I C 42/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo Skarbu Państwa o zapłatę opłaty za użytkowanie wieczyste, uznając brak legitymacji biernej pozwanej, która w spornym okresie nie była już użytkownikiem wieczystym gruntu.
Skarb Państwa dochodził zapłaty opłaty za użytkowanie wieczyste od E.M. za lata 2013-2016. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zarzucając brak legitymacji biernej oraz przedawnienie części roszczenia. Sąd ustalił, że pozwana w 2011 roku darowała swój udział w użytkowaniu wieczystym synowi, co zostało potwierdzone wpisem do księgi wieczystej. Choć umowa darowizny została uznana za bezskuteczną wobec byłego męża pozwanej na potrzeby podziału majątku, nie wpłynęło to na zmianę użytkownika wieczystego w stosunku do osób trzecich. W związku z tym, w latach objętych pozwem pozwana nie była już użytkownikiem wieczystym gruntu, co skutkowało oddaleniem powództwa z powodu braku legitymacji biernej.
Sąd Rejonowy w Kłodzku rozpoznał sprawę z powództwa Skarbu Państwa – Starosty (...) przeciwko E. M. o zapłatę kwoty 12.215,86 zł z odsetkami, tytułem opłaty za użytkowanie wieczyste gruntu za lata 2013-2016. Powód domagał się zapłaty należności za użytkowanie wieczyste działek położonych w K. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc zarzuty braku legitymacji biernej oraz przedawnienia części roszczenia. Wskazała również, że w spornych latach nie korzystała z przedmiotowego gruntu, a żądanie narusza zasady współżycia społecznego. Sąd ustalił, że prawo użytkowania wieczystego gruntu, którego dotyczyła opłata, wchodziło w skład majątku wspólnego pozwanej i jej byłego męża. W 2011 roku pozwana darowała swój udział w tym prawie synowi, co zostało odzwierciedlone w księgach wieczystych. Sąd Rejonowy w Kłodzku stwierdził bezskuteczność tej umowy darowizny wobec byłego męża pozwanej na potrzeby podziału majątku wspólnego, jednakże sama umowa pozostała ważna. W wyniku prawomocnego postanowienia o podziale majątku wspólnego, grunty te zostały przyznane byłej żonie byłego męża pozwanej. Sąd uznał, że w okresie objętym pozwem (lata 2013-2016) pozwana nie była już użytkownikiem wieczystym przedmiotowych gruntów, ponieważ przeniosła swoje prawa na syna na mocy ważnej umowy darowizny. W związku z tym, powództwo zostało oddalone z powodu braku legitymacji biernej pozwanej. Kosztami postępowania obciążono stronę powodową, zasądzając od Skarbu Państwa na rzecz pozwanej kwotę 3.617 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, pozwana nie posiada legitymacji biernej, ponieważ przeniosła swoje prawa do użytkowania wieczystego na osobę trzecią na mocy ważnej umowy darowizny przed okresem, za który naliczono opłatę.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że umowa darowizny, choć uznana za bezskuteczną wobec byłego małżonka na potrzeby podziału majątku, pozostaje ważna w stosunku do osób trzecich. Skoro pozwana nie była już użytkownikiem wieczystym w latach 2013-2016, nie można jej obciążać opłatą za użytkowanie wieczyste.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
E. M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa – Starosta (...) | organ_państwowy | powód |
| E. M. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 238
Kodeks cywilny
Dotyczy obowiązku ponoszenia opłat za użytkowanie wieczyste.
u.g.n. art. 71 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy opłat za użytkowanie wieczyste.
u.g.n. art. 71 § 4
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy opłat za użytkowanie wieczyste.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów procesu.
k.p.c. art. 98 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów procesu.
Pomocnicze
k.c. art. 155 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy przeniesienia własności rzeczy.
k.c. art. 237
Kodeks cywilny
Dotyczy rozporządzania prawem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwana nie posiada legitymacji biernej, ponieważ w latach 2013-2016 nie była już użytkownikiem wieczystym gruntu. Umowa darowizny udziału w użytkowaniu wieczystym, mimo uznania jej za bezskuteczną wobec byłego małżonka na potrzeby podziału majątku, pozostaje ważna w stosunku do osób trzecich.
Godne uwagi sformułowania
Sankcja bezskuteczności nie jest tożsama z sankcją nieważności umowy. Powództwo podlegało oddaleniu, z uwagi na brak legitymacji biernej pozwanej.
Skład orzekający
Daria Ratymirska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku legitymacji procesowej w sprawach o opłaty za użytkowanie wieczyste po przeniesieniu praw przez użytkownika wieczystego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z podziałem majątku wspólnego i bezskutecznością czynności prawnej wobec jednego z małżonków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zagadnienie legitymacji procesowej w kontekście nieruchomości i skutków prawnych czynności między małżonkami, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i nieruchomości.
“Czy można żądać opłaty za grunt od osoby, która już go nie użytkuje wieczysto?”
Dane finansowe
WPS: 12 215,86 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt I C 42/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 marca 2018 roku Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Daria Ratymirska Protokolant: sekr. sąd. Daria Mokrzycka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2018 roku w Kłodzku sprawy z powództwa Skarbu Państwa – Starosty (...) przeciwko E. M. o zapłatę kwoty 12.215,86 zł I. oddala powództwo; II. zasądza od strony powodowej Skarbu Państwa – Starosty (...) na rzecz pozwanej E. M. kwotę 3.617 zł, tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE Skarb Państwa – Starosta (...) wniósł pozew przeciwko E. M. o zapłatę kwoty 12.215,86 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem opłaty za użytkowanie wieczyste gruntu, położonego w K. działki nr (...) (udział w 1/10 części) i 9/8 (udział w 1/2 części), za lata 2013, 2014, 2015 i 2016. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zarzuciła brak legitymacji biernej pozwanej, podniosła zarzut przedawnienia co do kwoty 6224,37 zł (należność za rok 2013 i 2014) oraz zarzuciła naruszenie przez powoda zasad współżycia społecznego, ponieważ w latach 2013-2016 pozwana nie korzystała z przedmiotowego gruntu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Prawo użytkowania wieczystego gruntu, położonego w K. przy ul. (...) , działka nr (...) , objętego księgą wieczystą (...) , oraz udział w 1/5 części w prawie użytkowania wieczystego gruntu, położonego w K. przy ul. (...) , działka nr (...) , stanowiącego drogę dojazdową, objętego księgą wieczystą (...) , wchodziły w skład majątku wspólnego pozwanej E. M. i H. M. . W dniu 5 stycznia 2011r. pozwana E. M. darowała synowi J. M. należący do niej udział w 1/10 części w prawie użytkowania wieczystego gruntu, położonego w K. przy ul. (...) , działka nr (...) , oraz należący do udział w 1/2 części w prawie użytkowania wieczystego gruntu, położonego w K. przy ul. (...) , działka nr (...) . Na tej podstawie, w księgach wieczystych, obejmujących przedmiotowe działki, w miejsce dotychczasowego współużytkownika wieczystego E. M. , wpisano J. M. . Na mocy postanowienia z dnia 11 lutego 2014r., wydanego w sprawie o sygn. akt (...) , tut. Sąd stwierdził bezskuteczność w.w. umowy darowizny względem wnioskodawcy H. M. . W uzasadnieniu Sąd wskazał, że rozporządzenie to, dokonane bez zgody drugiego byłego małżonka, udziałem w przedmiocie należącym do majątku wspólnego, po ustaniu wspólności ustawowej, należało uznać za bezskuteczne w stosunku do drugiego byłego współmałżonka i dokonać podziału majątku wspólnego tak, jakby rozporządzenia tego nie było. Przed tut. Sądem toczyło się postępowanie o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej pomiędzy E. M. i H. M. , pod sygn. akt (...) . W toku postępowania w miejsce zmarłego wnioskodawcy H. M. weszła jego druga żona G. M. . Na mocy prawomocnego postanowienia z dnia 21 października 2016r., Sąd dokonał podziału majątku wspólnego, w tym, w zakresie praw użytkowania wieczystego, opisanych wyżej gruntów, które przyznano G. M. , ze spłatą na rzecz pozwanej E. M. . Dowód: umowa darowizny z dnia 5.01.2011r. (k-14-16); postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 11.02.1014r., (...) , z uzasadnieniem (k-9-13); postanowienie Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 21.10.2016r., (...) (k-7-8); odpisy z ksiąg wieczystych (k-32-49). Sąd zważył, co następuje: Powództwo podlegało oddaleniu, z uwagi na brak legitymacji biernej pozwanej, która w okresie objętym pozwem (lata 2013 – 2016) nie była użytkownikiem wieczystym przedmiotowych gruntów. Jak bowiem wynika z powyższych ustaleń, prawa te pozwana przeniosła na syna J. M. na podstawie umowy darowizny z dnia 5 stycznia 2011r. ( art. 155 ust. 1 kc w zw. z art. 237 kc ). Tutejszy Sąd (w sprawie o sygn. akt (...) ) stwierdził bezskuteczność w.w. umowy darowizny (obejmującej udział w przedmiotach, należących do majątku wspólnego pozwanej i H. M. , dokonanej bez zgody drugiego byłego małżonka) wyłącznie w stosunku do byłego małżonka pozwanej - H. M. , na potrzeby podziału majątku wspólnego, którego to podziału dokonano następnie tak, jakby rozporządzenia tego nie było. Okoliczność ta nie miała jednak żadnego wpływu na zmianę po stronie użytkownika wieczystego, którym – na podstawie w.w. umowy darowizny – od stycznia 2011r. była osoba trzecia. Rację miała pozwana, że sankcja bezskuteczności nie jest tożsama z sankcją nieważności umowy. Zatem, choć umowa darowizny została uznana za bezskuteczną wobec H. M. , to pozostała ważna. Skoro więc pozwana w latach 2013 - 2016 nie była współużytkownikiem gruntów, których dotyczy opłata roczna, składająca się na roszczenie powoda, powództwo podlegało oddaleniu w całości. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 238 kc i art. 71 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U.2018.121), orzeczono, jak w pkt I wyroku. Orzeczenie w pkt II oparto na przepisach art. 98 § 1 i 3 kpc . Strona powodowa, jako przegrywająca sprawę, powinna zwrócić pozwanej koszty procesu, w skład których wchodzi: wynagrodzenie pełnomocnika, będącego radcą prawnym, w stawce minimalnej, oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (3600 zł + 17 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI