania było roszczenie skierowane przeciwko Gminie Ś. . Co prawda powód w pozwie wskazywał, we poprzedniej sprawie, że pozywa Wójta Gminy Ś. , jednakże wezwany do sprecyzowania wyraźnie oświadczył, że stroną pozwaną jest wymieniona Gmina (k.28) akt SO w Koszalinie IC 1/08) i tak też oznaczał stronę pozwaną w kolejnych pismach procesowych. Stąd też Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 kpc , oddalił wniesione zażalenie, jako bezzasadne. H. Zarzeczna M. Sawicka W. Kaźmierska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI