I C 438/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo banku o zapłatę kredytu konsolidacyjnego z powodu nieważności wypowiedzenia umowy przez bank.
Powód bank domagał się zapłaty ponad 354 tys. zł tytułem niespłaconego kredytu konsolidacyjnego. Pozwana kwestionowała zasadność wypowiedzenia umowy, wskazując na brak wcześniejszego wezwania do zapłaty. Sąd uznał wypowiedzenie za nieważne z powodu naruszenia przepisów Prawa bankowego, co skutkowało oddaleniem powództwa i zasądzeniem kosztów na rzecz pozwanej.
Powód (...) z siedzibą w W. wniósł pozew o zapłatę kwoty 354 050,01 zł z odsetkami, domagając się spłaty kredytu konsolidacyjnego nr (...) zawartego z pozwaną M. M. (2). Bank argumentował, że umowa została wypowiedziana z powodu niedotrzymania przez pozwaną terminów płatności rat. Pozwana przyznała zawarcie umowy i spłacanie kredytu, jednak zaprzestała spłat z powodu pogorszenia sytuacji życiowej. W trakcie postępowania bank dokonał cesji wierzytelności na rzecz (...) w W., który wstąpił do sprawy w charakterze powoda. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo, uznając wypowiedzenie umowy kredytu za nieważne. Sąd stwierdził, że bank nie wykazał, aby wypowiedzenie było poprzedzone wymaganym prawem wezwaniem do zapłaty, co narusza przepisy Prawa bankowego (art. 75 i 75c). Wobec nieważności wypowiedzenia, bank nie wykazał podstawy do dochodzenia roszczenia. Koszty procesu zasądzono od powoda na rzecz pozwanej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wypowiedzenie umowy kredytu jest nieważne, jeśli nie zostało poprzedzone wezwaniem do zapłaty spełniającym wymogi art. 75 i 75c Prawa bankowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że bank nie wykazał, aby wypowiedzenie umowy kredytu było poprzedzone wymaganym prawem wezwaniem do zapłaty. Naruszenie art. 75 i 75c Prawa bankowego skutkuje nieważnością wypowiedzenia, co uniemożliwia bankowi dochodzenie roszczenia z tytułu niespłaconego kapitału i odsetek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
(...)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | instytucja | powód |
| M. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
| (...) | instytucja | powód |
Przepisy (6)
Główne
p.b. art. 75 § 1
Prawo bankowe
Bank może wypowiedzieć umowę kredytu w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu.
p.b. art. 75c § 1
Prawo bankowe
Jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, bank wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych.
p.b. art. 75c § 2
Prawo bankowe
W wezwaniu bank informuje kredytobiorcę o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia.
Pomocnicze
p.b. art. 69 § 1
Prawo bankowe
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wstępują odpowiednie przepisy ustawy.
k.p.c. art. 192 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
W razie zbycia w toku sprawy rzeczy lub prawa, interwenient uboczny może aż do prawomocnego zakończenia sprawy wstąpić do sprawy na miejsce strony, która zbyła rzecz lub prawo. W miejsce zbywcy wstępuje nabywca.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność wypowiedzenia umowy kredytu z powodu braku wcześniejszego wezwania do zapłaty zgodnie z Prawem bankowym. Naruszenie przez bank art. 75 i 75c Prawa bankowego.
Odrzucone argumenty
Roszczenie banku o zapłatę niespłaconego kapitału i odsetek z tytułu wypowiedzianej umowy kredytu.
Godne uwagi sformułowania
Wypowiedzenie umowy jest najbardziej dotkliwą sankcją dla kredytobiorcy, dlatego skorzystanie z niego powinno nastąpić po wyczerpaniu środków mniej dolegliwych, odpowiednich wezwań. Przeciwny wniosek prowadziłby do sytuacji, w której art. 75c prawa bankowego byłby normą iluzoryczną.
Skład orzekający
Wojciech Hajduk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność wypowiedzenia umowy kredytu przez bank z powodu braku spełnienia wymogów formalnych (wezwania do zapłaty) określonych w Prawie bankowym."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy bank wypowiada umowę kredytu z powodu opóźnień w spłacie rat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie jest interesujące, ponieważ dotyczy ważnego aspektu praw konsumentów w umowach kredytowych – prawidłowości wypowiedzenia umowy przez bank. Pokazuje, że banki muszą przestrzegać procedur, a ich błędy mogą prowadzić do oddalenia powództwa.
“Bank wypowiedział Ci kredyt? Sprawdź, czy zrobił to zgodnie z prawem!”
Dane finansowe
WPS: 354 050,01 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt:I C 438/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2021 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Hajduk Protokolant: Aleksandra Strumiłowska po rozpoznaniu w dniu 20 października 2021 roku w Gliwicach sprawy z powództwa (...) z siedzibą w W. przeciwko M. M. (1) o zapłatę 1. oddala powództwo; 2. zasądza od powoda (...) z siedzibą w W. na rzecz pozwanej M. M. (1) kwotę 10.800 (dziesięć tysięcy osiemset) złotych tytułem kosztów procesu. SSO Wojciech Hajduk IC 438/20 UZASADNIENIE Powód (...) w W. domagał się zasądzenia od pozwanej M. M. (2) kwoty 354 050,01zł z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu. Uzasadnił, że strony w dniu 24.01.2018r. zawarły umowę o kredyt konsolidacyjny nr (...) na spłatę zobowiązań niezwiązanych z działalnością gospodarczą oraz cele konsumpcyjne. Na łączną kwotę kredytu w wysokości 346.417,47 zł składały się kwoty: 102.823,00 zł, na spłatę wcześniejszych zobowiązań; 170.000,00 zł na cele konsumpcyjne, 39.491,59 zł na sfinansowanie prowizji za udzielenie kredytu oraz 34.102,88 zł na opłatę dla pośrednika kredytowego. Wobec niedotrzymania przez pozwaną terminów płatności rat kredytu, pismem z dnia 25 kwietnia 2019r. wypowiedziano pozwanej umowę i wezwano do spłaty całości zadłużenia. Żądanie pozwu obejmuje: kwotę 323.412,35 zł z tytułu niespłaconego kapitału, kwotę 5.558,25 zł z tytułu niespłaconych odsetek umownych skapitalizowanych na ostatni dzień obowiązywania umowy kredytu oraz kwotę 25.079,41 zł z tytułu odsetek umownych za zwłokę naliczonych do dnia poprzedzającego dzień wytoczenia powództwa - łącznie 354.050,01zł. Nakazem zapłaty w postepowaniu upominawczym Sądu Rejonowego Lublin Zachód w Lublinie z dnia 17.03.2020r. sygn. VI Nc-e 2534201/19 uwzględniono żądanie W sprzeciwie od nakazu zapłaty [k-10-12] oraz piśmie procesowym z 29.01.2021 [k-108-109] pozwana wniosła o oddalenie powództwa, ewentualnie rozłożenie należności na raty. Przyznała zawarcie umowy kredytu. Spłacała kredyt w miarę możliwości. Od 2019r. zaprzestała spłacać raty z uwagi na pogorszenie sytuacji życiowej. W dniu 23.09.2019r. bank dokonał cesji wierzytelności z tytułu kredytu na rzecz (...) w W. , o czym dowiedziała się z pisma z 30.09.2019r. Nie posiadał więc legitymacji czynnej do wytoczenia powództwa. W sierpniu 2020r. dokonała wpłaty na rzecz banku w kwocie 3.000 zł, we wrześniu 2020 r. w kwocie 2.100 zł, a w październiku 2020 r. w kwocie 1000zł. Od listopada 2020 dokonuje włat 1000zł miesięcznie na rzecz (...) (...) w W. . Pismem z dnia 28.01.2021 (...) w W. , powołując się na przelew wierzytelności objętej pozwem, złożył oświadczenie o wstąpieniu do sprawy w charakterze powoda ( art. 192 pkt 3kpc k-131). Zarówno powodowy bank jak i pozwana wyrazili zgodę na wstąpienie (...) (...) w miejsce powoda (oświadczenie banku k-135, oświadczenie pozwanej k-176). Postanowieniem z dnia 7.05.2021r na zasadzie art. 192pkt3 kpc stwierdzono, że (...) w W. wszedł w miejsce powoda (...) w (...) i umorzono postepowanie z udziałem dotychczasowego powoda (k-183) SĄD USTALIŁ W dniu 24.01.2018r. pomiędzy (...) w W. i pozwaną M. M. (2) została zawarta umowę o kredyt konsolidacyjny nr (...) na spłatę zobowiązań niezwiązanych z działalnością gospodarczą oraz cele konsumpcyjne na kwotę 346.417,47zł w tym 102.823,00 zł, na spłatę wcześniejszych zobowiązań; 170.000,00 zł na cele konsumpcyjne, 39.491,59 zł na sfinansowanie prowizji za udzielenie kredytu oraz 34.102,88 zł na opłatę dla pośrednika kredytowego. Umowę zawarto na 8 lat Pierwsza rata wynosiła 5.073,83zł, kolejne po 4.944,83zł ostatnia 4.815,46zł [umowa kredytu (...) k-78] . Pismem z dnia 25.04.2019r. powód wypowiedział umowę kredytu powołując się na niedotrzymanie przez pozwaną terminów płatności rat, a umową przelewu z dnia 23.09.2020r. przeniósł wierzytelność z tytułu kredytu na rzecz (...) w W. [wypowiedzenie umowy k-85, dowód doręczenia wypowiedzenia k-86, umowa przelewu k-135-144, zawiadomienie pozwanej o przelewie