I C 421/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia o zachowek, wniesionego przez R. L. przeciwko M. G. Powódka, matka zmarłego W. L., dochodziła od pozwanej, siostrzenicy spadkodawcy i jego spadkobierczyni testamentowej, zapłaty kwoty 180.000 zł tytułem zachowku. W skład spadku wchodziła nieruchomość obciążona służebnością osobistą na rzecz powódki. Sąd Okręgowy w Płocku, po analizie materiału dowodowego, w tym opinii biegłego, ustalił wartość nieruchomości po odliczeniu obciążeń na 43.181,50 zł. Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 991 § 1 i 2 kc), sąd obliczył należny powódce zachowek jako połowę wartości jej udziału spadkowego, który przypadłby jej przy dziedziczeniu ustawowym. Wartość ta wyniosła 43.181,50 zł. Sąd zasądził tę kwotę wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wydania wyroku, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadzie stosunkowego rozdzielenia, z uwagi na częściowe uwzględnienie powództwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zachowku w przypadku nieruchomości obciążonej służebnością na rzecz uprawnionego do zachowku, a także kwestia ustalania wartości nieruchomości i momentu jej szacowania.
Konkretna wartość zachowku zależy od indywidualnych okoliczności sprawy i wyceny nieruchomości.
Zagadnienia prawne (1)
Jaka jest wysokość należnego zachowku, gdy spadkodawca powołał do spadku testamentem siostrzenicę, a uprawnionym do zachowku jest matka spadkodawcy, która posiada służebność na nieruchomości wchodzącej w skład spadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd zasądził kwotę 43.181,50 zł tytułem zachowku, obliczoną jako połowa wartości udziału spadkowego, który przypadłby matce przy dziedziczeniu ustawowym, uwzględniając wartość nieruchomości po odliczeniu obciążeń (służebności) i wg cen aktualnych.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach Kodeksu cywilnego dotyczących zachowku (art. 991 § 1 i 2 kc) oraz ustaleniu wartości spadku (art. 995 kc). Wartość nieruchomości została ustalona przez biegłego po odliczeniu służebności i wg cen aktualnych, a następnie obliczono połowę udziału spadkowego, który przypadałby matce przy dziedziczeniu ustawowym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. L. | osoba_fizyczna | powódka |
| M. G. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 991 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Określa krąg uprawnionych do zachowku i sposób jego obliczania (połowa wartości udziału spadkowego przy dziedziczeniu ustawowym, dwie trzecie w przypadku trwałej niezdolności do pracy).
Pomocnicze
k.c. art. 932 § § 1, § 3, § 4
Kodeks cywilny
Określa zasady dziedziczenia ustawowego w braku zstępnych, wskazując na dziedziczenie przez rodziców i rodzeństwo.
k.c. art. 995
Kodeks cywilny
Określa sposób ustalania wartości zachowku (wg cen z daty otwarcia spadku, z uwzględnieniem obciążeń).
k.p.c. art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pozwala na uwzględnienie stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje zasądzenie ustawowych odsetek za opóźnienie.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady orzekania o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady wzajemnego zniesienia lub stosunkowego rozdzielenia kosztów.
u.k.s.c. art. 83 § ust. 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nakazuje orzeczenie o wydatkach tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódka jest uprawniona do zachowku jako matka spadkodawcy. • Wartość nieruchomości spadkowej, po odliczeniu służebności i wg cen aktualnych, stanowi podstawę do obliczenia zachowku. • Należny zachowek obliczony jako połowa udziału spadkowego przy dziedziczeniu ustawowym.
Odrzucone argumenty
Pozwana uznała roszczenie co do zasady, ale zaproponowała niższą kwotę (20.000 zł), która została odrzucona jako niewystarczająca.
Godne uwagi sformułowania
Szacowanie zachowku wg cen z daty wyrokowania pełni [...] swojego rodzaju funkcję waloryzacyjną, taką jak odsetki. • Stan opóźnienia uzasadniający zasądzenie ustawowych odsetek powstał dopiero z dniem wydania orzeczenia.
Skład orzekający
Małgorzata Tetkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zachowku w przypadku nieruchomości obciążonej służebnością na rzecz uprawnionego do zachowku, a także kwestia ustalania wartości nieruchomości i momentu jej szacowania."
Ograniczenia: Konkretna wartość zachowku zależy od indywidualnych okoliczności sprawy i wyceny nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o zachowku, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem spadkowym. Pokazuje, jak sąd oblicza należność, uwzględniając obciążenia nieruchomości.
“Jak obliczyć zachowek, gdy spadkobierca odziedziczył nieruchomość obciążoną służebnością na rzecz matki spadkodawcy?”
Dane finansowe
WPS: 180 000 PLN
zachowek: 43 181,5 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.