k-132]. Po wytoczeniu powództwa pozwana dokonała spłat z tytułu kredytu na rzecz nowego wierzyciela: 20.08.2020r w kwocie 3000zł [k-121] , 8 i 18.09.2020 w łącznej kwocie 2.100 [k-122 i 123], 2.11.2020r. 1000zł [k-124] . W okresie od stycznia do września 2021r spłacała miesięcznie po 1000zł [wpłaty: 19.01.2021 k-200, 22.02.2021 k-199, 25.03.2021 k-198, 27.04.2021 k-196, 25.05.2021 k-195; 23.06.2021 k-194, 26.07.2021k-193 ,18.08.2021 k-192] , 27.09.2021 k-191] . SAD ZWAŻYŁ Powód dochodzi roszczenia z rozwiązanej na skutek wypowiedzenia, umowy kredytowej. Roszczenie obejmuje : kwotę 323.412,35 zł z tytułu niespłaconego kapitału, kwotę 5.558,25 zł z tytułu niespłaconych odsetek umownych skapitalizowanych na ostatni dzień obowiązywania umowy kredytu oraz kwotę 25.079,41 zł z tytułu odsetek umownych za zwłokę naliczonych do dnia poprzedzającego dzień wytoczenia powództwa - łącznie 354.050,01zł. Wysokość dochodzonych kwot nie została zakwestionowana przez pozwaną, przy czym pozwana wykazała spłatę części należności w okresie od sierpnia 2020 do września 2021r. Zgodnie z art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. prawo bankowe (Dz.U.2017.1876 ze zm.) przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz do zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. Według art. 75 ust 1 prawa bankowego w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu albo w przypadku utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę kredytu, o ile ustawa z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne nie stanowi inaczej. Przepis art. 75c ust 1 i 2 prawa bankowego stanowi, że jeżeli kredytobiorca opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, bank wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni roboczych, w wezwaniu informuje kredytobiorcę o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia. W świetle tego przepisu bank nie może swobodnie wypowiedzieć umowy kredytowej w razie zaprzestania spłaty rat kredytowych. Dokonanie wypowiedzenia nie może być czynnością nagłą, zaskakującą dla kredytobiorcy nawet jeśli istnieją podstawy do podjęcia takiego działania zgodnie z treścią umowy. Bank jest zobowiązany do uprzedniego wdrożenia tzw. działań upominawczych tzn. do wezwania do zapłaty zaległych rat, spełniającego wymogi art. 75 prawa bankowego . Wypowiedzenie umowy jest najbardziej dotkliwą sankcją dla kredytobiorcy, dlatego skorzystanie z niego powinno nastąpić po wyczerpaniu środków mniej dolegliwych, odpowiednich wezwań. Przeciwny wniosek prowadziłby do sytuacji, w której art. 75c prawa bankowego byłby normą iluzoryczną [min. wyrok SA w Białymstoku z 8.08.2019r. IACa 160/19 i wyrok SA w Katowicach z 6.06.2019r. IACa 1132/2018]. W niniejszej sprawie powód nie wykazał by wypowiedzenie kredytu było poprzedzone wezwaniem do zapłaty. Co więcej pomimo niekwestionowania przez pozwaną wysokości dochodzonej pozwem kwoty, nie można stwierdzić czy w chwili wypowiedzenia pozwana zalegała z płatnościami rat i w jakim zakresie, a tym samym czy zostały spełnione przesłanki wypowiedzenia z (...) umowy [k-80-81] . Nie przedłożono bowiem żadnych dokumentów, które pozwalałyby na dokonanie takiej oceny. Wypowiedzenie należy więc uznać za nieważne, jako naruszające ww. przepisy prawa bankowego [ art. 58§1kc w zw. z art. 75c prawa bankowego oraz 75 prawa bankowego ] . Tym samym powód nie wykazał podstawy roszczenia. Zarzut braku legitymacji czynnej złożony w sprzeciwie jest bezprzedmiotowy wobec wejścia (...) w W. w miejsce składającego pozew (...) w W. . Na marginesie można wskazać, że pozew złożono w dniu 29.12.2019r. zaś przelewu wierzytelności dokonano 20.09.2020r. tym samym był legitymowany czynnie do wniesienia powództwa. W świetle powyższego wobec niespełnienia przesłanek z art. 75 ust 1 prawa bankowego w zw. z art. 75c prawa bankowego w pkt 1 wyroku powództwo oddalono, w pkt 2 zasądzono od powoda na rzecz pozwanej kwotę 10.800zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego [wg minimalnej stawki]. .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI